Hakem Değerlendirme Süreci
Yoğun Bakım Hemşireliği Dergisi’ne gönderilen makaleler, yazarlar ve hakemler arasında karşılıklı anonimlik sağlanan çift-kör hakem değerlendirme sürecinden geçer. Her gönderi, tarafsız bir değerlendirme sürecini sağlamak için en az iki dış bağımsız hakem tarafından, kendi alanlarında uzman olan kişiler tarafından incelenir.
Gönderilen, makalelerin daha önce yayınlanmamış olması ve aynı anda başka bir yerde sunulmaması koşuluyla değerlendirilir; yazarların içeriği okuyup onayladıklarını ve tüm yazarların aynı zamanda tüm rakip çıkarları beyan ettiklerini; çalışmanın etik onay gerekliliklerine uygun olduğunu ve uluslararası kabul görmüş etik standartlar altında yürütüldüğünü beyan ederiz. Etik suiistimal şüphesi varsa, Yayın Kurulu ilgili uluslararası yayın etiği kurallarına (yani COPE yönergelerine) uygun olarak hareket edecektir.
Derginin yayın politikaları, Bilim Editörleri Konseyi tarafından önerilen kurallarda belirtildiği şekilde yürütülür ve Biyomedikal Dergilere Gönderilen Makaleler İçin Tekdüzen Gereksinimler: Biyomedikal Yayın için Yazma ve Düzenleme'de yansıtılır. Buna göre yazarların, hakemlerin ve editörlerin bu bildiride yer alan etik davranışa ilişkin en iyi uygulama kılavuzlarına uymaları beklenmektedir.
Derginin kurallarına uygun olan gönderiler, baş editöre atanır. Baş editör, her bir gönderinin kapsam ve kalite açısından dergiye uygunluğunu değerlendirir. Dergiye uygun olmayan gönderiler bu aşamada reddedilebilir.
Dergiye uygun olan makaleler için Baş Editör, Yardımcı Editörler ile birlikte çalışarak hakemleri makale için görevlendirir. Görevlendirildikten sonra, Yardımcı Editörler bir makaleyi reddetme, çift-kör hakem değerlendirme sürecini devam ettirme veya hakem değerlendirmesinden önce düzeltmeler isteme konusunda karar verebilirler.
Yardımcı editörler, hakemler tarafından sunulan raporlara dayanan önerilerini baş editöre sunarlar. Düzeltmeler yapılmış olan makaleler, yeni bir öneri oluşturmak için hakemlerle çalışmayı amaçlayan yardımcı editör tarafından tekrar değerlendirilir.
Tüm gönderilerde karar verme sürecinde baş editör son yetkili kişidir.
Gecikme durumunda, yazarlar gecikmenin nedenini bildirdiğinde, yazarlara makalelerini geri çekme imkânı verilir.
Hakem değerlendirme süreci tamamlandığında, yazarlar makaleleri hakkında anonim hakem değerlendirme raporlarını ve editoryal kararı alacaklardır. Hakem değerlendirme raporları herhangi bir ortamda kamuoyuna açıklanmayacaktır. Gönderilen materyal gizli kabul edilir ve yayınlanana kadar hiçbir şekilde kullanılmamalıdır. Bir hakemin bir yazarın fikirlerini veya verilerini izinsiz kullanmış olabileceği şüphesi varsa, Editoryal Kurul, ilgili COPE yönergesine uygun olarak konuyu ele alacaktır.
Yazarlar, gönderim sırasında hakem önerisinde bulunabilirler. İlgilenen editör, önerilen hakemlerin makaleyi değerlendirmek için davet edilip edilmeyeceğine karar verecek tek yetkilidir.
Hakemler, COPE’un hakemlik ilkelerine (COPE's Ethical Guidelines for Peer-reviewers) uyum sağlamak zorundadır ve bu ilkeler, hakemlerin çift-kör değerlendirme sürecinin bütünlüğünü ve tarafsızlığını sağlamak için takip etmeleri gereken bir çerçeve sunar.
Editoryal Kurul, hakem değerlendirmesi manipülasyonunu en aza indirmek için COPE'un ilgili akış şemasını takip eder. Yayından sonra hakem değerlendirmesi manipülasyon şüphesi varsa, Editoryal Kurul, COPE'un uygun akış şemasını takip edecektir.
Potansiyel hakemler, bir makaleyi değerlendirmek için bir daveti kabul etmeden önce herhangi bir çıkar çatışması olabileceğini editöre bildirmelidir. Potansiyel bir hakemin davet edilip edilemeyeceği konusunda bilinçli bir karar vermek için editörün potansiyel hakemi inceleme sürecine dahil etme konusunda bilgilendirilmesi önemlidir. Bu aynı zamanda değerlendirme sürecinin bütünlüğünü ve şeffaflığını sağlamaya yardımcı olur.
Editörler ile hakemler arasındaki iletişim, üçüncü taraflarla paylaşılmaması gereken gizli bilgiler içerir.
Yoğun Bakım Hemşireliği Dergisi, editoryal kurul üyeleri tarafından gönderilen makalelerin çift-kör hakem değerlendirme süreçlerini yönetmek için harici editörler görevlendirecektir. Yayın kurulundan birinin makale göndermesi durumunda Dernek dışarıdan birini editör olarak atayacak ve süreci takip edecektir.
Bir makalenin hakem değerlendirmesi derginin olağan politikasından sapma gösteriyorsa, aldığı değerlendirme türü makalede belirtilecek ve bu şekilde değerlendirme sürecinin şeffaflığı sağlanacaktır.
Açık Erişim Politikası
Yoğun Bakım Hemşireliği Dergisi açık erişimli bir dergi olup, tüm içeriği kullanıcıya veya kurumuna ücretsiz olarak sunulmaktadır. Ticari amaçlar dışında, kullanıcıların bu dergideki makalelerin tam metinlerini yayıncıdan veya yazardan önceden izin almadan okumasına, indirmesine, kopyalamasına, basmasına, aramasına veya bunlara bağlantı vermesine izin verilir. Bu, BOAI'nin açık erişim tanımına uygundur. Dergide yer alan açık erişimli makaleler, Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International (CC BY-NC 4.0) lisansı koşulları kapsamında lisanslanmıştır.
Nisan 2024'ten itibaren dergide yayınlanan tüm içerik Creative Commons Atıf-GayriTicari (CC BY-NC) 4.0 Uluslararası Lisansı kapsamında lisanslanmıştır.
Nisan 2024’den önce yayınlanan içerik, geleneksel telif hakkı kapsamında lisanslanmıştı ancak arşiv her zaman erişime ücretsiz açıktı.
Tüm yayımlanan içerikler https://dergipark.org.tr/tr/pub/ybhd adresinden çevrimiçi olarak ücretsiz olarak erişilebilir.
Daha önce yayınlanmış içeriği, figürleri, tabloları veya diğer herhangi bir materyali basılı veya elektronik formatta kullanırken yazarlar, telif hakkı sahibinden izin almakla sorumludur. Bu konuda yasal, mali ve cezai sorumluluklar yazar(lara) aittir.
Telif Hakkı Politikası
Tüm makalelerle birlikte bir Telif Hakkı Sözleşmesi ve Yazarlık Katkı Formu gönderilmelidir. Yazarlar bu formu imzalayarak, makalenin Yoğun Bakım Hemşireliği Dergisi tarafından yayınlanmak üzere kabul edilmesi halinde, üçüncü tarafların orijinal çalışmaya uygun şekilde atıfta bulunarak içeriği ticari olmayan amaçlarla paylaşmasına ve uyarlamasına izin veren Creative Commons Atıf-Ticari Olmayan 4.0 Uluslararası Lisansı (CC BY-NC 4.0) altında lisanslanacağını kabul eder.
Şekiller, tablolar veya hem basılı hem de elektronik formatlardaki diğer materyaller dahil olmak üzere daha önce yayınlanmış içeriği kullanırken, yazarlar telif hakkı sahibinden izin almalıdır. Bu konudaki hukuki, mali ve cezai sorumluluklar yazar(lar)a aittir.
Yazarlar, Yoğun Bakım Hemşireliği Dergisi ’nde yayınlanmış çalışmalarının telif haklarını saklı tutarlar.
Kendi Kendine Arşivleme Politikası
Yazarlar, yayınlandıktan sonra çalışmalarını kurumsal veya kişisel web sitelerinin yanı sıra açık erişim havuzlarında kendi kendilerine arşivleme hakkını saklı tutar. Yazarların makalelerini paylaşırken orijinal yayına uygun şekilde atıfta bulunmaları ve DOI numarasını eklemeleri beklenmektedir. Buna ek olarak, yazarlardan paylaşılan versiyondan yayıncının web sitesinin URL'sine bir bağlantı sağlamaları istenmektedir. Bu gereklilik, yayıncının web sitesindeki çevrimiçi yayınlanmış versiyonun kesin kayıt versiyonu olarak açıkça tanımlanmasıyla bilimsel kaydın bütünlüğünü ve gerçekliğini korumayı amaçlamaktadır.
Yayın Ücreti Politikası
Yoğun Bakım Hemşireliği Dergisi, Türk Yoğun Bakım Hemşireleri Derneği tarafından finanse edilmektedir. Yazarlardan, değerlendirme ve yayınlama sürecinde herhangi bir ücret talep edilmemektedir.
Reklam Politikası
Yoğun Bakım Hemşireliği Dergisi, web sitesinde dijital reklamları kabul etmektedir. Bu reklamlar, derginin Editoryal Kurulu ve yönetimi tarafından onaylanmalı ve net bir şekilde reklam olarak etiketlenmelidir. Reklam verenler, editoryal kararlara veya reklam politikalarına etki sahibi değillerdir.
Dergide reklam vermek isteyenler, Editoryal Ofis ile iletişime geçmelidir.
Yapay Zeka'nın (YZ) Makale Hazırlama Sürecindeki Rolü
Yoğun Bakım Hemşireliği Dergisi, Yapay Zeka ve YZ destekli teknolojilerin makale hazırlama sürecinde kullanımına ilişkin olarak Yayın Etik Komitesi (COPE) tarafından belirlenen yönergeleri takip etmektedir. Yazarlık, sadece insanlar tarafından yerine getirilebilen bir dizi görevi içerir ve yazarlar, makalenin orijinalliğini sağlama ve yazarlık için gereken niteliklere sahip olma konusunda sorumludur. YZ, makale yazma sürecinde dil düzeltmeleri için kullanılabilir (ve bunun makalede açıkça belirtilmesi gerekmektedir), ancak orijinallik ve makalenin kalitesini korumak için YZ, yazar olarak dahil edilemez.
Dergi, mevcut telif hakkı yasalarını ve yayın etiği alanındaki kabul görmüş en iyi uygulamaları desteklemeyi taahhüt eder. Yapay zekâ ile üretilen görsel içeriklerle ilgili devam eden yasal belirsizlikler nedeniyle, bu tür materyallerin yayınlarımızda kullanılmasına genellikle izin verilmez; ancak aşağıdaki durumlar hariçtir:
Yapay zeka üzerine yapılan araştırmalarda doğrudan referans verilen görseller için açıklamada “Yapay Zeka tatarafından oluşturuldu” şeklinde beyan yazılmalıdır.
Yazarlar, yapay zekâ ile oluşturulan görsellerin doğruluğunu ve uygunluğunu doğrulamalı ve makalede kullanılan yapay zekâ metodolojisini açıkça belirtmelidir. Yapay zekâ ile oluşturulan tüm içerikler bilimsel standartlara ve etik kurallara uygun olmalıdır.
Revizyon Süreci
"Minör düzeltme" veya "major düzeltme" gerektiren makalelerin gönderen yazarları, karar mektubunu baş editörden alacaklardır. Karar mektubu, hakemler ve editörlerin önerilerini, makalenin gözden geçirilmiş ve güncellenmiş versiyonunu göndermek için belirlenen son teslim tarihini içerecektir.
Bir makalenin gözden geçirilmiş bir versiyonunu gönderirken, yazarlar, her bir hakem tarafından belirtilen her bir konunun nasıl ele alındığını ve değişikliklerin hangi satırlarda yapıldığını belirten ayrıntılı bir "Hakemlere Yanıt" sunmalıdır (her bir hakemin yorumu, yazarın cevabı ve değişikliklerin yapıldığı satır numaralarıyla birlikte) ve ana belgenin üzerinde işaretlemeler bulunmalıdır.
Gözden geçirilmiş makaleler, karar mektubunda belirtilen süre içinde gönderilmelidir. Eğer makalenin gözden geçirilmiş versiyonu ayrılan süre içinde gönderilmezse, düzeltme seçeneği iptal edilebilir. Gönderen yazar(lar) ek süre gerektiğine inanıyorsa, ilk süre dolmadan önce uzatma talep etmelidirler.
Yayın Etiği
Yoğun Bakım Hemşireliği Dergisi, Committee on Publication Ethics (COPE) kılavuz ilkeleri, Bilimsel Yayıncılıkta Şeffaflık ve En İyi Uygulama İlkeleri (COPE, DOAJ, OASPA, WAME ortak bildirisi) ve ICMJE’nin Tıp Dergilerinde Bilimsel Çalışmaların Yürütülmesi, Raporlanması, Düzenlenmesi ve Yayınlanması için Öneriler’i de dahil olmak üzere çeşitli kuruluşlar tarafından ortaya konan kılavuz ilkelere ve temel uygulamalara bağlı kalmayı amaçlamaktadır. Bu kılavuz ve tavsiyeler, bilimsel yayıncılıkta şeffaflık, dürüstlük ve en iyi uygulamaları teşvik etmek için tasarlanmıştır. Dergi, bu standartlara bağlı kalarak yayınladığı araştırmaların yüksek kalitede olmasını ve bilim camiasının etik standartlarını karşılamasını sağlamayı amaçlamaktadır.
İnsan denekleriyle yapılan tıbbi araştırmalar, tanınabilir insan materyali ve veriler üzerinde yapılan araştırmalar, katılımcılardan bilgilendirilmiş onam almak, gizliliklerini ve mahremiyetlerini korumak ve çalışma katılımcılarına zarar vermemek gibi konularda rehberlik sağlamak için 2013 yılında değiştirilen Helsinki Bildirgesi'ne uymalıdır.
Ayrıca, Yoğun Bakım Hemşireliği Dergisi, Tıbbi Dergiler İçin Yayın Etik Politikaları üzerine WAME'in Tavsiyeleri'ne uymaktadır. Bu tavsiyeler, çıkar çatışmalarıyla nasıl başa çıkılacağı, şüphelenilen araştırma yolsuzluğuyla nasıl ilgilenileceği ve hakem değerlendirme sürecinin bütünlüğü ve şeffaflığı nasıl sağlanacağı konusunda rehberlik sağlar. Bu tavsiyeleri takip ederek, dergi yayınladığı araştırmaların en yüksek etik standartları karşıladığından emin olmakta
Yazarlara, makalelerinin etik standartlara ve uygulamalara uygun olduğundan emin olmak için EASE Etik Kontrol Listesi'ni kullanmaları önerilir.
İnsan denekleri içeren tüm araştırmalar, gerçekleştirilmeden önce kurumsal inceleme kurulu (IRB) veya etik kurul gibi bir inceleme kurulu tarafından incelenmeli ve onaylanmalıdır. Araştırmayı inceleyen ve onaylayan etik kurulun adı, etik kurul onay numarası ve tarihi, yayınlanmak üzere gönderildiğinde makalenin Yöntemler bölümüne eklenmelidir. Ayrıca dergi, makale gönderim sürecinin bir parçası olarak yazarlardan etik kurul onayının bir kopyasını sunmalarını isteyebilir. Bunun amacı, araştırmanın uygun şekilde incelenip onaylandığından emin olmak ve derginin araştırmanın yayın için gerekli etik standartları karşıladığını doğrulamasını sağlamaktır.
Bir çalışma etik kurul onayından muaf tutulmuşsa, yazarlar etik kuruldan muafiyetin nedenini açıklayan bir beyan sunmalıdır. Bu, araştırmanın bir etik kurul tarafından incelendiğinden ve muafiyet kararının ilgili kılavuz ve yönetmeliklere uygun olarak verildiğinden emin olmak içindir.
Yoğun Bakım Hemşireliği Dergisi ’ne etik kurul onayı olmadan bir makale gönderildiğinde, dergi makaleyi COPE'un Araştırma, Denetim ve Hizmet Değerlendirmeleri rehberine göre değerlendirecektir. Bu rehber, etik kurul onayı olmayan makalelerin nasıl ele alınacağı konusunda yönlendirme sağlar ve derginin yayınlamayla ilgili araştırma ile ilişkili riskleri ve potansiyel etik endişeleri değerlendirmesine olanak tanır.
Dergi, etik kurul onayının eksikliğinin önemli bir endişe kaynağı olduğuna karar verirse, makale editöryal incelemeden sonra reddedilebilir. Bu, derginin yüksek etik standartları sürdürmesini ve yalnızca bir etik kurul tarafından uygun şekilde incelenmiş ve onaylanmış araştırmaları yayınlamasını sağlamak içindir.
İnsan denekleri içeren araştırmalarla ilgili makaleler için, tüm katılımcılardan yazılı bilgilendirilmiş onam alındığını belirten bir ifadenin eklenmesi gerekmektedir. Bilgilendirilmiş onam yazılı olarak belgelenmeli ve bilgilendirilmiş onam formunun bir kopyası ileride başvurulmak üzere araştırmacılar tarafından saklanmalıdır.
Araştırmaya 18 yaşın altındaki çocukların katılması durumunda, çocuğun ebeveyni veya vasisi çocuk adına bilgilendirilmiş onam sağlamalıdır. Bu, çocukların savunmasız bir nüfus olduğu ve araştırmaya katılmanın risklerini ve faydalarını tam olarak anlayabilecek yetilerinin olmayabileceği için gereklidir.
Eğer makale bir anket veya görüşmelerin bulgularını raporluyorsa, yazarlar katılımcıların çalışmaya katılmak için bilgilendirilmiş onaylarını verdiğini ve kişisel bilgilerinin kaydedilmesine izin verdiklerini doğrulamalıdır. Alıntılar veya diğer atfedilebilir ifadeler bulunuyorsa, bunlar anonimleştirilmeli veya makalede kişinin adının yer almayı kabul ettiği belirtilmelidir.
Bilgilendirilmiş onam hakkında bilgi, araştırmanın nasıl yapıldığına dair diğer ilgili detaylarla birlikte, makalenin Yöntemler bölümünde sunulmalıdır.
Çalışma katılımcılarının anonimliğini korumak ve araştırmanın gizlilik ilkelerine saygı göstererek yürütülmesini sağlamak, yazarların sorumluluğundadır. Özellikle katılımcıların kimliklerini açığa çıkarabilecek fotoğraflar için bu önemlidir, çünkü uygun onay olmadan böyle fotoğrafların yayınlanması, söz konusu kişilerin haklarını ihlal edebilir.
Katılımcılarda hastaların anonimliğini korumak için yazarlar, katılımcılardan veya yasal temsilcilerinden imzalı izin belgeleri almalıdır. Bu izin belgeleri, katılımcıların fotoğrafların yayınlanması için onaylarını verdiğini göstermeli ve fotoğrafların kullanımına ilişkin herhangi bir kısıtlama veya koşulu belirtmelidir. Fotoğrafların yayın onayına ilişkin bilgiler, makalede sunulmalıdır.
Hayvanlarla ilgili çalışmalarda, araştırma protokollerinin bir etik komiteden onay alması gerekmektedir. Etik komite, araştırma protokollerini ilgili yönergeler ve düzenlemelerle uyumlu olup olmadığını kontrol etmelidir, örneğin Laboratuvar Hayvanlarının Bakımı ve Kullanımı Rehberi (8. baskı, 2011) ve Hayvanlar Üzerinde Biyomedikal Araştırmalar İçin Uluslararası Rehber İlkeler (2012). Bu yönergeler, hayvanlarla yapılan araştırmaların etik ve insancıl bir şekilde nasıl yürütüleceği konusunda detaylı bilgi sağlar ve bu tür araştırmalar için standart olarak geniş çapta kabul edilir.
Yazarlar, makalelerinde hayvanların etik davranışına ilişkin ayrıntılı bilgi sağlamalıdır, bu da acı ve sıkıntının önlenmesi için alınan önlemleri içermelidir. Bu bilgileri açık ve kapsamlı bir şekilde sunmak için yazarlar ARRIVE kontrol listesini kullanabilirler.
Hayvanların etik davranışına ek olarak, yazarlar ayrıca acı ve sıkıntının önlenmesi için alınan önlemler hakkında bilgi sağlamalıdır. Bu, araştırmanın düzgün bir şekilde yürütüldüğünü ve okuyucuların ilgili etik standartları karşıladığını doğrulamasına olanak tanır.
İntihal ve Etik Dışı Durumlar
Tüm gönderiler, hakem değerlendirme ve/veya üretim süreçlerinde birden fazla kez benzerlik tespit yazılımı (iThenticate) ile taranır.
Başkalarının (ya da kendi) önceki çalışmalarını tartışırken, her durumda materyali doğru bir şekilde alıntıladığınızdan emin olunmasına çalışılır.
Yazarlara, aşağıda örneklenen herhangi bir intihal ve etik dışı davranıştan kaçınmaları kesinlikle tavsiye edilir.
• Atıf manipülasyonu: Bir yazarın, derginin veya diğer yayınların alıntı sayısını, kendi alıntıları yaparak, aynı dergiden makalelerin aşırı alıntılanması veya onursal alıntılar veya alıntı yığınları dahil etmek gibi çeşitli yollarla manipüle etme uygulaması.
• Kendi kendine intihal: Bir yazarın önceki yayınlarından örtüşen bölümleri veya cümleleri uygun şekilde alıntı yapmadan kullanma pratiğidir. Bu, başka birinin (bu durumda yazarın kendi eseri) çalışmasını uygun şekilde atıfta bulunmadan kullanmak anlamına gelen bir intihal biçimi olarak kabul edilir.
• Dilimleme: Bir araştırma çalışmasındaki aynı verilerin birkaç farklı makalede kullanılmasıdır. Bu, aynı hipotezleri, popülasyonu ve yöntemleri birden fazla makalede rapor etmek anlamına geldiği için etik dışı kabul edilir.
• Veri üretimi: Veri toplama veya deneyler sırasında gerçekleşmeyen verilerin çalışmaya eklenmesidir. Bu, yanıltıcı veya yanlış bilgiyi gerçek veri gibi sunma pratiği olduğu için araştırma kabahatl olarak kabul edilir.
• Veri manipülasyonu/sahteciliği: Araştırma verilerini yanıltıcı bir izlenim vermek amacıyla manipüle etmektir. Bu, görüntüleri manipüle etmek, aykırı değerleri veya "güven verici olmayan" sonuçları çıkarmak, veri noktalarını değiştirmek ve diğer manipülasyon biçimlerini içerebilir. Bu aynı zamanda yanıltıcı veya yanlış bilgiyi gerçek veri gibi sunma pratiği olduğu için bir araştırma kabahati biçimi olarak kabul edilir.
İddia edilen veya şüphelenilen intihal, alıntı manipülasyonu veya veri sahteciliği/üretimi gibi araştırma kabahatleri durumunda, Editoryal Kurul, iddiaların veya şüphelerin adil, şeffaf ve tutarlı bir şekilde ele alınmasını sağlamak için ilgili COPE akış şemalarını takip edecektir.
YAZARLIK
Yazar olarak listelenen tüm kişiler, Uluslararası Tıp Dergisi Editörleri Komitesi (ICMJE) tarafından önerilen yazarlık kriterlerini karşılamalıdır. ICMJE, yazarlığın aşağıdaki dört kritere dayanmasını önermektedir:
1. Çalışmanın konseptine veya tasarımına veya çalışma için verilerin elde edilmesine, analizine veya yorumlanmasına önemli katkı sağlamak,
2. Çalışmanın taslağını hazırlamak veya önemli entelektüel içerik için eleştirel olarak gözden geçirmek,
3. Yayınlanacak versiyonun son onayı,
4. Çalışmanın herhangi bir bölümünün doğruluğu veya bütünlüğü ile ilgili soruların uygun şekilde araştırılmasını ve çözülmesini sağlamak için çalışmanın tüm yönlerinden sorumlu olmayı kabul etme.
Yazarlar, çalışmanın kendi yaptıkları kısımlarından sorumlu olmanın yanı sıra, tüm yazarların katkılarının doğru ve uygun bir şekilde kabul edilmesini sağlamak için çalışmanın belirli diğer kısımlarından hangi ortak yazarların sorumlu olduğunu da belirleyebilmelidir. Yazarlar, başvuru sırasında bireysel katkılar hakkında bilgi vermek için CRediT (Katılımcı Rolleri Sınıflandırması)’i kullanabilirler. Tüm yazarların, sorumlu yazar tarafından paylaşılan bireysel katkıları üzerinde mutabık kalmaları beklenmektedir. Yazarların katkı beyanı nihai makale ile birlikte yayınlanacaktır ve çalışmaya yapılan katkıları doğru bir şekilde yansıtmalıdır.
Yazarlar, ortak yazarlarının katkılarının bütünlüğüne güven duymalıdır. Bu, ortak yazarlarının araştırmayı etik ve sorumlu bir şekilde yürüttüğüne ve makalede sunulan veri ve sonuçların doğru ve güvenilir olduğuna güvenmeleri gerektiği anlamına gelir.
Yazarlık kriterlerinin dördünü de karşılamayan kişiler makaleye yazar olarak dâhil edilmemelidir. Bu kişilerin katkılarını tanımak ve araştırmaya katkıları konusunda şeffaflık sağlamak için, makalenin başlık sayfasında araştırmaya katkılarından dolayı teşekkür edilebilir.
Yayın kurulu bir hayalet, fahri veya hediye yazarlık durumundan şüphelenirse, gönderim askıya alınacak ve ilgili COPE akış şeması ile yazarlık ve katkıda bulunmaya ilişkin COPE Politikası izlenecektir.
Yazar Değişikliği
Yazarlık değişiklik talepleri, yazarların çıkarılması veya eklenmesi, yazarların sırasının değiştirilmesi gibi herhangi bir değişiklik, nedenlerini belirten bir mektupla birlikte editoryal ofise sunulmalıdır. Mektup, çıkarılan herhangi bir yazar da dâhil olmak üzere tüm yazarlar tarafından imzalanmalıdır.
Derginin Editoryal Kurulu, yazarlıkta değişiklik taleplerini tutarlı ve şeffaf bir şekilde ele alarak, ilgili COPE akış şeması yönergelerini takip edecektir. Bu prosedürler, araştırmanın bütünlüğünü ve tüm ilgili yazarların itibarını korumak amacıyla uygulanmaktadır.
Çıkar Çatışması Beyanı
Yazarlar, çalışmalarında uygunsuz etki veya önyargıya yol açabilecek herhangi bir ilişki veya çıkarı açığa çıkarmak zorundadır. Bu, çıkar çatışmalarını mümkün olduğunca çevrimiçi başvuru sistemi aracılığıyla gönderdikleri makalelerini sunarken yapılmalıdır.
Yoğun Bakım Hemşireliği Dergisi ’ne gönderilen makalelerin hakemlik sürecinde yer alan bireylerin mevcut veya potansiyel rekabet eden çıkarları hakkında herhangi bir bilgi verme ve açıklama yapma gerekliliğini talep ve teşvik etmektedir. Bu, olası bir önyargıya yol açabilecek çıkar çatışmalarının belirlenebilmesi amacıyla yapılmalıdır.
Editoryal kurul, editörlerin, yazarların veya hakemlerin potansiyel çıkar çatışmalarıyla ilgili durumları ilgili COPE akış şemaları çerçevesinde ele alacaktır.
Finansal Destek Beyanı
Yoğun Bakım Hemşireliği Dergisi, yazarlardan araştırmalarını gerçekleştirmek için aldıkları herhangi bir mali destek hakkında bilgi vermesini istemektedir. Bu bilgi, makalenin dergiye sunulduğu sırada sağlanması gereken finansal destek beyanında yer almalıdır.
Finansal destek beyanı, destekleyici kurumların adını, hibe numaralarını ve her destekleyicinin araştırmadaki rolünün bir açıklamasını içermelidir. Eğer destekleyici kurumun araştırmadaki bir rolü olmadıysa, bu da finansman beyanında belirtilmelidir. Bu bilgi, okuyucuların araştırmada olası önyargılar ve çıkar çatışmalarını anlamaları açısından önemlidir.
Editörün Görevleri
Derginin editörü okuyucuların ve yazarların ihtiyaçlarını karşılamaya, adil ve uygun bir hakemlik süreci sağlamaya çalışır. Editör ayrıca dergiye gönderilen hangi makalelerin yayınlanması gerektiğine karar vermekten ve hakaret, telif hakkı ihlali ve intihal ile ilgili yasal gerekliliklere tabi politikalara göre yönlendirilmekten de sorumludur. Editör, yayın kararlarını verirken bu tür politikaları, prosedürleri ve sorumlulukları hakemlerle tartışabilir. Editör, yayının içeriğinden ve genel kalitesinden sorumludur.
Dergiye gönderilen makaleler her zaman ön yargısız olarak değerlendirilir.
Editör, gönderilen bir makaleyle ilgili herhangi bir bilgiyi editörler ve hakemler dışında kimseye açıklamamalıdır.
Yoğun Bakım Hemşireliği Dergisi yazarlar, hakemler ve editörler arasında herhangi bir çıkar çatışmasına izin vermez. Gönderilen bir makaledeki yayınlanmamış materyaller, yazarın açık yazılı izni olmadan hiç kimse tarafından kullanılmamalıdır.
Yazarlar, yayınlanan eserde önemli hata veya yanlışlıklar tespit edilmesi halinde, derginin editörlerini veya yayıncısını derhal bilgilendirmek ve makalenin düzeltilmesi veya geri çekilmesi konusunda onlarla işbirliği yapmakla yükümlüdür. Editörler veya yayıncı üçüncü bir taraftan yayınlanan bir çalışmanın önemli bir hata veya yanlışlık içerdiğini öğrenirse, yazarlar makaleyi derhal düzeltmeli veya geri çekmeli veya dergi editörlerine makalenin doğruluğuna dair kanıt sunmalıdır.
Hakemlerin Görevleri
Hakemler makaleleri yazarların kökenine, cinsiyetine, cinsel yönelimine veya politik felsefesine bakılmaksızın değerlendirir. Hakemler ayrıca, değerlendirme için gönderilen yazıların adil ve kör bir hakem incelemesinden geçmesini sağlar.
Gönderilen makalelere ilişkin tüm bilgiler gizli tutulur. Hakemler, editörün izni dışında başkalarıyla tartışılmamalıdır.
Hakemlerin yazarlar, fon sağlayıcılar, editörler vb. arasında çıkar çatışması yoktur.
Hakemler editörün yayınlama kararları almasına yardımcı olur ve ayrıca yazara makalenin geliştirilmesinde yardımcı olabilir.
Hakemler objektif yargılar ve değerlendirmeler sunarlar. Hakemler görüşlerini uygun destekleyici argümanlarla açıkça ifade ederler.
Hakemler, yazarların alıntı yapmadığı ilgili yayınlanmış bir çalışmayı belirlemelidir. Hakemler ayrıca, makale ile hakkında kişisel bilgi sahibi oldukları diğer yayınlanmış makaleler arasındaki herhangi bir önemli benzerlik veya örtüşmeyi editörün dikkatine çekerler.
Yazarların Görevleri
Gönderilen makale orijinal olmalı ve yazarlar makalenin daha önce yayınlanmadığından emin olmalıdır. Araştırma verileri makalede tam anlamıyla temsil edilmelidir. Bir makale, başkalarının çalışmayı tekrarlamasına olanak sağlayacak yeterli ayrıntı ve referansları içermelidir.
Yazarlar çalışmalarının tamamen orijinal olduğundan emin olmalıdır. Literatüre yapılan atıflar uygun şekilde belirtilmelidir.
Yazarlar aynı çalışmayı birden fazla dergiye göndermemelidir. Aynı çalışmanın birden fazla dergiye aynı anda sunulması kabul edilemez ve etik dışı davranış teşkil eder.
Başkalarının çalışmalarına teşekkür edilmelidir. Yazarlar kendi çalışmalarıyla ilgili yayınlara atıfta bulunmalıdır. Yazarın çalışmasına ilişkin tüm kaynaklar not edilmelidir.
Bir makalenin yazarlığı, çalışmaya kayda değer katkılarda bulunan kişilerle sınırlı olmalıdır. Araştırmaya başkaları katılmışsa, katkıda bulunanlar olarak listelenmelidirler. Yazarlık aynı zamanda bir derginin editörüyle iletişim halinde olan ilgili yazarı da kapsar. Sorumlu yazar, tüm uygun ortak yazarların makalede yer almasını sağlamalıdır.
Yayın Sonrası Düzeltme Talepleri ve İadeler
Tüm yayın sonrası düzeltme talepleri editoryal bir incelemeye tabidir. Editoryal kurul, talebi gözden geçirecek ve düzeltmenin gerekli ve uygun olup olmadığına karar verecektir. Bir düzeltmenin yayınlanması kararı, hatanın doğası, makale üzerindeki potansiyel etkisi ve destekleyici kanıtlara dayanacaktır. Editoryal kurul, kararını vermek için gerektiğinde yazarlar, hakemler ve diğer uzmanlarla da danışabilir. Düzeltme talebi onaylanırsa, makale derginin arşivinde düzeltilir.
Editoryal Kurul, dergi politikaları ve COPE kuralları doğrultusunda vakaları gözden geçirir.
Eğer ihlal iddiaları doğrudan ihbarcılar tarafından yapılırsa, Editoryal Kurul, ilgili COPE akış şemasını takip edecektir. Dergi, bir sosyal medya sitesinde yayınlanan bir makaleyle ilgili endişeler ortaya çıktığında COPE'nin ihbarcılara nasıl yanıt verilmesi gerektiğine dair akış şemasına uygun hareket edecektir.
Çözümlenemeyen iddiaları çözmek için bazı durumlarda, bağımsız bilirkişiler atanabilir.
Potansiyel etik ihlalleri araştırmak için, editoryal kurul diğer baş editörlerle bilgi paylaşabilir ve soruşturmaları daha verimli ve etkili bir şekilde yürütebilir. Baş editör ile iletişim gerektiğinde, editoryal kurul ilgili COPE önerilerini takip edecektir.
Gerekli durumlarda, dergi araştırmacılar tarafından şüphelenilen etik ihlaller hakkında kurumlara başvurabilir ve bu endişeleri desteklemek için kanıtlar sunabilir. Bu süreçte COPE yönergelerine uygun hareket edilecektir.
Etik ihlal endişeleri durumunda, editörler COPE yönergelerine göre vakayı araştıracaktır. Araştırma endişeleri doğruladığında, editörler geri çekme bildirimi yayınlayabilir. Geri çekme bildirimi, dergide yayınlanacak ve makalenin kaydı geri çekme durumunu yansıtacak şekilde güncellenecektir. Makale derginin arşivinde kalacak, ancak geri çekildiği açık bir şekilde belirtilecektir. Makalenin kaydı ayrıca geri çekme durumunu yansıtmak için ilgili dizinlerde güncellenecektir.
Geri Çekme Talepleri
Makale yayınlanmadan önce geri çekme talepleri, derginin editör kurulu tarafından incelenir. Bir makaleyi geri çekme talebinin yapılabilmesi için yazarlar, taleplerini ve geri çekme nedenlerini belirten tüm yazarlar tarafından imzalanmış bir mektubu dergi editörüne göndermelidir. Editör kurulu daha sonra talebi inceleyecek ve yazarlar tarafından sunulan nedenlere dayanarak bir karar verecektir. Talep kabul edilirse, makale dergiden geri çekilecek ve yazarlara karar bildirilecektir. Yazarlar, geri çekilme talebi onaylanana kadar başka bir dergiye çalışmalarını değerlendirmeye sunmamalıdır. Bu, olası çıkar çatışmalarını veya yayınların tekrarlanmasını önlemek amacıyla yapılır.
İtiraz ve Şikâyet
Derginin yayın kurulu, COPE'un yönergeleri ve önerilerine uygun olarak itiraz ve şikâyetleri ele almakla sorumludur. Bir yazarın bir itirazı veya şikâyeti varsa doğrudan yayın ofisiyle iletişime geçmelidir. Yayın kurulu, COPE yönergelerine dayanarak durumu gözden geçirecek ve bir karar verecektir.
Karar alma sürecinde, baş editör tüm itiraz ve şikâyetlerde nihai yetkiye sahiptir. Bazı durumlarda, Yayın Kurulu’nun kendi içinde çözemediği konular için tarafsız bir temsilci atanmaktadır. Dergi, itiraz ve şikâyetleri ele almak için adil ve şeffaf bir süreç izlemektedir ve bilimsel kayıtların bütünlüğünü korumayı hedeflemektedir.
Preprint Politikası
Yoğun Bakım Hemşireliği Dergisi, ön baskıları “önceden yayımlanmış eser” olarak değerlendirmemekte, yazarların çalışmalarını dergiye göndermeden önce ticarî olmayan bir ön baskı sunucusunda bulunma ve tartışma imkânına sahip oldukları şeklinde değerlendirmektedir. Ancak, yazarlar makalelerinin ön baskı sunucusuna yerleştirilmesini ve onun DOI numarasını dergiye başvuru sürecinde sağlamakla yükümlüdürler.
Makale dergide kabul edilir ve yayımlanırsa, yazarların arşivlenmiş ön baskıyı güncellemesi ve makalenin yayınlanmış versiyonuna bağlantı vermesi sorumluluğu kendilerine aittir. Bu, okuyucuların en güncel ve doğru bilgilere kolayca erişebilmelerini sağlamaya yardımcı olur.
Lisans Politikası
Nisan 2024 sayısı itibarıyla derginin içeriği Creative Commons Attribution-NonCommercial (CC BY-NC) 4.0 Uluslararası Lisansı altında lisanslanmıştır.
2024 Nisan ayından önce yayımlanan içeriğin telif hakkı sahibi Türk Yoğun Bakım Hemşireleri Derneği’dir.
Bu lisans kapsamında, kullanıcılar orijinal yazar ve dergiye uygun şekilde referans vermek kaydıyla, derginin içeriğini ticari olmayan amaçlarla paylaşabilir, adapte edebilir, çoğaltabilir ve dağıtabilirler.
Sorumluluk Reddi
Dergide yayınlanan makalelerde ki beyan veya görüşler sadece yazar(lar)ın görüşleridir ve editörler, yayın kurulu ve/veya yayıncının görüşlerini yansıtmamaktadır. Editörler, yayın kurulu ve yayıncı, makalelerin içeriğinden sorumlu değildir ve bu makalelerde ifade edilen görüşlere katılmaz. Yazarların çalışmalarının doğru ve iyi araştırılmış olduğunu ve makalelerinde ifade edilen görüşlerin kendi görüşleri olduğunu sağlamak yazarların sorumluluğundadır. Editörler, yayın kurulu ve yayıncı, yazarlara çalışmalarını bilimsel toplulukla paylaşmaları için bir platform sağlamaktadır.
Veri Paylaşım Politikası
1 Ocak 2019 tarihinden itibaren klinik araştırmaların kayıt altına alınabilmesi için veri paylaşım beyanına ihtiyaç duyulmaktadır. Yazarların klinik araştırmanın sonuçlarını bildiren makaleler için veri paylaşım beyanı sunmaları gerekmektedir. Veri paylaşım beyanında, ICMJE veri paylaşım politikasına göre aşağıdaki öğeler belirtilmelidir:
• Bireysel kimliksiz katılımcı verilerinin paylaşılıp paylaşılmayacağı,
• Özellikle hangi verilerin kullanıma sunulacağı,
• İlgili ek belgelerin de sağlanıp sağlanmayacağı,
• Verilerin ne zaman erişilebilir olacağı ve ne kadar süreyle kullanılabilir kalacağı,
• Kimin erişime sahip olacağı, analizin amacı ve verileri elde etme mekanizması da dahil olmak üzere verilere erişim kriterleri,
Yazarların ICMJE veri paylaşımı örneklerini kontrol etmeleri önerilir:
Yoğun Bakım Hemşireliği Dergisi'ne klinik araştırma sunarken,
• Yazarların, ICMJE önerileri ve yukarıdaki talimatlara göre kamuya açık bir kayıt sistemine kayıt yaptırmaları gerekmektedir.
• İlk gönderim sırasında Kayıt Adı ve Kayıt Numarası Başlık Sayfası'nda belirtilmelidir.
• Yazarlar paylaşmayı planlamıyorsa bile veri paylaşım beyanı Başlık Sayfası'nda da belirtilmelidir.
16 Ağustos 2025
Sayfa
94-104