Okul Öncesi Öğretmenlerinin Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli Öğretim Programına İlişkin Görüşleri

Abstract

Bu araştırmanın amacı, okul öncesi öğretmenlerinin Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli (TYMM) öğretim programına ilişkin görüşlerini ortaya koymaktır. TYMM, bireyin zihinsel, duygusal, sosyal ve manevi yönlerini bütüncül bir şekilde geliştirmeyi hedefleyen, öğrenci merkezli, beceri temelli ve değer odaklı bir yaklaşımla hazırlanmış yeni bir eğitim modelidir. Araştırma, nitel araştırma yöntemlerinden fenomenolojik desen kullanılarak yürütülmüştür. Çalışmanın katılımcılarını, 2024-2025 eğitim-öğretim yılında TYMM öğretim programını aktif olarak uygulayan 45 okul öncesi öğretmeni oluşturmaktadır. Katılımcılar ölçüt örnekleme yöntemiyle belirlenmiştir. Veriler, araştırmacı tarafından geliştirilen yarı yapılandırılmış görüşme formu aracılığıyla toplanmış ve betimsel analiz tekniği ile çözümlenmiştir. Bulgular, öğretmenlerin programın temel hedeflerini bütüncül gelişim, değerler eğitimi, beceri temelli öğrenme ve bireysel farklılıkların gözetilmesi üzerinden değerlendirdiklerini göstermektedir. Çoğunluk programı anlaşılır bulurken, az sayıda öğretmen teorik kavramların yoğunluğunu karmaşık görmüştür. Önceki programlardan farklı olarak TYMM’nin özellikle farklılaştırma, kazanımlardaki esneklik, beceri temelli yaklaşım ve süreç odaklı değerlendirme açısından yenilik sunduğu belirtilmiştir. Öğretmenlerin önerileri ise daha çok uygulama koşullarına yönelik olmuş; evrak yükünün azaltılması, materyal desteği, uygulamaya dönük hizmet içi eğitimler, kılavuz kitap ve aylık-günlük plan ihtiyacı öne çıkmıştır. Sonuç olarak, okul öncesi öğretmenleri TYMM’nin hedeflerini doğru algılamış ve olumlu değerlendirmiştir. Ancak uygulamanın daha nitelikli hale gelebilmesi için öğretmenlere yönelik destekleyici uygulamaların güçlendirilmesi gerektiği ortaya konmuştur.

Keywords

• Türkiye yüzyılı maarif modeli
• Okul öncesi öğretmeni
• Program

Preschool Teachers’ Perspectives on the Türkiye Century Education Model Curriculum

Abstract

The purpose of this study is to explore preschool teachers’ perceptions of the Türkiye Century Education Model (TYMM) curriculum. TYMM is a newly introduced educational framework that adopts a holistic, student-centered, skill-based, and value-oriented approach, aiming to foster the cognitive, emotional, social, and moral development of learners. The research was conducted through a qualitative design, specifically employing a phenomenological approach. The participants consisted of 45 preschool teachers who actively implemented TYMM during the 2024–2025 academic year. They were selected using criterion sampling to ensure direct experience with the program. Data were collected using a semi-structured interview form developed by the researcher, and analyzed through descriptive analysis techniques. Findings revealed that teachers perceived the main objectives of TYMM as promoting holistic development, instilling values, supporting skill-based learning, and addressing individual differences. While most teachers found the program understandable, a minority considered its theoretical and philosophical language to be complex. Compared with previous curricula, teachers emphasized that TYMM introduced significant innovations, particularly in differentiated instruction, flexible learning outcomes, skill-based teaching practices, and process-oriented assessment. Teachers’ suggestions were primarily related to implementation conditions rather than program content. They highlighted the need for reducing paperwork, providing adequate material support, offering practice-oriented in-service training, and supplying teachers with guidebooks as well as monthly and daily instructional plans. In conclusion, preschool teachers demonstrated a clear understanding of TYMM’s objectives and generally evaluated the program positively. However, they stressed that the effective implementation of the model requires supportive measures such as practical training opportunities and adequate resources. These findings underline that the success of TYMM is not only dependent on its innovative framework but also on the degree to which teachers are provided with tools and support to integrate it into classroom practices.

Keywords

• Türkiye century education model
• Preschool teacher
• Curriculum

References

1. Akpınar, B., & Köksalan, B. (2024). Eğitimde maarif ve müfredat yenileme ihtiyacı: Türkiye yüzyili maarif modeli üzerinden teorik bir analiz. Journal of History School, 68, 27-48.
2. Arı, A. (2010). Öğretmen adaylarının ilköğretim programıyla ilgili eğitim fakültelerinde kazandıkları bilgi ve beceri düzeylerine ilişkin görüşleri. Selçuk Üniversitesi Ahmet Keleşoğlu Eğitim Fakültesi Dergisi, 29, 279-302.
3. Arslankara, V. B., & Arslankara, E. (2024). Türkiye yüzyılı maarif modeli’nin felsefi temelleri: Ontolojik, epistemolojik ve aksiyolojik bakış açılarından bir değerlendirme. İstanbul Eğitim Dergisi, 1(1), 121-145.
4. Ateş, H. (2024). Türkiye yüzyılı maarif modelinde bahsedilen öğrenci profili “yetkin ve erdemli insan”a ulaşmanın yolu. Sosyal Bilimler Dergisi, 11(71), 13-35. https://doi.org/10.29228/SOBIDER.77101
5. Başaran. (2017). Sosyal bilimlerde örnekleme kuramı. Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi, 5(47), 480-495.
6. Bülbül, M. (2018). 2009 ortaöğretim felsefe dersi öğretim programı i̇le 2017 ortaöğretim felsefe dersi öğretim programinin içeriksel açıdan değerleniri̇lmesi̇ [Yüksek Lisans]. Cumhuriyat Üniversitesi.
7. Caswell, H. L., & Campbell, D. S. (1935). Curriculum development (6. bs). American Book Co.
8. Creswell, J. W. (2018). Nitel araştırma yöntemleri. Siyasal Kitapevi.

9. Çıtak, E. (2016). Cumhuriyet dönemi felsefe öğretim programlarının program geliştirmenin temel öğeleri kapsamında değerlendirilmesi [Yüksek Lisans]. Gazi Üniversitesi.
10. Demirel, Ö. (2024). Eğitimde program geliştirme: Kuramdan uygulamaya (32. bs). Pegem Akademi.
11. Doğan, S. (2010). Öğretmenlerin 2005 yılı i̇lköğretim programına yönelik tutumları. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri Dergisi, 10(4), 2035-2050.
12. Fullan, M., Hill, P., & Crévola, C. (2006). Breakthrough. Corwin Press. https://psycnet.apa.org/record/2006-05153-000
13. Gürbüz, Ş. (2021). Öğretmenleri̇n öğreti̇m programi okuryazarlik düzeyleri̇ ve öğreti̇m programina bağlilik durumlari [Yüksek Lisans]. Gazi Üniversitesi.
14. Kadıoğlu Ateş, H., & Görgülü, E. (2023). Köy enstitüsü sisteminin 1940-1954 yılları arasında kuruluşu, kapatılışı ve öğretim programları açısından i̇ncelenmesi. Kesit Akademi, 9(34), 576-604. https://doi.org/10.29228/kesit.68366
15. Kalayci, N., & Baysal, S. B. (2020). Sosyal bilgiler öğretim programlarının karşılaştırmalı analizi (2005-2017-2018). Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 22(1), 106-129. https://doi.org/10.32709/akusosbil.544022
16. Karataş, İ. H. (2024). Türkiye yüzyılı maarif modeli hakkında. Alanyazın Eğitim Bilimleri Eleştirel İnceleme Dergisi, 5(1), 6-11.
17. Kıral, B. (2021). Nitel araştırmada fenomenoloji deseni: Türleri ve araştırma süreci. Eğitim ve Öğretim Araştırmaları Dergisi, 10(4), 92-103.
18. MEB. (2024). Türkiye yüzyılı maarif modeli öğretim programları ortak metni.
19. Miles, M. B., & Huberman, A. M. (2015). Nitel veri analizi (S. Akbaba Altun & A. Ersoy, Çev. Ed). Ankara: Pegem.
20. Ornstain, A. C., & Hunkins, F. P. (2014). Eğitim programı: Temeller, i̇lkeler ve sorunlar. Eğitim Kitabevi.
21. Özbay, M. (1997). Türkçe öğretiminde programın önemi. Çağdaş Eğitim, 232, 34-35.
22. Saltan, B. U. (2018). Özel ilkokul ve ortaokul bünyesinde bulunan program geliştirme servislerine ilişkin program geliştirme servisi çalışanları, öğretmenler ve idarecilerin görüşleri [Yüksek Lisans]. Yıldız Teknik Üniversitesi.
23. Şentürk, Ö., & Berk, Ş. (2019). İ̇lkokul 3.Ssınıf fen bilimleri dersi öğretim programının değerlendirilmesi. Eğitim Bilimleri Dergisi. https://doi.org/10.15285/maruaebd.525249
24. Şıvgın, N. (2005). Okul öncesi eğitim kurumlarında uygulanan eğiitm programına iliişkin öğretmen görüşleri (Denizli i̇li örneği) [Yüksek Lisans]. Pamukkale Üniversitesi.
25. Taylor, M. W. (2016). Research commentary: From effective curricula toward effective curriculum use. Journal for Research in Mathematics Education, 47(5), 440-453. https://doi.org/10.5951/jresematheduc.47.5.0440
26. Teki̇ndal, M., & Arsu, Ş. U. (2020). Ni̇tel araştirma yöntemi̇ olarak fenomenoloji̇k yaklaşimin kapsami ve süreci̇ne yöneli̇k bi̇r derleme. Ufkun Ötesi Bilim Dergisi, 20(153-182).
27. Tutar, H. (2023). Nitel araştırma deseni belirleme ölçütleri ve gerekçelendirilmesi. Kastamonu Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 25(1).
28. Uludağ Kırçıl, R. ve Uluçınar Sağır, Ş. (2025). Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli’nin sınıf içi yansımaları: Öğretmen görüşleri. Erciyes Eğitim Dergisi, 9(1), 1-23. https://doi.org/10.32433/eje.1673094
29. Uygun, K., & Akgün, G. (2024). Sosyal bilgiler öğretmenlerinin türkiye yüzyılı maarif modeline i̇lişkin görüşleri. Dumlupınar Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 8(2).
30. Ülçay, O. (2024). Türkiye yüzyılı maarif modeli değerlendirmesi. Ulusal Eğitim, Toplum ve Dünya Dergisi, 1(2), 70-75. Varış, F. (1997). Eğitimde program geliştirme: Teori ve teknikler (7. bs). Alkım.
31. Yalçın, H. (2022). Bir araştırma deseni olarak fenomenoloji. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 22(Özel Sayı 2), 213-232. https://doi.org/10.18037/ausbd.1227345
32. Yıldırım, A., & Şimşek, H. (2016). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Seçkin Yayıncılık.
33. Yıldırım, Y., & Çalışkan, A. (2024). Türkiye yüzyılı maarif modeli’nin 21. Yüzyıl i̇nsan profili açısından değerlendirilmesi. Elektronik Eğitim Bilimleri Dergisi, 13(26), 204-220. https://doi.org/10.55605/ejedus.1548121
34. Yıldız, S. S. (2023). Öğreti̇m programlarinin uygulanmasinda ortaokul fi̇zi̇ki̇ koşullarinin yeterli̇ği̇ne i̇li̇şki̇n öğretmen görüşleri̇ni̇n i̇ncelenmesi̇ [Yüksek Lisans]. Marmara Üniversitesi.
35. Yurdakul, İ. H. (2024). Türkiye yüzyılı maarif modeli: 2024 i̇lkokul türkçe dersi öğretim programı’nın (1, 2, 3 ve 4. Sınıflar) i̇ncelenmesi. Temel Eğitim, 24, 76-68.