| In this study, it was aimed to produce a sustainable chicken peptone through the biotechnological valorization of poultry processing by-products via enzymatic hydrolysis using alcalase. The effective utilization of protein-rich wastes generated by increasing animal production activities, without causing environmental harm, is of great importance for sustainable production approaches and circular economy principles. In this context, converting such wastes into value-added bioprocess products is noteworthy for both reducing environmental burden and providing economic benefits. Response Surface Methodology was employed to optimize the enzymatic hydrolysis process, and the effects of enzyme concentration and hydrolysis time on peptone yield and protein content were systematically investigated. The optimum conditions were determined as 0.5% enzyme concentration and 12 hours of hydrolysis, under which the highest peptone yield (60%) and protein content (92.00%) were achieved. Chemical characterization results demonstrated that the produced chicken peptone has high total nitrogen (16.22%), free amino nitrogen (4.51%), and soluble protein content. Structural analyses revealed that the peptone predominantly consists of low molecular weight peptide fractions, with a high degree of hydrolysis (28.56%) and an average molecular weight of 418 Da, indicating high bioavailability and rapid metabolizability. Furthermore, the amino acid composition was rich in glutamic acid, aspartic acid, alanine, and glycine, which are critical for microbial metabolism. Evaluation of the produced peptone as a microbial growth medium showed comparable, and in some cases superior, growth performance to commercial peptones in cultures of Escherichia coli and Bacillus subtilis. This performance is associated with its balanced amino acid profile, low molecular weight peptide content, and high bioavailability. Overall, the findings demonstrate that poultry processing by-products are a promising alternative resource for the sustainable, economical, and environmentally friendly production of high value-added peptones, with significant potential for industrial-scale applications. |
This study did not involve human participants or animal experiments
Kazlıçeşme R&D Center and Test Laboratory
3241321
The authors would like to thank Kazlıçeşme R&D Center and Test Laboratory for the laboratory facilities and infrastructure support provided during the research. He also expresses his gratitude to Erpiliç Integrated Chicken Processing Facility for its valuable contribution to the supply of raw materials.
| Bu çalışmada, tavuk işleme atıklarının alkalaz enzimi kullanılarak enzimatik hidroliz yoluyla biyoteknolojik olarak değerlendirilmesiyle sürdürülebilir bir tavuk peptonu üretimi amaçlanmıştır. Artan hayvansal üretim faaliyetleri sonucunda ortaya çıkan protein açısından zengin atıkların çevreye zarar vermeden değerlendirilmesi, sürdürülebilir üretim yaklaşımları ve döngüsel ekonomi perspektifi açısından büyük önem taşımaktadır. Bu kapsamda, söz konusu atıkların katma değerli biyoproses ürünlerine dönüştürülmesi hem çevresel yükün azaltılması hem de ekonomik fayda sağlanması açısından dikkat çekmektedir. Enzimatik hidroliz sürecinin optimizasyonu için Yanıt Yüzey Metodolojisi uygulanmış; enzim konsantrasyonu ve hidroliz süresinin pepton verimi ve protein içeriği üzerindeki etkileri sistematik olarak incelenmiştir. Optimum koşullar %0,5 enzim konsantrasyonu ve 12 saat hidroliz süresi olarak belirlenmiş ve bu şartlarda en yüksek pepton verimi (%60) ile protein oranı (%92,00) elde edilmiştir. Kimyasal karakterizasyon sonuçları, üretilen tavuk peptonunun yüksek toplam azot (%16,22), serbest amino azot (%4,51) ve çözünür protein içeriğine sahip olduğunu göstermiştir. Yapısal analizler, peptonun yüksek hidroliz derecesi (%28,56) ve ortalama 418 Da molekül ağırlığı ile ağırlıklı olarak düşük molekül ağırlıklı peptit fraksiyonlarından oluştuğunu ortaya koymuştur. Bu durum, ürünün biyoyararlanım potansiyelinin yüksek olduğuna ve hızlı metabolize edilebilirliğine işaret etmektedir. Ayrıca amino asit kompozisyonunun, mikrobiyal metabolizma açısından kritik öneme sahip glutamik asit, aspartik asit, alanin ve glisin bakımından zengin olduğu belirlenmiştir. Üretilen peptonun mikrobiyal büyüme ortamı olarak etkinliği değerlendirildiğinde, Escherichia coli ve Bacillus subtilis kültürlerinde ticari peptonlara eşdeğer hatta bazı durumlarda daha yüksek büyüme performansı sağladığı saptanmıştır. Bu durum, peptonun dengeli amino asit profili, düşük molekül ağırlıklı peptit içeriği ve yüksek biyoyararlanımı ile doğrudan ilişkilendirilmektedir. Elde edilen bulgular, tavuk işleme atıklarının yüksek katma değerli biyoproses ürünlerine dönüştürülmesinde etkili bir yaklaşım sunduğunu ve sürdürülebilir, ekonomik ve çevre dostu pepton üretimi için önemli bir alternatif kaynak oluşturduğunu ortaya koymaktadır. Ayrıca, geliştirilen bu yaklaşımın endüstriyel ölçekte uygulanabilirliği açısından da önemli bir potansiyel taşıdığı değerlendirilmektedir. |
Bu çalışma insan katılımcıları veya hayvan deneylerini içermemektedir.
Kazlıçeşme Ar-Ge Merkezi ve Test Laboratuvarı
3241321
Yazarlar, araştırma süresince sağlanan laboratuvar olanakları ve altyapı desteği için Kazlıçeşme Ar-Ge Merkezi ve Test Laboratuvarı’na teşekkür eder. Ayrıca, hammadde teminindeki değerli katkılarından dolayı Erpiliç Entegre Tavuk İşleme Tesisi’ne teşekkürlerini sunar.
| Primary Language | Turkish |
|---|---|
| Subjects | Food Engineering |
| Journal Section | Research Article |
| Authors | |
| Project Number | 3241321 |
| Submission Date | October 15, 2025 |
| Acceptance Date | December 10, 2025 |
| Early Pub Date | February 26, 2026 |
| Publication Date | February 26, 2026 |
| IZ | https://izlik.org/JA54XR78HC |
| Published in Issue | Year 2026 Volume: 4 Issue: 1 |
Tamamen açık erişimli bir bilim dergisi olan ITU Journal of Food Science and Technology Dergisi için aşağıda sıralanan maddeler derginin temel amaçlarını oluşturmaktadır:
1. Gıda işleme ve mühendisliği, gıda bilimi, gıda güvenliği ve muhafazası, gıda biyoteknolojisi ve gıdaların fiziksel, kimyasal ve duyusal özellikleri alanında elde edilen bilimsel çıktıların ilgili paydaşlar ile paylaşılmasını sağlamak
2. Tüm toplumun bilimsel ve teknolojik ilerlemesine katkı vermek
3. Gıda ile ilgili konularda bilinci artırmak
ITU Journal of Food Science and Technology Dergisinin kapsamını aşağıdaki maddelerde sıralanan konular oluşturmaktadır:
• Gıda Kimyası
• Gıda Teknolojisi
• Gıda Mikrobiyolojisi
• Gıda Mühendisliği
• Biyoteknoloji
• Beslenme
• Duyusal Analiz
• Gıda Güvenliği
• Su Ürünleri
• Gıda Pazarlama
• Gıda Ambalajlama
• Gıda Yönetmeliği
• Sürdürülebilirlik ve Atık Değerlendirme
Dergiye makale göndermek için;
- Site içerisinde yayınlanan şablon dosyası indirilerek üzerinde çalışılması ve dergiye Microsoft Word uzantılı (.doc veya .docx) dosya şeklinde gönderilmesi,
-Hakem öneri formunun doldurulması,
-Yazarlar telif hakkını dergiye transfer etmektedir.
- Şablon dosyasındaki yönergeler takip edilerek çalışma dosyasının hazırlanması,
- Kaynakçanın APA stilinde oluşturulması gerekmektedir. Zotero, Endnote veya Mendeley gibi bir kaynak yönetim programı kullanılabilir ancak makalenin dergiye yüklenmesinden önce ilgili programdan çıkış yapılmalıdır.
- Makalenin iThenticate veya diğer benzerlik programları ile analizi sonucunda toplam benzerlik düzeyi %20 altında olmalıdır.
Etik Kurallar ve Yayın Politikası
1. Sosyal bilimler dâhil olmak üzere tüm bilim dallarında yapılan araştırmalar için ve etik kurul kararı gerektiren klinik ve deneysel insan ve hayvanlar üzerindeki;
Anket, mülakat, odak grup çalışması, gözlem, deney, görüşme teknikleri kullanılarak katılımcılardan veri toplanmasını gerektiren nitel ya da nicel yaklaşımlarla yürütülen her türlü araştırmalar,
İnsan ve hayvanların (materyal/veriler dahil) deneysel ya da diğer bilimsel amaçlarla kullanılması,
İnsanlar üzerinde yapılan klinik araştırmalar,
Hayvanlar üzerinde yapılan araştırmalar,
Kişisel verilerin korunması kanunu gereğince retrospektif çalışmalar, için ayrı ayrı etik kurul onayı alınmış olmalı, bu onay makalede belirtilmeli ve belgelendirilmelidir.
İzinle ilgili bilgiler (kurul adı, tarih ve sayı no) makalenin “Yöntem” bölümünde ve ayrıca ilk/son sayfasında yer verilmelidir.
Makale yükleme esnasında, makale dosyasına ilave olarak Etik Kurul Onay dosyası da sisteme yüklenmelidir.
Ayrıca, olgu sunumlarında, bilgilendirilmiş gönüllü olur/onam formunun imzalatıldığına dair bilgiye makalede yer verilmesi gereklidir.
2. Makalede yasal/özel izin alınmasının gerekip gerekmediği belirtilmiş olmalıdır. Eğer, çalışma bir kurumda yapılan uygulamayı kapsıyor ise, ilgili kurumdan, hangi tarihte ve hangi karar veya sayı numarası ile izin alındığı açıkça belirtilmelidir.
3. Başkalarına ait ölçek, anket, fotoğrafların kullanımı için sahiplerinden izin alınması ve bunun makalede (kaynak gösterilerek) belirtilmesi gerekmektedir.
4. Makalenin iThenticate veya diğer benzerlik programları ile analizi sonucunda toplam benzerlik düzeyi %20 altında olmalıdır.
5. Yazar, Hakem ve Editörün etik kurallara uyması şarttır. ITU Journal of Food Science and Technology herhangi bir sayfa ücreti veya makale işleme ücreti vb. talep etmez. Dergi, makaleleri değerlendirmek için çift-kör hakemlik politikasını kullanır.
Yazarlar : Sadece ilgili çalışmaya katkı sağlayan kişiler yazar olarak dikkate alınmalıdır. Makale sonunda çıkar çatışması beyan edilmelidir.
Hakemler : Hakemler, çıkar çatışması ile ilgili olarak herhangi bir şüpheye düşmeleri durumunda değerlendirme süreci ile ilgili olarak Editöre danışmalıdır.
Editörler : Editör, Yardımcı Editör veya Alan Editörü, makaleyi değerlendirmek üzere en az 2 kişiyi hakem olarak atar. Makaleleri değerlendiren hakemlerin isimleri yazarlara bildirilmez. Editör, Yardımcı Editör veya Alan Editörü, makalelerin hakem değerlendirme sürecinin yönetilmesinden sorumlu olup herhangi bir çıkar çatışması tespit edilmesi halinde ilgili makaleyi ret etme hakkına sahiptirler.
6. Gönderilen makalelerde Araştırma ve Yayın Etiğine uyulduğuna kabul ve beyan etmiş sayılırlar.
7. Dergilere gönderilen bilimsel yazılarda, COPE (Committee on Publication Ethics)’un Editör ve Yazarlar için Uluslararası Standartları dikkate alınmalıdır.
8. Kullanılan fikir ve sanat eserleri için telif hakları düzenlemelerine riayet edilmesi gerekmektedir.
9. ITU Journal of Food Science and Technology açık erişimli bir dergi olup Dergipark'ın açık erişim bildirimlerini kullanmaktadır. Yazı yayımlandığı andan itibaren açık erişime açılır ve herhangi bir ücret ödemeden herkes yazıya erişebilir.
10. Makalenin sonunda; “Destek” veya “Teşekkür” ve “Çıkar Çatışması” beyanı verilmelidir.
“Destek” veya “Teşekkür” başlığında, eğer çalışma bir kurum veya BAP tarafından desteklenmiş ise destek proje numarasıyla birlikte belirtilmelidir.
Ayrıca, makalede yazar olarak yer almayıp, araştırmanın veri toplama vb. aşamasında destek olanlar var ise teşekkür edilebilir.
Çıkar çatışması konusunu açıklığa kavuşturmak için, yazarlar, makalenin sonunda herhangi bir “Çıkar Çatışması” olup olmadığı beyan edilmelidir.
11. Yapay Zeka Kullanım Beyanı
Üretken yapay zeka kullanılırken bilimsel etiğe uyulması önemlidir. GenAI'nin amacı ve kapsamı, hipotez geliştirme, tartışma, yorumlama ve uygulama gibi üst düzey beceri, deneyim ve uzmanlık gerektiren araştırma aşamalarını içermemelidir. GenAI, literatür taraması, veri analizi, çeviri veya dil kontrolü, veri etiketleme ve veri kalitesi değerlendirmesinde kullanılabilir, ancak ortaya çıkan metnin bilimsel doğruluğu, tutarlılığı ve tarafsızlığı konusundaki nihai sorumluluk yazar(lar)a aittir. Daha fazla bilgi için YÖK Etik Kılavuzu'na başvurabilirsiniz.
Üretken yapay zeka kullanılıyorsa:
a) Yazarlar, hangi aracın ve sürümün kullanıldığını ve çalışmanın hangi aşamasında uygulandığını belirtmelidir.
b) GenAI tarafından oluşturulan içerik, akademik titizlik ve etik standartlar doğrultusunda incelenmeli, kapsamlı bir şekilde kontrol edilmeli ve uygun şekilde belgelenmelidir.
c) İçeriğin doğruluğu yazar(lar)ın sorumluluğundadır.
d) İçerik eleştirel bir şekilde incelenmeli, GenAI'den kaynaklanan olası önyargılar araştırmacılar tarafından kapsamlı bir şekilde değerlendirilmeli ve onaylanmalıdır. Raporun içeriği, sonuçları ve argümanlarının sorumluluğu yazar(lar)a aittir.
Yazarlar, bu koşulları sağlamaları koşuluyla GenAI araçlarını kullanabilirler, ancak dergi yönetim kuruluna yazılı bir beyan ve bildirim sunmaları gerekmektedir.
Prof. Zhao engages in molecular nutrition and pharmacology research on functional components, especially in the nutritional evaluation and application of phytochemicals from marine plants. The research is focusing on aging and related complex diseases (diabetes, obesity, liver injury, gout, tumors, neurodegenerative diseases, etc.) and carrying out the molecular mechanisms using non-coding RNA and multiple omics technology.
He has served as the principal investigator for more than 30 projects which are supported by several foundations such as the National Natural Science Foundation of China. He has published more than 250 peer-reviewed papers including 140+ Science Citation Index ones as the first or corresponding author. He also has published 7 academic books and has made more than 20 invited talks at international conferences. He has authorized 45 patents (13 Transferred) and other 20 are in application. His contribution has been honored by more than 20 awards including the first batch of young top-notch talents in the "Young Eagle Program" of Fujian Province and the Science Fund for Distinguished Young Scholars of Fujian Province and was featured among the cover stories of 2018 in the “Chemistry and Engineering News”. And he has been included in the years 2021-2024 list of the World’s Top 2% of Scientists, Wiley Outstanding Open Science Author of the Year 2022 and 2024. The total cited times of these papers are 9300+ with h index=54 (Google), and 7200+ with h index=51 (Scopus).
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License.