Araştırma Makalesi

Ergenlerde Cinsiyet ve Toplumsal Cinsiyet Rollerine Göre Saldırganlığın İncelenmesi

Cilt: 25 Sayı: 2 24 Haziran 2023
PDF İndir
EN TR

Ergenlerde Cinsiyet ve Toplumsal Cinsiyet Rollerine Göre Saldırganlığın İncelenmesi

Öz

Cinsiyet, tek başına saldırganlığı anlamaya ve açıklamaya çalışan araştırmacılar arasında oldukça popüler ve çok sık kullanılan bir değişken olmasına rağmen, bu popülerliği saldırganlığı açıklayabilme gücünden daha büyük gibi durmaktadır. Bu çerçevede mevcut çalışma, cinsiyet ve cinsiyet rollerine göre ergenlerin saldırganlık türlerini incelemeyi amaçlamıştır. Çalışmanın verileri, 1870’i erkek, 2228’i kadın toplam 4098 ergenden (yaş ort: 16.51, ss: 1.02) toplanmıştır. Ergenlerin saldırganlık puanlarını belirleyebilmek için ‘Buss-Durkee Saldırganlık Ölçeği’ ve cinsiyet rollerini belirleyebilmek için ‘BEM Cinsiyet Rolleri Envanteri’ kullanılmıştır. Verilerin analizinde SPSS 22 paket programından yararlanılmıştır. İstatistiksel olarak, iki faktörlü MANOVA analizi kullanılmıştır. Araştırma verilerinden elde edilen sonuçlara göre, ergenlerin cinsiyetlerine göre dolaylı saldırganlık ve toplam saldırganlık puanları kızlar lehine farklılaşırken; fiziksel saldırganlık, sözel saldırganlık, öfke ve düşmanlık puanları farklılaşmamaktadır. Cinsiyet rolleri açısından değerlendirildiğinde, ergenlerin fiziksel saldırganlık, dolaylı saldırganlık, sözel saldırganlık, öfke, düşmanlık ve toplam saldırganlık puanlarının farklılaştığı görülmüştür. Son olarak, cinsiyet/cinsiyet rolleri etkileşimine göre ergenlerin saldırganlık toplam puanları ve saldırganlık türleri açısından anlamlı bir fark elde edilememiştir. Elde edilen bulgular alan yazını doğrultusunda tartışılmış, yorumlanmış ve önerilerde bulunulmuştur.

Anahtar Kelimeler

Cinsiyet, toplumsal cinsiyet rolleri, saldırganlık

Teşekkür

Bu çalışma, “Türkiye'de Ergenlerin Saldırganlıklarını Etkileyen Psiko-Sosyal Faktörler” isimli çalışmanın başka bir çalışmada kullanılmayan verilerinden üretilmiştir.

Kaynakça

  1. Ağlamaz, T. (2006). Lise öğrencilerinin saldırganlık puanlarının kendini açma davranışı okul türü, cinsiyet, sınıf düzeyi, anne-baba öğrenim düzeyi ve ailenin aylık gelir düzeyi açısından incelenmesi (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). On Dokuz Mayıs Üniversitesi, Samsun.
  2. Ando, M., Asakura, T., Ando, S., & Simons-Morton, B. G. (2007). Psychosocial factors associated with smoking and drinking among Japanese early adolescent boys and girls: Cross-sectional study. Biopsychosocial Medicine, 1(1), 1-10.
  3. Archer, J. (2004). Sex differences in aggression in real-world settings: A meta-analytic review. Review of General Psychology, 8(4), 291-322.
  4. Archer, J. (2006). Cross-cultural differences in physical aggression between partners: A social-role analysis. Personality and Social Psychology Review, 10(2), 133-153.
  5. Archer, J. (2009). Does sexual selection explain human sex differences in aggression?. Behavioral and Brain Sciences, 32(3-4), 249-311.
  6. Archer, J., & Coyne, S. M. (2005). An integrated review of indirect, relational, and social aggression. Personality and Social Psychology Review, 9(3), 212-230.
  7. Arıcı, F. (2011). Üniversite öğrencilerinde toplumsal cinsiyet rollerine ilişkin algılar ve psikolojik iyi oluş (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Hacettepe Üniversitesi, Ankara.
  8. Arseneault, L., Moffitt, T. E., Caspi, A., Taylor, P. J., & Silva, P. A. (2000). Mental disorders and violence in a total birth cohort: Results from the Dunedin Study. Archives of General Psychiatry, 57(10), 979-986.
  9. Arslan, K. ve Şahin, H. (2019). Aile içi şiddetin toplumsal cinsiyet rolü üzerindeki etkisi: Üniversite öğrencilerine yönelik bir uygulama. Social Mentality And Researcher Thinkers Journal, 5 (15), 45-52.
  10. Atay, T. (2004). Erkeklik en çok erkeği ezer. Toplum ve Bilim, 101, 11-30.

Kaynak Göster

APA
Çelikkaleli, Ö., Özsoy, G., & Tümtaş, M. S. (2023). Ergenlerde Cinsiyet ve Toplumsal Cinsiyet Rollerine Göre Saldırganlığın İncelenmesi. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 25(2), 421-437. https://doi.org/10.32709/akusosbil.1063129
AMA
1.Çelikkaleli Ö, Özsoy G, Tümtaş MS. Ergenlerde Cinsiyet ve Toplumsal Cinsiyet Rollerine Göre Saldırganlığın İncelenmesi. AKÜSBD. 2023;25(2):421-437. doi:10.32709/akusosbil.1063129
Chicago
Çelikkaleli, Öner, Gülay Özsoy, ve Mim Sertaç Tümtaş. 2023. “Ergenlerde Cinsiyet ve Toplumsal Cinsiyet Rollerine Göre Saldırganlığın İncelenmesi”. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 25 (2): 421-37. https://doi.org/10.32709/akusosbil.1063129.
EndNote
Çelikkaleli Ö, Özsoy G, Tümtaş MS (01 Haziran 2023) Ergenlerde Cinsiyet ve Toplumsal Cinsiyet Rollerine Göre Saldırganlığın İncelenmesi. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 25 2 421–437.
IEEE
[1]Ö. Çelikkaleli, G. Özsoy, ve M. S. Tümtaş, “Ergenlerde Cinsiyet ve Toplumsal Cinsiyet Rollerine Göre Saldırganlığın İncelenmesi”, AKÜSBD, c. 25, sy 2, ss. 421–437, Haz. 2023, doi: 10.32709/akusosbil.1063129.
ISNAD
Çelikkaleli, Öner - Özsoy, Gülay - Tümtaş, Mim Sertaç. “Ergenlerde Cinsiyet ve Toplumsal Cinsiyet Rollerine Göre Saldırganlığın İncelenmesi”. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 25/2 (01 Haziran 2023): 421-437. https://doi.org/10.32709/akusosbil.1063129.
JAMA
1.Çelikkaleli Ö, Özsoy G, Tümtaş MS. Ergenlerde Cinsiyet ve Toplumsal Cinsiyet Rollerine Göre Saldırganlığın İncelenmesi. AKÜSBD. 2023;25:421–437.
MLA
Çelikkaleli, Öner, vd. “Ergenlerde Cinsiyet ve Toplumsal Cinsiyet Rollerine Göre Saldırganlığın İncelenmesi”. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, c. 25, sy 2, Haziran 2023, ss. 421-37, doi:10.32709/akusosbil.1063129.
Vancouver
1.Öner Çelikkaleli, Gülay Özsoy, Mim Sertaç Tümtaş. Ergenlerde Cinsiyet ve Toplumsal Cinsiyet Rollerine Göre Saldırganlığın İncelenmesi. AKÜSBD. 01 Haziran 2023;25(2):421-37. doi:10.32709/akusosbil.1063129