Editörlerin Sorumlulukları

1. Editörler, makaleleri değerlendirirken kendi bilimsel yetkinlikleri ve alandaki uzmanlıklarına dayanarak karar vermelidirler. Değerlendirme sürecinde makaleleri hiçbir şekilde yapay zekâ araçlarına yüklememelidirler. Bu araçlar, makaleleri anonimleştirerek, başka kullanıcıların sorularına yanıt verirken kullanabilir. Bu durum, yazarların fikri mülkiyet haklarına zarar verebilir.

2. Editörler, yazarların üretken yapay zekâ kullanımı ile ilgili bildirimlerini kontrol etmelidirler.

Hakemlerin Sorumlulukları

1. Hakemler, makaleleri değerlendirirken kendi bilimsel yetkinlikleri ve alandaki uzmanlıklarına dayanarak karar vermelidirler. Değerlendirme sürecinde makaleleri hiçbir şekilde yapay zekâ araçlarına yüklememelidirler. Bu araçlar, makaleleri anonimleştirerek, başka kullanıcıların sorularına yanıt verirken kullanabilir. Bu durum, yazarların fikri mülkiyet haklarına zarar verebilir.

2. Hakemler, değerlendirme esnasında üretken yapay zekâ kullanımı ile ilgili bir kanaate varırlarsa bu durum editöre bildirmelidir.

Yazarların Sorumlulukları

1. Makale gönderimi esnasında, üretken yapay zekâ kullanımı editöre şeffaf bir biçimde bildirilmelidir.

2. Makale yazımında üretken yapay zekâ kullanılmışsa, bu kullanımın boyutları ve kullanılan üretken yapay zekâ araçları editöre bildirilmelidir.

3. Üretken yapay zekâ, makaleye bir yazar olarak eklenemez. Tüm sorumluluk yazar/yazarlara aittir.

4. Üretken yapay zekâ, makalenin temel bölümlerinin yazımı için kullanılmamalıdır. Üretken yapay zekâ, taslak metinler ortaya koymak için kullanılabilir. Yazarlar ise, normal literatür tarama sürecine benzer bir biçimde, taslak metinleri özgünleştirerek kullanabilirler. Ancak üretken yapay zekâ, bu süreçte yanlış, uydurma veya olmayan bir kaynak üretebilir. Bu nedenle kaynakçaların kontrolü yazara aittir.

5. Üretken yapay zekâ, araştırmanın bulgularını ortaya koymak, sonuçları analiz etmek, raporlamak, tartışmak ve sonuç yazmak için kullanılmamalıdır. Bu çabalar, yazarlar tarafından özgün bir biçimde ortaya konulmalıdır. Bu süreçte üretken yapay zekâ, kavramların görselleştirilmesi ve illüstrasyonlar için kullanılabilir. Ancak üretken yapay zekâ, bu amaçla kullanıldığında, şablon olarak başkalarına ait tasarımları kullanarak telif haklarını ihlal edebilir. Bu nedenle üretken yapay zekâyla görsel oluşturma sürecinde, fikri mülkiyet haklarını dikkate almanız gerekmektedir.  

6. Makalenizi dergiye göndermeden önce, ön değerlendirme için, yapay zekâ araçlarına yüklemeyiniz. Bu araçlar, makalenizi anonimleştirerek, başka kullanıcıların sorularına yanıt verirken kullanabilir. Bu durumda metinlerinizin özgünlüğü yok olabilir.

7. Üretken yapay zekâyla makalenin tamamı veya bir bölümü yazılmaz. Bu şekilde bir kullanım, etik ihlalidir. Üretken yapay zekâ, makale yazımında taslak oluşturmak ve görselleştirme amaçlı, yardımcı bir araç olarak, özgünlük ve sorumluluk yazarlara ait olarak kullanılabilir. Etik ve ahlaki ilkeler, bu araçların kullanımında birincil pusula olmalıdır.

8. Daha fazlası için “Yükseköğretim Kurumları Bilimsel Araştırma ve Yayın Faaliyetlerinde Üretken Yapay Zekâ Kullanımına Dair Etik Rehber (2024)” kılavuzunu dikkatlice okuyunuz.