Abandoned Limbs in Art: The Fragmentation of the Body

Yıl 2025, Cilt: 7 Sayı: 2, 190 - 202, 31.12.2025

Şemsi Altaş

https://doi.org/10.58608/augsfd.1783635

Öz

In the history of art, the fragmentation of the body and the representation of abandoned limbs are encountered through aesthetic, psychoanalytic, and social dimensions. Although the body functions as an organic whole, throughout history detached or missing limbs have acquired different meanings in relation to social violence, individual traumas, and cultural transformations. In the works of Goya and Géricault, the dramatic effects of war and death are depicted, while in Beckett’s theater, limbs are transformed into existential inquiries. The works of Bellmer and Marc Quinn present fragmented bodies in an independent and striking manner, challenging the ideal perception of the body, whereas the Chapmans make the historical continuity of violence visible in a grotesque and critical language. In the works of Louise Bourgeois and Kiki Smith, fragmented limbs are associated with the psychoanalytic unconscious, individual traumas, and socio-political pressures, creating a tension-filled dialogue between the viewer and the artwork. Consequently, the images of limbs and the body transcend mere anatomical detail to become a representation of the fragile nature of both individual identity and collective memory. Furthermore, they transform into a powerful metaphor of the body’s fragmented nature, thereby attaining a central position within the intellectual and critical framework of art.

Anahtar Kelimeler

Limb , Body , Memory , Part , Representation

Sanatta Terk Edilen Uzuv: Bedenin Parçalanışı

Öz

Sanat tarihinde bedenin parçalanışı ve terkedilmiş uzuv temsillerinin estetik, psikanalitik ve toplumsal boyutlarıyla karşılaşılmaktadır. Beden, organik bir bütün olarak işlev görmesine rağmen, tarih boyunca kopmuş veya eksilmiş uzuvlar, toplumsal şiddet, bireysel travmalar ve kültürel dönüşümlerle birlikte farklı anlamlar kazanmıştır. Goya ve Géricault’un eserlerinde savaş ve ölümün dramatik etkileri, Beckett’in tiyatrosunda uzuvların varoluşsal sorgulamalarına dönüşmüştür. Bellmer ve Marc Quinn’in çalışmaları, parçalanmış bedenlerin ideal beden algısına karşıt olarak bağımsız ve çarpıcı bir biçimde sunulmasına neden olurken Chapmanlarda ise şiddetin tarihsel sürekliliğini grotesk ve eleştirel bir dille görünür hale getirmiştir. Louise Bourgeois ve Kiki Smith’in eserlerinde parçalanmış uzuvlar, psikanalitik bilinçaltı, bireysel travmalar ve toplumsal-politik baskılar ile ilişkilendirilmiş, izleyici ile eser arasında gerilimli bir diyalog yaratmıştır. Sonuç olarak, uzuv ve beden imgeleri, yalnızca anatomik bir ayrıntı olmanın ötesine geçerek, bireysel kimliğin ve kolektif hafızanın kırılgan yapısı haline gelmiştir. Hatta bedenin parçalı doğasını temsil eden güçlü bir metafor hâline dönüşerek; sanatın düşünsel ve eleştirel zemininde merkezi bir konum kazanmasına neden olmuştur.

Anahtar Kelimeler

Uzuv , Beden , Bellek , Parça , Temsil

Kaynakça

• Alaca, I. V. (2008). Louise Bourgeois’nın sanatının kronolojik dönüşümü. Ç.Ü. Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 3, 1–16.
• Alp, Ö. K. (2014). Feminist sanatta beden ve yabancılaşma. SDÜ ART-E Güzel Sanatlar Fakültesi Dergisi, 14(14), 338–365.
• Bellmer, H. (1936). Bebek (La poupée) [Jelatin gümüş baskı].
• https://www.metmuseum.org/art/collection/search/265390 Bourgeois, L. (2001). Bacaklar [Kumaş]. https://www.meer.com/en/11891-louise-bourgeois-suspension Clero, J.-P. (2011). Lacan sözlüğü. Say Yayınları.
• Çalışkan, S. (2019). Jake ve Dinos Chapman’ın eserlerinde yeniden üretim ve Francisco Goya ilişkisi. SDÜ ART-E Güzel Sanatlar Fakültesi Dergisi, 12(23), 142–156.
• Chapman, J., & Chapman, D. (1994). Ölülere karşı büyük işler: Goya’nın gravürlerinden sonra [Karışık teknik]. https://culturacolectiva.com/arte/los-grotescos-hermanos-chapman/ Çolak, B. (2011). Yapıt okuma: Bedenin içerisi–dışarısı; Kiki Smith’in çalışmalarında bedensel süreçler ve abjection. Fe Dergi, 3, 38–46.
• Debord, G. (2014). Gösteri toplumu (A. Ekmekçi & O. Taşkent, Çev.). Ayrıntı Yayınları.
• Dinçer, S. (2021). Théodore Géricault ve sanatı: Tuhaf ve vahşi bir insanlık anlatısı. EK Dergi. https://ekdergi.com/theodore-gericault-ve-sanati-tuhaf-ve-vahsi-bir-insanlik-anlatisi/ Doğan, Ç. (2023). Louise Bourgeois: Hücre serisi. Uluslararası Sanat ve Estetik Dergisi, 6(10), 114–124.
• Düz, N. (2021). Sanatsal bir bakışın odağında beden ve kimlik analizi: Marc Quinn. The Journal of Academic Social Science Studies, 88, 89–106.
• Géricault, T. (1881). El ve ayak çalışması (1881–1882) [Tuval üzerine yağlıboya].
• https://commons.wikimedia.org/wiki/File:G%C3%A9ricault-Etude-Fabre.jpg Goya, F. (t.y.). Savaşın felaketleri [Gravür baskı serisi].
• https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Prado_-_Los_Desastres_de_la_Guerra_-_No._39_-_Grande_haza%C3%B1a,_con_muertos.jpg
• Lacan, J. (2013). Psikanalizin dört temel kavramı (N. Erdem, Çev.). Metis Yayınları.
• Lecoqssois, H. (2009). Antonin Artaud, Samuel Beckett: Bedeni sarsmak (M. S. Çeliker, Çev.). YEDİ: Dokuz Eylül Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Dergisi, 2, 51–56.
• Mücevher, M. H. (2021). Örgütlerde simbiyotik yaşam: İşbirlikçiler, sığıntılar ve asalaklar. İktisadi İdari ve Siyasal Araştırmalar Dergisi, 6(15), 172–184.
• Museum of Modern Art. (t.y.). [Eser koleksiyon kaydı].
• https://www.moma.org/collection/works/81806 Okan, M. (2006). Tarihsel tanıklık olarak resim: Goya’nın Savaşın Felaketleri dizisi için notlar. Çukurova Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 32, 129–138.
• Örgen, S. (2022). Batı sanatında divanda uzanmış beden imgesi. SDÜ ART-E Güzel Sanatlar Fakültesi Sanat Dergisi, 15, 894–923.
• Quinn, M. (1991). Otoportre (Self) [Sanatçının kanı, paslanmaz çelik, pleksiglas ve soğutma ekipmanları]. http://marcquinn.com/artworks/self Saliger, I. (1939). Paris’in yargısı [Tuval üzerine yağlıboya].
• https://fineartamerica.com/featured/the-judgement-of-paris-1939-canvas-ivo-saliger.html Sennett, R. (2008). Ten ve taş (T. Birkan, Çev.). Metis Yayınları.
• Smith, K. (1992). Çıplak [Enstalasyon].
• https://gethelphomework.laravel.cloud/question/an-increase-in-the-equilibrium-nominal-interest-rate-could-be-caused-b-cvas1thw Taburoğlu, Ö. (2019). Beckett anılarında ölüm umudu. Edebiyat Eleştirisi Dergisi, 12, 143– 153.
• Uzun, İ., & Birlik, İ. (2022). Resim sanatı içinde memento mori kavramı. Anlambilim: MTÜ Sosyal ve Beşeri Bilimler Dergisi, 2(1), 18–27.
• Yılmaz, B. (2021). Sanatta ideal beden imgesi, öteki ve iğrençlik bağlamında bir araştırma. Sanat ve İnsan Dergisi, 5, 161–168. https://sanatveinsan.com/5-1-12-sanatta-ideal-beden-imgesi-oteki-ve-igrenclik-baglaminda-bir-arastirma/