Araştırma Makalesi
PDF EndNote BibTex RIS Kaynak Göster

Çocukları Hadislerle Buluşturmak: 40 Hadis Düşler Adası Kitabı Üzerine Bir Değerlendirme

Yıl 2021, Cilt 7, Sayı 2, 271 - 304, 17.12.2021
https://doi.org/10.32955/neu.istem.2021.7.2.01

Öz

Bu çalışmada Diyanet İşleri Başkanlığı yayınları tarafından 5 ve üzeri yaş çocuklara yönelik hazırlanan 40 Hadis Düşler Adası isimli hikâye kitabında yer alan hadislerin pedagojik açıdan çocukların dinî gelişimlerine uygunluğu ele alınmıştır. Nitel araştırma modeli ile tasarlanan bu çalışmada doküman inceleme yöntemi kullanılmıştır. Araştırmada, söz konusu eserde yer alan hadislerin çocuğa görelik ilkesi bağlamında 5-7 yaş çocukların dinî gelişim özelliklerine uygunluğu problemine odaklanılmıştır. Söz konusu uygunluğun çocukların din, Allah ve peygamber tasavvurunun doğru gelişmesi açısından önemli olduğu düşünüldüğünden bu çalışmanın önemine karar verilmiştir. Çalışmada öncelikle 5-7 yaş çocukların dinî eğitimine yönelik temel prensiplere kısaca değinilmiştir. Daha sonra ise konu edilen eserdeki hadisler çocuklara uygunlukları açısından incelenmiştir. Yapılan inceleme sonrasında yirmi altı hadisin çocuklara uygun olduğu; on dört hadisin ise uygun olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Çocuklara uygun olmadığı düşünülen hadislerin yerine çocukların dinî gelişimlerine uygun görülen alternatif hadisler önerilmiştir. Çalışma, benzer içerik ve amaçla hazırlanacak diğer çalışmalar için sunulan bazı önerilerle tamamlanmıştır.

Kaynakça

  • Ahmed b. Hanbel. Müsned. Beyrut: Müessesetü’r-Risâle, 1999.
  • Akçay, Mustafa. “İmanın Oluşumunda Fıtratın Rolü”. Sakarya Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 1 (1996): 273-94.
  • Armaner, Neda. Din Psikolojisine Giriş. Ankara: Ayyıldız Matbaası, 1980.
  • Bovet, Pierre. Din Duygusu ve Çocuk Psikolojisi. Çev. Selahaddin Odabaşı. Ankara: Türk Tarih Kurumu Basımevi, 1958.
  • Buhârî, Muhammed b. İsmail. el-Câmi’u’s-Sahîh. Kahire: Mektebetü’r-Rihâb, 2007.
  • Dam, Hasan. “Gelişimsel Basamaklara Göre Din Eğitimi”. Gelişimsel Basamaklara Göre Din Eğitimi içinde, editör Mustafa Köylü, 13-64. Ankara: Nobel, 2014.
  • Demirtaş Eren, Zeynep. Kırk Hadis Düşler Adası. Ankara: DİB Yayınları, 2014.
  • Davut Doğan. “Diyanet İşleri Başkanlığı Kur’an Kursları Öğretim Programı (Okul Öncesi Dönemi) Dini Bilgiler-1 Öğrenme Alanı Kazanımları Üzerine Değerlendirme”. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 24 (2014): 200-225.
  • Düzgün, Şaban Ali. “İnsanın Doğası (Fıtratı) ve Özgürlüğü Üzerine”. Kelam Araştırmaları Dergisi 14, sy. 2 (2016): 322-42.
  • Ebû Dâvûd, Süleymân b. el-Eş‘as. Sünen. İstanbul: Çağrı, 1992.
  • Elkind, David. “The Origins of Religion in The Child, Review of Religious”. Research 12, sy. 1 (1970).
  • Eşer, Ahmet. “Hadislerin Görsel Dili: 40 Hadis Düşler Adası”. Erken Çocukluk Dönemi Din-Ahlak-Değerler Eğitimi ve Sorunları-1 içinde, ed. Mehmet Bayyiğit, Mehmet Özkan, Ahmet Ali Çanakcı, ve Asem Hamdy Abdelghany, Konya: Palet Yayınları, 2020.
  • Hood, Ralph W. The Psychology of Religion. New York: Guilford Press, 1996.
  • Hökelekli, Hayati. Din Psikolojisi. Ankara: TDV Yayınları, 2001.
  • İbn Mâce, Muhammed b. Yezîd. Sünen. İstanbul: Çağrı, 1992.
  • Karaca, Faruk. Dini Gelişim Teorileri. İstanbul: DEM Yayınları, 2007.
  • Kasapoğlu, Abdurrahman. “İnsanın Çaresizliği ve Fıtratın Uyanışı”. Kelâm Araştırmaları Dergisi 3, sy. 1 (2005): 61-90.
  • “Kırk Hadis Düşler Adası”. İnternet. Diyanet İşleri Başkanlığı Yayın e-Satış, 2018. https://yayinsatis.diyanet.gov.tr/kirk-hadis-dusler-adasi.
  • Köylü, Mustafa. “Çocukluk Dönemi Dini İnanç Gelişimi ve Din Eğitimi”. Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 45, sy. 11 (2004): 137-54.
  • Kurt, İbrahim. “Velilerin 4-6 Yaş Grubu Kur’an Kurslarından Memnuniyet Düzeyleri ve Beklentileri Üzerine Bir Araştırma (Ankara Örneği)”. Yüksek Lisans tezi, Hitit Üniversitesi, 2017.
  • Kurt, Yaşar. “Kur’an’da Fıtrat Kavramı”. Din Bilimleri Akademik Araştırma Dergisi 5, sy. 2 (2005): 71-104.
  • Mehmedoğlu, Yurdagül. Okul Öncesi Çocuklarda Dini Duygunun Gelişimi ve Eğitimi. Ankara: TDV Yayınları, 2009.
  • Müslim, Müslim b. Haccâc. el-Müsnedü’s-Sahîh. Kâhire: Mektebetü’r-Rihâb, 2008.
  • Nesâî, Ahmed b. Şuayb. Sünen. İstanbul: Çağrı, 1992.
  • Öztabak, Muhammet Ü. ve Suat Altıntaş. “Okul Öncesi ve İlkokul Öğrencilerindeki Allah Tahayyülünün İncelenmesi”. Talim 4, sy. 1 (2020): 43-77.
  • Selçuk, Mualla. Çocuğun Eğitiminde Dini Motifler. Ankara: TDV Yayınları, 2016.
  • Sever, Sedat. Çocuk ve Edebiyat. İzmir: Tudem Yayınları, 2010.
  • Suyûtî, Celaleddin Abdurrahman b. Ebî Bekr. el-Fethu’l-Kebîr fî Dammi’z-Ziyâdeti ile’l-Câmi’i’s-Sağîr. Beyrut: Dâru’l-Fikr, 2003.
  • Şimşek, Rumeysa. “5-6 Yaş Çocukların Dini Kavramları Algılama Düzeyleri (Arifiye Örneği)”. Yüksek Lisans tezi, Necmettin Erbakan Üniversitesi, 2014.
  • Tavukçuoğlu, Mustafa. “Okulöncesi Çocuğunun Eğitiminde Din Duygusu ve Din Eğitimi”. Selçuk Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi [Necmettin Erbakan Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi] 14 (2002): 51-63.
  • Tirmizî, Muhammed b. İsâ. Sünen. İstanbul: Çağrı, 1992.
  • Tosun, Cemal ve Fatma Çapcıoğlu. “4-6 Yaş Kur’an Kursları Öğretim Programının Dini Gelişim Kuramları Çerçevesinde İncelenmesi”. Pegem Eğitim ve Öğretim Dergisi 5, sy. 5 (2015): 705-20.
  • Turan, Mehmet. “Eğitim-Öğretim İlkeleri ve Öğretim Stratejileri”. Öğretim İlke ve Yöntemleri içinde, ed. Asuman Seda Saracaloğlu ve Hüseyin Hüsnü Bahar, 100-135. İstanbul: Lisans Yayıncılık, 2007.
  • Ünverdi, Mustafa ve Mehmet Murat. “Çocukta Dini İnancın İnşasında Soyut Kavramlar Yerine Hz. Peygamber Örnekliği”. Antakiyat: Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 1 (2021): 47-65.
  • Vergote, Antoine. “Çocukta Din”. çev. Erdoğan Fırat. Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 22 (1978): 315-29.
  • Yavuz, Kerim. Çocuk ve Din. İstanbul: Çocuk Vakfı Yayınları, 1994.
  • Yavuz, Kerim. Çocukta Dini Duygu ve Düşüncenin Gelişmesi. Ankara: DİB Yayınları, 1981.
  • Yıldız, Aslıhan. “Hz. Peygamber’in Hayatını Anlatan Çocuk Kitaplarının Dini Düşüncenin Gelişimi Açısından Değerlendirilmesi”. Turkish Studies 13, sy. 15 (2018): 521-32.

Bringing Children Together With Hadiths: An Evaluation Of 40 Hadis Düşler Adasi (40 Hadiths Island Of Dreams)

Yıl 2021, Cilt 7, Sayı 2, 271 - 304, 17.12.2021
https://doi.org/10.32955/neu.istem.2021.7.2.01

Öz

In this study, the suitability of the hadiths in the story book called 40 Hadis Düşler Adası (40 Hadiths Island of Dreams), prepared by Publications of the Presidency of Religious Affairs for children aged 5 and over, for the development of children in terms of suitability for child principle is discussed. In this study, which was designed with a qualitative research model, the document review method was used. In the research, the problem of the suitability of the hadiths in the aforementioned book with the religious development characteristics of 5–7-year-old children in terms of suitability for child principle is focused on. It was thought that mentioned suitability is important in terms of the correct development of the children’s imagination of religion, God and the prophet, and the importance of this study was decided. In the study, first of all, examples from the life of the Prophet for child education were given, then the basic principles for the religious education of 5–7-year-old children were mentioned briefly. Finally, the hadiths in the subject book were examined in terms of hadiths suitability for children. After the examination, it was concluded that twenty-six hadiths are suitable for children and fourteen hadiths are not. Alternative hadiths were suggested instead of the hadiths that were thought to be unsuitable for children. The study has been completed with some suggestions for other studies that will be prepared with similar content and purpose.

Kaynakça

  • Ahmed b. Hanbel. Müsned. Beyrut: Müessesetü’r-Risâle, 1999.
  • Akçay, Mustafa. “İmanın Oluşumunda Fıtratın Rolü”. Sakarya Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 1 (1996): 273-94.
  • Armaner, Neda. Din Psikolojisine Giriş. Ankara: Ayyıldız Matbaası, 1980.
  • Bovet, Pierre. Din Duygusu ve Çocuk Psikolojisi. Çev. Selahaddin Odabaşı. Ankara: Türk Tarih Kurumu Basımevi, 1958.
  • Buhârî, Muhammed b. İsmail. el-Câmi’u’s-Sahîh. Kahire: Mektebetü’r-Rihâb, 2007.
  • Dam, Hasan. “Gelişimsel Basamaklara Göre Din Eğitimi”. Gelişimsel Basamaklara Göre Din Eğitimi içinde, editör Mustafa Köylü, 13-64. Ankara: Nobel, 2014.
  • Demirtaş Eren, Zeynep. Kırk Hadis Düşler Adası. Ankara: DİB Yayınları, 2014.
  • Davut Doğan. “Diyanet İşleri Başkanlığı Kur’an Kursları Öğretim Programı (Okul Öncesi Dönemi) Dini Bilgiler-1 Öğrenme Alanı Kazanımları Üzerine Değerlendirme”. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 24 (2014): 200-225.
  • Düzgün, Şaban Ali. “İnsanın Doğası (Fıtratı) ve Özgürlüğü Üzerine”. Kelam Araştırmaları Dergisi 14, sy. 2 (2016): 322-42.
  • Ebû Dâvûd, Süleymân b. el-Eş‘as. Sünen. İstanbul: Çağrı, 1992.
  • Elkind, David. “The Origins of Religion in The Child, Review of Religious”. Research 12, sy. 1 (1970).
  • Eşer, Ahmet. “Hadislerin Görsel Dili: 40 Hadis Düşler Adası”. Erken Çocukluk Dönemi Din-Ahlak-Değerler Eğitimi ve Sorunları-1 içinde, ed. Mehmet Bayyiğit, Mehmet Özkan, Ahmet Ali Çanakcı, ve Asem Hamdy Abdelghany, Konya: Palet Yayınları, 2020.
  • Hood, Ralph W. The Psychology of Religion. New York: Guilford Press, 1996.
  • Hökelekli, Hayati. Din Psikolojisi. Ankara: TDV Yayınları, 2001.
  • İbn Mâce, Muhammed b. Yezîd. Sünen. İstanbul: Çağrı, 1992.
  • Karaca, Faruk. Dini Gelişim Teorileri. İstanbul: DEM Yayınları, 2007.
  • Kasapoğlu, Abdurrahman. “İnsanın Çaresizliği ve Fıtratın Uyanışı”. Kelâm Araştırmaları Dergisi 3, sy. 1 (2005): 61-90.
  • “Kırk Hadis Düşler Adası”. İnternet. Diyanet İşleri Başkanlığı Yayın e-Satış, 2018. https://yayinsatis.diyanet.gov.tr/kirk-hadis-dusler-adasi.
  • Köylü, Mustafa. “Çocukluk Dönemi Dini İnanç Gelişimi ve Din Eğitimi”. Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 45, sy. 11 (2004): 137-54.
  • Kurt, İbrahim. “Velilerin 4-6 Yaş Grubu Kur’an Kurslarından Memnuniyet Düzeyleri ve Beklentileri Üzerine Bir Araştırma (Ankara Örneği)”. Yüksek Lisans tezi, Hitit Üniversitesi, 2017.
  • Kurt, Yaşar. “Kur’an’da Fıtrat Kavramı”. Din Bilimleri Akademik Araştırma Dergisi 5, sy. 2 (2005): 71-104.
  • Mehmedoğlu, Yurdagül. Okul Öncesi Çocuklarda Dini Duygunun Gelişimi ve Eğitimi. Ankara: TDV Yayınları, 2009.
  • Müslim, Müslim b. Haccâc. el-Müsnedü’s-Sahîh. Kâhire: Mektebetü’r-Rihâb, 2008.
  • Nesâî, Ahmed b. Şuayb. Sünen. İstanbul: Çağrı, 1992.
  • Öztabak, Muhammet Ü. ve Suat Altıntaş. “Okul Öncesi ve İlkokul Öğrencilerindeki Allah Tahayyülünün İncelenmesi”. Talim 4, sy. 1 (2020): 43-77.
  • Selçuk, Mualla. Çocuğun Eğitiminde Dini Motifler. Ankara: TDV Yayınları, 2016.
  • Sever, Sedat. Çocuk ve Edebiyat. İzmir: Tudem Yayınları, 2010.
  • Suyûtî, Celaleddin Abdurrahman b. Ebî Bekr. el-Fethu’l-Kebîr fî Dammi’z-Ziyâdeti ile’l-Câmi’i’s-Sağîr. Beyrut: Dâru’l-Fikr, 2003.
  • Şimşek, Rumeysa. “5-6 Yaş Çocukların Dini Kavramları Algılama Düzeyleri (Arifiye Örneği)”. Yüksek Lisans tezi, Necmettin Erbakan Üniversitesi, 2014.
  • Tavukçuoğlu, Mustafa. “Okulöncesi Çocuğunun Eğitiminde Din Duygusu ve Din Eğitimi”. Selçuk Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi [Necmettin Erbakan Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi] 14 (2002): 51-63.
  • Tirmizî, Muhammed b. İsâ. Sünen. İstanbul: Çağrı, 1992.
  • Tosun, Cemal ve Fatma Çapcıoğlu. “4-6 Yaş Kur’an Kursları Öğretim Programının Dini Gelişim Kuramları Çerçevesinde İncelenmesi”. Pegem Eğitim ve Öğretim Dergisi 5, sy. 5 (2015): 705-20.
  • Turan, Mehmet. “Eğitim-Öğretim İlkeleri ve Öğretim Stratejileri”. Öğretim İlke ve Yöntemleri içinde, ed. Asuman Seda Saracaloğlu ve Hüseyin Hüsnü Bahar, 100-135. İstanbul: Lisans Yayıncılık, 2007.
  • Ünverdi, Mustafa ve Mehmet Murat. “Çocukta Dini İnancın İnşasında Soyut Kavramlar Yerine Hz. Peygamber Örnekliği”. Antakiyat: Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 1 (2021): 47-65.
  • Vergote, Antoine. “Çocukta Din”. çev. Erdoğan Fırat. Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 22 (1978): 315-29.
  • Yavuz, Kerim. Çocuk ve Din. İstanbul: Çocuk Vakfı Yayınları, 1994.
  • Yavuz, Kerim. Çocukta Dini Duygu ve Düşüncenin Gelişmesi. Ankara: DİB Yayınları, 1981.
  • Yıldız, Aslıhan. “Hz. Peygamber’in Hayatını Anlatan Çocuk Kitaplarının Dini Düşüncenin Gelişimi Açısından Değerlendirilmesi”. Turkish Studies 13, sy. 15 (2018): 521-32.

Ayrıntılar

Birincil Dil Türkçe
Konular Sosyal
Yayınlanma Tarihi Güz
Bölüm Makaleler
Yazarlar

Recep Emin GÜL> (Sorumlu Yazar)
BALIKESİR ÜNİVERSİTESİ, İLAHİYAT FAKÜLTESİ
0000-0002-0976-650X
Türkiye


Samet YAĞCI>
İZMİR KATİP ÇELEBİ ÜNİVERSİTESİ, İSLAMİ İLİMLER FAKÜLTESİ
0000-0001-9394-5801
Türkiye

Yayımlanma Tarihi 17 Aralık 2021
Başvuru Tarihi 10 Ekim 2021
Kabul Tarihi 6 Aralık 2021
Yayınlandığı Sayı Yıl 2021, Cilt 7, Sayı 2

Kaynak Göster

ISNAD Gül, Recep Emin , Yağcı, Samet . "Çocukları Hadislerle Buluşturmak: 40 Hadis Düşler Adası Kitabı Üzerine Bir Değerlendirme". Yakın Doğu Üniversitesi İslam Tetkikleri Merkezi Dergisi 7 / 2 (Aralık 2021): 271-304 . https://doi.org/10.32955/neu.istem.2021.7.2.01



26053  17492    17497   17496   17495   17493     17494      


17498  17499     17500       17999      20269

17547
Bu eser Creative Commons Atıf-GayriTicari-Türetilemez 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.