Öğretmen Adaylarının Kavram Yanılgılarının Üç Aşamalı Kavram Yanılgısı Testi ile Belirlenmesi
Öz
Bu çalışmanın amacı fen bilimleri öğretmen adaylarının kavram yanılgılarını, üç aşamalı kavram yanılgısı testi ile belirlemektir. Bu amaçla fiziksel ve kimyasal değişimler konusunda alan yazından belirlenen yaygın 10 tane kavram yanılgısı seçilmiş ve hangilerine aday öğretmenlerin sahip olduğunu araştırılmıştır. Çalışmaya orta büyüklükte bir üniversitenin fen bilgisi öğretmenliği programında okuyan 163 fen bilgisi öğretmen adayı katılmıştır. Çalışmada veriler üç aşamalı bir kavram yanılgısı testi ile toplanmıştır. Üç aşamalı kavram yanılgısı testinin kullanılmasının amacı aday öğretmenlerin tahminlerinden kaynaklanan yanlış pozitif sonuçların önüne geçmek ve daha detaylı bir veri toplama süreci yürütmektir. Üç aşamalı kavram yanılgısı testinin birinci ve üçüncü bölümleri sorunun doğru cevabına göre objektif olarak sınıflandırılırken ikinci bölüm için geliştirilen dereceli puanlama anahtarına uygun şekilde betimsel olarak analiz edilmiştir. Çalışmanın bulgularına göre aday öğretmenlerin özellikle kimyasal değişimin net bir tanımını yapmada güçlük çektikleri söylenebilir. Aday öğretmenlerin alan yazında çok sık yer verilen bazı kavram yanılgılarına sahip oldukları belirlenmiştir. Ayrıca günlük hayata dair örneklerden hava yastığının şişmesi ve çaya limon sıkılması, fiziksel veya kimyasal değişim olarak sınıflandırılmada en çok hata yapılan örnekler olarak tespit edilmiştir.
Anahtar Kelimeler
Kavram yanılgısı, kimyasal değişim, fiziksel değişim, fen bilgisi öğretmen adayı
Kaynakça
- Abimbola, I. O., & Baba, S. (1996). Misconceptions & alternative conceptions in science textbooks: The role of teachers as filters. The American Biology Teacher, 58(1),14-19.
- Allen, M. (2014). Misconceptions in primary science. McGraw-hill education (UK).
- Aykutlu, I. & Şen, A. İ. (2012). Üç aşamalı test, kavram haritası ve analoji kullanılarak lise öğrencilerinin elektrik akımı konusundaki kavram yanılgılarının belirlenmesi. Eğitim ve Bilim, 37(166), 275-288.
- Ayvacı, H. Ş. & Şenel-Çoruhlu, T. (2009). Fiziksel ve kimyasal değişim konularındaki kavram yanılgılarının düzeltilmesinde açıklayıcı hikâye yönteminin etkisi. On Dokuz Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 28, 93-104.
- Barke, H. D., Hazari, A., & Yitbarek, S. (2009). Students’ misconceptions and how to overcome them. In Misconceptions in Chemistry (pp. 21-36). Springer, Berlin, Heidelberg.
- Bayraktar, S. (2009). Misconceptions of Turkish pre-service teachers about force and motion. International Journal of Science and Mathematics Education, 7(2), 273-291.
- Berland, L. K., & McNeill, K. L. (2010). A learning progression for scientific argumentation: Understanding student work and designing supportive instructional contexts. Science Education, 94(5), 765-793.
- Bolat, Y & Dolapçıoğlu, S. (2020). Kavram öğretimi sürecinin “bil, anla, yap” boyutları bağlamında değerlendirilmesi. Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 20(1), 61-80.
- Bozdağ, H. C. (2017). Üç aşamalı kavramsal ölçme aracı ile öğrencilerin sindirim sistemi konusundaki kavram yanılgılarının tespiti. Bartın Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 6(3), 878-901.
- Brown, D. E., & Clement, J. (1989). Overcoming misconceptions via analogical reasoning: Abstract transfer versus explanatory model construction. Instructional science, 18(4), 237-261.
