Derleme

Clostridium spp. Kaynaklı Peynir Kusurları: Geç Şişmenin Önlenmesine Yönelik Güncel Yaklaşımlar

Sayı: 11 31 Mart 2026
PDF İndir
TR EN

Clostridium spp. Kaynaklı Peynir Kusurları: Geç Şişmenin Önlenmesine Yönelik Güncel Yaklaşımlar

Öz

Geç şişme kusuru, yarı sert ve sert peynirlerde önemli bir sorundur, çünkü bu durum bir kez meydana geldiğinde düzeltilemez ve büyük üretim hacimlerini etkiler, ekonomik olarak büyük kayıplara yol açar ve peynir işleyicileri için kritik bir konudur. Bu kusur, bütirik asit fermantasyonu sonucu oluşan çatlaklar ve hoş olmayan tatlarla karakterizedir. Clostridium türlerinden birkaç tanesi, bu bozulmanın sorumlu mikroorganizmaları olarak tanımlanmış olmakla birlikte, en sık izole edilen tür C. tyrobutyricum’dur. Bu durumun başlıca nedeni, C. tyrobutyricum’un diğer türlere göre daha yüksek tuz dayanıklılığına sahip olması ve peynirin tipik olgunlaşma sıcaklıklarında gelişim gösterebilmesidir. Geç şişme kusuruna neden olan minimum spor sayısını belirlemek için çeşitli çalışmalar yapılmıştır. Ancak, bu araştırmalar mikrobiyal suşa, peynire ve bakteri yükünü ölçmek için kullanılan yöntemlere bağlı olarak karmaşık hale gelmektedir. Peynirde geç şişme kusurunun oluşumunun önlenmesine yönelik birkaç strateji geliştirilmiştir. Bunlar arasında, çiftlikte sütün kontaminasyonunu en aza indirgemeye yönelik yaklaşımlar, sporların fiziksel yöntemlerle giderilmesi ve sporestatik veya sporisidal prosedürlerin uygulanması yer almaktadır. Bu çalışmada, bu üç strateji detaylı bir şekilde ele alınmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Peynir , Geç şişme kusuru , Bütirik asit üretimi , Clostridium tyrobutyricum , Süt işleme/Çiftlik sütü kontaminasyonu

Kaynakça

  1. Alvenas, A. (2015). Cheese with blowing defect-problematic and preventable methods [Bachelor Thesis]. Swedish University of Agricultural Sciences.
  2. Anastasiou, R., Aktypis, A., Georgalaki, M., Papadelli, M., de Vuyst, L. ve Tsakalidou, E. (2009). Inhibition of Clostridium tyrobutyricum by Streptococcus macedonicus ACA-DC 198 under conditions mimicking kasseri cheese production and ripening. International Dairy Journal, 19(5), 330–335. https://doi.org/10.1016/j.idairyj.2008.12.001
  3. Arias, C., Oliete, B., Seseña, S., Jimenez, L., Pérez-Guzmán, M. D. ve Arias, R. (2013). Importance of on-farm management practices on lactate-fermenting Clostridium spp. spore contamination of Manchega Ewe milk: Determination of risk factors and characterization of Clostridium population. Small Ruminant Research, 111(1-3), 120–128. https://doi. org/10.1016/j.smallrumres.2012.11.030
  4. Arvanitoyannis, I. S. ve Tserkezou, P. (2010). Application of irradiation on milk and dairy products. In I. Arvanitoyannis (Ed.), Irradiation of Food Commodities (pp. 265–285). Academic Press. https://doi.org/10.1016/B978-0-12-374718-1.10008-2
  5. Ávila, M., Gómez-Torres, N., Hernández, M. ve Garde, S. (2014). Inhibitory activity of reuterin, nisin, lysozyme and nitrite against vegetative cells and spores of dairy related Clostridium species. International Journal of Food Microbiology, 172, 70–75. https://doi.org/10.1016/j.ijfoodmicro.2013.12.002
  6. Ávila, M., Sánchez, C., Calzada, J., Mayer, M. J., Berruga, M. I., López-Díaz, T. M., ... ve Garde, S. (2023). Isolation and characterization of new bacteriophages active against Clostridium tyrobutyricum and their role in preventing the late blowing defect of cheese. Food Research International, 163, 112222.
  7. Bacci, C., Paris, A. ve Brindani, F. (2002). Ruolo di Clostridium spp. in Alterazioni del Parmigiano Reggiano Riconducibili a Gonfiore Tardivo. Annali Facoltà Medicina, 22, 221–231.
  8. Bargeman, G. (2003). Separation technologies to produce dairy ingredients. In G. Smit (Ed.), Dairy processing: Improving quality (pp. 366–390). CRC Press.
  9. Bassi, D., Cappa, F. ve Cocconcelli, P. S. (2009). A combination of a SEM technique and X-ray microanalysis for studying the spore germination process of Clostridium tyrobutyricum. Research in Microbiology, 160(5), 322–329. https://doi.org/10.1016/j.resmic.2009.04.003
  10. Bassi, D., Puglisi, E. ve Cocconcelli, P. S. (2015). Understanding the bacterial communities of hard cheese with blowing defect. Food Microbiology, 52, 106–118. https://doi.org/10.1016/j.fm.2015.07.004

Kaynak Göster

APA
Özışık, D., & Akın, N. (2026). Clostridium spp. Kaynaklı Peynir Kusurları: Geç Şişmenin Önlenmesine Yönelik Güncel Yaklaşımlar. Akademik Et ve Süt Kurumu Dergisi, 11, 50-70. https://izlik.org/JA97FP32YN