Araştırma Makalesi

Erkek Cinsiyet Rolü Stresi Ölçeğinin Türkçeye Uyarlanması: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması

Cilt: 11 Sayı: 2 31 Mayıs 2024
PDF İndir
TR EN

Erkek Cinsiyet Rolü Stresi Ölçeğinin Türkçeye Uyarlanması: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması

Öz

Erkek Cinsiyet Rolü Stresi, geleneksel erkeklik normları ile uyuşmayan bireysel, sosyal ve toplumsal durumlarda erkeklerin hissedebileceği stres olarak ele alınır. Alan yazında bu stresi ölçmek için en çok kullanılan ölçeklerden biri Eisler ve Skidmore’un (1987) geliştirdiği 40 madde ve beş alt faktörden oluşan Erkek Cinsiyet Rolü Stresi (ECRS) ölçeğidir. Ancak, alan yazında ölçeği farklı kültürlere uyarlayan çalışmalar oldukça azdır. Bu çalışmanın amacı ise ECRS ölçeğini Türkçe’ye uyarlamak ve geçerlik güvenirlik değerlerini ortaya koymaktır. Kolaylıkla bulunabilen örnekleme yöntemiyle erişilen 395 erkeğin katıldığı bu çalışmada, ECRS ölçeği, kaygı, öfke, toplumsal cinsiyet tutumları, yaşam doyumu ve esenlik ölçekleriyle birlikte uygulanmıştır. Açımlayıcı faktör analizinden sonra ölçek 28 maddeye indirgenmiş ve Türkiye örnekleminde performans yetersizliği, madun olma ve duygusal durumlarla yüzleşme olmak üzere üç faktörlü bir yapı göstermiştir. Doğrulayıcı faktör analizi bulgularında da bu üç faktörlü yapının tek faktörlü yapıya göre veriye daha iyi uyum gösterdiği görülmüştür. ECRS, kaygı, öfke, toplumsal cinsiyet tutumları ile pozitif yönde ilişki gösterirken, yaşam doyumu ve esenlik ile negatif yönde ilişkilenmiştir. Araştırmanın bulguları ECRS ölçeğinin Türkiye’de yapı ve ölçüt geçerlikleri olan güvenilir bir ölçek olarak kullanılabileceğini göstermektedir. Sonuçlar, ECRS’nin erkeklerin bireysel (fiziksel ve ruh) sağlığı ve halk sağlığı üzerindeki olumsuz etkileri ışığında tartışılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

yok

Proje Numarası

yok

Kaynakça

  1. Abbas, O. L. ve Karadavut, U. (2017). Analysis of the factors affecting men’s attitudes toward cosmetic surgery: Body image, media exposure, social network use, masculine gender role stress and religious attitudes. Aesthetic Plastic Surgery, 41(6), 1454–1462. https://doi.org/10.1007/s00266-017-0882-3
  2. Arrindell, W. A., Van Well, S., Kolk, A. M., Barelds, D. P. H., Oei, T. P. S., Lau, P. Y., Aguilar, G., Bagés, N., Barelds, D. P. H., Bentall, R., Bouvard, M., Bridges, K. R., Buchanan, A., Caballo, V. E., Calvo, M. G., Canalda, G., Castro, J., Crozier, W. R., Davis, M., … Zaldívar, F. (2013). Higher levels of masculine gender role stress in masculine than in feminine nations: A thirteen-nations study. Cross-Cultural Research, 47(1), 51–67. https://doi.org/10.1177/1069397112470366
  3. Bartlett, M. S. (1954). A note on the multiplying factors for various chi square approximations. Journal of the Royal Statistical Society: Series B (Methodological), 16, 296-298.
  4. Baugher, A. R. ve Gazmararian, J. A. (2015). Masculine gender role stress and violence: A literature review and future directions. Aggression and Violent Behavior, 24(May), 107–112. https://doi.org/10.1016/j.avb.2015.04.002
  5. Bayar, Ö., Haskan Avcı, Ö. ve Koç, M. (2018). Erkek Toplumsal Cinsiyet Rolü Stresi Ölçeği’nin (ETCRSÖ) geliştirilmesi: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Fakültesi Dergisi, 18(1), 57–76.
  6. Berke, D. S., Liautaud, M. ve Tuten, M. (2022). Men’s psychiatric distress in context: Understanding the impact of masculine discrepancy stress, race, and barriers to help-seeking. Journal of Health Psychology, 27(4), 946–960. https://doi.org/10.1177/1359105320977641
  7. Berke, D. S. ve Zeichner, A. (2016). Man’s heaviest burden: A review of contemporary paradigms and new directions for understanding and preventing masculine aggression. Social and Personality Psychology Compass, 10(2), 83–91. https://doi.org/10.1111/SPC3.12238
  8. Bolak-Boratav, H., Okman-Fişek, G. ve Eslen-Ziya, H. (2017). Erkekliğin Türkiye halleri (1. Basım). İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Stres, Cinsiyet Psikolojisi, Kişilik ve Bireysel Farklılıklar, Test, Ölçme ve Psikometri (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

31 Mayıs 2024

Gönderilme Tarihi

3 Ağustos 2023

Kabul Tarihi

15 Ocak 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2024 Cilt: 11 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Türkoğlu, B. (2024). Erkek Cinsiyet Rolü Stresi Ölçeğinin Türkçeye Uyarlanması: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. AYNA Klinik Psikoloji Dergisi, 11(2), 316-346. https://doi.org/10.31682/ayna.1337423
AMA
1.Türkoğlu B. Erkek Cinsiyet Rolü Stresi Ölçeğinin Türkçeye Uyarlanması: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. AYNA Klinik Psikoloji Dergisi. 2024;11(2):316-346. doi:10.31682/ayna.1337423
Chicago
Türkoğlu, Beril. 2024. “Erkek Cinsiyet Rolü Stresi Ölçeğinin Türkçeye Uyarlanması: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması”. AYNA Klinik Psikoloji Dergisi 11 (2): 316-46. https://doi.org/10.31682/ayna.1337423.
EndNote
Türkoğlu B (01 Mayıs 2024) Erkek Cinsiyet Rolü Stresi Ölçeğinin Türkçeye Uyarlanması: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. AYNA Klinik Psikoloji Dergisi 11 2 316–346.
IEEE
[1]B. Türkoğlu, “Erkek Cinsiyet Rolü Stresi Ölçeğinin Türkçeye Uyarlanması: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması”, AYNA Klinik Psikoloji Dergisi, c. 11, sy 2, ss. 316–346, May. 2024, doi: 10.31682/ayna.1337423.
ISNAD
Türkoğlu, Beril. “Erkek Cinsiyet Rolü Stresi Ölçeğinin Türkçeye Uyarlanması: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması”. AYNA Klinik Psikoloji Dergisi 11/2 (01 Mayıs 2024): 316-346. https://doi.org/10.31682/ayna.1337423.
JAMA
1.Türkoğlu B. Erkek Cinsiyet Rolü Stresi Ölçeğinin Türkçeye Uyarlanması: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. AYNA Klinik Psikoloji Dergisi. 2024;11:316–346.
MLA
Türkoğlu, Beril. “Erkek Cinsiyet Rolü Stresi Ölçeğinin Türkçeye Uyarlanması: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması”. AYNA Klinik Psikoloji Dergisi, c. 11, sy 2, Mayıs 2024, ss. 316-4, doi:10.31682/ayna.1337423.
Vancouver
1.Beril Türkoğlu. Erkek Cinsiyet Rolü Stresi Ölçeğinin Türkçeye Uyarlanması: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. AYNA Klinik Psikoloji Dergisi. 01 Mayıs 2024;11(2):316-4. doi:10.31682/ayna.1337423

Cited By