Research Article

Kentsel Yeşil Alanların Mekansal Dağılımlarının Mahalle Ölçeğinde Değerlendirilmesi: Elazığ Kenti Örneği

Volume: 9 Number: 1 January 28, 2026
TR EN

Kentsel Yeşil Alanların Mekansal Dağılımlarının Mahalle Ölçeğinde Değerlendirilmesi: Elazığ Kenti Örneği

Abstract

Bu çalışma, Elazığ kent merkezinde yeşil alanların mekânsal dağılımını, erişilebilirlik düzeylerini ve ekonomik göstergelerle ilişkisini mahalle ölçeğinde analiz etmektedir. Araştırmada, uzaktan algılama, Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) ve yerinde gözlem yöntemlerinin birlikte kullanıldığı dört aşamalı bir süreç izlenmiştir. (i) Sentinel-2A uydu görüntüleri ve belediye verileriyle yeşil alan sınırları belirlenmiş; (ii) CBS tabanlı buffer analizine dayalı erişilebilirlik değerlendirmesi yapılmıştır. Bu analizlerde, Dünya Sağlık Örgütü (WHO, 2012) ve Mekânsal Planlar Yapım Yönetmeliği (MPYY, 2014) standartlarına göre 300 m ve 500 m yaya erişim mesafeleri tampon bölgeler (buffer zone) oluşturulmuştur. (iii) Yeşil alan yeterliliği, kişi başına düşen yeşil alan miktarı (≥10 m²) ve alan büyüklüğü (≥0,5 ha) ölçütlerine göre değerlendirilmiştir. (iv) Mahalle ölçeğinde arsa rayiç bedelleri analiz edilerek yeşil alan erişimi ile ekonomik değerler arasındaki mekânsal ilişki incelenmiştir. Bulgular, kişi başına düşen yeşil alan miktarının ortalama 10,2 m² ile ulusal standartlara yakın olmasına rağmen, merkez mahallelerde yeşil alan oranının düşük; çevre mahallelerde erişimin daha yüksek olduğunu göstermektedir. Çalışma bulguları, SKA 3, SKA 10, SKA 11 ve SKA 13 hedefleriyle doğrudan ilişkilidir ve orta ölçekli Anadolu kentleri için mekâna özgü bir planlama modeli sunmaktadır.

Keywords

Supporting Institution

Destekleyen kurum yoktur.

Ethical Statement

Etik kurul onayı gerekmemektedir.

Thanks

Teşekkür yoktur.

References

  1. Akkemik, Ü., Alp, M. A., Sevgi, O., & Ekşi, M. (2021). Kentsel yeşil alan hesaplamasında kullanılan bazı terimler üzerine kısa bir değerlendirme ve öneriler. Avrasya Terim Dergisi, 9(3), 51–58. Retrieved January 13, 2026, from https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/2022029
  2. Arshad, H., & Routray, J. (2018). From socioeconomic disparity to environmental injustice: The relationship between housing unit density and community green space in a medium city in Pakistan. Local Environment, 23, 536–548. https://doi.org/10.1080/13549839.2018.1442424
  3. Astell‐Burt, T., Feng, X., Mavoa, S., Badland, H., & Giles-Corti, B. (2014). Do low-income neighbourhoods have the least green space? A cross-sectional study of Australia’s most populous cities. BMC Public Health, 14, 292. https://doi.org/10.1186/1471-2458-14-292
  4. Baycan-Levent, T., & Nijkamp, P. (2009). Planning and management of urban green spaces in Europe: Comparative analysis. Journal of Urban Planning and Development, 135(1), 1–12. https://doi.org/10.1061/(ASCE)0733-9488(2009)135:1(1)
  5. Başgün, Ö. F. (2025). Afet önleme, afet sonrası etkileri azaltma ve afet yönetimi kapsamında kent parklarının ve açık yeşil alanların planlama ve tasarımı: Elazığ örneği (Doctoral dissertation). Atatürk University, Erzurum, Turkey. Retrieved from National Thesis Center (YÖKTEZ)
  6. Başgün, Ö. F., & Bulut, Y. (2025). Landscape management for disaster-prone cities: disaster resilient park proposal. Journal of Environmental Engineering and Landscape Management, 33(2), 187–206. https://doi.org/10.3846/jeelm.2025.23563
  7. Bolkaner, M., & Asilsoy, B. (2023). Reinventing the urban neighborhood green index in the context of urban ecology as a conceptual framework in Northern Nicosia, Cyprus. Sustainability, 15, 13880. https://doi.org/10.3390/su151813880
  8. Chen, Y., Ge, Y., Yang, G., Wu, Z., Du, Y., Mao, F., Liu, S., Xu, R., Qu, Z., Xu, B., & Chang, J. (2022). Inequalities of urban green space area and ecosystem services along urban center–edge gradients. Landscape and Urban Planning, 217, 104266. https://doi.org/10.1016/j.landurbplan.2021.104266

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Recreation, Leisure and Tourism Geography

Journal Section

Research Article

Early Pub Date

January 28, 2026

Publication Date

January 28, 2026

Submission Date

September 2, 2025

Acceptance Date

December 18, 2025

Published in Issue

Year 2026 Volume: 9 Number: 1

APA
Başgün, Ö. F., & Ünal, M. (2026). Kentsel Yeşil Alanların Mekansal Dağılımlarının Mahalle Ölçeğinde Değerlendirilmesi: Elazığ Kenti Örneği. GSI Journals Serie A: Advancements in Tourism Recreation and Sports Sciences, 9(1), 275-299. https://doi.org/10.53353/atrss.1775832
AMA
1.Başgün ÖF, Ünal M. Kentsel Yeşil Alanların Mekansal Dağılımlarının Mahalle Ölçeğinde Değerlendirilmesi: Elazığ Kenti Örneği. ATRSS. 2026;9(1):275-299. doi:10.53353/atrss.1775832
Chicago
Başgün, Ömer Faruk, and Müge Ünal. 2026. “Kentsel Yeşil Alanların Mekansal Dağılımlarının Mahalle Ölçeğinde Değerlendirilmesi: Elazığ Kenti Örneği”. GSI Journals Serie A: Advancements in Tourism Recreation and Sports Sciences 9 (1): 275-99. https://doi.org/10.53353/atrss.1775832.
EndNote
Başgün ÖF, Ünal M (February 1, 2026) Kentsel Yeşil Alanların Mekansal Dağılımlarının Mahalle Ölçeğinde Değerlendirilmesi: Elazığ Kenti Örneği. GSI Journals Serie A: Advancements in Tourism Recreation and Sports Sciences 9 1 275–299.
IEEE
[1]Ö. F. Başgün and M. Ünal, “Kentsel Yeşil Alanların Mekansal Dağılımlarının Mahalle Ölçeğinde Değerlendirilmesi: Elazığ Kenti Örneği”, ATRSS, vol. 9, no. 1, pp. 275–299, Feb. 2026, doi: 10.53353/atrss.1775832.
ISNAD
Başgün, Ömer Faruk - Ünal, Müge. “Kentsel Yeşil Alanların Mekansal Dağılımlarının Mahalle Ölçeğinde Değerlendirilmesi: Elazığ Kenti Örneği”. GSI Journals Serie A: Advancements in Tourism Recreation and Sports Sciences 9/1 (February 1, 2026): 275-299. https://doi.org/10.53353/atrss.1775832.
JAMA
1.Başgün ÖF, Ünal M. Kentsel Yeşil Alanların Mekansal Dağılımlarının Mahalle Ölçeğinde Değerlendirilmesi: Elazığ Kenti Örneği. ATRSS. 2026;9:275–299.
MLA
Başgün, Ömer Faruk, and Müge Ünal. “Kentsel Yeşil Alanların Mekansal Dağılımlarının Mahalle Ölçeğinde Değerlendirilmesi: Elazığ Kenti Örneği”. GSI Journals Serie A: Advancements in Tourism Recreation and Sports Sciences, vol. 9, no. 1, Feb. 2026, pp. 275-99, doi:10.53353/atrss.1775832.
Vancouver
1.Ömer Faruk Başgün, Müge Ünal. Kentsel Yeşil Alanların Mekansal Dağılımlarının Mahalle Ölçeğinde Değerlendirilmesi: Elazığ Kenti Örneği. ATRSS. 2026 Feb. 1;9(1):275-99. doi:10.53353/atrss.1775832

22039
All articles published in this journal are licensed under the Creative Commons Attribution–NonCommercial 4.0 International License (CC BY-NC 4.0). This license permits the copying, distribution, and reuse of the published articles (the work) for non-commercial purposes, provided that appropriate credit is given. Commercial use is subject to permission. Authors retain the copyright of their published articles and grant the journal a non-exclusive right to publish and distribute the work.