Türkçenin Eklemeli Yapısının İlkokul 1. Sınıf İlk Okuma Yazma Kitabında Kullanımı

Öz

İlkokul düzeyinde kazanılan okuma-yazma becerisi, dil edinim sürecinin en önemli basamaklarındandır. Okuma-yazma öğretilirken hangi yöntem kullanılırsa kullanılsın, her dilin kendi yapısal özellikleri çerçevesinde hareket edilmesi gerekmektedir. Bu araştırmada 2017-2018 eğitim-öğretim yılında devlet okullarında okutulmaya başlanan İlkokul 1.Sınıf İlk Okuma Yazma Kitabı incelenmiş ve Türkçenin eklemeli dil olma özelliğinden yararlanılarak kelime oluşturma durumu tespit edilmiştir. Araştırmada,  İlkokul 1.Sınıf İlk Okuma Yazma Kitabı’nda 547 farklı sözcüğe rastlandığı, bu sözcüklerin 86’sının yapım eki alarak oluşturulduğu, yapım eklerinin sistemli bir şekilde kullanılmadığı, kullanılan yapım eklerinin ağırlıkla hece değeri taşımadığı, türetilen sözcüklerin tekrarlanmadığı, kelime oluşturma sürecinde öğrencilerin üretici kelime hazinesinin dikkate alınmadığı tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Okuma-yazma öğretimi,kelime oluşturma,kelime türetme,eklemeli dil,yapım eki

Use of Agglutination Structure of Turkish Language in Elementary School First Grade Textbook

Öz

Literacy skills acquired at elementary grades are among the most important steps in the language acquisition process. Whatever method is used each language needs to be adjusted to the framework of its structural characteristics while teaching reading-writing. This study examined the First Grade Literacy Textbook of Elementary School which was started to be taught in public schools in 2017-2018 school year and determined the word creation status using the feature of Turkish as an additive language. Consequently, the research found 547 different words in the Book, 86 of them were formed by making the derivational affixes, which were not used systematically, they did not contain syllable value, the words were not repeated, while the students did not take reproductive vocabulary knowledge into consideration.

Anahtar Kelimeler

• Literacy teaching,word acquisition,word derivation,agglutinating language,derivational affix

Kaynakça

1. Aydogdu, Ş. (2001). Çağdaş Eğitimde Etkileşim Kavramı ve Yabancı Dil Öğretiminde Etkileşim Biçimleri. M.Ü.Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi ,Sayı 13, Sayfa 23-36.
2. Colin, R. (2017). Bilimsel Araştırma Teknikleri Gerçek Dünya Araştırması. Ankara: Anı Yayıncılık
3. Creswell, J.W. (2015). Nitel Araştırma Yöntemleri. Ankara: Siyasal Kitapevi
4. Demircan, Ö. (2004). Türkiye Türkçesinde Kök – Ek Birlesmeleri. İstanbul: Papatya Yayınları.
5. Ergin, M. (1997, 2002). Türk Dilbilgisi. İstanbul: Bayrak Yayınları.
6. Gökmen, S.G. ve Güngör, M.A. (2013) Türkçe ve İngilizce İlk Okuma Kitaplarının Sözcük Türü ve Kavram Ulamlarına Göre Karşılaştırılması. Dil Dergisi, Sayı 160, Sayfa 26-41
7. Güneş, F. (2007). Türkçe öğretimi ve zihinsel yapılandırma. Ankara: Nobel Yayın Dağıtım.
8. Güneş, F. (2013). Kelimenin Gücü ve Zihinsel Sözlük, Siirt Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Sayı 2013/1, Sayfa 1-24

9. Karadağ, Ö. ve Kurudayıoğlu, M. (2010) Türkçedeki Kelime Türetme Özelliğinin İlköğretim Öğrencilerinin Yazılı Anlatımlarına Yansıması. TÜBAR-XXVII-2010 Bahar, 437-455
10. Karadağ, R. (2014). Okuma İlgisi, Tutumları ve Alışkanlığı Konusunda Yapılmış Çalışmaların Lisansüstü Tezlere Dayalı Analizi: YÖK ve ProQuest Veri Tabanları Örneklemi, Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, Sayı 35, 1-17
11. Korkmaz, Z. (2003) Türkiye Türkçesi Grameri, Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları
12. Manguel, A. (2013). Okumanın Tarihi, 6. Baskı. İstanbul: Yapı Kredi Yayınları
13. Mayring, P. (2001). Nitel Sosyal Araştırmaya Giriş. (Çev. Adnan Gümüş, M. Sezai Durgun). Ankara: BilgeSu Yayınları
14. MEB. (2017) Türkçe Dersi Öğretim Programı Ankara:2017
15. Onan, B. (2009). Türkçe Dil Yapılarının Ana Dili Eğitimindeki İşlevleriyle İlgili Bazı Tespitler. Gazi Türkiyat Dergisi, Bahar 2009/4, 83-92
16. Onan, B. (2009) Eklemeli Dil Yapısının Türkçe Öğretiminde Oluşturduğu Bilişsel (Kognitif) Zeminler. Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. Sayı 11, 237-264
17. Onan, B. (2014) Anlama Sürecinde Türkçenin Yapısal İşlevleri (2. Baskı). Ankara: Nobel Akademik Yayınları
18. Yıldırım, A.&Şimşek, H. (2005, 2013) Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayıncılık