BEYİN TEMELLİ ÖĞRETİMİNİN ÖZEL YETENEKLİ ÖĞRENCİLERİN YARATICILIKLARINA VE ELEŞTİREL DÜŞÜNMELERİNE ETKİSİ

Yavuz Yaman; Serap Emir

doi:10.17240/aibuefd.2019.19.43815-443881

BEYİN TEMELLİ ÖĞRETİMİNİN ÖZEL YETENEKLİ ÖĞRENCİLERİN YARATICILIKLARINA VE ELEŞTİREL DÜŞÜNMELERİNE ETKİSİ

Öz

Bu araştırmada, özel yetenekli öğrencilerin akademik ve zihinsel ihtiyaçlarına cevap verebilecek beyin temelli öğrenme yaklaşımını temel alan farklılaştırılmış eğitim programının geliştirmesi, uygulanması ve etkililiğinin sınamak amaçlanmıştır. Çalışma, 5. Sınıfa devam eden 12’si deney, 12’si kontrol olmak üzere 24 özel yetenekli öğrenci ile bu öğrencilere örgün eğitim veren Beyazıt Ford Otosan İlköğretim Okulunda yapılmıştır. Araştırma kapsamında verilerin toplanması için Cornell Eleştirel Düşünme Ölçeği, Torrance Yaratıcı Düşünme Testi kullanılmıştır. Bahsi geçen testler deney ve kontrol grubu öğrencilerine öntest ve sontest olarak verilmiştir. Toplanan verilere uygun istatistikî analiz teknikleri uygulanarak araştırma sonuçları elde edilmiştir. Bu araştırma sonucunda eleştirel düşünme becerilerinden tümevarım (z=-2,302, p<0.05), tümdengelim (z=-2,072, p<0.05), varsayım (z=-2,294, p<0.05) ve toplam (z=-2,227, p<0.05) puan düzeylerinin deney grubu lehine anlamlı farklılıklar gözlemlenmiştir. Yaratıcı düşünme becerilerinden akıcılık (z=-2.180, p<0.05) , Başlıkların soyutluluğu (z=-2.865, p<0.01), ve toplam (z=-3.302, p<0.01) test puanlarında istatistiksel açıdan deney grubu lehine anlamlı farka rastlanmıştır

Anahtar Kelimeler

Özel Yetenekli Öğrenciler,Beyin Temelli Öğrenme,Eleştirel Düşünme,Yaratıcı Düşünme

Kaynakça

Altıntaş, E. & Özdemir, A. Ş. (2012). The effect of teaching with the mathematics activity based on purdue model on critical thinking skills and mathematics problem solving attitudes of gifted and non-gifted students. World Conference Education Science, Barselona, İspanya. Erişim adresi: http://www.sciencedirect.com/science/article/pii/
Aslan, E. (2001). Torrance Yaratıcı Düşünce Testi'nin Türkçe Versiyonu. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, 14(14), 19-40.
Atalay, Z.Ö. (2014). Farklılaştırılmış Sosyal Bilgiler Öğretiminin Üstün Zekalı Öğrencilerin Akademik Başarı, Tutum, Eleştirel Düşünme Ve Yaratıcılıklarına Etkisi. Yayınlanmamış Doktora Tezi, İstanbul Üniversitesi. Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
Ataman, A. (2003).Özel Gereksinimli Çocuklar ve Özel Eğitime Giriş, Ankara: Gündüz Eğitim ve Yayıncılık.
Ayas, M. B. (2010). Bilimsel üretkenlik testinin ilköğretim 6. sınıf düzeyinde psikometrik özelliklerinin incelenmesi (Yüksek Lisans Tezi, Anadolu Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eskişehir).
Brodnax, M. Rita. (2004). Brain Compatible For Learning. Yayımlanmamış Doktora Tezi. İndianaUniversity.
Bruer, John T. (1998). Brain science, brain fiction. Educational Leadeship. 56 (3); 14-18.
Caine, R. & Caine, G. (2006). Meaningful learning and the executive functions of the brain. New Directions for Adult and Continuing Education,(110), 53-61.

Caine, R.N. & Caine, G. (2002). Making Connections: Teaching And The Human Brain. İngilizceden Çeviren: Gülten Ülgen (Ed.). Ankara: Nobel Yayınları
Caine, R., Caine, G., McClintic, C., & Klimek, K. (2009). 12 brain/mind learning principles in action (2nd ed.). Thousand Oaks, CA: Corwin Press.
Caine, R.N. & Caine, G. (1995). Reinventing Schools Through Brain- Based Learning. Educational Leaderhip, 32 (7), 43-48.
Church, E. (2002). When to challenge children. Early Childhood Today, 16(5), 32-39.
Connerly, D. (2006). Teaching Critical Thinking Skills to Fourth Grade Students Identified as Gifted and Talented. Graceland University. Cedar Rapids, Iowa.
Davis, G.A. & Rimm, S.B. (2004). Education of the Gifted and Talented. (3rd. ed.). Needham Heights, MA: Ally and Bacon.
Doğanay, A. (2007). Öğretim İlke ve Yöntemleri. Ankara: Pegema Yayıncılık.
Emir, S. (2001). Sosyal Bilgiler Öğretiminde Yaratıcı Düşünmenin Erişiye ve Kalıcılığa Etkisi. Doktora Tezi. Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. Ankara.
Enç, M. (1973).Üstün Beyin Gücü. Ankara: Ankara Üniversitesi Egitim Fakültesi Yayınları.
Feng X.A., Vantassel-Baska, J., Quek, C.,Bai, W. & O’Neili, B. (2005). A Longitudinal Assessment of Gifted Students Learning Using the Integrated Curriculum Model (ICM). Impacts and Perceptions of the William and Mary Language Arts and Science Curriculum. Gifted Child Today.
Grigorenko, E. L., Jarvin, L. & Sternberg, R. J. (2002). School-based tests of the triarchic theory of intelligence: three settings, three samples, three syllabi. Contemporary Educational Psychology, 27, 167-208
Gürkan, T. (2001). Bireyin Çok Yönlü Gelişimi. Bilim ve Aklın Aydınlığında Eğitim. 22 .
Hertzog, N. (1997). Open-ended activities and their role in maintaining challenge. Journal for the Education of the Gifted, 21, 54-81.
Isenberg, J. P. & Jalongo, M. R. (2001). Creative expression and play in early childhood (3rd ed.). Upper Saddle River, New Jersey: Merrill Prentice Hall.
İpşiroğlu, Z. (2002). Düşünme Korkusu. İstanbul: Papirüs Yayınevi.
İşlekeller A.( 2008). Eleştirel Düşünme Becerilerini Temel Alan Türkçe Öğretiminin Üstün ve Normal Zihin Düzeyindeki Öğrencilerin Erişi, Eleştirel Düşünme Düzeylerine ve Tutumlarına Etkisi. Yüksek Lisans Tezi. Istanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. İstanbul.
Jensen, E. (1998). Teaching with The Brain in Mind. Alexandria, Virginia: ASCD Publications.
Jensen, E. (2000). Brain Based Leaning. 2.Baskı. San Diego, CA USA. The Brain Store.
Jensen, E. (2006a). Beyin Uyumlu Öğrenme. (Çev: A. Doğanay). Adana. Nobel Yayınları.
Jensen, E. (2006b). Enriching the brain: How to maximize every learner’s potential. San Francisco, CA: Jossey-Bass.
Jensen, E. & Nickelsen, L. (2008). Deeper learning: 7 powerful strategies for in-depth and longer-lasting learning. Thousand Oaks, CA: Corwin.
Kanlı, E. (2008). Fen ve Teknoloji Öğretiminde Probleme Dayalı Öğrenmenin Üstün ve Normal Zihin Düzeyindeki Öğrencilerin Erişi, Yaratıcı Düşünme ve Motivasyon Düzeylerine Etkisi. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
Karataş S. & Özcan, S. (2010). Yaratıcı Düşünme Etkinliklerinin Öğrencilerin Yaratıcı Düşünmelerine ve Proje Gelistirmelerine Etkisi. Ahi Evran Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi. Sayı 1, s. 225-243.
Kazancı, O. (1989). Eğitimde Eleştirici Düşünme ve Öğretimi. Ankara: Kazancı Hukuk Yayınları
Kettler, T. (2014). Critical thinking skills among elementary school students: Comparing identified gifted and general education student performance. Gifted Child Quarterly, 58(127), 128-136.
Korkmaz, İ. (2005). Beyin Temelli Ögrenmenin Sosyal Bilimlerde Kullanılması. 2. Sosyal Bilimler Kongresi, 134-139, 26–28 Mayıs. Yüzüncü Yıl Üniversitesi. Van.
Kök, B.(2012). Üstün Zekâlı ve Yetenekli Öğrencilerde Farklılaştırılmış Geometri Öğretiminin Yaratıcılığa, Uzamsal Yeteneğe ve Başarıya Etkisi. Yayınlanmamış Doktora Tezi. İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
Kurfiss, J. G. (1988). Critical Thinking: Theory, Research, Practice, and Possibilities. ASHE-ERIC Higher Education Report No. 2, 1988. ASHE-ERIC Higher Education Reports, The George Washington University, One Dupont Circle, Suite 630, Dept. RC, Washington, DC 20036-1183. Erişim Tarihi: Eylül 2010 http://files.eric.ed.gov/fulltext/ED304041.pdf
Kurnaz, A. (2007). İlköğretim Besinci Sınıf Sosyal Bilgiler Dersinde Beceri ve İçerik Temelli Eleştirel Düşünme Öğretiminin Öğrencilerin Eleştirel Düşünme Becerileri, Erişi ve Tutumlarına Etkisi. Yayımlanmamış Doktora Tezi. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Konya
Leikin, R. (2009). Exploring Mathematical Creativity Using Multiple Solution Tasks. (Ed. Leikin, R., Berman, A. and Koichu, B.). Creativity In Mathematics and the Education of Gifted Students. (129-135). Boston: Sense Publishers
Neve, C.D., Hart, L.A. & Thomas, E.C. (1986). Huge Learning Jumps Show Potency Of Brain-Based Instruction. Phi Delta Kappan, October, 143-148.
Öztürk Ayhan, Ö. (2008). Üstün Yetenekli Çocuklarda Çizgisel Gelişim (9-12 Yaş Grubu Çocuklar Üzerine Bir Araştırma). Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara
Park, S. K., Park, K. H. & Choe, H. S. (2005). Thinking styles and scientific giftedness in Korea. The Journal of Secondary Gifted Education, 16 (2/3). 87-97.
Renzulli JS., Gubbins EJ. , McMillen KS., Eckert RD. Ve Little CA (Eds.) (2009). Systems & Models For Developing Programs For the Gifted& Talented. (2th Edition).Creative Learning press, Inc. Mansfield.
Sousa, D. A. (2006). How the brain learns. (3rd ed.). Thousand Oaks, CA: Corwin
Sternberg, R. J. & Grigorenko, EL. (2000). Teaching for Successful Intelligence. USA: Skylight Training and Publishing Inc.
Sünbül, A. M. (2007). Öğretim İlke ve Yöntemleri. Konya: Çizgi Kitabevi.
Sylwester, R. (1995). A Celebration of Neurons: An Educator's Guide tothe Human Brain. Association For School Supervisionand Curriculum Development, Alexandria
Şahinel, S. (2001). Eleştirel Düşünme Becerileri İle Tümleşik Dil Becerilerinin Geliştirilmesi. Yayınlanmamış Doktora Tezi, Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
Şenkaya, E. (2005). Yabancı Dil Yazma Öğretiminde Eleştirel Düşünme Becerilerinin Kullanımının Başarıya Etkisi. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. Ankara.
Tekin M. & Taşğın, O. (2009). Analysis of the Creativity Level of the Gifted Students, Procedia Social and Behavioral Sciences, 1, 1088-1092.
VanTassel-Baska, J. (2009). The Integrated Curriculum Model. Systems and Models for Developing Programs for the Gifted& Talented (Second ed). Creative Learning Press Inc. USA.
Wade, R. C. (1994). Teacher education students’ views class discussion: inıplications for fostering critical refleclion, Teachiııg and Teacher Education, 10 (12), 231-243.
Willis, J. (2007). Which brain research can educators trust? Phi Delta Kappan, 88, 697-699
Wilmes, B., Harrington, L., Kohler-Evans, P. & Sumpter, D. (2008). Coming to our senses: Incorporating brain research findings into classroom instruction. Chula Vista, 128, 659-666.
Wolfe, P. (2001). Brain Matters: Translating Research into Classroom Practice. VA: ASCD, Alexandria.
Yağcı, R. (2008). Sosyal Bilgiler Öğretiminde Eleştirel Düşünme: İlköğretim 5. Sınıf Sosyal Bilgiler Öğretiminde, Öğretmenlerin Eleştirel Düşünme Becerilerini Geliştirmek İçin Uyguladıkları Etkinliklerin Değerlendirilmesi. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Adana.
Yağlı, Ü. (2008). Beyin Temelli Öğrenme Yaklaşımının İngilizce Dersinde Akademik Başarı ve Tutuma Etkisi. Yayımlamamış Yüksek Lisans Tezi. Zonguldak Karaelmas Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Zonguldak.
Yağmur, E. (2010). 7. Sınıf Fen ve Teknoloji Dersinin Yaratıcı Drama Destekli İşlenmesinin Eleştirel Düşünme Becerisi ve Başarı Üzerine Etkisi. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Sakarya Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Sakarya
Yıldırım, H. İ. (2009). Eleştirel Düşünmeye Dayalı Fen Eğitiminin Öğrenme Ürünlerine Etkisi. Doktora Tezi, Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
Yıldırım, H. İ. & Şensoy, Ö. (2011). İlköğretim 7. Sınıf Öğrencilerinin Eleştirel Düşünme Eğilimi Üzerine Eleştirel Düşünme Becerilerini Temel Alan Fen Öğretiminin Etkisi. Kastamonu Eğitim Dergisi, Cilt 19, No 2, 523-540.
Yi, X., Hu, W., Plucker, J.A., ve McWilliams, J. (2013). Is There A Development Slump in Creativity Development in Chinese Adoles Cents. The Journal of Creative Behaviour, 47(1), 22-40.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Olgu Sunumu

Yazarlar

Yavuz Yaman ^*
0000-0001-7577-6012
Türkiye

Serap Emir
0000-0002-4837-9959
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

11 Mart 2019

Gönderilme Tarihi

14 Temmuz 2018

Kabul Tarihi

11 Mart 2019

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2019 Cilt: 19 Sayı: 1

DOI

https://doi.org/10.17240/aibuefd.2019.19.43815-443881

IZ

https://izlik.org/JA72MG93DX

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Yaman, Y., & Emir, S. (2019). BEYİN TEMELLİ ÖĞRETİMİNİN ÖZEL YETENEKLİ ÖĞRENCİLERİN YARATICILIKLARINA VE ELEŞTİREL DÜŞÜNMELERİNE ETKİSİ. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 19(1), 414-427. https://doi.org/10.17240/aibuefd.2019.19.43815-443881

AMA

1.Yaman Y, Emir S. BEYİN TEMELLİ ÖĞRETİMİNİN ÖZEL YETENEKLİ ÖĞRENCİLERİN YARATICILIKLARINA VE ELEŞTİREL DÜŞÜNMELERİNE ETKİSİ. BAİBÜEFD. 2019;19(1):414-427. doi:10.17240/aibuefd.2019.19.43815-443881

Chicago

Yaman, Yavuz, ve Serap Emir. 2019. “BEYİN TEMELLİ ÖĞRETİMİNİN ÖZEL YETENEKLİ ÖĞRENCİLERİN YARATICILIKLARINA VE ELEŞTİREL DÜŞÜNMELERİNE ETKİSİ”. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 19 (1): 414-27. https://doi.org/10.17240/aibuefd.2019.19.43815-443881.

EndNote

Yaman Y, Emir S (01 Mart 2019) BEYİN TEMELLİ ÖĞRETİMİNİN ÖZEL YETENEKLİ ÖĞRENCİLERİN YARATICILIKLARINA VE ELEŞTİREL DÜŞÜNMELERİNE ETKİSİ. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 19 1 414–427.

IEEE

[1]Y. Yaman ve S. Emir, “BEYİN TEMELLİ ÖĞRETİMİNİN ÖZEL YETENEKLİ ÖĞRENCİLERİN YARATICILIKLARINA VE ELEŞTİREL DÜŞÜNMELERİNE ETKİSİ”, BAİBÜEFD, c. 19, sy 1, ss. 414–427, Mar. 2019, doi: 10.17240/aibuefd.2019.19.43815-443881.

ISNAD

Yaman, Yavuz - Emir, Serap. “BEYİN TEMELLİ ÖĞRETİMİNİN ÖZEL YETENEKLİ ÖĞRENCİLERİN YARATICILIKLARINA VE ELEŞTİREL DÜŞÜNMELERİNE ETKİSİ”. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 19/1 (01 Mart 2019): 414-427. https://doi.org/10.17240/aibuefd.2019.19.43815-443881.

JAMA

1.Yaman Y, Emir S. BEYİN TEMELLİ ÖĞRETİMİNİN ÖZEL YETENEKLİ ÖĞRENCİLERİN YARATICILIKLARINA VE ELEŞTİREL DÜŞÜNMELERİNE ETKİSİ. BAİBÜEFD. 2019;19:414–427.

MLA

Yaman, Yavuz, ve Serap Emir. “BEYİN TEMELLİ ÖĞRETİMİNİN ÖZEL YETENEKLİ ÖĞRENCİLERİN YARATICILIKLARINA VE ELEŞTİREL DÜŞÜNMELERİNE ETKİSİ”. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, c. 19, sy 1, Mart 2019, ss. 414-27, doi:10.17240/aibuefd.2019.19.43815-443881.

Vancouver

1.Yavuz Yaman, Serap Emir. BEYİN TEMELLİ ÖĞRETİMİNİN ÖZEL YETENEKLİ ÖĞRENCİLERİN YARATICILIKLARINA VE ELEŞTİREL DÜŞÜNMELERİNE ETKİSİ. BAİBÜEFD. 01 Mart 2019;19(1):414-27. doi:10.17240/aibuefd.2019.19.43815-443881

Cited By

Determination of Critical Thinking Dispositions and Communication Skills of Gifted Middle School Students

İnsan ve Sosyal Bilimler Dergisi

https://doi.org/10.53048/johass.1357412

Fen Bilimleri Öğretim Programının (2018) Beyin Temelli Öğrenme Açısından İncelenmesi

Fen Bilimleri Öğretimi Dergisi

https://doi.org/10.56423/fbod.1367776