Research Article

Muhtar Adaylığının Bir Çalışma ve Kamu Hizmeti Tercihi Olarak Kavramsal İncelenmesi

Number: 24 October 28, 2026
EN TR

Muhtar Adaylığının Bir Çalışma ve Kamu Hizmeti Tercihi Olarak Kavramsal İncelenmesi

Abstract

 Bu çalışma, son yıllarda görünürlüğü artan muhtar adaylığını yerel siyaset tartışmasının ötesinde bir çalışma, kamu hizmeti ve yerel liderlik tercihi olarak kavramsal düzeyde incelemektedir. Çalışmada “muhtar adaylığı” kavramı, resmî adaylık başvurusundan ziyade mahalle muhtarlığı seçimlerinde kişinin göreve talip olduğunu açıklaması, kendisini seçmene tanıtması ve seçim yarışına fiilen dâhil olması anlamında kullanılmaktadır. Araştırmanın amacı, mahalle muhtarlığına aday olmayı teşvik edebilecek güdüleri belirlemek ve bu güdüleri insan kaynakları yönetimi ile kamu hizmeti motivasyonu perspektifinden bütünleştirmektir. Çalışma, bütünleştirici literatür incelemesi ve doküman analizi biçiminde tasarlanmıştır. Muhtarlığın tarihsel ve hukuki gelişimini, görev yapısını, muhtarların sosyoekonomik özelliklerini ve mahalle yönetimindeki rollerini ele alan yayımlanmış çalışmalar; kamu hizmeti motivasyonu, öz belirleme, prososyal motivasyon ve siyasal adaylık literatürüyle birlikte değerlendirilmiştir. İnceleme, muhtar adaylığının mahalleye hizmet etme ve sorun çözme isteği, göreve bağlılık, toplumsal tanınma, yerel ilişki ağlarında etkili olma, düzenli gelir ve sosyal güvence ile siyasal kariyer beklentilerinin birlikte ele alındığı karma bir güdü yapısı içinde değerlendirilebileceğini önermektedir. Bu değerlendirme, adayların motivasyonlarına ilişkin doğrudan ampirik bir sonuç değil, gelecekte sınanabilecek kavramsal bir açıklamadır. Çalışma; seçilmiş yerel insan kaynağının göreve hazırlanması, yetkinliklerinin geliştirilmesi, rol tanımı ve performans beklentilerinin düzenlenmesi bakımından insan kaynakları yönetimi literatürüne kavramsal katkı sunmaktadır.

 

Keywords

References

  1. 2108 sayılı Muhtar Ödenek ve Sosyal Güvenlik Yasası. (1977, 10 Eylül). Resmî Gazete (Sayı: 16053).
  2. 2972 sayılı Mahalli İdareler ile Mahalle Muhtarlıkları ve İhtiyar Heyetleri Seçimi Hakkında Kanun. (1984, 18 Ocak). Resmî Gazete (Sayı: 18285).
  3. 4541 sayılı Şehir ve Kasabalarda Mahalle Muhtar ve İhtiyar Heyetleri Teşkiline Dair Kanun. (1944, 15 Nisan). Resmî Gazete (Sayı: 5682).
  4. 5393 sayılı Belediye Kanunu. (2005, 13 Temmuz). Resmî Gazete (Sayı: 25874).
  5. Acar, O. K., & Koç, M. (2016). 6360 sayılı Kanun ile birlikte mahalleye dönüşen belde mahalle muhtarlıkları ve köy muhtarlıklarının yeni durumu: Fethiye ilçesi üzerinden bir değerlendirme. Z. T. Karaman, Y. E. Özer, İ. G. Yontar ve G. Tenikler (Ed.), 10. Kamu Yönetimi Sempozyumu (KAYSEM 10): Büyükşehir yönetimi ve il yönetiminin yeni yüzü içinde (s. 177-190). Dokuz Eylül Üniversitesi.
  6. Akman, Ç. (2018). Mahalle yönetimi ile ilgili yeni bir yasal düzenleme gerekli mi? Isparta ili özelinde bir araştırma. Akademik Araştırmalar ve Çalışmalar Dergisi, 10(19), 516-534.
  7. Akpınar, R. (2017). Halka en yakın birim olan muhtarlık müessesesi: İzmir Karşıyaka ilçesinde nitel bir araştırma. Yalova Sosyal Bilimler Dergisi, 7(13), 99-110.
  8. Arıkboğa, E. (2000). Boşluk doldurucu ve aracı kurum: Mahalle muhtarlığı. B. A. Güler ve A. Sabuktay (Ed.), Yerel yönetimler sempozyumu bildirileri içinde (s. 167-176). TODAİE Yerel Yönetimler Araştırma ve Eğitim Merkezi.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Turkish Political Life, Public Sector Organisation and Management

Journal Section

Research Article

Publication Date

October 28, 2026

Submission Date

July 9, 2026

Acceptance Date

October 10, 2026

Published in Issue

Year 2026 Number: 24

APA
Koç, M. (2026). Muhtar Adaylığının Bir Çalışma ve Kamu Hizmeti Tercihi Olarak Kavramsal İncelenmesi. Uluslararası Sosyal Bilimler Akademi Dergisi, 24, 1925-1965. https://doi.org/10.47994/usbad.1990824
AMA
1.Koç M. Muhtar Adaylığının Bir Çalışma ve Kamu Hizmeti Tercihi Olarak Kavramsal İncelenmesi. Uluslararası Sosyal Bilimler Akademi Dergisi. 2026;(24):1925-1965. doi:10.47994/usbad.1990824
Chicago
Koç, Mesut. 2026. “Muhtar Adaylığının Bir Çalışma Ve Kamu Hizmeti Tercihi Olarak Kavramsal İncelenmesi”. Uluslararası Sosyal Bilimler Akademi Dergisi, nos. 24: 1925-65. https://doi.org/10.47994/usbad.1990824.
EndNote
Koç M (October 28, 2026) Muhtar Adaylığının Bir Çalışma ve Kamu Hizmeti Tercihi Olarak Kavramsal İncelenmesi. Uluslararası Sosyal Bilimler Akademi Dergisi 24 1925–1965.
IEEE
[1]M. Koç, “Muhtar Adaylığının Bir Çalışma ve Kamu Hizmeti Tercihi Olarak Kavramsal İncelenmesi”, Uluslararası Sosyal Bilimler Akademi Dergisi, no. 24, pp. 1925–1965, Oct. 2026, doi: 10.47994/usbad.1990824.
ISNAD
Koç, Mesut. “Muhtar Adaylığının Bir Çalışma Ve Kamu Hizmeti Tercihi Olarak Kavramsal İncelenmesi”. Uluslararası Sosyal Bilimler Akademi Dergisi. 24 (October 28, 2026): 1925-1965. https://doi.org/10.47994/usbad.1990824.
JAMA
1.Koç M. Muhtar Adaylığının Bir Çalışma ve Kamu Hizmeti Tercihi Olarak Kavramsal İncelenmesi. Uluslararası Sosyal Bilimler Akademi Dergisi. 2026;:1925–1965.
MLA
Koç, Mesut. “Muhtar Adaylığının Bir Çalışma Ve Kamu Hizmeti Tercihi Olarak Kavramsal İncelenmesi”. Uluslararası Sosyal Bilimler Akademi Dergisi, no. 24, Oct. 2026, pp. 1925-6, doi:10.47994/usbad.1990824.
Vancouver
1.Mesut Koç. Muhtar Adaylığının Bir Çalışma ve Kamu Hizmeti Tercihi Olarak Kavramsal İncelenmesi. Uluslararası Sosyal Bilimler Akademi Dergisi. 2026 Oct. 28;(24):1925-6. doi:10.47994/usbad.1990824

16494  16495  16496  16503  16570 16633  16823  16824 17564 19288 2273022803 23495  30847 24896 24899 24900  24902 24903 24904     

35540 24915  34832  25002

International Journal of Social Sciences Academy USBAD, Inonu University Faculty of Education Department of Turkish and Social Sciences Education Campus Battalgazi / MALATYA, Phone: 0533 5438933, https://dergipark.org.tr/tr/pub/usbad -- sdurukoglu@gmail.com -- usbaddergi@gmail.com