Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli Okul Öncesi Eğitim Programına Yönelik Öğretmen Değerlendirmeleri

Öz

Araştırma Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli Okul Öncesi Eğitim Programının okul öncesi öğretmenlerinin görüşleri açısından değerlendirilmesi amacıyla gerçekleştirilmiştir. Bu kapsamda öğretmenlerin Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli okul öncesi eğitim programına ilişkin görüşleri; programın gelişim alanlarına yönelik uygunluğu, uygulanabilirliği ve programın formatına dair görüşleri çerçevesinde incelenmiştir. Araştırma nitel araştırma yöntemlerinden durum çalışması olarak yapılandırılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu kolayda örnekleme yöntemiyle seçilen 26 öğretmen oluşturmaktadır. Araştırmada araştırmacı(lar) tarafından geliştirilen 16 sorudan oluşan yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Verilerin analizinde içerik analizi kullanılmıştır. Araştırma sonucunda; öğretmenler alan becerilerinin çocukların gelişimine uygun ve anlaşılır olduğunu; kavramsal beceriler, eğilimler, sosyal-duygusal öğrenme becerileri, okuryazarlık becerileri ve değerlerden oluşan programlar arası bileşenlere dair yeterli bilgiye sahip olmadıklarını ve karmaşık olduğunu belirtmişlerdir. Ayrıca değerlendirme ve aile ve toplum katılımının uygulanabilirliğinin zor olduğu; müzik alan becerileri, kavramsal becerileri, okuryazarlık becerileri konusunda yeterli donanıma sahip olmadıklarını ve sadeleştirilmesi gerektiği; sosyal-duygusal öğrenme becerilerinin daha kapsamlı olması gerektiği yönünde görüş bildirmişlerdir. Bununla birlikte öğretmenler genel olarak öğrenme merkezlerinin sayı ve içeriğinin yeterli olduğunu ve aylık ve günlük planları çoğu öğretmen fazla ayrıntılı ve karmaşık olduğunu ve sadeleştirilmesi gerektiğini belirtmişlerdir.

Anahtar Kelimeler

• Okul öncesi eğitim programı
• Türkiye yüzyılı maarif modeli okul öncesi eğitim programı
• okul öncesi öğretmeni

Teachers’ Evaluations on the Century of Türkiye Education Model Preschool Education Program

Öz

The research was conducted to evaluate the Turkey Century Education Model Preschool Education Program from the perspective of preschool teachers. Within this scope, the teachers' views on the Turkey Century Education Model preschool education program were examined in terms of the program's suitability for development areas, its applicability, and their views on the program's format. The case study method was used to collect qualitative data during the research process. The study group consisted of 26 teachers selected by convenience sampling. A semi-structured interview form consisting of 16 questions developed by the researcher(s) was used in the study. Content analysis was used to analyze the data. The results of the study showed that teachers found the program's field skills to be appropriate and understandable for children's development, but they indicated that they did not have sufficient knowledge about the program's interdisciplinary components, which include conceptual skills, tendencies, social-emotional learning skills, literacy skills, and values, and that they found the program to be complex. They also stated that assessment and family and community participation were difficult to implement; that they did not have sufficient equipment for music skills, conceptual skills, and literacy skills and that these needed to be simplified; and that social-emotional learning skills needed to be more comprehensive. However, teachers generally stated that the number and content of learning centers were sufficient, and that monthly and daily plans were too detailed and complex for most teachers and needed to be simplified.

Anahtar Kelimeler

• Preschool education program
• Century of Türkiye education model preschool education program
• preschool teachers

Kaynakça

1. Arslankara, V. B., & Arslankara, E. (2024). Türkiye yüzyılı maarif modeli’nin felsefi temelleri: ontolojik, epistemolojik ve aksiyolojik bakış açılarından bir değerlendirme. İstanbul Eğitim Dergisi, 1(1), 121-145. https://doi.org/10.71270/istanbulegitim.istj.1557889
2. Aslan, M., Gökçen, E., & Kekil, Ö. (2024). Toplum bağlamında değerler eğitiminin önemi. Korkut Ata Türkiyat Araştırmaları Dergisi, 18, 220-234. https://doi.org/10.51531/korkutataturkiyat.239.
3. Aydın, D. (2025). TYMM okul öncesi eğitim programı öğretmen kılavuz kitaplarında yer alan farklılaştırma uygulamalarının incelenmesi. Millî Eğitim, 54 (248), 2053-2094. https://doi.org/10.37669/milliegitim.1586845
4. Ayvacı, H. Ş. & Bakırcı, H. (2012). Fen ve teknoloji öğretmenlerinin fen öğretim süreçleriyle ilgili görüşlerinin 5e modeli açısından incelenmesi. Journal of Turkish Science Education, 9(2), 132-151.
5. Başkale, H. (2016). Nitel araştırmalarda geçerlik, güvenirlik ve örneklem büyüklüğünün belirlenmesi. Dokuz Eylül Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Elektronik Dergisi, 9(1), 23-28.
6. Bolat, Y. (2025). Türkiye Yüzyılı Maarif Modelini temel alan Okul Öncesi Eğitim Programındaki öğrenme çıktılarının incelenmesi. İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 14(3), 1871-1900. https://doi.org/10.15869/itobiad.1591733
7. Creswell, J. W. (2013). Research design: Qualitative, quantitative, and mixed methods approaches (4nd ed.). Sage.
8. Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı (2024). Sürdürülebilir kalkınma amaçları 4: Nitelikli eğitim. http://www.surdurulebilirkalkinma.gov.tr/amaclari/herkes-icin-kapsayici-ve-hakkaniyetli-egitim

9. Çelik, N., & Daşcan, Ö. (2023). Son değişikliklerle okul öncesi eğitimi programı ve etkinlik kitabı. Anı.
10. Davis, D. (2000). Supporting parent, family, and community ınvolvement in your school. Portland, Northwest Regional Educational Laboratory. http://www.nwrel.org/csrdp/index.html(open in a new window)
11. Delican, B. (2022). Okuma yazma becerileri ve 21. Yüzyılda okuryazarlık. İçinde, (Akyol, H. & Delican, B. Ed.) Yeni okuryazarlıklar. Pegem
12. Demirel, Ö. (2020). Eğitimde program geliştirme: Kuramdan uygulamaya (27. basım.). Pegem.
13. Department for Education (2025). Early years foundation stage statutory framework For childminders https://www.gov.uk/government/publications/early-years-foundation-stage-framework--2
14. Duru, A., & Korkmaz, H. (2010). Öğretmenlerin yeni matematik programı hakkındaki görüşleri ve program değişim sürecinde karşılaşılan zorluklar. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 38 (38), 67-81.
15. Düşek, G., & Dönmez, B. (2012). Türkiye’de yayımlanan okul öncesi eğitim programları. Mesleki Bilimler Dergisi (MBD), 1 (1), 68-75. Epstein, J., L. (2001). Okul, aile ve toplum ortaklıkları: Eğitimcileri hazırlamak ve okulları iyileştirmek. Westview Press.
16. Fagan, A. A., & Bradshaw, C. P. (2019). Scaling up evidence-based interventions in US public systems to prevent behavioral health problems: challenges and opportunities. Prevention Science, 20 (8),1147-1168. https://doi.org/10.1007/s11121-019-01048-8
17. Gedik, E. (2025). 2024 Türkiye yüzyılı maarif modeli okul öncesi eğitim programının gelişimsel plastisite açısından incelenmesi. Elektronik Dil ve Eğitim Dergisi, 6(1), 13-21. https://doi.org/10.5281/zenodo.17219744
18. Goodall, J., & Montgomery, C. (2013). Parental involvement to parental engagement: a continuum. Educational Review, 66 (4), 1-12. https://doi.org/10.1080/00131911.2013.781576
19. Güler, M., & Çapri, M. (2019). Teachers' opinions on the pre-school counselling program. Pegem Eğitim ve Öğretim Dergisi, 9 (2), 521-546, http://dx.doi.org/10.14527/pegegog.2019.017
20. Güven, G., & Yumugan, S. (2025). Beceri temelli okul öncesi eğitimi: 2024 maarif programına ilişkin öğretmen görüşleri. Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi, 16 (1), 1215-1242. https://doi.org/10.51460/baebd.1581408
21. Hewett, V. M. (2001). Examining the Reggio Emilia approach to early childhood education. Early Childhood Education Journal, 29(2), 95–100.
22. IBO (International Baccalaureate Organization). (2020). From principles into practice: Primary Years Programme (PYP). IBO. https://www.ibo.org/globalassets/new-structure/become-an-ib-school/pdfs/programme-standards-and-practices-2020-en.pdf
23. Johnson, R. B.,Onwuegbuzie, A. J. &Turne, L. A. (2004). Mixed methods research: A research paradigm whose time has come. Educational Researcher, 33(7), 14-26.
24. Kaya, Ü.Ü. & Uyanık Aktulun, Ö. (2024, 14-15, December ). Okul öncesi eğitimde aile katılımının genişleyen perspektifi: Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli. 1. International Transylvanıa Scientific Researches And Innovation Congress, Romania. https://www.wosconkongreleri.com/
25. Lincoln, S. Y., & Guba, E. G. (1985). Naturalistic inquiry. Sage Publications.
26. MEB [Millî Eğitim Bakanlığı], (2020). Öğretim programlarını değerlendirme raporu. https://ttkb.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2020_08/24113242_ogretimprogramlari_dr.pdf
27. MEB [Millî Eğitim Bakanlığı], (2024a). Türkiye yüzyılı maarif modeli öğretim programları ortak metni. https://tymm.meb.gov.tr/upload/brosur/2024programortakmetinOnayli.pdf
28. MEB [Millî Eğitim Bakanlığı], (2024b). Türkiye yüzyılı maarif modeli okul öncesi eğitimi programı. https://tymm.meb.gov.tr/upload/program/2024programokuloncesiOnayli.pdf
29. Mondi, C. F., Giovanelli, A., & Reynolds, A. J. (2021). Fostering socio-emotional learning through early childhood intervention. Journal of Child Care and Education Policy, 15(6), 1-43. https://doi.org/10.1186/s40723-021-00084-8
30. Özbay - Karlidag, I. (2021). Creating learning environments in preschool classrooms: Perspectives of pre-service preschool teachers. International Journal of Progressive Education, 17 (3), 327 342. https://doi.org/10.29329/ijpe.2021.346.21
31. Sheyın, A. O. (2024). Exploring the role of educational planning in shaping education policy for sustainable national development. Management, 6 (4), 577-596. https://www.ijilpm.com.ng/assets/vol.%2c-6(4)-sheyin-a.-o.pdf
32. Stake, R.E. (1983). Program evaluation, particularly responsive evaluation. In Evaluation models. evaluation in education and human services, Springer. https://doi.org/10.1007/978-94-009-6669-7_17
33. Stufflebeam, D. L., & Coryn, C. L. (2014). Evaluation theory, models, and applications. John Wiley & Sons.
34. Patton, M. Q. (2015). Qualitative research & Evaluation methods (4th Ed.). SAGE Publications.
35. Pekdoğan, S. (2012). Reggio Emilia yaklaşımı üzerine bir çalışma. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi. 12(2), 237-246.
36. Teddlie, C. & Tashakkori, A. (2015). Karma yöntem araştırmalarının temelleri. Y.Dede ve S.B. Demir (Çev.), Anı.
37. Uysal, B. (2023). Evaluation of the early childhood education curriculum developed in 2013 according to analytical curriculum evaluation model. (Master's thesis), Middle East Technical University.
38. Ünver, G. (2021). Program çalışmaları için öğretmen eğitimi. Öğretmen Eğitimi ve Öğretim, 2(2), 30-55. https://doi.org/10.55661/jnate.952088
39. Veraksa, A., Gavrilova, M., & Lepola, J. (2022). Learning motivation tendencies among preschoolers: Impact of executive functions and gender differences. Acta Psychologica, 228, 1-10. https://doi.org/10.1016/j.actpsy.2022.103647
40. Walia, A. (2020). Educational implications of individual differences. International Journal of Multidisciplinary Research and Development, 7 (2), 14-15.
41. Watson, E. (2019). Defining assessment. University of Alberta. https://www.ualberta.ca/en/centre-for-teaching-and-learning/media-library/teaching
42. Yıldırım, A. & Şimşek, H. (2013). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. (9. Baskı). Seçkin.
43. Zarra-Nezhad, M., Suhonen, K., & Sajaniemi, N. (2024). Keeping early social-emotional learning developmental: the development, implementation, and preliminary evaluation of a preventive intervention program for early childhood education and care. International Journal of Developmental Science, 17 (4), 113-125.