TÜRKİYE’DE İŞSİZLİK İLE EKONOMİK BÜYÜME ARASINDAKİ DOĞRUSAL OLMAYAN EŞBÜTÜNLEŞME VE NEDENSEL İLİŞKİ

Öz

Büyüme ve yüksek istihdam gelişmiş ve gelişmekte olan ülkeler için önemli makroekonomik konulardır. Büyümenin istihdamı artırıp, işsizliği düşüreceği iktisatta kabul edilmiş bir görüştür. Bu çalışmada Türkiye’de işsizlik ile ekonomik büyüme arasındaki eşbütünleşme ve nedensellik ilişkisi, serilerin doğrusal olmamasından dolayı, KSS (2006) ve Diks ve Panchenko (2006) doğrusal olmayan eşbütünleşme ve nedensellik testleri ile araştırılmıştır. Çalışmanın Türkiye’deki diğer çalışmalardan farkı KSS (2006) ve Diks ve Panchenko (2006) doğrusal olmayan eşbütünleşme ve nedensellik testleri ile işsizlik ve büyüme arasındaki ilişkiyi araştırmasıdır. Veriler 2005:01-2020:12 dönemini kapsamaktadır. Serilerin doğrusal olmadığının ve birim köklü olduğunun bulunmasının ardından eşbütünleşme ve nedensellik testleri uygulanmıştır. Elde edilen sonuçlara göre, uzun dönemli ilişki ve işsizlikten büyümeye doğru tek yönlü nedensellik ilişkisi bulunmuştur. İşsizliğin büyümeyi olumsuz etkileyen önemli bir faktör olduğu (talebi etkileyerek büyümenin düşük hızda olmasına neden olmakta) ve üretimde beşeri sermayeyi dikkate alacak büyüme politikaların geliştirilmesi gerektiği söylenebilmektedir. Nitelikli işgücünü ve istihdamı artıracak, girişimciyi destekleyecek politikalar geliştirilmelidir.

Anahtar Kelimeler

• işsizlik
• ekonomik büyüme
• doğrusal olmama
• nedensellik

NONLINEAR COINTEGRATION AND CAUSAL RELATIONSHIP BETWEEN UNEMPLOYMENT AND ECONOMIC GROWTH IN TURKEY

Abstract

Economic growth and high employment are important macroeconomic issues in developed and developing countries. It is an accepted view in economics that economic growth will increase employment and decrease unemployment. In this study, cointegration and causal relationship between unemployment and economic growth in Turkey are investigated by nonlinear cointegration and causality tests Kapetanios, Shin and Snell (2006) and Diks and Panchenko (2006), since the series are nonlinear. The difference of the study from other studies in Turkey is investigating the relationship between unemployment and growth by KSS (2006) and Diks and Panchenko (2006) nonlinear cointegration and causality tests. The data covers the period of 2005:01-2020:12. After finding that the series are nonlinear and have unit root, cointegration and causality tests have been applied. According to the results obtained, long run relationship and unidirectional causal relationship from unemployment to growth have been found. It can be also said that unemployment is an important factor affecting growth negatively (affecting demand, causing growth to be at a slower rate) and growth policies that consider human capital in production should be developed. In addition, policies that will increase qualified labor and employment and support entrepreneurs should be developed.

Keywords

• Unemployment
• Economic Growth
• Nonlinear Causality

Kaynakça

1. Aghion P. & Howitt, P. (1994). Growth and Unemployment, Review of Economic Studies, 61, 477-494.
2. Arı, A. (2016). Türkiye’deki Ekonomik Büyüme ve İşsizlik İlişkisinin Analizi: Yeni Bir Eşbütünleşme Testi, Siyaset, Ekonomi ve Yönetim Araştırmaları Dergisi, 4(2), 57-67.
3. Bildirici, M. & Özaksoy, F. (2016). Non-linear analysis of post Keynesian Phillips Curve in Canada labor market, Procedia Economics and Finance, 38, 368–377.
4. Blanchard, O. (1997). The Medium Run, Macroeconomics, Brooking Paper on Economic Activity, No.2: 89-157.
5. Brock, W., Dechert, D., Sheinkman, J. & LeBaron B. (1996). A test for independence based on the correlation dimension, Econometric Reviews, 15(3), 197–235.
6. Camarero, M. & Ordonez J. (2012). Nonlinear adjustment in the real dollar– euro exchange rate: The role of the productivity differential as a fundamental, Economic Modelling, 29, 444–449.
7. Ceylan, S. & Şahin, B.Y. (2010). İşsizlik ve Ekonomik Büyüme İlişkisinde Asimetri, Doğuş Üniversitesi Dergisi, 11, 157-165.
8. Diks, C. & Panchenko V. (2006). A New Statistic And Practical Guidelines For Nonparametric Granger Causality Testing, Journal Of Economic Dynamics And Control, 30(9), 1647-1669.

9. Dornbusch, R. & Fischer, S. (1994). Macroeconomics (Sixth Ed.). McGraw-Hill, Inc.
10. Dritsakis, N. & P. Stamatiou (2016). The Effects of Unemployment on Economic Growth in Greece. An ARDL Bound Test Approach, The Romanian Economic Journal, XIX, 62, 53-72.
11. Göktaş Yılmaz, D. (2005). Türkiye Ekonomisinde Büyüme ile İşsizlik Oranları Arasındaki Nedensellik İlişkisi, Istanbul University Econometrics and Statistics e-Journal, 0 (2) , 63-76.
12. Hussaın T., Sıddıqı M. W. & Iqbal A. (2010). A Coherent Relationship between Economic Growth and Unemployment: An Empirical Evidence from Pakistan, International Journal of Human and Social Sciences, 5:332-339.
13. Kanca, O. C. (2012). Türkiye’de İşsizlik ve İktisadi Büyüme Arasındaki Nedenselliğin Ampirik Bir Analizi, Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 21 (2) , 1-18.
14. Kapetanios, G., Shin, Y. & Snell, A. (2003). Testing For A Unit Root In The Nonlinear STAR Framework, Journal Of Econometrics, 112(2), 359-379.
15. Kapetanios, G., Shin, Y. & Snell, A. (2006). Testing for Cointegration in Nonlinear Smooth Transition Error Correction Models, Econometric Theory, 22(2), 279-303.
16. Kapız Ayvaz, S. & Öztürk. Z. (2018). Türkiye’de İstihdam Yaratmayan Büyüme Sorunu, A. Orhan, N. Terzi ve S. Yılmaz Genç (Ed.), IV. European Congress on Economic Issues Proceedings Book, (191-202 ss.), 2018 Kocaeli: Umuttepe Yayınevi.
17. Kenny S. V. (2019). A causal relationship between unemployment and economic growth, MPRA Paper 93133, University Library of Munich, Germany.
18. Lin J.Y. (2004). Development Strategies for Inclusive Growth in Developing Asia, Asian Development Review, 21(2), 1-27.
19. Mbarek, M.B., Abdelkafi, I. & Feki, R. (2018). Nonlinear Causality Between Renewable Energy, Economic Growth, and Unemployment: Evidence From Tunisia, Journal of the Knowledge Economy, 1-9.
20. Okun, A. (1962). Potential GNP: Its Measurement and Significance, American Statistical Association: Proceeding of the Business and Economics Statistics Section.
21. Onakoya, A. B. & Victor, S. A. (2020). Economic Growth and Unemployment Nexus: Okun’s Two-Version Case for Nigeria, South Africa and United States of America, Journal of Economics and Behavioral Studies, 12(1(J), 55-65.
22. Öztürk, S. & Sezen, S. (2018). Ekonomik Büyüme ile İşsizlik Arasındaki İlişkinin Analizi: Türkiye Örneği, Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi,15 (41) , 1-14.
23. Pata, U. K., Yurtkuran, S. & Kalca, A. (2018). A revisited causality analysis of Okun’s Law: The case of Turkey, Theoretical and Applied Economics, Asociatia Generala a Economistilor din Romania - AGER, vol. 0(4(617), W), pages 121-134, Winter.
24. Phiri, A. (2014). Nonlinear Co-Integration Between Unemployment and Economic Growth in South Africa, Managing Global Transitions, University of Primorska, Faculty of Management Koper, vol. 12(4 (Winter), pages 303-324.
25. Pigou, A.C. (1993). The Theory of Unemployment, Macmillan, London.
26. Romer, P. M. (1990). Endogenous Technological Change, Journal of Political Economics, 98, 71-102.
27. Sadiku, M., Ibraimi, A., & Sadiku, L. (2015). Econometric estimation of the relationship between unemployment rate and economic growth of FYR of Macedonia, Procedia Economics and Finance, 19 (2015) 69 – 81.
28. Sahnoun, M. & Abdennadher, C. (2019). Causality between inflation, economic growth and unemployment in North African Countries, Economic Alternatives, (1), 77–92.
29. Sodipe, O. A. & Ogunrinola, I. O. (2011). Employment and Economic Growth Nexus in Nigeria, International Journal of Business and Social Science, Vol. 2 (No. 11).
30. Yayar, R. & Öztaş, B. (2020). D-8 Ülkelerinde İşsizlik ve İktisadi Büyüme İlişkisinin Panel Nedensellik Analizi, Finans Ekonomi ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 5 (2), 188-200.
31. Yılancı, V. (2009). Fisher Hipotezinin Türkiye için Sınanması: Doğrusal Olmayan Eşbütünleşme Analizi, Atatürk Üniversitesi İİBF Dergisi, 23(4), 205–213.
32. Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası (2021). www.tcmb.gov.tr, (Erişim Tarihi: 30.04.2021).