Gelibolu Balıkçılığı ve Tarihi

Fatma Çolakoğlu; Serhat Çolakoğlu; Hasan Basri Ormancı; Ulaş Yüzgeç

EN TR

Gelibolu Balıkçılığı ve Tarihi

Öz

Gelibolu tarih boyunca birbirinden farklı kültürlerin kesişme noktasında yer alan, dünyanın sayılı bölgelerinden biridir. Tarihsel süreçteki mekânsal ve kültürel gelişimini; iki kıta arasında bir köprü oluşuna, şehir merkezinde korunaklı limana sahip olmasına ve askeri açıdan Boğazdan geçişlerde önemli bir üs olmasına borçlu olan Gelibolu, Marmara ve Ege Deniz’lerine olan kıyıları nedeni ile balıkçılık ürünleri üretimi açısından da çok önemlidir. Gelibolu’da balık denilince ilk akla gelen sardalya, sardalya denildiğinde ise ilk akla gelen, balık konserveleridir. Yörede üretilen tuzlu balık, yağlı-tuzlu, kızlı sardalya gibi ürün çeşitleri ile lakerda, çiroz ve ançüez Gelibolu’da üretilen simge balık ürünleridir. Ancak balıkçılık ve işlenmiş balık ürünleri üretimi, son dönemlerde yaşanan ekonomik krizler ve iklimsel değişiklikler nedeniyle durma noktasına gelmiştir. Balıkçılık konusunda Gelibolu da var olan geleneğin yok olmasına müsaade edilmemeli, kurumlar tarafından destekleme çalışmaları yapılmalıdır.

Anahtar Kelimeler

Balık konservesi, Gelibolu, lakerda, tuzlu balık

Destekleyen Kurum

Yok

Kaynakça

Alus, S. M. (2021). İstanbul'un Geçmiş Günlerinde Yeme İçme (Haz. Tuncay Birkan). Can Yayınları, 440.
Anonim (1). (1870). Başbakanlık Osmanlı Arşivi (BOA), İ.MMS, 40/1655, 1287/1870).
Anonim (2). (1894). Annuaire oriental (ancien indicateur oriental) du commerce, de l’industrie, de l’administration et de la magistrature: Turquie, Russie, Grèce, Roumanie, Serbie, Bulgarie, 1893-1894. Constantinople: Cervati Frères & Cie. 1530.
Anonim (3). (1985). Osmanlı Şehirleri Ansiklopedisi, "Gelibolu" maddesi, Milliyet Yayınları, İstanbul, 133.
Anonim (4). (2005). Gelibolu Kaymakamlığı, Brifing Dosyası, Gelibolu Planlama Projesi, 2003.
Anonim (5). (2017). T.C. Gümrük ve Ticaret Bakanlığı Yayınları Esnaf ve Sanatkârlar Özelinde Sektör Analizleri Projesi, Gıda Sektörü, 349.
Anonim (6). (2019). Çanakkale boğazı Sardalya balığı tarihi ve Gelibolu Sardalya festivali. Erişim adresi: http://www.turkbilimi.com/canakkale-bogazi-sardalya-baligi-tarihi-ve-gelibolu-sardalya-festivali/
Anonim (7). (2022). Erişim adresi: http://www.gelibolukaymakamligi.com/pages/balik_2.htm.
Anonim (8). (2022). İpe asılarak kurutulan lezzet; uskumru çiroz. Erişim adresi: https://www.burasicanakkale.com.tr/haber/21733-ipe-asilarak-kurutulan-lezzet-uskumru-ciroz-video
Anonim (9). (2022). Ançüez nedir? Erişim adresi: https://www.hurriyet.com.tr/kelebek/keyif/ancuez-nedir-40936487

Barbak, H. (2007). Gelibolu’nun Şehirsel Fonksiyonları (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
Barkan, Ö. L. (1979). İstanbul Saraylarına Ait Muhasebe Defterleri. Türk Tarih Belgeleri Dergisi, 9(13), 3-380.
Bilgiç, G. Ç. P. (2005). Gelibolu Yarımadasında Turizmin Gelişimi (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
Boysan, A. (2009). Balık mezeleri, Lakerda. Trakya Gezi Rehberi. Erişim adresi: https://www.trakyagezi.com/lakerda-2/
Dalby, A. (2004). Bizans'ın Damak Tadı / Kokular, Şaraplar, Yemekler (256 s.) (Çev. Ali Özdamar). İstanbul: Kitap Yayınevi.
De Busbecq, O. G. (1953). Kanuni Devrinde Bir Sefirin Hatıratı (Türk Mektupları) (124 s.). Ankara: Serdengeçti Neşriyatı.
Doğan, F. (2011). Osmanlı’da Boğaziçi’nde balıkçılık (18. Yüzyıl - 20. Yüzyıl). Tarih Okulu Dergisi, (10), 39-57.
Duru, S., Hayran, S. ve Gül, A. (2021). Türkiye’de Geleneksel Gıdaların Üretim ve İhracat Potansiyelinin Değerlendirilmesi. Bursa Uludağ Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 35(2), 439-449.
Emecan, F. (1988). "Gelibolu" maddesi, T.D.V. İslam Ansiklopedisi, 14. Cilt, 1–6. İstanbul: Güzel Sanatlar Matbaası.
Fırat, M. (2018). Balıkçılık folkloru: Çanakkale geleneksel balıkçılığı üzerine bir değerlendirme. 9. Milletlerarası Türk Halk Kültürü Kongresi, Genel Konular. Kültür ve Turizm Bakanlığı, Araştırma ve Eğitim Genel Müdürlüğü Yayınları, 387, 175-189.
Gilles, P. (2000). De Bosphoro Thracio / Trakya Boğazı (İstanbul Boğazı). Seyahat Yılı: 1561. İstanbul: Eren Yayıncılık.
Göksel, A. E. (2015). Lakerdanın bin yılı. Erişim adresi: https://www.haberturk.com/yasam/haber/1127579-lakerdanin-bin-yili
Gyllius, P. (2000). İstanbul Boğazı, IV. Bölüm (Çev. Erendiz Özbayoğlu). İstanbul, 43-50.
İnalcık, H. (1964). Türk donanmasının beşiği: Gelibolu. Türk Kültürü, 2(22), 57-60.
Kahraman, A. G. ve Sönmezdağ, A. S. (2017). Osmanlı mutfak kültüründe balık tüketimi ve dolma zeytin turşusunun kırsal turizm gastronomisine kazandırılması üzerine bir çalışma. Tarım Bilimleri Araştırma Dergisi, 10(1), 20-26.
Kaya, M. A. (2012). Keltlerin Anadolu’ya Göçü: Göç Nedenleri, Yolları ve İlk On Yıl. Çanakkale Araştırmaları Türk Yıllığı, 10(13), 1-16.
Korkmaz, Ş. (2012). Osmanlı sultanlarının Gelibolu ve Çanakkale Gezileri (Tercümân-ı Ahvâl 1279: No 328; Rûznâme-i Cerîde-i Havâdis: No 618). A. Ü. Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi, (47), 303-318.
Lieu, S. N. C. ve Özbay, B. (2018). Kallipolis’ten Gelibolu’ya – Bir isim nedir ki? (Çev. Betül Özbay). Tarih İncelemeleri Dergisi, 33(2), 625-638. https://doi.org/10.18513/egetid.502721
Nişanyan, S. (2017). Lakerda. Erişim adresi: http://nisanyan1.blogspot.com/2017/11/lakerda.html
Özdoğan, M. (1985). Marmara bölgesinde kültür tarihi ile ilgili bazı sorunlar ve bunların çözümüne jeomorfoloji araştırmalarının katkısı. I. Arkeometri Sonuçları Toplantısı, Ankara, 141.
Özözen Kahraman, S. (2013). Transformation of Gallipoli based administrative geography from ottoman empire to today. Turkish Studies - International Periodical For The Languages, Literature and History of Turkish or Turkic, 8(12), 1043-1065.
Sezgin, İ. (1998). XV. ve XVI. Asırlarda Gelibolu Kazasının Sosyal ve Ekonomik Tarihi (Yayımlanmamış Doktora Tezi). Marmara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
Somçağ, S. (1994). Balıkçılık: Osmanlı döneminden günümüze. Dünden Bugüne İstanbul Ansiklopedisi, C. 2. İstanbul: Türkiye Ekonomik ve Toplumsal Tarih Vakfı Yayınları.
Sönmez, A. ve Şimşek, F. (2011). Cumhuriyetin kuruluşundan günümüze Türkiye ekonomisinde yaşanan gelişmelerin küçük ölçekli bir aile işletmesi üzerindeki etkileri. Girişimcilik ve Kalkınma Dergisi, 6(2), 93-114.
Turan, H., Kaya, Y. ve Kocatepe, D. (2009). Geleneksel bir gıdamız; Lakerda. II. Geleneksel Gıdalar Sempozyum Kitabı, 1-4. Van.
Uzunçarşılı, İ. H. (1988). Osmanlı Devleti’nin Merkez ve Bahriye Teşkilatı. Ankara: Türk Tarih Kurumu Yayını.
Yarcı, G. (2015). Balık Kitabı, Evliya Çelebi Seyahatnâmesi'nde Balıkçılık (s. 5-152) (Ed. Prof. Dr. Emine Gürsoy Naskali). İstanbul: Kitabevi Yayınları.
Yentürk, A. (2007). Denizden Kutuya Sardalya, Çeyiz Odası. Edebiyat ve Fikir Yongalama Dergisi, (5), 26-29.
Yerasimos, M. (2005). 500 yıllık Osmanlı mutfağı (s. 162-164). İstanbul: Boyut Yayınları.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Gıda Mühendisliği, Balıkçılık Yönetimi

Bölüm

Derleme

Yazarlar

Fatma Çolakoğlu
0000-0002-2211-8371
Türkiye

Serhat Çolakoğlu ^*
0000-0003-3526-6477
Türkiye

Hasan Basri Ormancı
0000-0003-3136-9196
Türkiye

Ulaş Yüzgeç
0000-0001-8026-7159
Türkiye

Erken Görünüm Tarihi

31 Ekim 2023

Yayımlanma Tarihi

31 Ekim 2023

Gönderilme Tarihi

14 Ocak 2023

Kabul Tarihi

31 Ekim 2023

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Sayı: 6

IZ

https://izlik.org/JA24XJ68CG

APA

Çolakoğlu, F., Çolakoğlu, S., Ormancı, H. B., & Yüzgeç, U. (2023). Gelibolu Balıkçılığı ve Tarihi. Akademik Et ve Süt Kurumu Dergisi, 6, 28-34. https://izlik.org/JA24XJ68CG

AMA

1.Çolakoğlu F, Çolakoğlu S, Ormancı HB, Yüzgeç U. Gelibolu Balıkçılığı ve Tarihi. AESKD. 2023;(6):28-34. https://izlik.org/JA24XJ68CG

Chicago

Çolakoğlu, Fatma, Serhat Çolakoğlu, Hasan Basri Ormancı, ve Ulaş Yüzgeç. 2023. “Gelibolu Balıkçılığı ve Tarihi”. Akademik Et ve Süt Kurumu Dergisi, sy 6: 28-34. https://izlik.org/JA24XJ68CG.

EndNote

Çolakoğlu F, Çolakoğlu S, Ormancı HB, Yüzgeç U (01 Ekim 2023) Gelibolu Balıkçılığı ve Tarihi. Akademik Et ve Süt Kurumu Dergisi 6 28–34.

IEEE

[1]F. Çolakoğlu, S. Çolakoğlu, H. B. Ormancı, ve U. Yüzgeç, “Gelibolu Balıkçılığı ve Tarihi”, AESKD, sy 6, ss. 28–34, Eki. 2023, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA24XJ68CG

ISNAD

Çolakoğlu, Fatma - Çolakoğlu, Serhat - Ormancı, Hasan Basri - Yüzgeç, Ulaş. “Gelibolu Balıkçılığı ve Tarihi”. Akademik Et ve Süt Kurumu Dergisi. 6 (01 Ekim 2023): 28-34. https://izlik.org/JA24XJ68CG.

JAMA

1.Çolakoğlu F, Çolakoğlu S, Ormancı HB, Yüzgeç U. Gelibolu Balıkçılığı ve Tarihi. AESKD. 2023;:28–34.

MLA

Çolakoğlu, Fatma, vd. “Gelibolu Balıkçılığı ve Tarihi”. Akademik Et ve Süt Kurumu Dergisi, sy 6, Ekim 2023, ss. 28-34, https://izlik.org/JA24XJ68CG.

Vancouver

1.Fatma Çolakoğlu, Serhat Çolakoğlu, Hasan Basri Ormancı, Ulaş Yüzgeç. Gelibolu Balıkçılığı ve Tarihi. AESKD [Internet]. 01 Ekim 2023;(6):28-34. Erişim adresi: https://izlik.org/JA24XJ68CG

Bu eser Creative Commons Atıf-GayriTicari 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.

Gelibolu Balıkçılığı ve Tarihi

Gallipoli Fisheries and History

Öz

Anahtar Kelimeler

Gelibolu Balıkçılığı ve Tarihi

Öz

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

Kaynakça

Ayrıntılar

Birincil Dil

Konular

Bölüm

Yazarlar

Erken Görünüm Tarihi

Yayımlanma Tarihi

Gönderilme Tarihi

Kabul Tarihi

Yayımlandığı Sayı

IZ

Kaynak Göster