Research Article

Okçuluk Sporu Yapan 8-11 Yaş Grubu Çocuklarda Seçici Dikkat Profilinin İncelenmesi: Gelişimsel Bir Analiz

Volume: 9 Number: 1 October 5, 2026
EN TR

Okçuluk Sporu Yapan 8-11 Yaş Grubu Çocuklarda Seçici Dikkat Profilinin İncelenmesi: Gelişimsel Bir Analiz

Abstract

Bu çalışma, düzenli olarak okçuluk sporu yapan 8–11 yaş grubu çocukların seçici dikkat ve yönetici işlev performanslarını incelemek ve bu bilişsel göstergelerin yaş ve cinsiyete göre farklılaşıp farklılaşmadığını belirlemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Nicel araştırma yaklaşımına dayalı olarak ilişkisel tarama modelinde yürütülen araştırmanın çalışma grubunu, farklı illerdeki okçuluk kulüplerinde spor yapan 354 çocuk oluşturmuştur. Seçici dikkat performansı Stroop Testi, yönetici işlev performansı ise İz Sürme Testi ile değerlendirilmiştir. Verilerin dağılım özellikleri normallik testleri, çarpıklık-basıklık değerleri ve değişkenlerin ölçüm özellikleri birlikte dikkate alınarak incelenmiş; hata ve düzeltme değişkenlerinde gözlenen yoğun sıfır yığılması nedeniyle parametrik olmayan istatistiksel yöntemler kullanılmıştır. Cinsiyet karşılaştırmalarında Mann–Whitney U, yaş gruplarının karşılaştırılmasında Kruskal–Wallis H ve anlamlı farklılıkların kaynağının belirlenmesinde Dunn post-hoc testleri uygulanmıştır. Çoklu testlerden kaynaklanabilecek Tip I hata olasılığını kontrol etmek amacıyla ana test ailelerinde Holm, ikili yaş karşılaştırmalarında ise Bonferroni düzeltmesi kullanılmıştır. Bulgular, Holm düzeltmesi sonrasında bilişsel göstergelerin hiçbirinde cinsiyete göre anlamlı farklılık bulunmadığını göstermiştir. Buna karşılık, özellikle Stroop Testi ve İz Sürme Testinin süre göstergelerinde yaş grupları arasında anlamlı farklılıklar belirlenmiş ve ileri yaş gruplarında görev tamamlama sürelerinin genel olarak daha düşük olduğu görülmüştür. Seçici dikkat göstergeleri ile seçici dikkat ve yönetici işlevlerin süre temelli ölçümleri arasında anlamlı ilişkiler bulunmuştur. Kesitsel ve ilişkisel yapı nedeniyle bulgular nedensel olarak yorumlanmamıştır. Sonuçlar, seçici dikkat ve yönetici işlev performansının yaş ve görev türüne bağlı farklılaşmalar gösterdiğini ortaya koymaktadır.

Keywords

References

  1. Anderson, V., Jacobs, R., & Anderson, P. J. (Eds.). (2008). Executive functions and the frontal lobes: A lifespan perspective. Psychology Press.
  2. Barkley, R. A. (2012). Executive functions: What they are, how they work, and why they evolved. Guilford Press.
  3. Dal, S. (2015). El tercihi belirlenen 10–11 yaş grubu çocukların okçuluk öğretiminde psikomotor ve bilişsel yeteneklerinin okçuluk performansı ile arasındaki ilişki [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Selçuk Üniversitesi.
  4. Kaddouri, H., Zerouali, S., El-Kamia, A., & ElAlaoui El Amrani, A. (2025). Effect of structured and unstructured physical activity on Stroop test performance among Moroccan children aged 9 to 12 years. International Journal of Research and Innovation in Social Science, 9(17), 688–695.https://doi.org/10.47772/IJRISS.2025.917PSY0062
  5. Karasar, N. (2020). Bilimsel araştırma yöntemi: Kavramlar, ilkeler, teknikler (35. bs.). Nobel Akademik Yayıncılık.
  6. Korobeinikova, E. Y., Leonov, S. V., & Polikanova, I. S. (2017). Psychological features of attention in archery. National Psychological Journal, 2, 35–45. https://doi.org/10.11621/npj.2017.0205
  7. Li, P., Lu, Q., Wu, Q., Liu, X., & Wu, Y. (2021). What makes an elite shooter and archer? The critical role of interoceptive attention. Frontiers in Psychology, 12, 666568. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2021.666568
  8. Li, Y.-F., Gao, T., Luo, L.-P., & He, S. (2024). Comparative effects of open-skill and closed-skill sports on executive function in university students: A 16-week quasi-experimental study. Frontiers in Psychology, 15, 1457449. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2024.1457449

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Exercise and Sports Psychology

Journal Section

Research Article

Publication Date

October 5, 2026

Submission Date

June 19, 2026

Acceptance Date

September 18, 2026

Published in Issue

Year 2026 Volume: 9 Number: 1

APA
Soy, E., & Sezen Balçıkanlı, G. (2026). Okçuluk Sporu Yapan 8-11 Yaş Grubu Çocuklarda Seçici Dikkat Profilinin İncelenmesi: Gelişimsel Bir Analiz. Mediterranean Journal of Sport Science, 9(1), 1-26. https://doi.org/10.38021/asbid.1974630
AMA
1.Soy E, Sezen Balçıkanlı G. Okçuluk Sporu Yapan 8-11 Yaş Grubu Çocuklarda Seçici Dikkat Profilinin İncelenmesi: Gelişimsel Bir Analiz. MJSS. 2026;9(1):1-26. doi:10.38021/asbid.1974630
Chicago
Soy, Esra, and Gülfem Sezen Balçıkanlı. 2026. “Okçuluk Sporu Yapan 8-11 Yaş Grubu Çocuklarda Seçici Dikkat Profilinin İncelenmesi: Gelişimsel Bir Analiz”. Mediterranean Journal of Sport Science 9 (1): 1-26. https://doi.org/10.38021/asbid.1974630.
EndNote
Soy E, Sezen Balçıkanlı G (October 1, 2026) Okçuluk Sporu Yapan 8-11 Yaş Grubu Çocuklarda Seçici Dikkat Profilinin İncelenmesi: Gelişimsel Bir Analiz. Mediterranean Journal of Sport Science 9 1 1–26.
IEEE
[1]E. Soy and G. Sezen Balçıkanlı, “Okçuluk Sporu Yapan 8-11 Yaş Grubu Çocuklarda Seçici Dikkat Profilinin İncelenmesi: Gelişimsel Bir Analiz”, MJSS, vol. 9, no. 1, pp. 1–26, Oct. 2026, doi: 10.38021/asbid.1974630.
ISNAD
Soy, Esra - Sezen Balçıkanlı, Gülfem. “Okçuluk Sporu Yapan 8-11 Yaş Grubu Çocuklarda Seçici Dikkat Profilinin İncelenmesi: Gelişimsel Bir Analiz”. Mediterranean Journal of Sport Science 9/1 (October 1, 2026): 1-26. https://doi.org/10.38021/asbid.1974630.
JAMA
1.Soy E, Sezen Balçıkanlı G. Okçuluk Sporu Yapan 8-11 Yaş Grubu Çocuklarda Seçici Dikkat Profilinin İncelenmesi: Gelişimsel Bir Analiz. MJSS. 2026;9:1–26.
MLA
Soy, Esra, and Gülfem Sezen Balçıkanlı. “Okçuluk Sporu Yapan 8-11 Yaş Grubu Çocuklarda Seçici Dikkat Profilinin İncelenmesi: Gelişimsel Bir Analiz”. Mediterranean Journal of Sport Science, vol. 9, no. 1, Oct. 2026, pp. 1-26, doi:10.38021/asbid.1974630.
Vancouver
1.Esra Soy, Gülfem Sezen Balçıkanlı. Okçuluk Sporu Yapan 8-11 Yaş Grubu Çocuklarda Seçici Dikkat Profilinin İncelenmesi: Gelişimsel Bir Analiz. MJSS. 2026 Oct. 1;9(1):1-26. doi:10.38021/asbid.1974630

27208

Mediterranean Journal of Sport Science (MJSS) is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License CC BY-NC 4.0 .

2624526366