ATIK ELEKTRİKLİ VE ELEKTRONİK EŞYALAR İÇİN ÇOK AMAÇLI BİR TERSİNE LOJİSTİK AĞ TASARIMI: İSTANBUL UYGULAMASI
Öz
Bu çalışmada, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Atık Elektrikli ve
Elektronik Eşyalar (AEEE) Kontrolü Yönetmeliği’ne göre İstanbul ilinde
toplanması gereken AEEE için çok amaçlı karma tamsayılı programlama modeli
oluşturulmuştur. Model, sürdürülebilirlik kavramının üç temel hedefinden
(ekonomik, çevresel ve sosyal) yola çıkarak, sorumlu paydaşların yönetmelikte
tanımlanan yükümlülükleri dikkate alınarak tasarlanmıştır. Fakat yönetmeliğe
rağmen yasa dışı olarak AEEE toplayan ve ayrıştıran hurdacılar mevcuttur. Bu
tip atıklar insan sağlığına oldukça zararlı olabildiğinden, gerekli ekipmanları
olmayan hurdacılar için risk oluşturmaktadır. Buradan yola çıkarak, AEEE
toplayan hurdacıların ve hurda depolarının, devlet teşviki ile yasal atık
sistemine dâhil edilerek sağlıklarının güvence altına alınması ve sosyal
statülerinin arttırılması sosyal amaç olarak seçilmiştir. Bu bağlamda, modelin sosyal faydayı
hedefleyen amacı istihdamı enbüyüklemektir. Modelin diğer amaçları, tersine
lojistik operasyonlarının çevreye yarattığı olumsuz etkileri enküçüklemek ve
AEEE işleme ve geri kazanım sisteminin toplam kârını enbüyüklemektir. Farklı
atık toplama yüzdeleri ve devlet teşviki miktarları için senaryolar
oluşturulmuştur. Önerilen model CPLEX
eniyileme çözücüsü kullanılarak epsilon kısıt yöntemi ile çözülmüş ve açılacak
atık işleme tesislerine ve teşvik verilerek AEEE geri kazanım sistemine dâhil
edilecek hurda depolarına karar verilmiştir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Achillas, C., Vlachokostas, C., Aidonis, D., Moussiopoulos, Ν., Iakovou, E., & Banias, G. (2010). Optimising reverse logistics network to support policy-making in the case of electrical and electronic equipment. Waste Management, 30(12), 2592-2600. doi: 10.1016/j.wasman.2010.06.022
- Alshamsi, A., & Diabat, A. (2017). A Genetic Algorithm for Reverse Logistics network design: A case study from the GCC. Journal of Cleaner Production, 151, 652-669. doi: 10.1016/j.jclepro.2017.02.096
- Ayvaz, B., Bolat, B., & Aydın, N. (2015). Stochastic reverse logistics network design for waste of electrical and electronic equipment. Resources, conservation and recycling, 104, 391-404. doi: 10.1016/j.resconrec.2015.07.006
- Deb, K. (2005). Multi-objective optimization using evolutionary algorithms. Wiley. ISBN: 978-0-471-87339-6
- El Korchi, A.,Millet, D. (2011). Designing a sustainable reverse logistics channel: the 18 generic structures framework. Journal of Cleaner Production, 19(6-7), 588-597. doi: 10.1016/j.jclepro.2010.11.013
- Govindan, K., Fattahi, M., & Keyvanshokooh, E. (2017). Supply chain network design under uncertainty: A comprehensive review and future research directions. European Journal of Operational Research, 263(1), 108-141. doi: 10.1016/j.ejor.2017.04.009
- Govindan, K., Paam, P., & Abtahi, A. R. (2016). A fuzzy multi-objective optimization model for sustainable reverse logistics network design. Ecological indicators, 67, 753-768. doi: 10.1016/j.ecolind.2016.03.017
- H. Yu and W. D. Solvang, “A new two-stage stochastic model for reverse logistics network design under government subsidy and low-carbon emission requirement,”in Industrial Engineering and Engineering Management (IEEM), 2017 IEEE International Conference on, pp. 90–94, IEEE, 2017. doi: 10.1109/IEEM.2017.8289857
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Mühendislik
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
31 Aralık 2018
Gönderilme Tarihi
27 Ağustos 2018
Kabul Tarihi
30 Kasım 2018
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2018 Cilt: 23 Sayı: 4