Okuma Becerisi Açısından 2024 Ortaokul Türkçe Dersi Öğretim Programı'nın Öğretmen Görüşleriyle Değerlendirilmesi

Teachers’ perspectives on educational programs constitute an important source of data in program evaluation. Through their assessment of a program’s feasibility, effectiveness, and efficiency, they play a crucial role in identifying its strengths and aspects that require improvement. The purpose of this study is to evaluate the 2024 Middle School Turkish Language Curriculum, developed within the framework of the Century of Türkiye Maarif Model, based on teachers’ opinions with a focus on reading skills. In this study, the program was examined at the 5th-grade level in terms of context, input, and process, based on the CIPP (Context, Input, Process, and Product) model developed by Stufflebeam (2003). A phenomenological design was employed to explore the perspectives and experiences of Turkish language teachers. The study group consisted of 27 teachers, selected through maximum variation sampling. Data were collected using a semi-structured interview form developed by the researchers, and the information obtained from the interviews was analyzed through thematic analysis. The findings indicated that teachers’ evaluations primarily focused on the input dimension. They tended to emphasize the texts and activities in the textbook rather than the curriculum itself, interpreting the program largely through these elements. In the context evaluation, teachers generally found the program functional; however, they criticized its content density, as well as aspects related to language and presentation. In the process evaluation, crowded classrooms, limited instructional time, and low student proficiency levels were identified as factors hindering effective implementation. In the input evaluation, insufficient student readiness and the length and quality of texts and activities were also reported as challenges affecting instruction. Based on the results, several recommendations were proposed to enhance teachers’ curriculum literacy and methodological competence, and to improve the overall quality of instructional materials and the curriculum.

Öğretmenlerin programlara yönelik görüşleri program değerlendirme süreci için önemli veriler sunmaktadır. Öğretmenler, programın uygulanabilirliği, etkililiği ve verimliliğini değerlendirerek programın güçlü yönleri ile geliştirilmesi gereken alanlarının belirlenmesine katkı sağlayabilir. Bu çalışmanın amacı, Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli kapsamında geliştirilen 2024 Ortaokul Türkçe Dersi Öğretim Programı’nı okuma becerisi açısından, öğretmen görüşlerine dayalı olarak değerlendirmektir. Araştırmada program, Stufflebeam (2003) tarafından geliştirilen CIPP (bağlam, girdi, süreç ve ürün) modeli esas alınarak 5. sınıf düzeyinde bağlam, girdi ve süreç yönleriyle incelenmiştir. Türkçe öğretmenlerinin bakış açısını ve deneyimlerini belirlemeyi hedefleyen bu araştırmada fenomenolojik desen kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubu 27 Türkçe öğretmeninden oluşmaktadır. Katılımcılar, maksimum çeşitlik örnekleme yöntemi kullanılarak belirlenmiştir. Veriler, araştırmacıların geliştirdiği yarı-yapılandırılmış görüşme formuyla toplanmış, görüşmelerden elde edilen bilgiler tematik analiz yöntemiyle incelenmiştir. Bulgular; öğretmenlerin değerlendirmelerinde ağırlıklı olarak girdi boyutuna odaklandıklarını, öğretim programından ziyade ders kitabındaki metin ve etkinliklere önem verdiklerini ve programı bu unsurlar çerçevesinde yorumladıklarını göstermiştir. Bağlam değerlendirmesinde öğretmenler programı genel olarak işlevsel bulmuş; ancak içerik yoğunluğu ile dil ve anlatım bakımından eleştirilerde bulunmuştur. Süreç değerlendirmesinde ise kalabalık sınıflar, yetersiz ders süresi ve düşük öğrenci yeterliklerinin uygulamayı zorlaştırdığı belirtilmiştir. Girdi değerlendirmesinde öğrencilerin hazırbulunuşluk düzeylerinin yetersizliği, metin ve etkinliklerin uzunluğu ve nitelik açısından yetersizlikleri öğretimi güçleştiren etkenler arasında sayılmıştır. Araştırma sonucunda, öğretmenlerin program okuryazarlığı ve yöntem bilgilerini artırmaya, ders materyalleri ile öğretim programının niteliğini geliştirmeye yönelik çeşitli öneriler sunulmuştur.