Research Article

Yeşil Düşüncenin Türkiye’de Ana Akım Siyasete Yansımaları: AK Parti ve CHP Yeşilleşiyor mu?

Volume: 9 Number: 2 October 23, 2026
TR EN

Yeşil Düşüncenin Türkiye’de Ana Akım Siyasete Yansımaları: AK Parti ve CHP Yeşilleşiyor mu?

Abstract

Bu çalışmanın amacı, AK Parti ve CHP’nin çevre söyleminde zaman içinde bir “yeşilleşme” eğiliminin gözlenip gözlenmediğini ve bu eğilimin reformist “açık yeşil/sığ ekoloji/çevrecilik” ile radikal “koyu yeşil/derin ekoloji/ekolojizm” ayrımı bakımından hangi ideolojik tonla örtüştüğünü tespit etmektir. Bu amaçla çalışmada, AK Parti’nin 2002, 2018 ve 2023 genel seçim beyannameleri ile CHP’nin 2002 ve 2018 genel seçim beyannemeleri ve 2023 Ortak Politikalar Mutabakat Metni’ndeki çevre söylemi yeşil düşünce çerçevesinde incelenmektedir. Bu doğrultuda beyannameler; doğal kaynak yönetimi, doğa-insan anlayışı, kirlilik ve atık yönetimi, büyüme ve kalkınma anlayışı, teknoloji yaklaşımı, enerji politikası ve siyasi strateji olmak üzere yedi tema ekseninde doküman incelemesi ve betimsel analiz yöntemiyle incelenmiştir. Bulgular, her iki partinin de çevre söyleminde zaman içinde belirgin bir dönüşüm yaşandığını ve yeşilleşme eğilimi olduğunu ortaya koymaktadır. Ancak bu yeşilleşme, mevcut siyasal ve sosyo-ekonomik sistemde radikal bir değişim öngörmeyen açık yeşil/sığ ekoloji/çevrecilik ekseninde kalan reformist bir yeşilleşmeye işaret etmektedir.

Keywords

Supporting Institution

Araştırmanın ortaya konulmasında herhangi bir mali destek alınmamıştır.

Ethical Statement

Bu makale Araştırma ve Yayın Etiğine uygundur. Beyan edilecek herhangi bir çıkar çatışması yoktur. Araştırmanın ortaya konulmasında herhangi bir mali destek alınmamıştır. Makale yazım ve intihal/benzerlik açısından kontrol edilmiştir. Yazar çalışmanın orijinal ve akademik mevzuata uygun olarak hazırlandığını beyan etmektedir. Makale, “en az iki dış hakem” ve “çift taraflı körleme” yöntemi ile değerlendirilmiştir. Bu çalışmanın bulgularını destekleyen veriler, makul talep üzerine sorumlu yazardan temin edilebilir. Yazar, dergiye imzalı “Telif Devir Formu” belgesi göndermiştir. Mevcut çalışma için mevzuat gereği etik izni alınmaya ihtiyaç yoktur. Bu konuda yazarlar tarafından dergiye “Etik İznine Gerek Olmadığına Dair Beyan Formu” gönderilmiştir. Bu çalışmanın hazırlanması sırasında yazar yazma süreçlerinde üretken yapay zekâ ve yapay zekâ destekli teknolojiler kullanmadıklarını beyan etmiştir. Yazar, bu çalışmanın yayınlanmadığını veya herhangi bir yayın kuruluşuna yayınlanmak üzere gönderilmediğini kabul etmektedir. Yazar, çalışmanın tüm bölümlerine ve aşamalarına tek başına katkıda bulunmuştur.

References

  1. AK PARTİ (2002), “2002 Genel Seçimleri Seçim Beyannamesi”, Ak Parti Kurumsal Web Sayfası, https://www.akparti.org.tr/media/318780/3-kasim-2002-genel-secimleri-secim-beyannamesi-sayfalar.pdf (Erişim Tarihi: 17.05.2026).
  2. AK PARTİ (2018), “Cumhurbaşkanlığı Seçimleri ve Genel Seçimler Seçim Beyannamesi 2018”, Ak Parti Kurumsal Web Sayfası, https://www.akparti.org.tr/media/quhdqtia/24-haziran-2018-cumhurbaskanligi-secimleri-ve-genel-secimler-secim-beyannamesi-sayfalar.pdf (Erişim Tarihi: 17.05.2026).
  3. AK PARTİ (2023), “Türkiye Yüzyılı İçin Doğru Adımlar Seçim Beyannamesi 2023”, Ak Parti Kurumsal Web Sayfası, https://www.akparti.org.tr/media/clni5h4t/turkiyeyuzyiliic%C4%B1-indogruadimlar2023secimbeyannamesi.pdf (Erişim Tarihi: 17.05.2026).
  4. AWE, Solomon Kolawole ve ADEDOJA, Muhydeen Adekunle (2020), “Green Political Ideology as a Imperative for Sustainable Society”, International Journal for Advanced Academic Research, S.6(6), ss.13-25, www.doi.org/10.46654/ij.24889849.a6699
  5. BALL, Terence (2006), “Democracy”, Political Theory and the Ecologıcal Challenge (Ed. Andrew Dobson, Robyn Eckersley), Cambridge University Press, Cambridge, ss.131-147.
  6. BARRY, John (1994), “The Limits of the Shallow and the Deep: Green Politics, Philosophy, and Praxis”, Environmental Politics, S.3(3), ss.369-394, http://dx.doi.org/10.1080/09644019408414152
  7. BATUHAN, Tuna (2020), “2018 Genel Seçimleri Siyasi Parti Beyannamelerinde Kentleşme ve Çevre Politikaları”, Şehir ve Medeniyet Dergisi, S.6(13), ss.449-473.
  8. BRAUN, Virginia ve CLARKE, Victoria (2013), Successful Qualitative Research: A Practical Guide for Beginners, SAGE Publication, London.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Political Ecology, Political Theory and Political Philosophy, Environmental Politics

Journal Section

Research Article

Publication Date

October 23, 2026

Submission Date

August 20, 2026

Acceptance Date

October 23, 2026

Published in Issue

Year 2026 Volume: 9 Number: 2

APA
Şimşek, E. (2026). Yeşil Düşüncenin Türkiye’de Ana Akım Siyasete Yansımaları: AK Parti ve CHP Yeşilleşiyor mu? Uluslararası Yönetim Akademisi Dergisi, 9(2). https://doi.org/10.33712/mana.2022341
AMA
1.Şimşek E. Yeşil Düşüncenin Türkiye’de Ana Akım Siyasete Yansımaları: AK Parti ve CHP Yeşilleşiyor mu? Uluslararası Yönetim Akademisi Dergisi. 2026;9(2). doi:10.33712/mana.2022341
Chicago
Şimşek, Erol. 2026. “Yeşil Düşüncenin Türkiye’de Ana Akım Siyasete Yansımaları: AK Parti Ve CHP Yeşilleşiyor Mu?”. Uluslararası Yönetim Akademisi Dergisi 9 (2). https://doi.org/10.33712/mana.2022341.
EndNote
Şimşek E (October 1, 2026) Yeşil Düşüncenin Türkiye’de Ana Akım Siyasete Yansımaları: AK Parti ve CHP Yeşilleşiyor mu? Uluslararası Yönetim Akademisi Dergisi 9 2
IEEE
[1]E. Şimşek, “Yeşil Düşüncenin Türkiye’de Ana Akım Siyasete Yansımaları: AK Parti ve CHP Yeşilleşiyor mu?”, Uluslararası Yönetim Akademisi Dergisi, vol. 9, no. 2, Oct. 2026, doi: 10.33712/mana.2022341.
ISNAD
Şimşek, Erol. “Yeşil Düşüncenin Türkiye’de Ana Akım Siyasete Yansımaları: AK Parti Ve CHP Yeşilleşiyor Mu?”. Uluslararası Yönetim Akademisi Dergisi 9/2 (October 1, 2026). https://doi.org/10.33712/mana.2022341.
JAMA
1.Şimşek E. Yeşil Düşüncenin Türkiye’de Ana Akım Siyasete Yansımaları: AK Parti ve CHP Yeşilleşiyor mu? Uluslararası Yönetim Akademisi Dergisi. 2026;9. doi:10.33712/mana.2022341.
MLA
Şimşek, Erol. “Yeşil Düşüncenin Türkiye’de Ana Akım Siyasete Yansımaları: AK Parti Ve CHP Yeşilleşiyor Mu?”. Uluslararası Yönetim Akademisi Dergisi, vol. 9, no. 2, Oct. 2026, doi:10.33712/mana.2022341.
Vancouver
1.Erol Şimşek. Yeşil Düşüncenin Türkiye’de Ana Akım Siyasete Yansımaları: AK Parti ve CHP Yeşilleşiyor mu? Uluslararası Yönetim Akademisi Dergisi. 2026 Oct. 1;9(2). doi:10.33712/mana.2022341

Creative Commons Lisansı
This work (journal) is lisenced under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-No Derivative 4.0 International License.