Evli Bireylerin Evlilik Değerleri Evlilik Doyumu ve Evlilik Tipleri

Öz

Bu çalışma evli bireylerin evlilik değerleri, evlilik doyumu ve evlilik tipleri arasındaki ilişkinin belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. Bu amaçla, evli bireylerin evlilik değerleri, evlilik doyumu ve evlilik tipleri arasındaki ilişkiye; evli bireylerin evlilik değerleri ve evlilik tiplerinin evlilik doyumunun anlamlı bir yordayıcısı olup olmadığına; evli bireylerin evlilik değerleri, evlilik doyumu ve evlilik tipleri arasındaki ilişkinin cinsiyete göre değişip değişmediğine bakılmıştır. Çalışma, Samsun’da yaşayan 268’i kadın 189’u erkek olmak üzere toplam 457 evli birey ile gerçekleştirilmiştir. Çalışmada Evlilik Değerleri Ölçeği (EDÖ); Evlilik Yaşamı Ölçeği ve Evlilik Tipleri Ölçeği (ETÖ) ve araştırmacılar tarafından hazırlanılan Kişisel Bilgi Formu kullanılmıştır. Veriler SPSS 17.00 paket programı ile analiz edilmiştir. Bulgular doğrultusunda Pearson Korelasyon testi, çoklu regresyon testi, bağımsız gruplar arası T-Testi analiz teknikleri uygulanmıştır. Araştırma sonucunda evli bireylerin toplulukçu evlilik değeri ile geleneksel tip ve ilişkili özerk tip arasında pozitif; toplulukçu evlilik değeri ile özerk tip arasında negatif yönlü anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Ayrıca evlilik değeri ile evlilik doyumu arasında pozitif yönlü anlamlı bir ilişki olduğu görülmüştür. Evlilik tipleri (geleneksel tip, ilişkili özerk tip ve özerk tip)ile evlilik doyumu arasında pozitif yönlü anlamlı bir ilişki olduğu saptanmıştır. Ayrıca evlilik değerleri ve evlilik tipleri birlikte, bireylerin evlilik doyumlarını anlamlı bir şekilde yordadığı bulunmuştur. Son olarak erkeklerin evlilik değerleri ve geleneksel tip puanları kadınlardan anlamlı ölçüde yüksek görülürken, kadınların ilişkili özerk tip puanları erkeklerden yüksek bulunmuştur. 

Anahtar Kelimeler

• Evlilik Değerleri,Evlilik Doyumu,Evlilik Tipleri

The Relationship Between Marital Values Marital Satisfaction and Marital Types of Married Individuals

Öz

This study was conducted to investigate the relationship between marital values, marital satisfaction and marital types of married individuals. For this purpose, the relationship between married individuals' marital values, marital satisfaction and marital types has been examined. The study was carried out with a total of 457 married individuals; 268 female and 189 male. In this study, The Marital Values Scale, The Marriage Life Scale and The Marital Typology Scale were used. The data were analyzed with the 17.00 SPSS package program. Pearson Correlation Test, Multiple Regression Test and Independent Group T-test Analysis techniques were applied. As a result of the analysis, it was found that there was a significant positive correlation between covenantal marital value and traditional type and associated autonomous type; a negative correlation between covenantal value and autonomous type of married individuals. In addition, there was a significant positive relationship between marital value and marital satisfaction. A positive relationship was found between marital types (traditional type, associated autonomous type and autonomous type) and marital satisfaction. However, marital values and marital types (traditional type, associated autonomous type and autonomous type) together were found to predict marital satisfaction significantly. Finally, the traditional type and associated-autonomous type of marital values and marital types showed a significant difference according to gender. According to this, men's marital values and traditional type scores were significantly higher than women; women's associated autonomous type scores were higher than men. 

Anahtar Kelimeler

• Marital Values,Marital Satisfaction,Marital Types

Kaynakça

1. Bedir, İ. (2018). Evli bireylerde evlilik doyumunu yordayan değişkenlerin incelenmesi (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). İstanbul Arel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. İstanbul.
2. Bromley, D.G. (1997). Presindential adress remembering the future: A sociological narrative of crisisepisodes, collective action, culture workers and counter movements. Sociology of Religion 58, 105-140.
3. Fişek, G.O.(2005). Gelenekten değişime: Türkiye’de aile ve ergenler. İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Sürekli Tıp Eğitimi Etkinlikleri Adolesan Sağlığı Sempozyum Dizisi, (43) 39-49.
4. Fitzpatrick, M. A. (1977). A typological approach to communication in relationships. In B. Rubin (Ed.), Communication yearbook 1 (s. 263-275). New Brunswick, NJ: Transaction Books.
5. Fitzpatrick, M. A. (1987). Marriage and verbal intimacy. In V.J. Derlega ve J.Berg(Ed.). Self-Disclosure: theory, research and therapy. (s.235-257). Newyork: Plenum.
6. Fitzpatrick, M. A. (1988). Between husbands and wives. Newbury Park: sage.
7. DeMaris, A. A.L. Sanchez ve Krivickas, K. (2012). Developmental patterns in marital satisfaction: Another look at covenant marriage. Journal of Marriage and Familiy, 74(5)989-1004. doi:10.1111/j.1741-3737.2012.00999.
8. Geçtan, E.(2018). İnsan olmak. İstanbul: Metis yayınları.

9. Gökmen, A. (2001). Evli eşlerin birbirine yönelik kontrolcülük ve bağımlılık algılarının evlilik doyumu üzerindeki etkisi (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
10. İmamoğlu, O.(1993). Değișen dünyada değișen aile içi roller. Kadın Araștırmaları Dergisi, 1, 58-68.
11. Kağıtçıbaşı, Ç. (1998). Kültürel psikoloji: Kültür bağlamında insan ve aile. İstanbul: Yapıkredi yayınları.
12. Karasar, N. (2009). Bilimsel araştırma yöntemi (19. baskı). Ankara: Nobel Yayın Dağıtım.
13. Kışlak, T. Ş. (1997). Evlilikte uyum ölçeğinin (EUÖ) güvenirlik ve geçerlik çalışması. 3P Dergisi, 7(1), 50-57.
14. Kublay, D. (2013). Evlilik uyumu: Değer tercihleri ve öznel mutluluk açısından incelenmesi (Yüksek lisans tezi). Karadeniz Teknik Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Trabzon.
15. Lambert, N. M ve Dollahite, D. C.(2007). The threefold cord: Marital commitment in religious couples. Journal of Family Issues, 29 (5) 85-132.
16. Medling, J. M. ve Mccarrey, M. (1981). Marital adjustment over segments of the family life cycle: The issue of spouses’ value similarity. Journal of Marriage and The Family, 43 (2), 195-203. doi=10.1.1.862/3928
17. Noller, P., ve Hiscock, H. (1989). Fitzpatrick's typology: An Australian replication. Journal of Social and Personal Relationships, 6(1), 87-91. doi: 10.1177/026540758900600106
18. Ondaş, B. (2007). Üniversite öğrencilerinin evlilik ve eş seçimi ile ilgili görüşlerinin incelenmesi (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
19. Özen, A. (2006). Value similarities of wives and husbands and conflict resolution styles of spouses as predictors of marital adjustment (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Orta Doğu Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
20. Ripley, J.S., Worthington, E.L, Bromley, D. ve Kemper, S.D. (2005). Covenantal and Contractual Values in Marriage: Marital Values Orientation toward Wedlock or Self-actualization (Marital VOWS) Scale Personal Relationships. Printed in the United States of America, IARR, 1350-4126, 317–336.
21. Rhoden, J.L. (2003). Marital cohesion, flexibility, and communication in the marriages of nontraditional and traditional women. The Family Journal, 11 (3), 248-256. doi: 10.1177/1066480703251988
22. Sabatelli, R. M. ve Bartle, S. (1995). Survey approaches to the assessment of family functioning: Conceptual, operational and analytical issues. Journal Marriage and Family, 57(4), 1025-1039. doi: 10.2307/353420
23. Şener, A. (2002). Ailede eşler arası uyuma etki eden faktörlerin araştırılması (Yayımlanmamış doktora tezi). Hacettepe Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
24. Tekin Çatal, M., Çelik, B.S., Kalkan, M. (2017). Evlilik değerleri ölçeği’nin Türkçe’ye uyarlama çalışması: Geçerlik ve güvenirlik çalışmaları. Turkish Studies International Periodical for the Languages, Literature and History of Turkish or Turkic, 12(18), 621-636. doi.org/10.7827
25. Tekin Çatal, M., Kalkan, M. ve Vural-Batık, M (2018). Evlilik tipleri ölçeği: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. OPUS–Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi, 9(16), 498-523. doi: 10.26466/opus.485281
26. Tezer, E.(1996). Evlilik ilişkisinden sağlanan Ddyum: Evlilik yaşamı ölçeği. Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi, 2(7), 1-7.
27. Yavuzer, H. (2011). Evlilik okulu. İstanbul: Remzi Kitabevi.