ANAYASA MAHKEMESİNİN 30.05.2019 TARİHLİ PİLOT KARARI (Y.T. KARARI) İNCELEMESİ VE SINIR DIŞI KARARINA KARŞI ETKİLİ BAŞVURU ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME
Öz
Anayasa Mahkemesi, Anayasa ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi kapsamında korunan bir temel hakkın ihlalinin yapısal bir sorundan kaynaklandığını ve bu sorunun benzer nitelikte başvurulara yol açacağını tespit ederse pilot karar uygulamasını başlatabilir. Anayasa Mahkemesi bu bağlamda ilk pilot karar uygulamasını başlatmıştır. Pilot karar uygulamasına neden olan yapısal sorun, sınır dışı edilmelerine karar verilen belli yabancılar açısından etkili bir yargı yolu olmamasıdır. Bu sebeple Anayasa m.40’ın ihlal edildiği tespit edilmiştir. İhlal bir uygulamadan yahut kanun hükmünün yanlış yorumlanmasından değil, bizzat kanun hükmünden kaynaklanmaktadır. Çalışma kapsamında Anayasa Mahkemesinin pilot karar uygulamasına esas alınan Y.T. başvurusu incelenecek ve pilot karar uygulamasının sebepleri ve muhtemel sonuçları hakkında görüş ve öneriler bildirilecektir.
Anahtar Kelimeler
Pilot Karar, Anayasa Mahkemesi, Sınır dışı, Bireysel başvuru, Etkili Başvuru
Kaynakça
- ALTIPARMAK, Kerem: “Kopya Davalar ve Pilot Kararlar: Bir Kararda Bin Adaletsizlik?” 50. Yılında Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi: Başarı mı, Hayal Kırıklığı mı? Yayına Hazırlayan: Kerem Altıparmak, Ankara Barosu Yayınları, Ankara, 2009, s. 60-107.
- ALTUĞ, Yılmaz: Yabancıların Hukuki Durumu, Gözden Geçirilmiş 4. Bası, Menteş Matbaası, İstanbul, 1971.
- ANAYURT, Ömer: Anayasa Hukuku Genel Kısım (Temel İlkeler, Kavram ve Kurumlar), 1. Baskı, Seçkin Yayınları, Ankara, 2018.
- AYBAY, Rona: “Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi Konusunda Bazı Genel Gözlemler Ve 14. Protokol”, TBB Dergisi, Sa. 88, 2010, s. 225-260.
- AYBAY, Rona: “Bir İnsan Hakkı Sorunu Olarak Sınırdışı Edilme”, T.C Maltepe Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, No. 4, 2003(2), İstanbul, s. 141-172. AYBAY, Rona: Yabancılar Hukuku, İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları, İstanbul, 2005.
- AYDIN, Öykü Didem: “Türk Anayasa Yargısında Yeni Bir Mekanizma: Anayasa Mahkemesi’ne Bireysel Başvuru”, Gazi Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, C. XV, 2011, s. 121-170.
- BAYRAKTAROĞLU ÖZÇELİK, Gülüm: “Yabancılar Ve Uluslararası Koruma Kanunu Hükümleri Uyarınca Yabancıların Türkiye’den Sınır Dışı Edilmesi”, TBB Dergisi, 2013(108), s. 211-258.
- BERKİ, Osman Fazıl: Devletler Hususi Hukuku Cilt: 1 “Tabiiyet ve Yabancılar Hukuku, 6. Baskı, Güzel Sanatlar Matbaası, Ankara, 1966.
- BERKİ, Osman Fazıl: Devletler Hususi Hukuku, 2. Baskı, Fakülteler Matbaası, İstanbul, 1956.
- BİRSEN, Kemaleddin: Devletler Hususi Hukuku Cilt: 1, Tabiiyet-Yabancıların Hukuku, İstanbul Bozkurt Matbaası, İstanbul, 1936.