Lisansüstü Tezlerde Ziya Gökalp (Bibliyometrik Bir Deneme)

Öz

Asıl adı Mehmet Ziya Gökalp (1876-1924) olan ve Türkiye’de sosyolojinin kurucusu olarak bilinen yazar ve bilim adamının hakkında yazılanlar, yapılan çalışmalar, tezler bir makalenin konusu olmaktan çok daha fazladır. Bu nedenle bu çalışma Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi’nde bulunan lisansüstü çalışmalarla sınırlandırılmıştır. Çalışma Ziya Gökalp’in bilim yuvası olan üniversitelerde hangi başlıklar altında incelendiğini ortaya koyması açısından önemlidir. Araştırmada izlenen yol tez merkezinde tarama ve doküman inceleme şeklinde olmuştur. Taramalar sonucunda ulaşılan 92 tezden altı tanesi direkt Ziya Gökalp ile ilgili olmadığı için elenmiştir. Geriye kalan 86 tezden 11’i doktora seviyesinde hazırlanmış tezler iken 75’i de yüksek lisans seviyesinde hazırlanmış tezlerdir. Tezler öncelikle tez numarası, tarih, tezi yazan kişi, tez başlığı, tezin türü, tezin yapıldığı üniversite, tezin sunulduğu enstitü ve anabilim dalı şeklinde tablolaştırılmıştır. Tabloların hazırlanmasında kronolojik bir sıralama yapılmıştır. Çalışmanın amacı Ziya Gökalp konusunun lisansüstü tezlerde ne kadar ele alındığını ortaya konmasıdır. Buradan hareketle bu çalışma bundan sonra konuyla ilgili çalışma yapmayı düşünenler için de yol gösterici bir özellik taşımaktadır. Tez sayısının fazla olmasından dolayı tezler içerik analizine tabi tutulmamıştır.

Anahtar Kelimeler

• Ziya Gökalp
• Lisansüstü tezler
• Bibliyometrik çalışma

Ziya Gökalp in Graduate Theses (A Bibliometric Essay)

Öz

The writings, studies and theses about the writer and scientist, whose real name is Mehmet Ziya Gökalp (1876-1924) and known as the founder of sociology in Turkey, are much more than the subject of an article. For this reason, this study is limited to postgraduate studies at the National Thesis Center of the Council of Higher Education. The study is important in terms of revealing under which headings Ziya Gökalp is studied in universities, which are centers of science. The method followed in the research was scanning and document review in the thesis center. Six of the 92 theses reached as a result of the scans were eliminated because they were not directly related to Ziya Gökalp. Eleven of the remaining 86 theses are doctoral theses, while seventy-five are master's theses. The theses are first tabulated as the thesis number, date, person who wrote the thesis, thesis title, type of the thesis, university where the thesis was made, institute and department where the thesis was presented. A chronological order was made in the preparation of the tables. The study aims to reveal how much the subject of Ziya Gökalp is addressed in graduate theses. Based on this, this study also serves as a guide for those who are considering researching the subject in the future. Due to the large number of theses, theses were not subjected to content analysis.

Anahtar Kelimeler

• Ziya Gökalp
• Postgraduate theses
• Bibliometric study

Kaynakça

1. Akan, D. D. (2023). Türkiye’de sağlık okuryazarlığı ile ilgili yapılan lisansüstü tezler: Bibliyometrik bir analiz. Uluslararası Anadolu Sosyal Bilimler Dergisi, 7(2), s. 366–376.
2. Anar, S. (1996). Ziya Gökalp. Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi, 14, s. 134-137.
3. Babacan C. ve Tektaş N. (2022). Mekansal Ekonometri alanında yazılan tez çalışmalarının bibliyometrik analizi. Kafdağı, 7 (2), s. 39-53, DOI: 10.51469/kafdagi.1178023
4. Beysanoğlu, Ş. (1964). Ziya Gökalp için yazılanlar- söylenenler, I. Ankara: Diyarbakır Tanıtma ve Turizm Derneği Yayınları.
5. Beysanoğlu, Ş. (1975). Ziya Gökalp için yazılanlar- söylenenler, II. Ankara: Diyarbakır Tanıtma ve Turizm Derneği Yayınları.
6. Binark İ. ve Sefercioğlu N. (1971). Doğumunun 95. yıldönümü münasebetiyle Ziya Gökalp bibliyografyası (Kitap-makale). Ankara: Türk Kültürü Araştırma Enstitüsü Yayınları.
7. Bolay, S. H. (1996). Ziya Gökalp. Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi, 14, s. 129-131.
8. Candeğer, Ü. (2015). Mehmet Akif Ersoy hakkında yazılan lisansüstü tezler. Akademik Bakış, 51, s. 291-307.

9. Candeğer Ü. ve Çatal A. C. (2022) Büyük Taarruz konusuyla ilgili bibliyometrik bir inceleme. Zaferin 100. Yıl Dönümünde Milli Mücadele’ye Yeni Bakışlar, (Ed. Tekin İdem ve Canan Sezan Sarıyar), s. 443-454.
10. Candeğer Ü. ve Akyürek M. A. (2022). Halkevleri üzerine yazılan lisansüstü tezler hakkında bir inceleme. Uluslararası Korkut Ata Bilimsel Araştırmalar Kongresi, 1, s. 69-89.
11. Göksel, A. N. (1949). Ölümünün 25. yıldönümü münasebetiyle Ziya Gökalp, Hayatı-eserleri. İstanbul: Ahmet Halit Kitabevi.
12. Mazlum, B. & Güven, S. (2023). Türkiye’de etik konulu lisansüstü çalışmaların içeriklerine ilişkin bir analiz. Boyabat İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi E-Dergisi, 3 (2), s. 99-122.
13. Okay, M.O. (1996). Ziya Gökalp. Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi, 14, s. 124-128.
14. Orhon, O. S. (1937). Ziya Gökalp Hayatı ve Eserleri. İstanbul: Cumhuriyet Kitaphanesi.
15. Ökten, A. (1976). “Yerli ve yabancı ansiklopedilerde Ziya Gökalp”. Sosyoloji Konferansları, 14, s. 119- 139.
16. Özbay, G.& Tüysüz V. (2023). Fonksiyonel gıdalar alanında hazırlanan lisansüstü tezler: Bibliyometrik bir analiz. Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 26(50), s. 849–867
17. Özerdim. N. S. (1979). “Ziya Gökalp hakkında yazılmış olan Türkçe kitaplar”. Sosyoloji Konferansları, 17, s. 123- 137.
18. Sağlam, S. (2024). Ziya Gökalp. Atatürk Ansiklopedisi. 04/04/2024 tarihinde https://ataturkansiklopedisi.gov.tr/bilgi/ziya-gokalp-1876-1924/?pdf=3255 adresinden erişilmiştir.
19. Sengupta, I. N. (1992). Bibliometrics, informetrics, scientometrics and librametrics: An overview. Libri, 42 (2), pp. 75-98. https://doi.org/10.1515/libr.1992.42.2.75
20. Tansel, F. A. (1965a). Ziya Gökalp Külliyâtı -II: Limni ve Malta mektupları. Ankara: Türk Tarih Kurumu Yayınları.
21. Tansel, F. A. (1965b). Ziya Gökalp Külliyâtı- I: Şiirler ve halk masalları (Kızıl Elma- Yeni Hayat- Altın Işık eserleri dışında kalan şiirleri). Ankara: Türk Tarih Kurumu Yayınları.
22. Tayfun, A., Küçükergin F. N., Aysen, E., Şengöz A. & Özekici Y. K. (2016). Turizm alanında yazılan lisansüstü tezlere yönelik bibliyometrik bir analiz. Gazi Üniversitesi Turizm Fakültesi Dergisi, 1, s. 50-69.
23. Tütengil, C. O. (1945). Ziya Gökalp bibliyografyası. İstanbul: Türkiye Felsefî, Harsî ve İçtimaî Araştırmalar Merkezi.
24. Tütengil, C. O. (1949). Ziya Gökalp hakkında bir bibliyografya denemesi, İstanbul: İktisat Fakültesi İçtimaiyat Enstitüsü Neşriyatı.
25. Tütengil, C. O. (1955). Ziya Gökalp üzerine notlar. İstanbul Üniversitesi Sosyoloji Dergisi, 2 (10-11), s. 101-105.
26. Yıldırım, A., ve Şimşek, H. (2008). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri (6. Baskı). Ankara: Seçkin Yayıncılık.
27. Ziya Gökalp (2019). Türkçülüğün esasları. Eskişehir: Anadolu Üniversitesi Yayınları. chrome- extension://efaidnbmnnnibpcajpcglclefindmkaj/https://kdm.anadolu.edu.tr/TurkKlasikleri/Turkculugun_Esa slari.pdf Erişim Tarihi: 03.04.2024.