Hasta Ve Yakınlarının Pasif Sigara İçiminin Oluşturduğu Sağlık Sorunları Hakkındaki Farkındalığı

Öz

Amaç: Pasif içicilik sigara içmeyen bireylerin tütün dumanına istemsiz olarak maruziyetini tanımlar ve önemli bir halk sağlığı problemidir. Tüm dünyada, çocukların %40'ı ve sigara içmeyen yetişkinlerin %34'ü sigara dumanına maruz kalmaktadır. Uzun süredir tütün dumanının sigara içmeyen kişilerde sağlığa zararlı etkileri olduğu bilinmektedir. Biz de bu çalışma ile, hastanemiz Sigara Bırakma ve Göğüs Hastalıkları Polikliniğimize başvuran hasta ve yakınlarının pasif içiciliğin sağlık üzerine etkileri hakkında bilgi ve görüşlerini değerlendirmeyi amaçladık.     
Materyal ve Metot: Çalışmamız, hastanemiz Sigara Bırakma ve Göğüs Hastalıkları Polikliniği’ne başvuran, hasta ve hasta yakınlarından gönüllü olan kişiler ile yapıldı. Gönüllü olan kişilere, demografik özellikleri ve pasif içiciliğin sağlık üzerindeki etkileri hakkında bilgi ve görüşlerini değerlendiren anket uygulandı. Ankette pasif içiciliğin tanımı ve sonuçlarını içeren 17 ifade bulunmakta idi. Katılımcılara bu ifadeler için “Katılıyorum”, “Katılmıyorum” ya da “Bilmiyorum” seçenekleri sunuldu.               
Bulgular: Çalışmaya 520 kişi dahil edildi. Katılımcıların yaş ortalaması 42,73 ± 15,40, 328’si (%63,10) erkek ve 192’si (%36,90) kadındı. Katılımcıların %41,70’i halen sigara içmekte, %42,50’si hiç sigara içmemiş, %15,80’i ise sigarayı bırakmıştı. Katılımcıların çoğu (%89,10) pasif içiciliğin tanımını biliyordu. Pasif içicilik kalp hastalığı, astım, akciğer kanseri, bronşit, zatüre, kalp-damar hastalıkları, KOAH riskini artırdığına yönelik ifadelere katılım yüksek iken, diabetes mellitus, demans, ani bebek ölümü gibi riskleri artırdığına ait ifadelere katılım ise düşük düzeyde bulundu. “Sigara içenlerin bebeklerinde uykuda ani bebek ölümü daha fazla görülür” ve “Sigara içenlerin çocuklarında öksürük, balgam ve hışıltılı solunum daha fazla görülür” ifadelerine halen sigara içenlerin katılımı hiç sigara içmemiş ve sigarayı bırakanlara göre daha azdı (sırasıyla p=0,037 ve p=0,005). “Sigara içenlerin çocuklarında öksürük, balgam ve hışıltılı solunum daha fazla görülür” ifadesine katılmayanların çoğunluğunu erkekler oluşturmaktaydı (p= 0,033).             
Sonuç: Çalışmamızda katılımcıların pasif içiciliğin sağlık üzerindeki olumsuz etkilerinin bir kısmı hakkında bilgi sahibiydiler. Her ne kadar ülkemizde on yıldır uygulanmakta olan dumansız hava sahası politikası toplumun sigara dumanının etkileri hakkında farkındalığını artırsa da yeterli değildir. Pasif içiciliğin zararlarından korunmak kapalı alanlarda sigara içilmesinin önlenmesi ve toplum bilincinin artırılması ile mümkün olabilir. Özellikle çocuklar üzerindeki etkilerin bilinmesi ebeveynlerin çocuklarının sağlığını korumaya yönelik tedbirler almasını sağlayacaktır.

Anahtar Kelimeler

• Sigara,sigara dumanı kirliliği,pasif içicilik,ikinci el sigara dumanı,farkındalık

Awareness of the Patients and Their Relatives About the Health Problems Occurred by Passive Smoking

Öz

Objectives: Passive smoking describes the unintended exposure of non-smokers to tobacco smoke and is an important public health problem. In all over the world, 40% of children and 34% of non-smoker adults are exposed to cigarette smoke. It has long been known that tobacco smoke has a detrimental effect on people who doesn’t smoke. We aimed to evaluate the knowledge of the patients and their relatives about the health problems occurred by passive smoking. 
Materials and Methods: Our study was applied with the volunteers from patients and their relatives in the outpatient clinics of Smoking Cessation and Chest Diseases. A questionnaire was used to evaluate the demographic characteristics and the knowledge of the patients and relatives about results of passive smoking. The questionnaire included 17 statements that included the definition and results of passive smoking. For participants some options were presented "I agree", ”I disagree“ or "I don’t know".    
Results: 520 participants were included in the study. The mean age of the participants was 42.73 ± 15.40, 328 (63.10%) were male and 192 (36.90%) were female. 41.70% of the participants were smokers, 42.50% had never smoked, 15.80% had stopped smoking. Most participants (89.10%) knew the definition of passive smoking. Knowledge was high in some statements like passive smoking relation with heart disease, asthma, lung cancer, bronchitis, pneumonia, cardiovascular diseases and COPD. However, relationship between passive smoking and diabetes mellitus, dementia and sudden infant death were not known well. To the statements of “In infants of smokers, sudden infant death in sleep is more common” and “in children of smokers cough, sputum and wheezing are more common”, agreement of smokers was less than who never smoked and than those who quit smoking (p=0.037 and p=0.005, respectively). The majority of those who did not agree in the statement “Cough, sputum and wheezing are more common in the children of smokers” were male (p= 0.033).             
Conclusion: In our study, the participants had known some of the harmless effects of passive smoking on health. Although the smoke-free airspace policy, which has been implemented for ten years in our country, has increased the public's awareness of the hazards of cigarette smoke; this is not enough. Therefore, people can be protected from the damages of passive smoking with the application of laws and increasing public awareness. Especially parents can take some protective measures for their children by the awareness of all passive smoking hazards.

Anahtar Kelimeler

• smoke,tobacco smoke pollution,passive smoking,second hand smoke,awareness

Kaynakça

1. WHO global report on trends in prevalence of tobacco smoking 2000–2025, second edition. Geneva: World Health Organization. Available from: http=//apps.who.int/iris/bitstream/handle/10665/272694/9789241514170-eng.pdf?ua=1 (Erişim tarihi: 9 Nisan 2019)
2. Oberg M, Jaakkola MS, Woodward A, Peruga A, Prüss-Ustün A. Worldwide burden of disease from exposure to second-hand smoke: a retrospective analysis of data from 192 countries. Lancet. 2011;377:139-46.
3. WHO Recommendations for the Prevention and Management of Tobacco Use and Second-Hand Smoke Exposure in Pregnancy. Geneva: World Health Organization; 2013.
4. Drope J and Schluger NW (Eds). Secondhand. The tobacco atlas. 6th edition. Published by the American Cancer Society, Inc. 2018: 22-3. Available https://tobaccoatlas.org/topic/secondhand/ (Erişim tarihi: 9 Nisan 2019.)
5. US Department of Health and Human Services (USDHHS). The health consequences of involuntary smoking: A report of the Surgeon General. 1986; DHHS Publication No. (CDC) 87-8398.
6. Trichopoulos D, Kalandidi A, Sparros L, MacMahon B. Lung cancer and passive smoking. Int J Cancer. 1981;27:1-4.
7. National Center for Chronic Disease Prevention and Health Promotion (US) Office on Smoking and Health. The Health Consequences of Smoking—50 Years of Progress: A Report of the Surgeon General. Atlanta (GA): Centers for Disease Control and Prevention (US); 2014.
8. Rosen LJ, Myers V, Winickoff JP, Kott J. Effectiveness of Interventions to Reduce Tobacco Smoke Pollution in Homes: A Systematic Review and Meta-Analysis. Int J Environ Res Public Health. 2015;12:16043-59.

9. Türkiye İstatistik Kurumu Başkanlığı, Küresel Yetişkin Tütün Araştırması Türkiye Raporu 2012. www.tuik.gov.tr. (Erişim Tarihi 12.03.2019).
10. Chen R. Association of environmental tobacco smoke with dementia and Alzheimer's disease among never smokers. Alzheimers Dement. 2012;8:590-5.
11. Zhang X, Shu XO, Yang G, et al. Association of passive smoking by husbands with prevalence of stroke among Chinese women nonsmokers. Am J Epidemiol. 2005;161:213-8.
12. Sun K, Liu D, Wang C, Ren M, Yang C, Yan L. Passive smoke exposure and risk of diabetes: a meta-analysis of prospective studies. Endocrine. 2014;47:421-7.
13. Ling J, Heffernan T. The Cognitive Deficits Associated with Second-Hand Smoking. Front Psychiatry. 2016;7:46.
14. Ivorra C, Garcia-Vicent C, Ponce F, et al. High cotinine levels are persistent during the first days of life in newborn second hand smokers. Drug Alcohol Depend. 2014;134:275-9.
15. Uygun S, Arbak P, Yavuz T, ve ark. Çocuk Hastalıkları Polikliniği’ne Başvuran Olguların Ebeveynlerinin Sigara Kullanma Durumları ve Hastalık İlişkisi. Solunum Hastalıkları 2011; 22:77–82.
16. Boyacı H, Duman C, Başyiğit İ, Ilgazlı A, Yıldız F. İlkokul çocuklarında çevresel sigara dumanına maruziyetin idrar kotinin düzeyi ile değerlendirilmesi. Tüberküloz ve Toraks Dergisi. 2004;52:231-6.
17. Küresel gençlik tütün araştırması 2003. http=//havanikoru.org. tr/Docs Arastirmalar.
18. T.C. Sağlık Bakanlığı Halk Sağlığı Genel Müdürlüğü Küresel Gençlik Araştırması. https://hsgm.saglik.gov.tr/depo/birimler/tutun-mucadele-bagimlilik-db/duyurular/KGTA- 2017_pdf.pdf. (Erişim tarihi 10 Nisan 2019).
19. Maritz GS, Harding R. Life-long programming implications of exposure to tobacco smoking and nicotine before and soon after birth: evidence for altered lung development. Int J Environ Res Public Health. 2011;8:875-98.
20. Ekblad M, Korkeila J, Lehtonen L. Smoking during pregnancy affects foetal brain development. Acta Paediatr. 2015;104:12-8.
21. Hackshaw A, Rodeck C, Boniface S. Maternal smoking in pregnancy and birth defects: a systematic review based on 173 687 malformed cases and 11.7 million controls. Hum Reprod Update. 2011;17:589-604.
22. Suzuki K, Shinohara R, Sato M, Otawa S, Yamagata Z. Association Between Maternal Smoking During Pregnancy and Birth Weight: An Appropriately Adjusted Model From the Japan Environment and Children's Study. J Epidemiol. 2016.
23. Morken NH, Klungsøyr K, Skjaerven R. Perinatal mortality by gestational week and size at birth in singleton pregnancies at and beyond term: a nationwide population- based cohort study. BMC Pregnancy Childbirth. 2014;14:172.
24. Jones LL, Hashim A, McKeever T, Cook DG, Britton J, Leonardi-Bee J. Parental and household smoking and the increased risk of bronchitis, bronchiolitis and other lower respiratory infections in infancy: systematic review and meta-analysis. Respir Res. 2011;12:5.
25. Humphrey A, Dinakar C. Maternal second-hand smoke exposure in pregnancy is associated with childhood asthma development. Pediatrics. 2014;134:145-6.
26. Zhang Y, Xu M, Zhang J, Zeng L, Wang Y, Zheng QY. Risk factors for chronic and recurrent otitis media-a meta-analysis. PLoS One. 2014;9.
27. West HW, Juonala M, Gall SL, et al. Exposure to parental smoking in childhood is associated with increased risk of carotid atherosclerotic plaque in adulthood: the Cardiovascular Risk in Young Finns Study. Circulation. 2015;131:1239-46.