Aile Hekimliği Polikliniği’ne Başvuran Hastalarda İrritabl Barsak Sendromu Sıklığı ve Bu Hastaların Sosyodemografik, Klinik ve Yaşam Tarzı Özellikleri
Öz
Amaç: İrritabl Barsak Sendromu (İBS) genel populasyonun %20’sinden fazlasını etkileyen genellikle 40
yaşından sonra görülen kronik bir hastalıktır. Bu çalışma Aile Hekimliği polikliniğine başvuran
hastalarda İBS sıklığı ve bu hastalarda sosyodemografik, klinik ve yaşam tarzı özelliklerini ve yeme
alışkanlıklarını değerlendirmek amacıyla yapılmıştır.
Materyal ve Metot: Çalışmaya Aile Hekimliği Polikliniği’ne herhangi bir nedenle başvuran bireyler
arasından rastgele seçilen, anketi cevaplamayı kabul eden 115 kişi dâhil edildi. Ankette sosyodemografik
özellikler, beslenme ve barsak alışkanlıkları, kronik hastalıklar, eşlik edebilecek semptomlar ve Roma
III kriterleri sorgulandı. Verilerin analizinde SPSS 16.00 programında Ki‐kare ve frekans kullanılarak,
p<0.05 anlamlı kabul edildi.
Bulgular: Çalışmaya alınan 115 kişinin yaş ortalaması 38,23±15,33 (min=14, maks=82) olup 74’ü (%64,34)
kadın, 41’i (%35,66) erkekti. Roma III kriterlerine göre 115 kişinin 28’inde (%24,34) İBS olduğu saptandı.
İBS pozitif hastaların en sık şikâyeti (%71,42; n=20) kabızlık, en sık başvuru nedenleri sosyal yaşamı
etkileme (%21,42; n=6) ve stresti (%17,85; n=5). İBS şikâyetleri nedeniyle en sık aile hekimliği ve dâhiliye
polikliniklerine başvuruluyordu. En sık yapılan tetkikler ise “Ayakta Direkt Batın Grafisi (ADBG)” ve
“gastrointestinal sistem endoskopisi” idi. Roma III kriterleri ile İBS tanısı alan hastalara en sık baş
ağrısının eşlik ettiği ve bunun da sıklıkla gerilim tipi baş ağrısı ile uyumlu olduğu gözlendi. Roma III
kriteri pozitif olanların kabızlık semptomu ile ilişkisi anlamlı bulunmuştur (p<0,001). Roma III kriteri
pozitif olanların ishal semptomu ile ilişkisi yine anlamlı bulundu (p=0,020). Roma III kriterleri arasında
en az rastlanılan semptom mukuslu gaitaydı (%14,28; n=4). İBS hastalarının sadece %7,14’sinin (n=2)
tedavi için ilaç kullandığı belirlendi.
Sonuç: İBS toplumumuzda yaklaşık her dört kişiden birini etkileyen ve günlük yaşam kalitesini bozan
bir rahatsızlıktır. Tüm hekimlerin, özellikle de birinci basamak hekimlerinin, İBS’nin tanı kriterlerini
dikkatli sorgulaması, doğru tedavi için hastalarını yönlendirmeleri ve takip etmeleri büyük önem
taşımaktadır
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- 1. Olden KW. Diagnosis of irritable bowel syndrome. Gastroenterology 2002;122:1701-14.
- 2. Drosman DA, Camilleri M, Mayer EA, Whitehead WE. AGA technical review of irritable bowel syndrome. Gastroenterology 2002;123:2108-31.
- 3. Özden A, Köksal AŞ, Oğuz D. ve ark. Türkiye’de Birinci Basamak Sağlık Kurumlarında İrritabl Barsak Sendromu Görülme Sıklığı. Akademik Gastroenteroloji Dergisi 2006;5(1):4-15.
- 4. Drossman DA, Whitehead WE, Camilleri M. American Gastroenterological Association Patient Care Committee. Irritable bowel syndrome: A technical review for practice guideline development. Gastroenterology 1997;112:2120-37.
- 5. Sandler RS. Epidemiology of irritable bowel syndrome in the United States. Gastroenterology 1990;99:409-15.
- 6. Çelebi S, Demirdağ K, Özden M, Yalnız M, Bahçecioğlu İH,Demir A. Gastroenterit sonrası irritabl barsak sendromu sıklığı ve risk faktörleri. Akademik Gastroenteroloji Dergisi 2003;2(2):54-9.
- 7. Manning AP, Thompson WG, Heaton KW, et al. Towards positive diagnosis of irritable bowel. BMJ; 1978:653-4.
- 8. Drossman DA, Li Z, Andruzzi E, et al. US householder survey of functional gastrointestinal disorders. Prevalance, sociodemography, and health impact. Dig Dis Sci 1993;38:1569-80.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Sağlık Kurumları Yönetimi
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Abdullah Ozan Polat
Bu kişi benim
Gamze Sarıkaya Uzan
Bu kişi benim
Dilek Toprak
Bu kişi benim
Ezgi Karasu
Bu kişi benim
Dilek Sarıkaya
Bu kişi benim
Haluk Mergen
Bu kişi benim
Yayımlanma Tarihi
27 Aralık 2018
Gönderilme Tarihi
25 Aralık 2018
Kabul Tarihi
-
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2018 Cilt: 18 Sayı: 4
Cited By
İRRİTABL BARSAK SENDROMUNUN KİŞİLİK ÖZELLİKLERİ İLE İLİŞKİSİ
Haliç Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi
https://doi.org/10.48124/husagbilder.805410