6 Şubat Depremleri Sonrası Ortaokul Öğrencilerinin Sivil Toplum Kuruluşlarının Dayanışma Faaliyetlerine Yönelik Görüşleri

Öz

Bu araştırmada 6 Şubat 2023’te Kahramanmaraş merkezli yaşanan depremler sonrası ortaokul 7. sınıf öğrencilerinin sivil toplum kuruluşları ve yardımlaşma faaliyetlerine yönelik görüşlerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden durum çalışması deseni kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu benzeşik örneklem yöntemiyle seçilen, Milli Eğitim Bakanlığı’na bağlı ilköğretime ortaokul kademesinde öğrenim gören 64 7. sınıf öğrencisi oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak görüşme kullanılmıştır. Görüşmelerde beş adet açık uçlu sorudan oluşan yarı yapılandırılmış görüşme formu uygulanmıştır. Elde edilen veriler betimsel içerik analizi yoluyla çözümlenmiştir. Öğrencilerin ifade ettiği görüşler, temalarla ilişkilendirilerek kodlanmış, doğrudan alıntılamalar yapmak yoluyla betimsel analiz yapılmıştır. Çalışmanın sonucunda 6 Şubat depremlerindeki yardımlaşmanın katılımcıların sivil toplum kuruluşları ve yardımlaşma faaliyetlerine yönelik farkındalıklarını artırdığı görülmüştür. Depremzedelerin ihtiyaçlarının giderilmesinde ve hayatlarının normalleşmesinde sivil toplum kuruluşları ve yardımlaşma faaliyetlerinin önemli rol üstlendiği, öğrencilerin buna yönelik duygu, düşüncelerinin oluşumunda sivil toplum kuruluşları ve yardımlaşma faaliyetlerinin yanında medya, sosyal medya, çevre ve okul gibi faktörlerin etkili olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Sivil Toplum Kuruluşu
• Yardımlaşma
• 6 Şubat Depremi
• 7. Sınıf Öğrencileri

Middle School Students' Opinions on the Solidarity Activities of Civil Society Organizations After the February 6 Earthquakes

Öz

In this study, conducted after the earthquakes centered in Kahramanmaraş on February 6, 2023, the aim was to examine the opinions of 7th grade students regarding civil society organization and solidarity activities. The method used was the case study model from the qualitative research approach. The study group consisted of 64 7th grade students attending primary education (middle school level) under the Ministry of National Education, selected using convenience sampling. The data collection tool employed was the interview method, using a semi-structured interview form consisting of five open-ended questions. The obtained data were categorized and thematized through descriptive analysis. Students' expressed opinions were coded and subjected to content analysis through direct quotations. The study found that the solidarity in the February 6 earthquakes increased participants' awareness of civil society organization and solidarity activities. It concluded that civil society organization and solidarity activities played a significant role in meeting the needs of earthquake victims and in normalizing their lives. Furthermore, the study identified that factors such as media, social media, environment, and school, alongside civil society organization and solidarity activities, influenced students' emotions, thoughts, and awareness regarding these issues.

Anahtar Kelimeler

• Civil Society Organization
• February 6 Earthquake
• Solidarity
• 7th Grade Students

Kaynakça

1. AFAD (2021). Açıklamalı Afet Yönetimi Terimleri Sözlüğü. Erişim Şubat 24, 2024, https://www.afad.gov.tr/aciklamali-afet-yonetimi-terimleri-sozlugu
2. Akatay, A. Kıray, A. Özdemir, S. (2016). STK eğitiminin gönüllük eğilimi üzerindeki etkisi: üniversite öğrencileri üzerine bir araştırma. Organizasyon ve Yönetim Bilimleri Dergisi, 8(1), 18-27.
3. Akşit, B. Tabakoğlu, B. Serdar, A.(2003) “Deprem Bağlamında Sivil Toplum Kuruluşları ve Devlet İlişkilerinin Yazılı Medyada Kuruluşu Üzerine Gözlemler”, Pultar, G. İncirlioğlu, O. E. ve Akşit, B. (der.) Kültür ve Modernite, Ankara, Türkiye Kültür Araştırmaları ve Tetragon yayını, s.157-179. http//www.akademik.maltepe.edu.tr.
4. Albris, K. (2023). ‘Oursocietyworks’: Disastersolidarityandmodels of social life in theElbeRiverValley, Ethnos, 1-18. Doi: 10.1080/00141844.2023.2274294
5. Alkın, R.C. (2021). Bütünleşik Afet Yönetimine Sosyolojik Bakış: Toplumsal Yapı, İşlev ve Temel Kavramlar Işığında Bir Okuma Denemesi, Medeniyet ve Toplum Dergisi, 5(1), 18-34.
6. Arslan, K. Görgülü Arı, A. ve Hayır Kanat, M. (2023). Ortaokul öğrencilerine yönelik deprem okuryazarlığı ölçeği geliştirme çalışması. Türk Coğrafya Dergisi(83), 163-178. https://doi.org/10.17211/tcd.1274001
7. Aydemir, A. (2021). Afet Yönetim Sisteminin İncelenmesinde Gönüllülük Hizmetleri ve Bazı Sivil Toplum Kuruluşları. Afet ve Risk Dergisi, 4(2), 387-394.
8. Barbera, R. A. (2018). Solidarity in times of disaster: Thecase of Chile. L. Dominelli (Ed.) TheRoutledgeHandbook of GreenSocialWork içinde (s. 99-109). Ö ğ.

9. Başaran, İ. ve Akyüz, D. (2022). Afet Yönetiminde Bir Sivil Toplum Kuruluşu: Türk Kızılay. Medeniyet Araştırmaları Dergisi, 7(1), 76-91. https://doi.org/10.52539/mad.1126125
10. Coşkun, Ş. (2011). Afet eğitimi algılaması: ilköğretim öğrencilerine verilen afet eğitimlerinin algılamasını ölçmek üzere bir araştırma (Doctoraldissertation, Sakarya Universitesi (Turkey)).
11. Çakı, F. (2020). Afet Yönetişiminde Sivil Toplum ve Güven Algıları . Sosyal ve Kültürel Araştırmalar Dergisi (SKAD), 6 (12) , 1-45
12. Çalışkan, A. ve Kaya, G. (2021). Deprem Sonrasındaki Toplumsal Dayanışma Pratiklerinin Sosyolojik Görünümü: İzmir Depremi Örneği. Süleyman Demirel Üniversitesi Vizyoner Dergisi, 12 (32), 1052-1077 . Doğan, H. (2019). Afetlerde kurum ve kuruluşlar. Afetlerde acil tıp hizmetleri, 83-88.
13. Doğan H. Afetlerde kurum ve kuruluşlar. Özüçelik DN, editör. Afetlerde Acil Tıp Hizmetleri. 1. Baskı. Ankara: Türkiye Klinikleri; 2019. p.83-8.
14. Duruel, M. (2023). Sivil Toplum Kuruluşlarının Afet Yönetimindeki Rolü: 6 Şubat Depremi Hatay Örneği. Uluslararası Politik Araştırmalar Dergisi, 9(2), 1-18. https://doi.org/10.25272/icps.1332511
15. Drury, J., Brown, R., González, R., & Miranda, D. (2016). Emergentsocialidentityandobservingsocialsupportpredictsocialsupportprovidedbysurvivors in a disaster: Solidarity in the 2010 Chileearthquake. EuropeanJournal of SocialPsychology, 46(2), 209-223.
16. EM-DAT (2024). Theİnternationaldisasterdatabase, https://www.emdat.be/ adresinden 23.01.2024 tarihinde erişilmiştir.
17. Erdoğan, B. (2023) Depremin Sosyolojisi: 6 Şubat Felaketinin Toplumsal ve Kültürel Boyutları| Afet Yönetimi ve Medya- TRT Akademi, Cilt 08 | Sayı 18 ,719-725.
18. Ertan, G. (2020). CivilSocietyAndDisaster Management: Case Of Marmara Earthquake. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 19(76), 2044-2056. https://doi.org/10.17755/esosder.585089
19. Forst, R. (2024) Solidarity: Concept, conceptions, andcontexts. A. Sangiovanni, J. Viehoff (Eds) TheVirtue of Solidarity içinde (s. 35-55) Oxford Academic.
20. Fritz, C. (1996). Disastersandmentalhealth: Therapeuticprinciplesdrawnfromdisasterstudies. Newark, University of Delaware DisasterResearch Center.
21. Gül, M. (2021). “Afet Yönetiminde Sivil Toplum Kuruluşlarının Önemi”, Journal Of Social, HumanitiesandAdministrativeSciences, 7(44):1613-1619
22. Güngör, M. (2023). Öğretmen Adaylarının Afete Hazırlık ve Zarar Önleme ile İlgili Bilgi Düzeyleri Hakkında Bir Afet Okur Yazarlığı İncelemesi. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 20(3), 770-780. https://doi.org/10.33437/ksusbd.1358517
23. Karataş, Z. (2017). Sosyal bilim araştırmalarında paradigma değişimi: Nitel yaklaşımın yükselişi. Türkiye Sosyal Hizmet Araştırmaları Dergisi, 1(1), 68-86. Erişim adresi: https://dergipark.org.tr/tr/pub/tushad/issue/31792/350444
24. Kastner, K., ve Matthies, E. (2023). On theimportance of solidarityfortransformingsocialsystemstowardssustainability. Journal of EnvironmentalPsychology, 90, 102067.
25. Koopman, J. (2021). Therestoration of gotongroyongas a form of postdisastersolidarity in Lombok,Indonesia. South East AsiaResearch, 29(3), 279-296, Doi: 10.1080/0967828X.2021.1966318
26. Kökçü, A. (2010). İstanbul’daki Ortaöğretim Kurumlarında Afet ve Acil Durum Hazırlklarının Değerlendirilmesi (Doctoraldissertation, Marmara Universitesi (Turkey)).
27. McMillan, J. H. ve Schumacher, S. (2010). Research in education: Evidence-basedinquiry. Pearson.
28. Mızrak, S. (2018). Eğitim, Afet Eğitimi ve Afete Dirençli Toplum.Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 5(1), 56-67. https://doi.org/10.21666/muefd.321970
29. PeruzziCastellani, B. (2023). Fromdisastersolidarityto “multiculturalconviviality”- Risksandopportunitiesformigrants in Japan afterthe Great HanshinEarthquake. Partecipazione e Conflitto, 16(3), 531-546.
30. Sağlam, M. T. (2015). Sivil toplum kuruluşlarında çalışan gönüllüler üzerine sosyolojik bir araştırma: İHH örneği. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. Uludağ Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
31. Sangiovanni, A. (2024). ChallengestoSolidarity. TheVirtue of Solidarity. A. Sangiovanni, J. Viehoff (Eds) TheVirtue of Solidarity içinde (s. 84-111) Oxford Academic.
32. Sasse-Zeltner U. (2021). Therevival of solidarity in disasters – A theoreticalapproach. Culture, PracticeandEuropeanization, 6(1), 158-178.
33. Seyyar , A. ve Yumurtacı, A. (2016). Afet odaklı acil manevi sosyal hizmet uygulamaları bağlamında Türkiye’ye yönelik bir model önerisi. MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi, 5(3), 1-24.
34. Şahan, C. ve Dinç, A. (2021). Simülasyon Öğretim Yönteminin Ortaokul Öğrencilerinin Afetlere Karşı Hazırlık Durumlarına Etkisi. Resilience, 5(1), 21-36. https://doi.org/10.32569/resilience.807289
35. Şulek, N. ve Aktın, K. (2023). Sosyal Bilgiler Eğitiminde Doğal Afetler. Uluslararası Sosyal Bilimlerde Mükemmellik Arayışı Dergisi, (5), 68-82.
36. Tarakcı, H. N. (2023). Afet İletişimi ve Twitter: Kahramanmaraş Depremi Özelinde Bir İçerik ve Duygu Analizi Araştırması. Gümüşhane Üniversitesi İletişim Fakültesi Elektronik Dergisi, 11(2), 1816-1850. https://doi.org/10.19145/e-gifder.1353553
37. Torbjörnsson, T. ve Molin, L. (2014). Who is solidary? A study of Swedishstudents’ attitudestowardssolidarity as an aspect of sustainabledevelopment.International Research in GeographicalandEnvironmentalEducation, 23(3), 259-277.
38. Turner, E. (2012). Communitas: Theanthropology of collectivejoy. PalgraveMacmillan.
39. Tüzün, I. (2023). Afet Döneminde Eğitim: 6 Şubat Depremlerinin Ardından ERG’nin Deneyimleri ve Önerileri. Reflektif Sosyal Bilimler Dergisi, 4(2), 373-381.
40. UNISDR.(2009). (2024, Nisan 4). UNISDR Terminology on Disaster Risk Reduction.https://www.undp.org/sites/g/files/zskgke326/files/migration/ge/GE_isdr_terminology_2009_eng.pdf sitesinden erişilmiştir.
41. URL-1. (2024). (2024, Haziran 26). https://www.icisleri.gov.tr/icisleri-bakanimiz-sayin-ali-yerlikaya-afet-ve-acil-durum-yonetimi-merkezinde-aciklamalarda-bulundu.
42. URL-2.(2024). (2024, Haziran 26). https://apnews.com/article/earthquake-turkey-syria-february-2023-62dba95d0608a3a587ddd2fe5ec39541.
43. URL-3.(2024).(2024,Haziran 26). https://www.un.org/en/turkiye-syria-earthquake-response
44. Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2011). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Seçkin.Yayıncılık.
45. Yaron, Y. (2020). Osmanlı İmparatorluğu’nda Doğal Afetler. Çev. Zeynep Rona. Türkiye İş Bankası Kültür Yay, 1. Baskı, s. 320.