Oryantalist Resimlerde Türk Halıları
Öz
Oryantalist resim akımının, 1798’de Napoléon’un Mısır seferi ile başladığı ve özellikle 19. yüzyılda gelişerek 1914 yılında I. Dünya
Savaşı’nın başlamasıyla son bulduğu söylenebilir. İlk oryantalist ressamların çoğunun Doğu’yu hiç ziyaret etmeden tamamen
kitaplardan elde ettikleri izlenimler doğrultusunda resimlerini yaptıkları bilinmektedir. Bu resimler önceleri hayal ürünü olarak
yapılmış olsa da sanatçıların Doğu’yu ziyaret etmeleriyle daha gerçekçi olarak yapılmaya başlanmıştır.
Oryantalist ressamlar Doğu hakkında duydukları ve hayal ettikleriyle yetinmemiş, bilimsel, askeri, diplomatik veya ticari görevler
üstlenerek Doğu’ya seyahat de etmişlerdir. Seyahat ettikleri kentler arasında Cezayir, Kahire ve İstanbul en önemlileridir.
Oryantalist resimlerde yer alan halılar, olaylar ve törenlerle bağlantılı olarak tüm detaylarıyla resmedilmiştir. Çalışma kapsamında
çok sayıda oryantalist resim incelenmiş, bunlardan Rudolf Ernst’in ‘Çiçek Satıcısı’ ve ‘Gözde ile’ adlı tabloları, Giulio
Rosati’nin ‘Tavla Oyunu’, ‘Halı Satıcısı’ ve ‘Köle Pazarında Yeni Gelen Köleleri İncelerken’ adlı tablolarında yer alan Türk halıları
kompozisyon özellikleri açısından müzelerde yer alan Türk halıları ile karşılaştırmalı olarak açıklanmıştır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Anmaç, Elvan ve Bahadır Öztürk (2006). “İngiliz Halıcılığının Başlangıcı ve Türk Halıcılığı ile Etkileşimi”, Uluslararası Geleneksel Sanatlar Sempozyumu Bildirileri, Cilt:1: 148-156.
- Aslanapa, Oktay (1987). Türk Halı Sanatının Bin Yılı, İstanbul: Eren Yayıncılık ve Kitapçılık Ltd. Şti.
- Batari, Ferenc (1994). Otoman Turkish Carpets. Budapest: Publication of the Budapest Museum of Applied Arts.
- Black, David (1994). The Atlas of Rugs & Carpets, London: Tiger Book International.
- Clifford, James (2007). “Oryantalizm Üzerine”, çev: Ferit Burak Aydar, Oryantalizm Tartışma Metinleri, Ed. Aytaç Yıldız, Ankara: Doğu-Batı Yayınları, s:134-158.
- Day, Susan (2003). “The Artist Eye: Carpet and Textile Collections of The Orientalists”, Halı, Issue:126: January-February.
- Denny, Walter B. (2002). The Classical Tradition in Anotolion Carpets, Washington: The Textile Museum.
- Deniz, Bekir (2000). Türk Dünyasında Halı ve Düz Dokuma Yaygıları, Ankara: Atatürk Kültür Merkezi Yayınları.
- Eczacıbaşı Sanat Ansiklopedisi (1997). Cilt:3, İstanbul, Yem Yayın(Yapı- Endüstri Merkezi Yayınları).
- Germaner, Semra ve İnankur, Zeynep (2008). Oryantalistlerin İstanbul’u, İstanbul: Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları.