TR
EN
Gıda Sahteciliğinin Önlenmesinde Yapay Zekâ, Blok Zincir ve Omik Teknolojilerin Rolü
Abstract
Gıda sahteciliği, günümüz tedarik zincirlerinde tüketici güveni ve ekonomik istikrarı tehdit eden önemli bir sorundur. Bu çalışma, gıda tedarik zincirinde şeffaflık ve izlenebilirliğin arttırılmasında yapay zekâ, blok zincir ve omik teknolojilerin rolünü incelemeyi amaçlamaktadır. Bu kapsamda, ilgili literatür sistematik olarak değerlendirilmiş ve söz konusu teknolojilerin gıda doğrulama, izlenebilirlik ve risk yönetimi süreçlerine katkıları analiz edilmiştir. Elde edilen bulgular, dijital teknolojilerin veri entegrasyonunu güçlendirerek şeffaflığı arttırdığı, gıda sahteciliği risklerini azalttığını ve tedarik zinciri performansını iyileştirdiğini göstermektedir. Ayrıca bu teknolojilerin entegrasyonu ile hasat sonrası kayıpların azaltılması, ürün doğrulama süreçlerinin geliştirilmesi ve tüketici güveninin arttırılması mümkün olmaktadır. Çalışmamızın temel amacı; gıda tedarik zincirinde şeffaflık ve izlenebilirliğin artırılmasında yapay zekâ, blok zincir ve omik teknolojilerin gıda sahteciliğinin önlenmesindeki rolünü ele alan çalışmaları incelemektir
Keywords
References
- Agregán, R., Echegaray, N., López-Pedrouso, M., Kharabsheh, R., Franco, D., Lorenzo, J. M. (2021). Proteomic advances in milk and dairy products. Molecules, 26(13), 3832. https://doi.org/10.3390/molecules26133832
- Apeh, O. O., Nwulu, N. I. (2025). Improving traceability and sustainability in the agri-food industry through blockchain technology: A bibliometric approach, benefits and challenges. Energy Nexus, 17, 100388. https://doi.org/10.1016/j.nexus.2025.100388
- Apicella, A. (2025). Intelligent cocoa: a systematic review of artificial intelligence applications in the cocoa supply chain. British Food Journal, 127(12), 4473–4493.
- Arslanhan, H., Delice, Y. (2025). Blok zincir teknolojisinin ilaç ve gıda tedarik zincirindeki rolü: karşılaştırmalı bir bibliyometrik literatür taraması. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 18(2), 749–776.
- Aslam, N., Fatima, R., Altemimi, A. B., Ahmad, T., Khalid, S., Hassan, S. A., Aadil, R. M. (2024). Overview of industrial food fraud and authentication through chromatography technique and its impact on public health. Food Chemistry, 460, 140542. https://doi.org/10.1016/j.foodchem.2024.140542
- Bačiulienė, V., Bilan, Y., Navickas, V., Civín, L. (2023). The aspects of artificial intelligence in different phases of the food value and supply chain. Foods, 12(8), 1654. https://doi.org/10.3390/foods12081654
- Bahroun, Z., Saihi, A., As’ad, R., Tanash, M. (2025). A Systematic Analysis of Generative Artificial Intelligence for Supply Chain Transformation. Supply Chain Analytics, 100188. https://doi.org/10.1016/j.sca.2025.100188
- Beykaya, M. (2020). Türkiye’de gıda endüstrisinde gıda güvenliği ve denetimlerin rolü: Iğdır ili örneği. Iğdır Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 10 (1), 260–270.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Gastronomy
Journal Section
Review
Publication Date
July 4, 2026
Submission Date
January 5, 2026
Acceptance Date
May 3, 2026
Published in Issue
Year 2026 Volume: 10 Number: 2
APA
Sarı, E., & Sarıışık, M. (2026). Gıda Sahteciliğinin Önlenmesinde Yapay Zekâ, Blok Zincir ve Omik Teknolojilerin Rolü. Aydın Gastronomy, 10(2), 631-650. https://izlik.org/JA52TT67DZ
AMA
1.Sarı E, Sarıışık M. Gıda Sahteciliğinin Önlenmesinde Yapay Zekâ, Blok Zincir ve Omik Teknolojilerin Rolü. A-GASTRO. 2026;10(2):631-650. https://izlik.org/JA52TT67DZ
Chicago
Sarı, Evra, and Mehmet Sarıışık. 2026. “Gıda Sahteciliğinin Önlenmesinde Yapay Zekâ, Blok Zincir Ve Omik Teknolojilerin Rolü”. Aydın Gastronomy 10 (2): 631-50. https://izlik.org/JA52TT67DZ.
EndNote
Sarı E, Sarıışık M (July 1, 2026) Gıda Sahteciliğinin Önlenmesinde Yapay Zekâ, Blok Zincir ve Omik Teknolojilerin Rolü. Aydın Gastronomy 10 2 631–650.
IEEE
[1]E. Sarı and M. Sarıışık, “Gıda Sahteciliğinin Önlenmesinde Yapay Zekâ, Blok Zincir ve Omik Teknolojilerin Rolü”, A-GASTRO, vol. 10, no. 2, pp. 631–650, July 2026, [Online]. Available: https://izlik.org/JA52TT67DZ
ISNAD
Sarı, Evra - Sarıışık, Mehmet. “Gıda Sahteciliğinin Önlenmesinde Yapay Zekâ, Blok Zincir Ve Omik Teknolojilerin Rolü”. Aydın Gastronomy 10/2 (July 1, 2026): 631-650. https://izlik.org/JA52TT67DZ.
JAMA
1.Sarı E, Sarıışık M. Gıda Sahteciliğinin Önlenmesinde Yapay Zekâ, Blok Zincir ve Omik Teknolojilerin Rolü. A-GASTRO. 2026;10:631–650.
MLA
Sarı, Evra, and Mehmet Sarıışık. “Gıda Sahteciliğinin Önlenmesinde Yapay Zekâ, Blok Zincir Ve Omik Teknolojilerin Rolü”. Aydın Gastronomy, vol. 10, no. 2, July 2026, pp. 631-50, https://izlik.org/JA52TT67DZ.
Vancouver
1.Evra Sarı, Mehmet Sarıışık. Gıda Sahteciliğinin Önlenmesinde Yapay Zekâ, Blok Zincir ve Omik Teknolojilerin Rolü. A-GASTRO [Internet]. 2026 Jul. 1;10(2):631-50. Available from: https://izlik.org/JA52TT67DZ