Araştırma Makalesi

BURSA ATMOSFERİNDEKİ POLİSİKLİK AROMATİK HİDROKARBON KONSANTRASYONLARI VE MUHTEMEL KAYNAKLARININ BELİRLENMESİ

Cilt: 27 Sayı: 3 31 Aralık 2022
PDF İndir
EN TR

BURSA ATMOSFERİNDEKİ POLİSİKLİK AROMATİK HİDROKARBON KONSANTRASYONLARI VE MUHTEMEL KAYNAKLARININ BELİRLENMESİ

Öz

Bu çalışmada Bursa’da 6 farklı noktada pasif hava örnekleyici kullanarak bir yıl boyunca dış ortam havasındaki PAH’ların konsantrasyon değerleri ve muhtemel kaynaklarının belirlenmesi amaçlanmıştır. En düşük konsantrasyon değeri arka plan olarak nitelendirilen Keles örnekleme noktasında ölçülmüş iken, en yüksek konsantrasyon değeri Sanayi/Tarım olarak nitelendirilen Hasanağa örnekleme noktasında ölçülmüştür. Elde edilen konsantrasyon değerleri Bursa’da daha önceki yıllarda yapılan çalışmalardan yüksek bulunmuştur. Bunun nedeninin yıllara göre sanayinin ve nüfusun artmasına bağlı olarak atmosferik PAH girdilerinin artması olduğu düşünülmüştür. PAH’ların muhtemel kaynaklarının belirlenmesinde ise literatürde sıklıkla kullanılan yöntem olan moleküler tanı oranlarından yararlanılmıştır. Elde edilen moleküler tanı oranlarına göre Bursa atmosferindeki PAH’ların en büyük kaynaklarının fosil yakıtların yanması ile trafik olduğu belirlenmiştir. Ayrıca Bursa’da önceki yıllarda yapılan çalışmalarda belirlenen PAH kaynakları ile bu çalışmada belirlenen PAH kaynakları arasında benzerlik bulunmuştur.  

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

Bursa Uludağ Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Birimi

Proje Numarası

OUAP (MH) 2020/8

Teşekkür

PAH verilerinin GC okumalarındaki katkısından dolayı Prof.Dr. Banu Çetin’e teşekkür ederiz.

Kaynakça

  1. 1. Akyüz, M. ve Çabuk, H. (2008) Particle-associated polycyclic aromatic hydrocarbons in the atmospheric environment of Zonguldak, Turkey, Science of the Total Environment, 05, 2–10. doi.org/10.1016/j.scitotenv.2008.07.026
  2. 2. Ambade, B., Sethi, S.S., Giri, B., Biswas, J.K. ve Bauddh, K. (2022) Characterization, Behavior, and Risk Assessment of Polycyclic Aromatic Hydrocarbons (PAHs) in the Estuary Sediments, Bulletin of Environmental Contamination and Toxicology, 108, 243–252. doi.org/10.1007/s00128-021-03393-3
  3. 3. Aydin, Y.M., Kara, M., Dumanoglu, Y., Odabasi, M. ve Elbir, T. (2014) Source apportionment of polycyclic aromatic hydrocarbons (PAHs) and polychlorinated biphenyls (PCBs) in ambient air of an industrial region in Turkey, Atmospheric Environment, 97, 271–285. doi.org/10.1016/j.atmosenv.2014.08.032
  4. 4. Boonyatumanond, R., Murakami, M., Wattayakorn, G., Togo, A. ve Takada, H. (2007) Sources of polycyclic aromatic hydrocarbons (PAHs) in street dust in a tropical Asian mega-city, Bangkok, Thailand, Science of the Total Environment, 384, 420–432. doi.org/10.1016/j.scitotenv.2007.06.046
  5. 5. Bozlaker, A., Muezzinoglu, A. ve Odabasi, M. (2008) Atmospheric concentrations , dry deposition and air – soil exchange of polycyclic aromatic hydrocarbons (PAHs) in an industrial region in Turkey, Journal of the Hazardous Materials, 153, 1093–1102. doi.org/10.1016/j.jhazmat.2007.09.064
  6. 6. Cetin, B., Yurdakul, S., Keles, M., Celik, I., Ozturk, F. ve Dogan, C. (2017) Atmospheric concentrations, distributions and air-soil exchange tendencies of PAHs and PCBs in a heavily industrialized area in Kocaeli, Turkey, Chemosphere, 183, 69–79. doi.org/10.1016/j.chemosphere.2017.05.103
  7. 7. Chun, M.Y. (2011) Relationship between PAHs Concentrations in Ambient Air and Deposited on Pine Needles, Environmental Health and Toxicology, 26, e2011004. doi.org/10.5620/eht.2011.26.e2011004
  8. 8. Esen, F. ve Kayıkçı, G. (2018) Determination of polyaromatic hydrocarbons (PAHs) in indoor and outdoor air samples in Bursa, Journal of the Faculty of Engineering and Architecture of Gazi University, 33, 1531–1541. doi.org/10.17341/gazimmfd.416449

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Çevre Mühendisliği

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

31 Aralık 2022

Gönderilme Tarihi

27 Eylül 2022

Kabul Tarihi

15 Kasım 2022

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2022 Cilt: 27 Sayı: 3

Kaynak Göster

APA
Sari, M. F., & Esen, F. (2022). BURSA ATMOSFERİNDEKİ POLİSİKLİK AROMATİK HİDROKARBON KONSANTRASYONLARI VE MUHTEMEL KAYNAKLARININ BELİRLENMESİ. Uludağ Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Dergisi, 27(3), 961-974. https://doi.org/10.17482/uumfd.1180748
AMA
1.Sari MF, Esen F. BURSA ATMOSFERİNDEKİ POLİSİKLİK AROMATİK HİDROKARBON KONSANTRASYONLARI VE MUHTEMEL KAYNAKLARININ BELİRLENMESİ. UUJFE. 2022;27(3):961-974. doi:10.17482/uumfd.1180748
Chicago
Sari, Mehmet Ferhat, ve Fatma Esen. 2022. “BURSA ATMOSFERİNDEKİ POLİSİKLİK AROMATİK HİDROKARBON KONSANTRASYONLARI VE MUHTEMEL KAYNAKLARININ BELİRLENMESİ”. Uludağ Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Dergisi 27 (3): 961-74. https://doi.org/10.17482/uumfd.1180748.
EndNote
Sari MF, Esen F (01 Aralık 2022) BURSA ATMOSFERİNDEKİ POLİSİKLİK AROMATİK HİDROKARBON KONSANTRASYONLARI VE MUHTEMEL KAYNAKLARININ BELİRLENMESİ. Uludağ Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Dergisi 27 3 961–974.
IEEE
[1]M. F. Sari ve F. Esen, “BURSA ATMOSFERİNDEKİ POLİSİKLİK AROMATİK HİDROKARBON KONSANTRASYONLARI VE MUHTEMEL KAYNAKLARININ BELİRLENMESİ”, UUJFE, c. 27, sy 3, ss. 961–974, Ara. 2022, doi: 10.17482/uumfd.1180748.
ISNAD
Sari, Mehmet Ferhat - Esen, Fatma. “BURSA ATMOSFERİNDEKİ POLİSİKLİK AROMATİK HİDROKARBON KONSANTRASYONLARI VE MUHTEMEL KAYNAKLARININ BELİRLENMESİ”. Uludağ Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Dergisi 27/3 (01 Aralık 2022): 961-974. https://doi.org/10.17482/uumfd.1180748.
JAMA
1.Sari MF, Esen F. BURSA ATMOSFERİNDEKİ POLİSİKLİK AROMATİK HİDROKARBON KONSANTRASYONLARI VE MUHTEMEL KAYNAKLARININ BELİRLENMESİ. UUJFE. 2022;27:961–974.
MLA
Sari, Mehmet Ferhat, ve Fatma Esen. “BURSA ATMOSFERİNDEKİ POLİSİKLİK AROMATİK HİDROKARBON KONSANTRASYONLARI VE MUHTEMEL KAYNAKLARININ BELİRLENMESİ”. Uludağ Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Dergisi, c. 27, sy 3, Aralık 2022, ss. 961-74, doi:10.17482/uumfd.1180748.
Vancouver
1.Mehmet Ferhat Sari, Fatma Esen. BURSA ATMOSFERİNDEKİ POLİSİKLİK AROMATİK HİDROKARBON KONSANTRASYONLARI VE MUHTEMEL KAYNAKLARININ BELİRLENMESİ. UUJFE. 01 Aralık 2022;27(3):961-74. doi:10.17482/uumfd.1180748

DUYURU:

30.03.2021- Nisan 2021 (26/1) sayımızdan itibaren TR-Dizin yeni kuralları gereği, dergimizde basılacak makalelerde, ilk gönderim aşamasında Telif Hakkı Formu yanısıra, Çıkar Çatışması Bildirim Formu ve Yazar Katkısı Bildirim Formu da tüm yazarlarca imzalanarak gönderilmelidir. Yayınlanacak makalelerde de makale metni içinde "Çıkar Çatışması" ve "Yazar Katkısı" bölümleri yer alacaktır. İlk gönderim aşamasında doldurulması gereken yeni formlara "Yazım Kuralları" ve "Makale Gönderim Süreci" sayfalarımızdan ulaşılabilir. (Değerlendirme süreci bu tarihten önce tamamlanıp basımı bekleyen makalelerin yanısıra değerlendirme süreci devam eden makaleler için, yazarlar tarafından ilgili formlar doldurularak sisteme yüklenmelidir).  Makale şablonları da, bu değişiklik doğrultusunda güncellenmiştir. Tüm yazarlarımıza önemle duyurulur.

Bursa Uludağ Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi Dekanlığı, Görükle Kampüsü, Nilüfer, 16059 Bursa. Tel: (224) 294 1907, Faks: (224) 294 1903, e-posta: mmfd@uludag.edu.tr