Determining the seafood consumption preferences and food safety awareness of generation Z

Abstract

Generation Z is in the young age group today. Considering the technological and sociological developments, the changing era affects their consumption habits, decision-making patterns and value judgments. This study was conducted with 197 individuals between the ages of 18-27, representing Generation Z. The online survey included 33 questions and aimed to determine the demographic characteristics of the participants, their consumption preferences for seafood products and their level of food safety awareness. It was designed as quantitative research, and a descriptive method was used. It was determined that Generation Z mostly consumed seafood once a month (26%), preferred small oily fish such as anchovies (46%) and did not use dietary supplements (81%). Regarding social media activity, 81% did not follow content creators related to seafood and only 36% tried to imitate what they saw on social media. It was determined that they usually consume seafood at home (63%) and do not prefer processed seafood products other than classical cooking (32%). They were conscious and well-informed about food safety (34%). Their awareness of ensuring sustainability was also high. Understanding the seafood consumption preferences and food safety awareness of Generation Z will shed light on future studies.

Keywords

• Generation Z
• Food safety
• Seafood
• Consumption

Z kuşağının su ürünleri tüketim tercihleri ve gıda güvenliği bilinç düzeyinin belirlenmesi

Öz

Günümüzde genç yaş aralığında bulunan Z kuşağının, içine doğdukları teknolojik ve sosyolojik gelişmeler göz önüne alındığında, değişen çağın bu neslin tüketim alışkanlıkları, karar alma kalıpları ve değer yargılarını etkilediği gözlenmektedir. Bu çalışma, Z kuşağını temsil eden 18–27 yaş arasındaki 197 bireyin katılımıyla gerçekleşmiştir. Çevrimiçi platform üzerinden yapılan ve 33 adet soru içeren anket, katılımcıların demografik özelliklerini, su ürünleri özelinde tüketim tercihlerini ve gıda güvenliği bilinç düzeyini belirleme amacı taşımıştır. Nicel bir araştırma olarak desenlenmiş ve betimsel yöntem kullanılmıştır. Z kuşağının çoğunlukla ayda en az bir kez su ürünleri tükettiği (%26), hamsi gibi küçük yağlı balıkları tercih ettiği (%46) ve besin takviyesi kullanmadığı (%81) belirlenmiştir. Sosyal medya etkinliğine bakıldığında %81’inin su ürünleriyle ilgili içerik üreticilerini takip etmedikleri, sadece %36’sının sosyal medyada gördüklerini uygulamaya çalıştıkları tespit edilmiştir. Su ürünlerini genellikle evde tükettikleri (%63) ve klasik pişirme dışında işlenmiş su ürünlerini tercih etmedikleri (%32) belirlenmiştir. Tüketmeyi tercih etmedikleri durumlarla tüketimi artırmaya yönelik yaklaşımları da incelenmiştir. Gıda güvenliği hakkında %34’ü bilgi sahibi olduğunu ifade etse de sorulara verilen yanıtlarla bilinçli tüketiciler olduklarını göstermişlerdir. Sürdürülebilirliğin sağlanması bakımından farkındalık seviyelerinin çok yüksek olduğu bulunmuştur. Z kuşağının su ürünleri tüketim tercihlerini ve gıda güvenliği farkındalık düzeylerini anlamak gelecekteki çalışmalara da ışık tutacaktır.

Anahtar Kelimeler

• Z kuşağı
• Jenerasyon
• Gıda güvenliği
• Su ürünleri
• Tüketim

References

1. Agüeria, D.A., Terni, C., Baldovino, V.M., Civit, D. (2018). Food safety knowledge, practices and attitudes of fishery workers in Mar del Plata, Argentina. Food Control, 91, 5-1. https://doi.org/10.1016/j.foodcont.2018.03.028
2. Aka, B. (2018). Bebek patlaması, X ve Y kuşağı yöneticilerin örgütsel bağlılık düzeylerinin kamu ve özel sektör faklılıklarına göre incelenmesi: Bir araştırma. Süleyman Demirel Üniversitesi Vizyoner Dergisi, 9(20), 118-135. https://doi.org/10.21076/vizyoner.341626
3. Allshouse, J., Buzby, J.C., Harvey, D., Zorn, D. (2003). International trade and seafood safety, In International Trade and Food Safety; Buzby, J.C., Ed.; United States Department of Agriculture Agricultural Economic Report Number 828, USA, 100(120), pp 109-124.
4. Aydın, M., Karadurmuş, U. (2013). Trabzon ve Giresun bölgelerindeki su ürünleri tüketim alışkanlıkları. Karadeniz Fen Bilimleri Dergisi, 3(9), 57-71.
5. Bayraktar, S., Ergün, S., Ayvaz, Z. (2019). Ankara ve Çanakkale'de su ürünleri tüketim tercihleri ve alışkanlıklarının karşılaştırılması. Acta Aquatica Turcica, 15(2), 213-226. https://doi.org/10.22392/actaquatr.489281
6. Bolat, Y., Cevher, H. (2018). Konya ili (Türkiye) su ürünleri tüketim alışkanlıkları üzerine bir anket çalışması. Süleyman Demirel Üniversitesi Eğirdir Su Ürünleri Fakültesi Dergisi, 14(3), 241-252. https://doi.org/10.22392/egirdir.398151
7. Bolek, S. (2020). Consumer knowledge, attitudes, and judgments about food safety: A consumer analysis. Trends in Food Science & Technology, 102, 242-248. https://doi.org/10.1016/j.tifs.2020.03.009
8. Büyüköztürk, Ş., Çakmak, E.K., Akgün, Ö.E., Karadeniz, Ş., Demirel, F. (2016). Bilimsel Araştırma Yöntemleri. Pegem Akademi, Ankara. ISBN: 9789944919289 https://doi.org/10.14527/9789944919289

9. Çeken, B., Arslan, A.A., Tuğrul, D. (2017). İletişimde emojilerin kullanımı ve incelenmesi. 21. Yüzyılda Eğitim ve Toplum, 6(16), 91-106.
10. Çolakoğlu, F.A., İşmen, A., Özen, Ö., Çakır, F., Yığın, Ç., Ormancı, H.B. (2006). Çanakkale ilindeki su ürünleri tüketim davranışlarının değerlendirilmesi. Ege Üniversitesi Su Ürünleri Dergisi, 1(3), 387-392.
11. Demirel, Z.H. (2021). Çalışma hayatında geleceğin insan kaynağı: Alfa kuşağı. OPUS Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi, 18 (Yönetim ve Organizasyon Özel Sayısı), 1796-1827. https://doi.org/10.26466/opus.895924
12. Deniz, D., Gemlik, H.N. (2022). Z kuşağı öğrencilerinin kişilik özellikleri bağlamında iş hayatına yönelik görüşlerinin incelenmesi. Sağlık ve Sosyal Refah Araştırmaları Dergisi, 4(1), 1-11.
13. Dilber, A., Dilber, F., (2021). Z kuşağının beslenme alışkanlıklarını etkileyen faktörler. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 9(3), 2272-2285. https://doi.org/10.21325/jotags.2021.892
14. El Sheikha, A.F., Xu, J. (2017). Traceability as a key of seafood safety: reassessment and possible applications. Reviews In Fisheries Science & Aquaculture, 25(2), 158-170. https://doi.org/10.1080/23308249.2016.1254158
15. Goh, E., Lee, C. (2018). A workforce to be reckoned with: The emerging pivotal generation Z hospitality workforce. International Journal of Hospitality Management, 73, 20-28. https://doi.org/10.1016/j.ijhm.2018.01.016
16. Güvenin, O., Sağlam, N.E. (2020). Ordu ve Samsun'da su ürünleri tüketim tercihleri ve alışkanlıklarının karşılaştırılması. Ege Journal of Fisheries and Aquatic Sciences, 37(3), 259-265. https://doi.org/10.12714/egejfas.37.3.08
17. Gümüş, N. (2019). Z kuşağı tüketicilerin hedonik tüketim davranışlarının demografik özellikleri bağlamında incelenmesi. Business & Management Studies: An International Journal, 7(5), 2177-2207. https://doi.org/10.15295/bmij.v7i5.1198
18. Hicks, D., Pivarnik, L., Mcdermott, R. (2008). Consumer perceptions about seafood – an internet survey. Journal of Foodservice, 19(4), 213-226. https://doi.org/10.1111/j.1748-0159.2008.00107.x
19. Hicks, D.T., Pivarnik, L.F., Richard, N.L., Gable, R.K., Morrissey, M.T. (2013). Assessing knowledge and attitudes of U.S. healthcare providers about benefits and risks of consuming seafood. Journal of Food Sciences Education, 12(4), 75-80. https://doi.org/10.1111/1541-4329.12014
20. Hoque, M.Z., Akhter, N., Chowdhury, M.S.R. (2022). Consumers' preferences for the traceability information of seafood safety. Foods, 11(12), 1675. https://doi.org/10.3390/foods11121675
21. Jayasekara, C., Mendis, E., Kim, S.-K. (2020). Seafood in the human diet for better nutrition and health. In Encyclopedia of Marine Biotechnology; Kim, S.-K., Ed.; pp 2939-2959. https://doi.org/10.1002/9781119143802.ch131
22. Karasar, N. (2007). Bilimsel araştırma yöntemi: kavramlar, ilkeler, teknikler. Nobel Akademik Yayıncılık, Ankara. ISBN978-605-5426-58-3
23. Kuşat, M., Şahan, M. (2021). Su ürünleri üzerine Uşak ilinde bir anket çalışması, Acta Aquatica Turcica, 17(3), 376-385. https://doi.org/10.22392/actaquatr.848663
24. Kuyucu, M. (2017). Y kuşağı ve teknoloji: Y kuşağının iletişim teknolojilerini kullanım alışkanlıkları. Gümüşhane Üniversitesi İletişim Fakültesi Elektronik Dergisi, 2(5), 845-872. https://doi.org/10.19145/e-gifder.285714
25. Küçük H., Çelik, M., Kadak, A.İ., Küçükgülmez, A., Ünal, H.M., Bozkurt, Z., Altunbaş, A. (2022). Osmaniye ilinde su ürünleri tüketim alışkanlıklarının anket çalışması ile belirlenmesi. Menba Kastamonu Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi Dergisi, 8(1), 39-49.
26. Liu, S., Liu, Z., Zhang, H., Lu, L., Liang, J., Huang, Q. (2015). Knowledge, attitude and practices of food safety amongst food handlers in the coastal resort of Guangdong, China. Food Control, 47, 457-461. https://doi.org/10.1016/j.foodcont.2014.07.048
27. Liu, C., Ralston, N.V. (2021). Seafood and health: What you need to know?. In Advances in Food and Nutrition Research; (Vol. 97), Academic Press, pp. 275-318. https://doi.org/10.1016/bs.afnr.2021.04.001
28. Lund, E.K. (2013). Health benefits of seafood; is it just the fatty acids?. Food Chemistry, 140(3), 413-420. https://doi.org/10.1016/j.foodchem.2013.01.034
29. Mol, S., Akay, K.U., Güney, G.Ç. (2018). Seafood safety at home: knowledge and practices. International Journal of Gastronomy and Food Science, 13, 95-100. https://doi.org/10.1016/j.ijgfs.2018.07.003
30. Mol, S., Coşansu, S. (2022). Seafood safety, potential, hazards and future perspective. Turkish Journal of Fisheries and Aquatic Sciences, 22(6), TRJFAS20533. https://doi.org/10.4194/TRJFAS20533
31. Orea-Giner, A., Fusté-Forné, F. (2023). The way we live, the way we travel: generation Z and sustainable consumption in food tourism experiences. British Food Journal, 125(13), 330-351. https://doi.org/10.1108/BFJ-11-2022-0962
32. Orhan, H., Yüksel, O. (2010). Burdur ili su ürünleri tüketimi anket uygulaması. Süleyman Demirel Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 5(1), 1-7.
33. Özkan, M., Solmaz, B. (2017). Generation Z - the global market’s new consumers- and their consumption habits: generation Z consumption scale. European Journal of Multidisciplinary Studies, 2(5), 222-229. https://doi.org/10.26417/ejms.v5i1.p150-157
34. Özkaya, F.T., Durak, M.G., Doğan, O., Bulut, Z.A., Haas, R. (2021). Sustainable consumption of food: framing the concept through Turkish expert opinions. Sustainability, 13(7), 3946. https://doi.org/10.3390/su13073946
35. Öztürk, E., Tekeli, S. (2021). Tüketicilerin besin seçim güdüleri: Y ve Z kuşaklarının karşılaştırılması. Pazarlama ve Pazarlama Araştırmaları Dergisi, 14(1), 147-182. https://doi.org/10.15659/ppad.14.2.256
36. Pratminingsih, S.A., Hayati, N.R., Sukandi, P. (2021). Defend the country: generation Z perspective. Turkish Journal of Computer and Mathematics Education, 12(8), 1512-1517.
37. Pekel, B., Çalışkan, F., Doğan, M., Öner, S., Kaya, T., Özyıldız, Z. Erbay, E. (2020). Z kuşağı öğrencilerinin iş hayatı kişilik özelliklerinin ve iş beklentilerinin belirlenmesi: Ankara Üniversitesi örneği. Sağlık Hizmetlerinde Kuram ve Uygulama Dergisi, 1(1), 1-9.
38. Polya, E., Mate, Z. (2021). The results of a primary research that investigated some aspects of conscious consumption among Millennials and generation Z. Academy of Strategic Management Journal, 20(6), 1-10.
39. Resmi Gazete (2023). 29/12/2022 tarih ve 32058 sayılı Asgari Ücret Tespit Komisyonu Kararı. https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2022/12/20221229-13.pdf (accessed 14.11.2024)
40. Sağlam, N.E., Samsun, S. (2018). Yozgat ili su ürünleri tüketim alışkanlıklarının belirlenmesi. Süleyman Demirel Üniversitesi Eğirdir Su Ürünleri Fakültesi Dergisi, 14(1), 9-16. https://doi.org/10.22392/egirdir.303682
41. Saygı, H., Bayhan, B., Hekimoğlu, M.A. (2015). Türkiye ‘nin İzmir ve Ankara ilerinde su ürünleri tüketimi. Turkish Journal of Agriculture-Food Science and Technology, 3(5), 248-254. https://doi.org/10.24925/turjaf.v3i5.248-254.258
42. Sramkova, M., Sirotiakova, M. (2021). Consumer behaviour of generation Z in the context of dual quality of daily consumption products on EU market. SHS Web of Conferences, 92, 06038. https://doi.org/10.1051/shsconf/20219206038
43. TÜİK. (2023). Adrese dayalı nüfus kayıt sistemi. https://data.tuik.gov.tr/Kategori/GetKategori?p=Nufus-ve-Demografi-109
44. Usydus, Z., Szlinder-Richert, J., Adamczyk, M. (2009). Protein quality and amino acid profiles of fish products available in Poland. Food Chemistry, 112(1), 139-145. https://doi.org/10.1016/j.foodchem.2008.05.050
45. Yavuz, G., Ataseven, Z., Gül, U., Gülaç, Z.N. (2015). Su ürünleri tüketiminde tüketici tercihlerini etkileyen faktörler: Ankara ili örneği. Yunus Araştırma Bülteni, 15(1), 73-82. https://doi.org/10.17693/yunusae.v15i21955.235746
46. Yiğit, H., Baygar, T., Alparslan, Y., Özgür, E.G. (2020). Afyonkarahisar ilinde eğitim gören lise öğrencilerinin balık tüketim davranışlarının belirlenmesi üzerine bir çalışma. Journal of Anatolian Environmental and Animal Sciences, 5(2), 205-211. https://doi.org/10.35229/jaes.688481
47. Yüksel, E., Diler, A. (2019). Ankara ilinde su ürünleri tüketim tercihlerinin belirlenmesi. Aydın Gastronomy, 3(1), 11-21.
48. Zanin, L.M., Da Cunha, D.T., Stedefeldt, E., Caprıles, V.D. (2015). Seafood safety: knowledge, attitudes, self-reported practices and risk perceptions of seafood workers. Food Research International, 67, 19-24. https://doi.org/10.1016/j.foodres.2014.10.013