Araştırma Makalesi

Etkileşimli Sanat Pratiklerinde Bedeni Yeniden Düşünmek: İnsan-Makine Etkileşimi Üzerine Fenomenolojik Bir Yaklaşım

Sayı: 34 30 Temmuz 2025
PDF İndir
EN TR

Etkileşimli Sanat Pratiklerinde Bedeni Yeniden Düşünmek: İnsan-Makine Etkileşimi Üzerine Fenomenolojik Bir Yaklaşım

Öz

Bu çalışma özelinde etkileşimli sanat pratiğinde beden fenomenolojik bir bağlamda ele alınacak ve insan-makine etkileşimi bedenlenme (embodiment) kavramı ekseninde incelenecektir. Özellikle etkileşimli sanat pratiklerini kuramsal olarak ele alan sistem odaklı perspektifler ve deneyim odaklı bakış açılarından yola çıkarak sensörlerin bedeni yakalayışı ve buna bağlı olarak katılımcının deneyimi, performansından bahsedilecektir. Gömülü teknolojik sensör teknolojilerini bünyesinde barındıran yerleştirmelerin etkileşimi ve ilişkiselliği nasıl etkilediği araştırılacaktır. Buradan hareketle bu çalışma kapsamında etkileşimli işler aracılığıyla bedenin sınırlı yapısının, kabiliyetlerinin ve potansiyelinin genişletilip genişletilmeyeceği sorgulanabilir. Bununla birlikte deneyimsel sanatın insan-makine etkileşiminin bedenlenme kavramı çerçevesinde değerlendirilmesi de mümkün olabilir. Çalışma, araştırma deseni olarak fenomenolojik yöntemi kullanmaktadır. Çalışmanın amacı, etkileşimli sanat pratiklerine deneyim odaklı bir bakış açısıyla bakarak kapsamı genişletmektir. Çalışma, bedenin sınırlarını belirleyen şeyin ne olduğu ve nasıl mümkün kılındığı sorusunu ele almaktadır. Çalışmada makine odaklı kuramsal perspektifler ve deneyim odaklı yaklaşımlar ele alınarak görünmeyen (gömülü) sensör teknolojilerinin deneyimsel bedeni ve bedenin sınırlılıklarını genişletme potansiyeli olduğu sonucuna varılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Dijital sanat , etkileşimli sanat , fenomenoloji

Kaynakça

  1. Ascott, R. (2003). Telematic embrace: visionary theories of art, technology, and consciousness (E. A. Shanken, Ed.). University of California Press.
  2. Bourriaud, N. (1998) Relational aesthetics. France: Les Presses du reel.
  3. Cornock, S., ve Edmonds, E. (1973). The creative process where the artist is amplified or superseded by the computer. Leonardo, 6(1), 11–16. https://doi.org/10.2307/1572419
  4. Descartes, R. (1644). Principles of philosophy (Cottingham, J. et al. Trans. and Eds.). Cambridge: Cambridge University Press.
  5. Descartes, R. (2013), Usun doğru yönetimi ve bilimlerde gerçeklik arayışı için yöntem üzerine söylem (A. Yardımlı, Çev. Ed.). İdea Yayınları.
  6. Dewey, J. (2021). Deneyim olarak sanat (N. Küçük, Çev. Ed.). Vakıfbank Kültür Yayınları.
  7. Dorfman, E. (2017). Bir başkası olarak vücudum: Merleau-Ponty’nin vücut bulmuş başkalık fikrinin lacancı bir eleştirisi. Cogito Üç Aylık Düşünce Dergisi, 88, 266-275.
  8. Dourish, P. (1999). Embodied interaction: Exploring the foundations of a new approach to HCI. Work (1999), 1-16.
  9. Dreyfus, H. L. (1996). The Current Relevance of Merleau-Ponty's Phenomenology of Embodiment. Electronic Journal of Analytic Philosophy.
  10. Eco, U. (1989). The open work. Harvard University Press.

Kaynak Göster

APA
Ruşen, F., & Şahiner, R. (2025). Etkileşimli Sanat Pratiklerinde Bedeni Yeniden Düşünmek: İnsan-Makine Etkileşimi Üzerine Fenomenolojik Bir Yaklaşım. Yedi, 34, 153-169. https://doi.org/10.17484/yedi.1649104