ALICI SU ORTAMLARINDAKİ POLİHALKALI AROMATİK HİDROKARBONLARIN (PAH’LAR) KONSANTRASYONLARININ BÖLGESEL DEĞİŞİMİ: NİLÜFER ÇAYI ÖRNEĞİ

Cilt: 21 Sayı: 1 20 Mayıs 2016
PDF İndir
EN TR

ALICI SU ORTAMLARINDAKİ POLİHALKALI AROMATİK HİDROKARBONLARIN (PAH’LAR) KONSANTRASYONLARININ BÖLGESEL DEĞİŞİMİ: NİLÜFER ÇAYI ÖRNEĞİ

Öz

Bu çalışmada, Bursa’nın en önemli su kaynaklarından olan Nilüfer Çayı’ndaki PAH konsantrasyonlarının bölgesel değişiminin, tür dağılımının ve olası kaynaklarının belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu kapsamda, Nilüfer Çayı’nın 6 farklı noktasından yüzeysel su örnekleri alınmıştır. Örnekler ultrasonik ektraksiyona tabi tutulmuş ve PAH konsantrasyonları gaz kromotografisi-kütle spektrometresinde (GC-MS) ölçülmüştür. Toplam 12 (∑12) türe aitPAH konsantrasyonlarının 334-840 ng/L aralığında değişim gösterdiği tespit edilmiştir. Örnek alınan bölgeler içinde en yüksek ∑12 PAH konsantrasyonu Doğu Atıksu Arıtma Deşarjı sonrasında yer alan (N2) örnekleme bölgesinde 840 ng/L olarak ölçülmüştür. Rekreasyon bölgesi olan Gümüştepe’nin (N1) de PAH kirliği açısından ikinci sırada yer aldığı tespit edilmiştir. Yüzeysel su örneklerinde yalnız 3-4 halkalı PAH türlerinin bulunduğu görülmüş olup 5 ve 6 halkalı türlere rastlanmamıştır. Ortalama ∑12 PAH konsantrasyonlarının %93’ünün 3 halkalı türlerden (Phe, Ant), %7’sinin ise 4 halkalı türlerden (Fl, Pyr, BaA, Chr) oluştuğu tespit edilmiştir. PAH türlerinin moleküler tanımlama oranları değerlendirildiğinde Nilüfer Çayı’ndaki kirliliğin büyük ölçüde pirolitik (yanma) kaynaklı olduğu belirlenmiştir.

 

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Bai, C.Y., Meng, W., Xu, J., Zhang, Y. Guo, C., Lv, J., Wan, J. (2014) Occurrence, distribution, environmental risk assessment and source apportionment of polycyclic aromatic hydrocarbons (PAHs) in water and sediments of the Liaohe river basin, Bulletin Environmental Contamination Toxicology, 93, 744–751, doi:10.1007/s00128-014-1390-7
  2. Baumard P., Budzinski H., Garrigues P., Sorbe J.C., Burgeot T. and Bellocq J. (1998) Concentrations of PAHs (polycyclic aromatic hydrocarbons) in various marine organisms in relation to those in sediments and to trophic level, Marine Pollution Bulletin, 36, 951-960, doi:10.1016/S0025-326x(98)00088-5
  3. Bozlaker, A., Muezzinoglu, A., Odabasi, M. (2008) Atmospheric concentrations, dry deposition and air-soil exchange of polycyclic aromatic hydrocarbons (PAHs) in an industrial region in Turkey, Journal of Hazardous Materials, 153,1093-1102, doi:10.1016/j.jhazmat.2007.09.064
  4. Brum, D.M., Netto, A.D.P. (2009) Polycyclic aromatic hydrocarbons in Tripuí River, Ouro Preto, MG, Brazil, Journal of Hazardous Materials 165, 447–453, doi:10.1016/j.jhazmat.2008.10.015
  5. Chen B., Xuan X., Zhu, L., Wang, J., Gao, Y., Yang, K., Shen, X. and Lou, B. (2004) Distributions of polycyclic aromatic hydrocarbons in surface waters, sediments and soils of Hangzhou City, China, Water Reearch, 38, 3558-3568, doi:10.1016/j.watres.2004.05.013
  6. Cindoruk S.S., Birgül A., Esen F., Taşdemir Y. (2012) Bursa’da yarıkırsal bir bölge'de poliklorlu bifeniller, organoklorlu pestisitler ve polisiklik aromatik hidrokarbonların toplam çökelme akılarının belirlenmesi, Hava Kirliliği Araştırmaları Dergisi, 1,10–18
  7. -
  8. Dere, Ş., Dalkıran, N., Karacaoğlu, D., Elmacı, A., Dülger, B. ve Şentürk, E. (2006) Relationships among epipelic diatom taxa, bacterial abundances and water quality in a highly polluted stream catchment, Bursa-Turkey. Environmental Monitoring and Assessment, 112, 1-22, doi:10.1007/s10661-006-0213-7

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

-

Yayımlanma Tarihi

20 Mayıs 2016

Gönderilme Tarihi

19 Şubat 2015

Kabul Tarihi

-

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2016 Cilt: 21 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Eker, G., & Taşdemir, Y. (2016). ALICI SU ORTAMLARINDAKİ POLİHALKALI AROMATİK HİDROKARBONLARIN (PAH’LAR) KONSANTRASYONLARININ BÖLGESEL DEĞİŞİMİ: NİLÜFER ÇAYI ÖRNEĞİ. Uludağ Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Dergisi, 21(1), 189-202. https://doi.org/10.17482/uujfe.01851
AMA
1.Eker G, Taşdemir Y. ALICI SU ORTAMLARINDAKİ POLİHALKALI AROMATİK HİDROKARBONLARIN (PAH’LAR) KONSANTRASYONLARININ BÖLGESEL DEĞİŞİMİ: NİLÜFER ÇAYI ÖRNEĞİ. UUJFE. 2016;21(1):189-202. doi:10.17482/uujfe.01851
Chicago
Eker, Gizem, ve Yücel Taşdemir. 2016. “ALICI SU ORTAMLARINDAKİ POLİHALKALI AROMATİK HİDROKARBONLARIN (PAH’LAR) KONSANTRASYONLARININ BÖLGESEL DEĞİŞİMİ: NİLÜFER ÇAYI ÖRNEĞİ”. Uludağ Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Dergisi 21 (1): 189-202. https://doi.org/10.17482/uujfe.01851.
EndNote
Eker G, Taşdemir Y (01 Nisan 2016) ALICI SU ORTAMLARINDAKİ POLİHALKALI AROMATİK HİDROKARBONLARIN (PAH’LAR) KONSANTRASYONLARININ BÖLGESEL DEĞİŞİMİ: NİLÜFER ÇAYI ÖRNEĞİ. Uludağ Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Dergisi 21 1 189–202.
IEEE
[1]G. Eker ve Y. Taşdemir, “ALICI SU ORTAMLARINDAKİ POLİHALKALI AROMATİK HİDROKARBONLARIN (PAH’LAR) KONSANTRASYONLARININ BÖLGESEL DEĞİŞİMİ: NİLÜFER ÇAYI ÖRNEĞİ”, UUJFE, c. 21, sy 1, ss. 189–202, Nis. 2016, doi: 10.17482/uujfe.01851.
ISNAD
Eker, Gizem - Taşdemir, Yücel. “ALICI SU ORTAMLARINDAKİ POLİHALKALI AROMATİK HİDROKARBONLARIN (PAH’LAR) KONSANTRASYONLARININ BÖLGESEL DEĞİŞİMİ: NİLÜFER ÇAYI ÖRNEĞİ”. Uludağ Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Dergisi 21/1 (01 Nisan 2016): 189-202. https://doi.org/10.17482/uujfe.01851.
JAMA
1.Eker G, Taşdemir Y. ALICI SU ORTAMLARINDAKİ POLİHALKALI AROMATİK HİDROKARBONLARIN (PAH’LAR) KONSANTRASYONLARININ BÖLGESEL DEĞİŞİMİ: NİLÜFER ÇAYI ÖRNEĞİ. UUJFE. 2016;21:189–202.
MLA
Eker, Gizem, ve Yücel Taşdemir. “ALICI SU ORTAMLARINDAKİ POLİHALKALI AROMATİK HİDROKARBONLARIN (PAH’LAR) KONSANTRASYONLARININ BÖLGESEL DEĞİŞİMİ: NİLÜFER ÇAYI ÖRNEĞİ”. Uludağ Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Dergisi, c. 21, sy 1, Nisan 2016, ss. 189-02, doi:10.17482/uujfe.01851.
Vancouver
1.Gizem Eker, Yücel Taşdemir. ALICI SU ORTAMLARINDAKİ POLİHALKALI AROMATİK HİDROKARBONLARIN (PAH’LAR) KONSANTRASYONLARININ BÖLGESEL DEĞİŞİMİ: NİLÜFER ÇAYI ÖRNEĞİ. UUJFE. 01 Nisan 2016;21(1):189-202. doi:10.17482/uujfe.01851

DUYURU:

30.03.2021- Nisan 2021 (26/1) sayımızdan itibaren TR-Dizin yeni kuralları gereği, dergimizde basılacak makalelerde, ilk gönderim aşamasında Telif Hakkı Formu yanısıra, Çıkar Çatışması Bildirim Formu ve Yazar Katkısı Bildirim Formu da tüm yazarlarca imzalanarak gönderilmelidir. Yayınlanacak makalelerde de makale metni içinde "Çıkar Çatışması" ve "Yazar Katkısı" bölümleri yer alacaktır. İlk gönderim aşamasında doldurulması gereken yeni formlara "Yazım Kuralları" ve "Makale Gönderim Süreci" sayfalarımızdan ulaşılabilir. (Değerlendirme süreci bu tarihten önce tamamlanıp basımı bekleyen makalelerin yanısıra değerlendirme süreci devam eden makaleler için, yazarlar tarafından ilgili formlar doldurularak sisteme yüklenmelidir).  Makale şablonları da, bu değişiklik doğrultusunda güncellenmiştir. Tüm yazarlarımıza önemle duyurulur.

Bursa Uludağ Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi Dekanlığı, Görükle Kampüsü, Nilüfer, 16059 Bursa. Tel: (224) 294 1907, Faks: (224) 294 1903, e-posta: mmfd@uludag.edu.tr