ÜNİVERSİTE GENÇLİĞİNİN CİNSEL VE ÜREME SAĞLIĞIYLA İLGİLİ BİLGİ DÜZEYLERİ VE AKRAN EĞİTİMİ

Öz

Bu çalışma, üniversite öğrencilerinin cinsel ve üreme sağlığı konusunda bilgi düzeyleri üzerine akran eğitiminin etkisini incelemek amacıyla ön test-son test deneme öncesi modeli olarak yapılmıştır. Araştırmanın örneklemini 331 üniversite öğrencisi oluşturmuştur. Şubat-Haziran 2009 tarihleri arasında araştırmacılar tarafından eğitilen sağlık öğrencilerinden oluşan 20 kişilik akran eğitimci grubunun eğitim verdiği üniversite öğrencilerinin bilgi düzeyleri "Cinsel ve Üreme Sağlığı Bilgi Düzeyi Ölçme Anketi" kullanılarak saptanmıştır.

Çalışmada, öğrencilerin %61'inin daha önce üreme sağlığıyla ilgili eğitim almadığı saptanmıştır. Öğrencilerin en sık kullandıkları bilgi kaynağı kitap-internet-arkadaş olarak saptanmış olup, %37'si bu bilgileri sağlık personelinden almak istemektedir. Öğrencilerin %25'inin doğum kontrol yöntemi kullandıkları saptanmıştır. Eğitim sonrası öğrencilerin %18,1'inin bilgi değişim düzeyi değişmezken ve %81.3'ünün artmış olduğu, ön test ve son test bilgi durumunu karşılaştırmak için yapılan ki kare analizinde anlamlı fark elde edilmiştir (x2=30.609, p<0.05). Akran eğitiminin gençlerin cinsel ve üreme sağlığı bilgilerini arttırmada etkili olduğu sonucuna varılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Üniversite gençliği, cinsel sağlık, üreme sağlığı, akran eğitimi

Kaynakça

1. Akdolun Balkaya N. Üreme sistemi enfeksiyonları ve cinsel yolla bulaşan enfeksiyonlar. Şirin A. editör. Kavlak, O. Editör yardımcısı. Kadın Sağlığı. 1. Baskı. İzmir. Bedray Basım Yayıncılık; 2008.p.348-408.
2. Akın A, Bahar Ş, Dilek A, Erdem M, Hodoğlugil N, Saka G ve ark. Adölesanların cinsel ve üreme sağlığını etkileyen faktörler projesi raporu. Hacettepe Üniversitesi Kadın Sağlığı Uygulama ve Araştırma Merkezi. Halk Sağlığı Anabilim Dalı. Ankara: 2003.p.40-80.
3. Aladağ M, Tezer E. Üniversite Öğrencilerine Yönelik Bir Akran Danışmanlığı Programı İçin İhtiyaç Taraması Çalışması. Ege Eğitim Dergisi 2007;(8)2:19–36.
4. Bal Yılmaz H, Kavlak O, Ünsal Atan Ş. Sexual Activity, Knowledge and Contraseptive Usage by Gender Among University Students in Turkey. The European Journal Of Contraseption and Reproductive Health
5. (doi:10.3109/13625187.2010.515045).
6. Borgia P, Marinacci C, Schifano P, Perucci CA.Is Peer Education The Best Approach for Hiv Prevention in Schools? Journal of Adolescent Health 2005;36:508–16. Brown
7. adolescence: experiences of the world’s youth at the beginning of the 21st century. Brown B., Larson RW and Saraswathi TS. Eds. The World’s Youth: Adolescence in Eight Regions of the Globe. United Kingdom. Cambridge University Press; 2002. p.5
8. Caron F, Godin G, Otis J, LambertLD. Evaluation of a Theoretically Based Aids/ Std Peer Education Program on Postponing Sexual Intercourse and on Condom Use Among Adolescents Attending High School. Health Education Research Theory & Practice Pages 2004;19(2):185-197.

9. Dejong J, El-Khoury G. Reproductive Health of Arab Young People. British Medical Journal 2006; 333(21):849-851.
10. Deniz Ü, Kurt M, Önder Ö.R, Acuner A. Cinsel Yolla Bulaşan Enfeksiyonlar Konusundaki Üniversite Öğrencilerinin Görüşleri. Türk HIV/AIDS Dergisi 2004;7(2):63-8.
11. ;15(6):443-440. B, Larson R.The Kaleidoscope
12. of Üniversitesi Tıp Fakültesi Öğrencilerinin Cinsel Tutum ve Davranış Özellikleri. DEÜ Tıp Fakültesi Dergisi 2004;18(1):27-39.
13. Özcebe H, Akın L. Letter to The Editor: Effects of Peer Education on Reproductive Health Knowledge for Adolescents Living in Rural Areas of Turkey. Journal of Adolescent Health 2003;33(4):217–18.
14. Özcebe H, Ünalan T, Türkyılmaz S, Coşkun Y. Türkiye Gençlerde Cinsel Sağlık ve Üreme Sağlığı Araştırması Sonuç Raporu. Nüfus Bilim Derneği ve Unfpa. Ankara. Damla Matbacılık; 2007.p.13-24.
15. Pınar G, Doğan N, Ökdem Ş, Algıer L, Öksüz E. Özel Bir Üniversitede Okuyan Öğrencilerin Cinsel Sağlıkla İlgili Bilgi Tutum ve Davranışları. Tıp Araştırmaları Dergisi 2009;7(2):105 -113.
16. Schover Lr, Jenkins R, Sui D, Adams JH, Marion MS, Jackson KE.Randomized Trial of Peer Counseling on Reproductive Health in African American Breast Cancer Survivors. Journal of Clinical Oncology 2006;24(10):1620-26.
17. Simbar M, Tehrani FR, Hashemi Z. Reproductive Health Knowledge, Attitudes and Practices of Iranian College Students. La Revue De Santé De La Méditerranée Orientale 2005;11(5/6):888-897.
18. Siyez DM, Siyez E. Üniversite Öğrencilerinin Cinsel Yolla Bulaşan Hastalıklara İlişkin Bilgi Düzeylerinin İncelenmesi. Türk Üroloji Dergisi 2009; 35(1):49-55. Smith MU, Dane FC, Archer ME, Devereaux RS, Katner HP. Students Together Against Negative Decisions (Stand): Evaluation of a School-Based Sexual Risk Reduction Intervention in The Rural South. Aıds Education Prevention 2000;12(1):49-70.
19. Şen E, Kavlak O. Adölesanların Kontraseptif Yöntem Bilgisi ve Yöntem Kullanımları: Sistematik İnceleme. Hemşirelikte Araştırma Geliştirme Derneği Dergisi 2009;1:38-51.
20. Zhang D, Bi Y, Maddock JE, Shiyue LI. Sexual and Reproductive Health Knowledge Among Female College Students in Wuhan, China. Asia-Pacific Journal of Public Health 2010;22(1):118-126.