TÜRKİYE’DE TÜKETİCİ VE REEL KESİM GÜVEN ENDEKSİ İLE SEÇİLMİŞ MAKRO DEĞİŞKENLER ARASINDAKİ İLİŞKİLER: 2010-2018

Öz

Bu çalışmadaki amaç tüketici güven endeksi ve reel kesim güven endekslerinin seçilmiş makro değişkenler ile ilişkisini VAR modeli ile analiz etmektir. Bu kapsamda iki ayrı model oluşturulup, ilk modelde tüketici güven endeksi ile tüketici fiyat endeksi, döviz kuru ve BİST-100 Endeksi, ikinci modelde reel kesim güven endeksi ile sanayi üretim endeksi, gösterge faiz ve istihdam oranı arasındaki ilişki analiz edilmiştir. Çalışmada Türkiye için 2010:01-2018-12 dönemi 108 gözlemden oluşan aylık veri seti kullanılmıştır. Her iki modelde elde edilen ampirik bulgular incelendiğinde tüketici güven endeksi ve reel kesim güven endekslerinin seçilen makro değişkenlerden hem etkilendiği hem de onları etkilediği tespit edilmiştir. 

Anahtar Kelimeler

• Tüketici Güven Endeksi,Tüketici Fiyat Endeksi,Döviz Kuru

THE RELATIONSHIP BETWEEN CONSUMER AND REAL SECTOR CONFIDENCE INCIDES AND THE SELECTED MACROECONOMIC VARIABLES IN TURKEY: 2010-2018

Öz

The purpose of this study is to analyse how Consumer and Real Sector Confidence indices are related with the chosen macroeconomic variables using VAR model. In this context, two separate models are created. The first model examines the relationship between Consumer Confidence Index and the other variables such as Consumer Price Index, exchange rate and BIST-100 Index. The second model investigates the connection between Real Sector Confidence Index and the other variables such as Industrial Production Index, benchmark interest rate and employment rate. A data set of 108 monthly observations is used in the study for Turkey for period of 2010:01-2018:12. The empirical findings obtained in both models reveal that there is an interrelation between the abovementioned confidence indices and the selected macroeconomic variables. 

Anahtar Kelimeler

• Consumer Confidence Index,Consumer Price Index,Exchange Rate,BIST-100 Index,Real Sector Confidence Index,Industrial Production Index,Benchmark Interest Rate,Employment,VAR Model

Kaynakça

1. Afshar T. (2007), “Stock Return, Consumer Confidence, Purchasing Manager’s Index And Economic Fluctuations” Journal of Business & Economics Research, 8(5), 97-106.
2. Alacahan N.D. ve Yavuz R.A. (2017), “The relationship of consumer confidence with real Exchange rates: analysis of Turkey” IIBN İnternational Refereed Academic Social Sciences Journal, issue:25, 22-40.
3. Albayrak G. (2018), “Türkiye’de Reel Kesim Güven Endeksi ile İmalat Sanayi Kapasite Kullanım Oranı Arasındaki İlişki Üzerine Ampirik Bir Uygulama” Akademi Sosyal Bilimler Dergisi, 15(5), 18-27.
4. Arısoy İ. (2012), “Türkiye Ekonomisinde İktisadi Güven Endeksleri ve Seçilmiş Makro Değişkenler Arasındaki İlişkilerin VAR Analizi” Maliye Dergisi, sayı:162, 304-315.
5. Ayuningtyas R. Ve Koesrindarto D.P (2014), “The Relationship between Business Confidence, Consumer Confidence, and Indexes Return: Empirical Evidence in Indonesia Stock Exchange” International Conference on Trends in Economics, Humanities and Management, 21-25
6. Başel F, Yardımcıoğlu F. (2016), “Tüketici Güven Endeksi ile Makro Değişkenler Arasındaki İlişki” Uluslararası Politik, Ekonomik ve Sosyal Araştırmalar Kongresi (ICPESS), 475-487.
7. Bram J ve Ludvigson S. (1998), “Does consumer confidence forecast household expenditure? A sentiment index horse race” Economic Policy Review (Federal Reserve Bank of New York), 4(2), 59-78.
8. Canöz İ. (2018), “Borsa İstanbul 100 Endeksi ile Tüketici Güven Endeksleri Arasındaki Nedensellik İlişkisi: Türkiye Örneği” Fiscaoeconomia, 2(1), 136-153.

9. Canöz İ. (2017), “An Analysis of Macroeconomic Variables Affecting Real Sector Confidence İndex: The Case of Turkey” International Journal of Commerce and Finance, 3(2), 37-47.
10. Caroll C.D., Fuhrer J.C. ve D.W. Wilcox D.W. (1994), “Does consumer sentiment forecast household spending? If so, why?” American Economic Review, 84(5), 1397-1408.
11. Chen S.S. (2011), “Lack of Consumer Confidence and Stock Returns” Journal of Empirical Finance, 18(2), 225–236.
12. Christ K.P. ve D.S. Bremmer D.S. (2003), “The Relationship between Consumer Sentiment and Stock Prices” 78th Annual Conference of the Western Economics Association International, Denver, ABD.
13. Eduardo L. ve L. Brito L. (2004), “Is the Consumer Confidence Index a Sound Predictor of the Private Demand in the United States” Estudios de Economia Aplicada, 22(3), 1-15.
14. Eyüboğlu S. ve Eyüboğlu K. (2018), “Hizmet Güven Endeksi İle Hizmet Sektör Alt Endeksleri Arasındaki İlişkinin Test Edilmesi” Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 20(2), 271-282.
15. Fisher K.L. ve Statman M. (2003), “Consumer Confidence and Stock Returns” Journal of Portfolio Management, 30(1), 115-127.
16. Fukuyama F. (2000), Social Capital and Civil Society, IMF Working Paper, No:74.
17. Görmüş Ş. ve S. Güneş S. (2010), “Consumer confidence, stock prices and exchange rates: The case of Turkey” Applied Econometrics and International Development, 10(2), 103-114.
18. Hsu C.C, Lın H.Y. ve Wu J.Y. (2011), “Consumer Confidence and Stock Markets: The Panel Causality Evidence” International Journal of Economics and Finance, 3(6), 91-98.
19. T. Islam T. ve Mumtaz M.N. (2016) “Consumer Confidence Index and Economic Growth: An Empirical Analysis of EU Countries” Euro Economica, 35(2), 17-22.Işık T.T., Şahin İ. ve Aydınkaya I. (2016), “Consumer Confidence İndex, The Relationship Between Growth and İnflation: A Case of Turkey” International Journal of Economics, Commerce and Management, 4(4), 295-306.
20. İskenderoğlu Ö. ve Akdağ S. (2017), “Finansal Hizmetler Güven Endeksinin Geçerliliğinin İncelenmesi: Türkiye Örneği” Uluslararası Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 3(4), 625-633.
21. Jansen W.J. ve Nahuis N.J. (2003). “The stock market and consumer confidence: European evidence” Economics Letters, 79(1), 89-98.Korkmaz T. ve Çevik E.İ. (2009), “Reel Kesim Güven Endeksi İle İMKB 100 Endeksi arasındaki Dinamik Nedensellik İlişkisi” İstanbul Üniversitesi İşletme Fakültesi Dergisi, 38(1), 24-37.
22. Sum V. (2014), “Effects of Business and Consumer Confidence on Stock Market Returns: Cross-Sectional Evidence” Economics, Management, and Financial Markets, 9(1), 21-25.
23. Tekin B. ve S. Cengiz S. (2018), “Pay Senedi Piyasası ile Tüketici Güven Endeksi Arasındaki Nedensellik ve Eşbütünleşme İlişkileri: Borsa İstanbul’da Bir Uygulama” Journal of Social and Humanities Sciences Reseach, 5(29), 3837-3847.
24. Topuz Y.F. (2011), “Tüketici Güveni ve Hisse Senedi Fiyatları Arasındaki Nedensellik İlişkisi: Türkiye Örneği” Ekonomik ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 7(1), 53-65.
25. Tunalı H. ve Özkan İ.E. (2016), “Türkiye’de Tüketici Güven Endeksi ve Tüketici Fiyat Endeksi Arasındaki İlişkinin Ampirik Analizi” İktisat Politikası Araştırmaları Dergisi, 3(2), 54-67.
26. Usul H., Küçüksille H. ve Karaoğlan S. (2017), “Güven Endekslerindeki Değişimlerin Hisse Senedi Piyasalarına Etkileri: Borsa İstanbul Örneği” Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 22(3), 685-695.
27. Türkiye İstatistik Kurumu Metaveri, http://www.tuik.gov.tr/PreHaberBultenleri.do?id=30850
28. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Metaveri,
29. https://www.tcmb.gov.tr/wps/wcm/connect/tr/tcmb+tr/main+menu/istatistikler/egilim+anketleri/iktisadi+yonelim+istatistikleri+ve+reel+kesim+guven+endeksi