SINIF ÖĞRETMENİ ADAYLARININ ÇEVRE SORUNLARINA YÖNELİK METAFORİK ALGILARININ İNCELENMESİ
Öz
Bu araştırmanın amacı, sınıf öğretmeni adaylarının çevre sorunlarına yönelik algılarını metaforlar aracılığıyla incelemektir. Bu amaç doğrultusunda belirlenen araştırma soruları; “Öğretmen adaylarının çevre sorunlarına yönelik sahip oldukları metaforlar (ya da zihinsel imgeler) nelerdir?”, “Bu metaforlar ortak özellikleri dikkate alınarak hangi kategoriler altında toplanabilir?”. Araştırmanın çalışma grubunu, 2018-2019 eğitim-öğretim yılında bir üniversitenin sınıf öğretmenliği alanında öğrenim gören 45 öğretmen adayı oluşturmuştur. Araştırmada, sınıf öğretmen adaylarının çevre sorunlarına yönelik algılarının incelenmesi amacıyla metafor formu kullanılmıştır. Metafor formu “Çevre sorunları ………... gibidir / benzer. Çünkü ………………….” şeklinde hazırlanmıştır. Verilerin analizinde içerik analizi kullanılmıştır. Araştırmaya katılan 45 sınıf öğretmeni adayı 38 farklı metafor geliştirmişlerdir. En çok frekansa sahip metaforlar; virüs (f: 3), bakteri (f: 2), bumerang (f: 2), domino taşları (f:2), hastalık (f: 2), mikrop (f: 2), savaş (f: 2) kavramları olmuştur. Sınıf öğretmeni adaylarının “çevre sorunları” kavramına yönelik geliştirmiş oldukları metaforlar ve gerekçeleri incelenmiş ve beş kategori altına toplanmıştır. Metaforların analizi sonucunda oluşan kategoriler; çevre sorunları “yayılır / ilerler”, “hayatın sonudur”, “küreseldir”, “insanlara geri döner”, “geri döndürülemez sonuçları vardır” şeklinde belirlenmiştir. Araştırmaya katılan öğretmen adaylarının büyük çoğunluğunun (%57,8), çevre sorunlarının yayılıp ilerlediğine yönelik bir algısı olduğu görülmektedir. Sınıf öğretmeni adaylarının yaklaşık %29’u çevre sorunlarını hayatın sonu olarak görmektedirler. İkişer sınıf öğretmeni adayı çevre sorunlarını küresel olarak algılamakta, çevre sorunlarının insanlara geri döndüğünü belirtmekte ve çevre sorunlarının geri döndürülemez sonuçları olduğunu ifade etmektedirler.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- ADA, Sefer, Z. N. BAYSAL ve S. S. ŞAHENK ERKAN, (2017), Çeşitli Boyutları İle Çevre Eğitimi, Ankara: Nobel.
- ADEJOKE, Olufemi C., A. MJI, ve M. S. MUKHOLA, (2014), "Students’ and Teachers’ Awareness of and Attitude towards Environmental Pollution: A Multivariate Analysis Using Biographical Variables", Journal of Human Ecology, 45, s. 167-175.
- ARIK, Selçuk ve M. YILMAZ, (2017), “Fen Bilimleri Öğretmen Adaylarının Çevre Sorunlarına Yönelik Tutumları ve Çevre Kirliliğine Yönelik Metaforik Algıları”, Kastamonu Eğitim Dergisi, 25(3), s. 1147-1164.
- AYDIN, Fatih, (2011), “Üniversite Öğrencilerinin “Çevre” Kavramına İlişkin Metaforik Algıları”, Eastern Geographical Review, 16(26), s. 25-44.
- EK, H. Nurcan, N. KILIÇ, P. ÖĞDÜM, G. DÜZGÜN ve S. ŞEKER, (2009), “Adnan Menderes Üniversitesinin Farklı Akademik Alanlarında Öğrenim Gören İlk Ve Son Sınıf Öğrencilerinin Çevre Sorunlarına Yönelik Tutumları Ve Duyarlılıkları”, Kastamonu Eğitim Dergisi, 17(1), s. 125-136.
- ERENTAY, Nilgün ve M. ERDOĞAN, (2009), 22 Adımda Doğa Eğitimi, Ankara: ODTÜ Yayıncılık.
- ERTEN, S, (2005), “Okul Öncesi Öğretmen Adaylarında Çevre Dostu Davranışların Araştırılması”, Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 28(28), s.91-100.
- GÜRBÜZ, Hasan., M. KIŞOĞLU ve M. ERKOL, (2007), “Biyoloji Öğretmen Adaylarının Çevreye Yönelik Tutumlarının İnformal ve Formal Eğitim Ortamları Açısından Değerlendirilmesi”, A. Ü. Bayburt Eğitim Fakültesi Dergisi, 2(3), s.74-84.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Esra Kızılay
*
0000-0001-8329-0186
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
15 Mart 2020
Gönderilme Tarihi
16 Ekim 2019
Kabul Tarihi
25 Şubat 2020
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2020 Cilt: 8 Sayı: 21
Cited By
ÖĞRETMEN ADAYLARININ “İLETİŞİM” KAVRAMINA İLİŞKİN METAFORİK ALGILARI
Iğdır Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi
https://doi.org/10.54600/igdirsosbilder.1021318Lise öğrencilerinin çevre sorunlarına yönelik tutumlarının belirlenmesi
Balıkesir Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi
https://doi.org/10.25092/baunfbed.912537Okul Öncesi Dönem Çocuklarının Çevre Sorunları Kavramına Yönelik Metaforik Algıları ve Görüşleri
Manisa Celal Bayar Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi
https://doi.org/10.52826/mcbuefd.922632Assessment of Changes in Teacher Candidates’ Perceptions of the Concept of the Environment
Journal of Qualitative Research in Education
https://doi.org/10.14689/enad.36.1657Middle School Students' Cognitive Perceptions of Cycles of Matter and Environmental Problems: A Word Association Test
International Journal of Contemporary Educational Research
https://doi.org/10.52380/ijcer.2023.10.4.565