Research Article
BibTex RIS Cite

Reading the Individual - Society Relationship Through Family Portrayals in Alev Alatlı's Novels

Year 2026, Volume: 5 Issue: 1 , 22 - 32 , 19.03.2026
https://doi.org/10.5281/zenodo.19107041
https://izlik.org/JA64RF77LT

Abstract

This study examines the impact of modernization processes on individuals, society, and, particularly, family structure in Alev Alatlı's novels. In Alatlı's fictional world, the family is positioned as the bearer of cultural memory, the foundation of identity construction, and a microcosm where intergenerational transmission takes place. However, social transformations that accelerated with modernization weaken this functionality of the family and cause profound cultural and psychological damage. Many of her works, including the Schrödinger's Cat novel series, the Is There Anyone Out There? series, the Torturer, Are the Jasmines Still Smoking?, and Fate Challenge Inc., reveal the disintegration and loss of identity caused by modernization within the family structure through diverse characters and events. In this context, the study proposes a family-centered analysis and aims to comprehensively evaluate Alatlı's critique of modernization at both the individual and societal levels.

Ethical Statement

This study does not involve any research conducted with human participants. It is a theoretical and textual analysis based on published literary works and secondary sources. Therefore, ethical committee approval was not required.

Supporting Institution

This research did not receive any specific grant from public, commercial, or non-profit funding agencies

Project Number

Bu çalışma herhangi bir kurum veya proje tarafından desteklenmemiştir.

Thanks

The author declares that no specific individual or institution contributed to the preparation of this study.

References

  • Alatlı, A. (1987). İşkenceci. Alfa.
  • Alatlı, A. (1992). Or’da kimse var mı? 1. Kitap: Viva La Muerte!. (7. baskı). Boyut.
  • Alatlı, A. (1993). Or’da kimse var mı? 3. Kitap: Valla, kurda yedirdin beni. (3. baskı). Boyut.
  • Alatlı, A. (1994). Or’da kimse var mı? 4. Kitap: O.K. Musti Türkiye tamamdır. (3. baskı). Boyut.
  • Alatlı, A. (1995). Kadere karşı koy A.Ş. (2. baskı). Boyut.
  • Alatlı, A. (2000). Schrödinger’in kedisi – I. Kitap: Kâbus. (10. baskı). Boyut.
  • Alatlı, A. (2011). Schrödinger’in kedisi – II. Kitap: Rüya. (3. baskı). Alfa.
  • Alatlı, A. (2013). Or’da kimse var mı? 5. Kitap: Beyaz Türkler küstüler. (13. baskı). Everest.
  • Bachelard, G. (2014). Mekânın poetikası (A. Tümertekin, Çev.; 2. baskı). İthaki. (Orijinal eser 1957’de yayımlanmıştır)
  • Berger, P. L., Berger, B., & Kellner, H. (1985). Modernleşme ve bilinç (C. Cerit, Çev.). Pınar.
  • Braun, V., & Clarke, V. (2006). Using thematic analysis in psychology. Qualitative Research in Psychology, 3(2), 77-101.
  • Connerton, P. (2018). Modernite nasıl unutturur? (K. Kelebekoğlu, Çev.). (2. baskı.) Sel.
  • Connerton, P. (2019). Toplumlar nasıl anımsar? (A. Şenel, Çev.). (3. baskı.) Ayrıntı.
  • Creswell, J. W. (2013). Qualitative inquiry and research design: Choosing among five approaches. Thousand Oaks, CA: Sage.
  • İlhan, M. E. (2018). Kültürel bellek: Sözlü kültürden yazılı kültüre hatırlama. Doğubatı.
  • Patton, M. Q. (2002). Qualitative research and evaluation methods. Thousand Oaks, CA: Sage.

Alev Alatlı’nın Romanlarında Aile Tasvirleri Üzerinden Birey - Toplum İlişkisini Okumak

Year 2026, Volume: 5 Issue: 1 , 22 - 32 , 19.03.2026
https://doi.org/10.5281/zenodo.19107041
https://izlik.org/JA64RF77LT

Abstract

Bu çalışma, Alev Alatlı’nın romanlarında modernleşme süreçlerinin birey, toplum ve özellikle aile yapısı üzerindeki etkilerini incelemektedir. Alatlı’nın kurmaca dünyasında aile, kültürel hafızanın taşıyıcısı, kimlik inşasının temeli ve kuşaklar arası aktarımın gerçekleştiği bir mikrokozmos olarak konumlandırılır. Ancak modernleşme ile hız kazanan toplumsal dönüşümler, ailenin bu işlevselliğini zayıflatmakta; derin kültürel ve psikolojik tahribat gibi sonuçlar doğurmaktadır. Schrödinger’in Kedisi roman serisi, Or’da Kimse Var mı? roman serisi, İşkenceci, Yaseminler Tüter mi Hâlâ? ve Kadere Karşı Koy A.Ş. romanları başta olmak üzere birçok eseri modernleşmenin aile yapısında yol açtığı çözülme ve kimlik kaybını farklı karakterler ve olaylar üzerinden görünür kılar. Bu bağlamda çalışma, aile merkezli bir çözümleme önererek, Alatlı’nın modernleşme eleştirisini hem bireysel hem toplumsal düzeyde kapsamlı bir biçimde değerlendirmeyi amaçlamaktadır.

Ethical Statement

Bu çalışma, insan katılımcılar üzerinde yürütülen herhangi bir araştırma içermemektedir. Araştırma, yayımlanmış edebî eserler ve ikincil kaynaklar üzerinden gerçekleştirilen kuramsal ve metinsel bir inceleme niteliğindedir. Bu nedenle etik kurul onayı alınmasını gerektiren bir durum bulunmamaktadır.

Supporting Institution

Bu araştırma, herhangi bir kamu kurumu, özel kuruluş veya proje tarafından desteklenmemiştir.

Project Number

Bu çalışma herhangi bir kurum veya proje tarafından desteklenmemiştir.

Thanks

Bu çalışmanın hazırlanma sürecinde herhangi bir kişi veya kuruma özel bir katkı bulunmamaktadır.

References

  • Alatlı, A. (1987). İşkenceci. Alfa.
  • Alatlı, A. (1992). Or’da kimse var mı? 1. Kitap: Viva La Muerte!. (7. baskı). Boyut.
  • Alatlı, A. (1993). Or’da kimse var mı? 3. Kitap: Valla, kurda yedirdin beni. (3. baskı). Boyut.
  • Alatlı, A. (1994). Or’da kimse var mı? 4. Kitap: O.K. Musti Türkiye tamamdır. (3. baskı). Boyut.
  • Alatlı, A. (1995). Kadere karşı koy A.Ş. (2. baskı). Boyut.
  • Alatlı, A. (2000). Schrödinger’in kedisi – I. Kitap: Kâbus. (10. baskı). Boyut.
  • Alatlı, A. (2011). Schrödinger’in kedisi – II. Kitap: Rüya. (3. baskı). Alfa.
  • Alatlı, A. (2013). Or’da kimse var mı? 5. Kitap: Beyaz Türkler küstüler. (13. baskı). Everest.
  • Bachelard, G. (2014). Mekânın poetikası (A. Tümertekin, Çev.; 2. baskı). İthaki. (Orijinal eser 1957’de yayımlanmıştır)
  • Berger, P. L., Berger, B., & Kellner, H. (1985). Modernleşme ve bilinç (C. Cerit, Çev.). Pınar.
  • Braun, V., & Clarke, V. (2006). Using thematic analysis in psychology. Qualitative Research in Psychology, 3(2), 77-101.
  • Connerton, P. (2018). Modernite nasıl unutturur? (K. Kelebekoğlu, Çev.). (2. baskı.) Sel.
  • Connerton, P. (2019). Toplumlar nasıl anımsar? (A. Şenel, Çev.). (3. baskı.) Ayrıntı.
  • Creswell, J. W. (2013). Qualitative inquiry and research design: Choosing among five approaches. Thousand Oaks, CA: Sage.
  • İlhan, M. E. (2018). Kültürel bellek: Sözlü kültürden yazılı kültüre hatırlama. Doğubatı.
  • Patton, M. Q. (2002). Qualitative research and evaluation methods. Thousand Oaks, CA: Sage.
There are 16 citations in total.

Details

Primary Language Turkish
Subjects Sociology (Other)
Journal Section Research Article
Authors

Fatıma Feyza Bayer 0000-0002-8966-5038

Project Number Bu çalışma herhangi bir kurum veya proje tarafından desteklenmemiştir.
Submission Date January 6, 2026
Acceptance Date March 10, 2026
Publication Date March 19, 2026
DOI https://doi.org/10.5281/zenodo.19107041
IZ https://izlik.org/JA64RF77LT
Published in Issue Year 2026 Volume: 5 Issue: 1

Cite

APA Bayer, F. F. (2026). Alev Alatlı’nın Romanlarında Aile Tasvirleri Üzerinden Birey - Toplum İlişkisini Okumak. Siirt Sosyal Araştırmalar Dergisi, 5(1), 22-32. https://doi.org/10.5281/zenodo.19107041

Aim & Scope

Siirt Sosyal Araştırmalar Dergisi (SSAD), akademisyenlerin yanı sıra alanında uzman ve sosyal bilimler alanına ilgi duyan bireylerin bilgi paylaşımı yapabilecekleri bir platform olma amacı ile yayın hayatına başlamıştır. Bu ilke kapsamında sosyal bilimler alanında ulusal veya uluslararası düzeyde özgün ve bilimsel çalışmalar titizlikle değerlendirerek nitelikli çalışmalarla hem araştırmacılara yol göstermeyi hem de bilimsel literatüre katkı sağlanması amaçlamaktadır.

Dergimiz aşağıdaki bilim alanlarından özgün bilimsel çalışmaları kabul etmektedir:
İktisat, Maliye, İşletme, Muhasebe ve Finans, Pazarlama, Siyaset Bilimi, Uluslararası Ticaret, Kamu Yönetimi, Eğitim, Psikoloji, Sosyoloji, Sosyal Hizmet, Turizm, Yönetim Bilişim Sistemleri, Bilgi Yönetimi

• Siirt Sosyal Araştırmalar Dergisi’ne gönderilen yazılar daha önce hiçbir yerde yayınlanmamış veya yayınlanmak üzere sunulmamış olmalıdır.
• SSAD Dergisine gönderilen yöntemsiz gerçekleştirilen derleme çalışmalar değerlendirmeye alınmayacaktır. Çalışmalar mutlaka dergi şablonuna yönelik hazırlanmalı ve 25 sayfayı geçmemelidir.
• Dergiye gönderilen yazıların daha önce başka bir yayın organında yayımlanmamış olması veya yayımı için değerlendirme aşamasında bulunmaması gerekir.
• Yazılar daha önce bir kongre, sempozyum ve toplantıda bildiri şeklinde sunulmuşsa, tarih ve yer belirtmek şartıyla; yayın kurulu tarafından uygun görülmesi durumunda yayımlanabilir. Bu konudaki her türlü sorumluluk yazarlara aittir.
• Dergiye gönderilen makaleler öncelikle yazım editörleri tarafından Dergi Yazım ve Yayım İlkeleri bağlamında incelenir. Eğer yazar tarafından düzeltilmesi gereken kısımlar varsa yazı yazara iade edilerek düzeltilmesi istenir.
• Dergi Yazım ve Yayım İlkelerine uygun olmayan yazılar hakeme gönderilmez ve yayımlanmaz.
• Dergide editörler tarafından onaylanan yazılar aynı sistem üzerinden en az iki hakeme gönderilir. Gerekli görüldüğü durumlarda çalışma ikiden fazla hakeme inceletilebilir. Yayınlanacak çalışma ile ilgili nihai karar hakem çoğunluğunun görüşü de dikkate alınarak verilir. Hakemlerin önerileri editör tarafından titizlikle takip edilir. Dergi, gönderilen yazılarda düzeltme yapmak, yazıları yayımlamak ya da yayımlamamak haklarına sahiptir. Değerlendirmeye gönderilen çalışmalarda yazar(lar)ın ve hakemlerin isimleri karşılıklı olarak gizli tutulur.
• Yazar(lar) hakemlerin olumsuz görüşlerine kanıt göstermek koşuluyla itiraz edebilir. Bu itiraz incelenir ve gerekli görülürse farklı hakem görüşüne başvurulur.
• Bütün süreçler elektronik ortamda gerçekleşir.
• Çalışmanın başlığının altında yazar adı, unvanı, görev yaptığı kurum ve kendisine ulaşılabilecek e-posta adresi gibi bilgilere yer verilmemelidir. Yazar adları, editör tarafından görülebildiğinden, bu bilgiler, yazıya editör tarafından eklenecektir. Yazılar sisteme eklenirken, yazara ait herhangi bir bilginin yazıda yer almadığından emin olunmalıdır. Bu husus, makaleyi inceleyecek hakemlere daha rahat hareket imkânı tanınması açısından önemlidir.
• Yazılarda sosyal bilimlerdeki yaygın olan kaynak gösterme yöntemlerinden APA 7 kuralları kullanılmalıdır. Kaynakların doğruluğu yazarların sorumluluğundadır.
• Dergiye gönderilen çalışmalarda dil bilgisi kurallarına (imla, noktalama, açıklık, anlaşılırlık vs.) riayet etme mecburiyeti vardır. Bu nedenle oluşabilecek problemler ve eleştirilerden tamamen yazar sorumludur.
YAZIM KURALLARI ve KAYNAK GÖSTERME BİÇİMİ
Genel Biçim
SSAD’a gönderilen yazılar, referans sistemi, dipnot gösterme biçimi ve kaynakça düzenlenmesinde American Psychological Association (APA) stilinde hazırlanmalıdır. 
Dergiye gönderilecek eser, A4 (210 x 297 mm) boyutunda, üstten, alttan, soldan ve sağdan 2,5 cm. sayfa düzeniyle biçimlendirilmelidir. 
Öz: Öz ve Abstract en fazla 300 kelime olmalıdır. Anahtar Kelimeler, en az 3 en fazla 5 anahtar kelime olmalıdır. Anahtar kelimelerin ilk harfi büyük olarak yazılmalı ve en sonuna nokta konulmalıdır. (Örnek: Anahtar Kelimeler: Ekonomik Büyüme, Sosyal Sermaye, Katsayı Tahmincisi.)
Yazı Tipi : Times News Roman
Yazı Tipi Boyutu : 9 punto
Yazı Tipi Stili : İtalik
Satır Aralığı : 1
Paragraf Aralığı : Önce ve sonra 6 nk
Paragraf Girintisi : 0 cm
Hizalama : İki yana yaslı

Başlıklar
Makale başlığı
Yazı Tipi : Times News Roman
Yazı Tipi Boyutu : 12 punto
Yazı Tipi Stili : Kalın
Satır Aralığı : 1,15
Paragraf Aralığı : Önce ve sonra 6 nk
Paragraf Girintisi : 0 cm
Hizalama : Ortalanmış
Yazım : İlk harfler büyük
Ana Başlıklar
Yazı Tipi : Times News Roman
Yazı Tipi Boyutu : 11 punto
Yazı Tipi Stili : Kalın
Satır Aralığı : 1,15
Paragraf Aralığı : Önce 12 nk, sonra 6 nk
Paragraf Girintisi : 0 cm
Hizalama : Ortalanmış
Yazım : Bütün harfler büyük
Alt Başlıklar
Yazı Tipi : Times News Roman
Yazı Tipi Boyutu : 11 punto
Yazı Tipi Stili : Kalın
Satır Aralığı : 1,15
Paragraf Aralığı : Önce 12 nk, sonra 6 nk
Paragraf Girintisi : 0 cm
Hizalama : Sola Hizalı

Metin
Yazı Tipi : Times News Roman
Yazı Tipi Boyutu : 11 punto
Yazı Tipi Stili : Normal
Satır Aralığı : 1,15
Paragraf Aralığı : Önce ve sonra 6 nk
Paragraf Girintisi : 1,25 cm
Hizalama : İki yana yaslı

Tablo
Yazı Tipi : Times News Roman
Yazı Tipi Boyutu : 10 punto
Yazı Tipi Stili : Tablo numarası kalın, tablo ismi italik
Satır Aralığı : 1,15
Paragraf Aralığı : Önce 6 nk, sonra 0 nk
Paragraf Girintisi : 0
Hizalama : Ortalanmış
Tablo Tasarımı
Yazı Tipi : Times News Roman
Yazı Tipi Boyutu : 10 punto
Yazı Tipi Stili : Normal
Satır Aralığı : 1.00 
Paragraf Aralığı : Önce ve sonra 0 nk
Paragraf Girintisi : 0
Hizalama : İki yana yaslı
Düzen : Pencereye otomatik sığdır

Şekil Adı
Yazı Tipi : Times News Roman
Yazı Tipi Boyutu : 10 punto
Yazı Tipi Stili : Tablo numarası kalın, tablo ismi italik
Satır Aralığı : 1,15
Paragraf Aralığı : Önce 6 nk, sonra 6 nk
Paragraf Girintisi : 0
Hizalama : Ortalanmış
Kaynakça
Yazı Tipi : Times News Roman
Yazı Tipi Boyutu : 11 punto
Yazı Tipi Stili : Normal
Satır Aralığı : 1,15
Paragraf Aralığı : Önce 6 nk, sonra 6 nk
Paragraf Girintisi : 0
Hizalama : İki yana yaslı

APA7 yazım kurallarına erişim için tıklayınız


Yazım kurallarımıza ve dergi şablonuna ulaşmak için tıklayınız.

 

ETİK İLKELER
Siirt Sosyal Araştırmalar Dergisine gönderilen bilimsel çalışmalarda, ICMJE (International Committee of Medical Journal Editors) tavsiyeleri ile COPE (Committee on Publication Ethics)’un Editör ve Yazarlar için Uluslararası Standartları dikkate alınmalıdır.

YAYIN ETİĞİ
1. Etik Kurul izni gerektiren çalışmalar (anket ya da ölçek uygulamayı gerektiren, görüşme ve gözlem içeren; doküman, resim, anket vb. diğerleri tarafından geliştirilen ve kullanım izni gerektiren çalışmalar) (Sosyal bilimler dahil olmak üzere tüm bilim dallarında yapılan araştırmalar için ve etik kurul kararı gerektiren klinik ve deneysel insan ve hayvanlar üzerindeki çalışmalar için ayrı ayrı etik kurul onayı alınmış olmalı, bu onay makalede belirtilmeli ve belgelendirilmelidir.) için etik kurullardan ya da komisyonlardan gerekli izinlerin araştırma yapılmadan önce alınmış olması, bunların makale içeriğinde belirtilmesi ya da ek olarak sunulması gerekmektedir. Bu izinlerin olmaması durumunda yayın ön inceleme safhasında yazara iade edilir.
2. Etik kurul izni gerektiren çalışmalarda, izinle ilgili bilgiler (kurul adı, tarih ve sayı no) yöntem bölümünde ve ayrıca makale ilk/son sayfasında yer verilmelidir. Olgu sunumlarında, bilgilendirilmiş gönüllü olur/onam formunun imzalatıldığına dair bilgiye makalede yer verilmesi gereklidir.
3. Kullanılan fikir ve sanat eserleri için telif hakları düzenlemelerine riayet edilmesi gerekmektedir.
4. Hakem değerlendirmelerinde olan araştırmalara ilişkin ham verilerin hakemler tarafından talep edildiğinde sunulması şarttır. Verilerin makalenin yayımı sonrasında da gerektiğinde sağlanması zorunludur.

Makale Benzerlik Oranı Hakkında Politikamız
Aday makaleler akademik benzerlik engelleme programından (Örneğin: Ithenticate, intihal.net vb.) alınmış orijinallik raporu ile birlikte gönderilmelidir. Bu oran %20'ye kadar kabul edilmektedir. %20'nin üzerinde benzerlik oranı olan çalışmalar ön kontrol aşamasında iade edilecektir.

Yazarlar İçin Etik Kurallar
Yazarlar çalışmalarının özgün olduğunu garanti eder ve diğer araştırmacıların fikir, dil, resim, grafik ve tablolarına çalışmalarında yer verdikleri zaman bunu alıntı olarak belirtmek durumundadır. Kaynağı belirtmeden yapılan alıntı intihal nedenidir.
Çalışmada adı geçen her yazar çalışmanın içeriğinden aynı oranda sorumludur. Çalışmaya katkısı olup da araştırmacının ismine yer verilmemesi veya katkısı olmadığı halde haksız yere adına yer verilmesi kabul edilemez bir durumdur.
Yazarlar araştırmalarının bulgularına sadık kalmalıdır. Bulguların değiştirilmesi, bulgu ve sonuç uydurmak ve bunlardan yola çıkarak araştırma yapmak söz konusu değildir. Veriler ve materyaller üzerinde oynama, silme, çıkarma ya da baş etmesi güç verilerin yorumlanma işlemini atlama gibi durumlar olmamalıdır.
Çalışmanın dergilere eş zamanlı gönderimi söz konusu olamaz. Yazarlar önceden yayımlanmış çalışmalarını da dergiye gönderemezler.

Hakemler İçin Etik Kurallar
1. Hakemler değerlendirme sürecinin gizli olduğunun ve dışarıdan üçüncü kişilerle paylaşılmaması gerektiğini bilmelidir.
2. Hakemler, belirlenen süre içerisinde çalışma ile ilgili objektif, tarafsız, bilimsel, anlaşılır ve yapıcı bir değerlendirme raporu sunmalıdır.
3. Hakem raporları, makalenin bilimsel niteliği (ele aldığı konu, kullanılan yöntem ya da ilgili literatürün uygun kullanımı) ile ilgili değerlendirme de içerecektir. Bu değerlendirme olumlu ya da olumsuz, içerik hakkında mutlaka yapılmalıdır.
4. Çalışmanın intihal olduğu ya da önceden başka bir yerde yayımlandığı anlaşılması üzerine hakemler durumu editöre bildirmelidir.

Makalenin en sonunda; kaynakçadan önce yer alacak hususlar:
1. Yazarlar, bu makalenin araştırılması, yazarlığı ve / veya yayınlanmasına ilişkin herhangi bir potansiyel çıkar çatışması olup/olmadığı ile ilgili durumlarını beyan edeceklerdir.
2. Yazarlar, bu makalenin araştırılması, yazarlığı ve / veya yayınlanması için herhangi bir finansal destek alıp/almadıklarını beyan edeceklerdir.
3. Bu araştırma için etik kurul kararına ihtiyaç olup/olmadığını beyan edecektir.

Hiçbir ad altında yazar veya kurumundan ücret alınmaz.

BAŞ EDİTÖR

Education, Curriculum and Instration , Curriculum Development in Education, Curriculum Evaluation in Education, Readiness in Education

EDİTÖRLER

Information Systems Organisation and Management, Management Information Systems, Data Mining and Knowledge Discovery
Econometrics, Panel Data Analysis, Time-Series Analysis, Growth, Employment, Development Economics - Macro, Development Economics
Early Childhood Education, Child Development Education

ALAN EDİTÖRLERİ

International Politics, International Relations, Middle East Studies
Higher Education Studies, Growth, Inflation, Monetary Policy, Regional Economy, Behavioural Economy
Information and Computing Sciences, Management Information Systems, Industrial Engineering
Education, Curriculum Development in Education, Curriculum Evaluation in Education, Comparative and Cross-Cultural Education
Commercial Banking, Behavioural Finance, Financial Markets and Institutions
Causes and Prevention of Crime, Sociological Studies of Crime, Social Work (Other), Sociology (Other)
Tourism, Food Culture, Gastronomy Tourism, Gastronomic Trends

DİL EDİTÖRLERİ

Early English Languages, English As A Second Language, Language Acquisition, Language Studies (Other), Discourse and Pragmatics

İSTATİSTİK EDİTORÜ

Measurement Theories and Applications in Education and Psychology, Scale Development

YAYIN KURULU

Causes and Prevention of Crime, Sociological Studies of Crime, Forensic Social Science
Management Information Systems, Manufacturing Safety and Quality, Quality Management, Strategy
Education, Curriculum and Instration


33994


This work is licensed under a Creative Commons Attribution-Non Commercial 4.0 International License.