Sosyal Güvenlik Sisteminin Denetim Yapısı Ve Denetim Birimleri

Öz

Sosyal güvenliğin denetimi; sigortalı, işveren, hak sahibi, Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) ve devlet boyutlarıyla çok yönlü bir denetim sistemini kapsamaktadır. Denetim sonucu; kayıtdışı çalışanlar sosyal güvenliğe kavuşmakta, sigortasız işçi çalıştıran işletmelerin haksız rekabet etmeleri önlenmekte, SGK’nın prim gelirleri ve ayrıca devletin vergi gelirleri artmakta böylece devlet sosyal adaleti sağlama fonksiyonunu yerine getirmektedir. SGK adına denetim, sosyal güvenlik müfettişleri ve sosyal güvenlik denetmenlerince yapılmaktadır. Sosyal güvenlik sistemi ile ilgili denetim açısından en önemli sorunlar kayıtdışı istihdamın yaygın olması ve denetim elemanı sayısının yetersizliğidir. Kayıtdışı istihdamın kayıtlı hale getirilmesi son zamanlarda özellikle SGK’nın üzerinde en yoğun çalıştığı alanlardan bir tanesidir. Zaman içinde de müfettiş ve denetmen sayısının mutlaka arttırılması gerekmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Sosyal güvenlik,sosyal güvenliğin denetimi

Inspection Structure of Social Security System and Inspection Boards

Öz

Inspection of social security; insurance and employer size, rightful size, lot size and direction of the institution with government size is a inspection system that concern. Inspection results; informal workers are being achieved in social security, being prevented to unfair competition of enterprises employing uninsured workers, the Social Security Institution (SSI) fulfills premium income and also tax revenues are increasing, so the state to achieve social justice function. SSI behalf of the audit is carried out by social security inspectors and social security controllers. The most important problems in terms of inspection regarding the social security system are the widespread informal employment and the insufficient number of inspectors and controllers. Enrollment of informal employment is one of the most intensively working areas in recent years, especially on the SSI. Over time, the number of inspectors and controllers must be increased.

Anahtar Kelimeler

• Social security,inspection of social security

Kaynakça

1. Aktuğlu, M. A. (1996). Denetleme ve Revizyon, İzmir: Barış Yayınları.
2. Alper, Y. (2001). Sosyal Sigortalar Kurumunda Yeniden Yapılanma ve Denetim, İş Güç Endüstri İlişkileri ve İnsan Kaynakları Dergisi, Cilt:3, Sayı:2, http://www.isgucdergi.org/?p=article&id=77&cilt=3&sayi=2&yil=2001 (10/06/2016)
3. Arıcı, K. (2015). Türk Sosyal Güvenlik Hukuku, Ankara: Gazi Kitabevi
4. Aydın, A. H. (2010). Yönetim Bilimi, Ankara: Seçkin Yayıncılık
5. Bıyıklı, H. (1983). Sosyal Ceza Hukuku-İşçinin Ceza Yoluyla Korunması-. Ankara: Gazi Üniversitesi Yayını.
6. Bıyıklı, H. (1984). İşletmelerde İş ve Sosyal Güvenlik Hukuku (İnsangücü Yönetimi). İstanbul: Kazancı Hukuk Yayınları.
7. Bıyıklı, H. (1985). Sosyal Ceza Hukuku ve Çalışma Düzeni Aleyhine Suçlar.İstanbul: Kazancı Hukuk Yayınları.
8. Centel, T. (1994). Bireysel İş Hukuku. İstanbul: Beta Yayıncılık

9. Çenberci, M. (1986). İş Kanunu Şerhi. Ankara: Sevinç Matbaası
10. Dinçer, Ö. (2011). Kütahya milletvekili Prof. Dr. Alim Işık’ın 7/185933 esas numaralı soru önergesine dönemin Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Ömer Dinçer tarafından verilen 25.03.2011 tarihli cevap yazısı. http://www2.tbmm.gov.tr/d23/7/7-18593c.pdf (01/06/2017)
11. Esener, T. (1978). Türk İş Hukuku. Ankara: Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Yayınları.
12. Güredin, E. (2000). Denetim. İstanbul: Beta Yayınları.
13. Güzel, A.G., Okur, A. R. (2002). Sosyal Güvenlik Hukuku. İstanbul: Beta Yayıncılık.
14. Güzel, A., Okur, A.R ve Caniklioğlu, N. (2012). Sosyal Güvenlik Hukuku. İstanbul:Beta Yayınları
15. İzveren, A. (1974). İş Hukuku. Ankara: Doğuş Matbaacılık.
16. Karatepe, K. (2011). “Uluslararası Gelişmeler ve Türkiye’de Denetiminin Yeniden Yapılanması”, Denetim Dergisi, S.116 (Ekim-Aralık), 5-6.
17. Kılkış, İ. (2016). İş Sağlığı ve Güvenliği. Bursa: Dora Yayıncılık
18. Koban, E., Fırat, Z. (2007). “Kayıtdışı Ekonomide Vergi ve Sosyal Güvenlik Açısından Denetim Olgusu (Perakende Sektörü-Bursa Alan Uygulaması)”, İş,Güç Endüstri İlişkileri ve İnsan Kaynakları Dergisi Cilt:9 Sayı:1, (29.05.2017) https://www.isguc.org/?p=article&id=274&cilt=9&sayi=1&yil=2007
19. Maliye Hesap Uzmanları Derneği. (1999). Denetimin İlke ve Esasları, İstanbul: Yıldız Ofset
20. Maliye ve Gümrük Bakanlığı. (1990). Türkiye’de Denetimin Etkinliği ve Verimliliği. İstanbul: Maliye Bakanlığı APK Yayınları
21. Ofluoğlu, G. (1997). İşkazalarının İktisadi ve Dışsal Boyutları, İstanbul: Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Yayınları
22. Özsuca, Ş. T., Gökbayrak, Ş. (2012). “Sosyal Güvenlik Sistemlerinde Uyum Sorunu ve Denetim Mekanizmalarında Etkinliğin Sağlanması”. Sosyal Güvenlik Dergisi. 2012 (2): 72-74
23. Saymen, H. F. (1954). Türk İş Hukuku. İstanbul:İsmail Akgün Matbaası.
24. Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK).(2008). Rehberlik ve Teftiş Başkanlığı Teftiş ve Denetim Rehberi. Ankara:SGK Yayınları.
25. Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK). (2013a). ISSA İyi Uygulama Örnekleri Ödülleri. www.sgk.gov.tr/wps/wcm/connect/da11bdc6-2efb-4af4-ab0e- 619caaacf32f/ISSA+%C4%B0yi+Uygulama+%C3%96rnekleri+%C3%96d%C3%BClleri.pdf?MOD=AJPERES&CACHEID=da11bdc6-2efb-4af4-ab0e-619caaacf32f (10/05/2016)
26. Sosyal Güvenlik Kurumu. (SGK). (2013b). Kayıtdışı İstihdamla Mücadele Portalı, www.kadimbis.gov.tr/wps/portal/kayitDisi/anasayfa/!ut/p/a1/04_Sj9CPykssy0xPLMnMz0vMAfGjzOI9DTzcLZ0MHQ0MLEMtDDz9_F0DXYJ8jQwMDIEKIoEKDHAARwNC-sP1o1CV-Psamxh4mruFuoYEuRobeBhAFeCxoiA3wiDTUVERAEcrgqY!/dl5/d5/L2dBISEvZ0FBIS9nQSEh/ (20/09/2016)
27. Sosyal Güvenlik Kurumu. (SGK). (2014). 2014 Yılı Faaliyet Raporu. Ankara: SGK Yayınları
28. Sosyal Güvenlik Kurumu. (SGK). (2015a). 2015 Yılı Faaliyet Raporu. Ankara: SGK Yayınları
29. Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK). (2015b). 2015 Yılı İstatistik Yıllığı. http://www.sgk.gov.tr/wps/portal/sgk/tr/kurumsal/istatistik/sgk_istatistik_yilliklari
30. Sosyal Güvenlik Kurumu. (SGK). (2016a). 2016-20 sayılı Kısa Vadeli Sigorta Kolları İşlemleri ile İlgili Genelge, https://kms.kaysis.gov.tr/Home/Goster/82590 (25/10/2016)
31. Sosyal Güvenlik Kurumu. (SGK). (2016b). Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı Rehberlik ve Teftiş Başkanlığı İnternet Sitesi. http://www.sgk.gov.tr/wps/portal/sgk/tr/kurumsal/merkez-teskilati/ana_hizmet_birimleri/rehberlik_ve_teftis_baskanligi/hakkimizda (30/05/2017)
32. Sosyal Güvenlik Kurumu. (SGK). (2016c). 2016 Yılı İdari Faaliyet Raporu. Ankara: SGK Yayınları
33. Sözer, A. N. (1997). Sosyal Devlet Uygulamaları. İzmir: Türkiye İşçi Emeklileri Cemiyeti Yayını
34. Sözer, A. N. (2014). Türk Genel Sağlık Sigortası. İstanbul: Beta Yayınları
35. Süzek, S. (1985). İş Güvenliği Hukuku. Ankara.
36. Süzek, S. (2017). İş Hukuku, İstanbul:Beta Yayıncılık
37. Tortop, N., İsbir, E, G. ve Aykaç, B.(1993). Yönetim Bilimi. Ankara: Yargı Yayınları
38. Tunçomağ, K.(1986). İş Hukuku. İstanbul:Fakülteler Matbaası.
39. Turan, K. (1990). İş Hukukunun Genel Esasları. Ankara: Türk Tarih Kurumu Basımevi.
40. Taymaz, H.(2012). Teftiş, Kavramlar, İlkeler ve Yöntemler, Ankara: Pegem A Yayınları
41. Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO). (1986). İş Teftişi, Amaçları ve Uygulamalar. (Çeviren: Necmettin Erkan). Ankara: ILO Yayınları.
42. Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO). (2005). Global Challenges of Labour İnspection. www.ilo.org/wcmsp5/groups/public/@ed_protect/@protrav/@safework/documents/publication/wcms_108666.pdf (10/05/2016)
43. Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO).(2006). Strategies and Practices for Labour Inspection.
44. Uluslar arası Çalışma Örgütü (ILO). (2011). Labour Administration and Labour Inspections. www.ilo.org/public/libdoc//ilo/2011/111B09_45_engl.pdf (10/05/2016)
45. Zeybek, Ö. (2007), Sosyal Sigortalarda Mevcut Denetim Sistemi, Sorunları ve Bu Denetim Mekanizmasının Etkileştirilmesine Yönelik Model Önerisi, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara