Araştırma Makalesi

Ortaokul Öğrencilerinin Problem Kurma Deneyimlerini Matematiksel Yaratıcılık Bağlamında Anlamlandırmaları

Sayı: Advanced Online Publication Erken Görünüm Tarihi: 20 Ağustos 2026
PDF İndir
TR EN

Ortaokul Öğrencilerinin Problem Kurma Deneyimlerini Matematiksel Yaratıcılık Bağlamında Anlamlandırmaları

Öz

Bu araştırmanın amacı, sekizinci sınıf öğrencilerinin problem kurma deneyimlerini matematiksel yaratıcılık bağlamında nasıl anlamlandırdıklarını derinlemesine incelemektir. Araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden fenomenoloji deseni kullanılmıştır. Çalışma grubu, Batı Karadeniz’de iki devlet okulunda öğrenim gören amaçlı örnekleme yöntemiyle seçilen dokuz öğrenciden oluşmaktadır. Veriler, yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılarak toplanmış ve içerik analizi yöntemiyle analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda üç ana tema ortaya çıkmıştır. Birinci temada, öğrencilerin problem kurma deneyimine keyif alma, özgüven duyma, paylaşmak isteme ve zorlanma gibi anlamlar yükledikleri belirlenmiştir. İkinci temada, öğrencilerin problem kurma ve matematiksel yaratıcılık arasında üretici birey olma, farklı bakış açısı geliştirme, özgün düşünme ve esnek düşünme gibi bağlantılar kurdukları tespit edilmiştir. Üçüncü temada ise öğrencilerin problem kurma ve çözme süreçlerini eş zamanlı planlama, çözüm kolaylığı ve konu tekrarı açısından bütünleşik bir süreç olarak deneyimledikleri ortaya konmuştur. Sonuç olarak, öğrencilerin problem kurmayı yalnızca matematiksel bir etkinlik olarak değil, yaratıcılığı destekleyen, özgüven artırıcı ve sosyal paylaşıma açık bir öğrenme deneyimi olarak anlamlandırdıkları belirlenmiştir. Bu bulgular, matematik öğretim programlarında problem kurma etkinliklerine daha fazla yer verilmesi gerektiğini ortaya koymaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Akay, H. (2006). Problem kurma yaklaşımı ile yapılan matematik öğretiminin öğrencilerin akademik başarısı, problem çözme becerisi ve yaratıcılığı üzerindeki etkisinin incelenmesi [Yayınlanmamış doktora tezi]. Gazi Üniversitesi.
  2. Akturan, U., & Esen, A. (2008). Fenomenoloji. İçinde T. Baş ve U. Akturan (Eds.), Nitel Araştırma Yöntemleri (ss. 83-98). Seçkin Yayıncılık.
  3. Altan, A., Topuz, F., Özdemir, A. Ş., & Bahadır, E. (2025). Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli 5. sınıf matematik ders kitaplarındaki etkinliklerin Amerikan Ulusal Matematik Öğretmenleri Konseyi süreç standartları ile analizi. İstanbul Eğitim Dergisi, 3, 337-365. https://doi.org/10.71270/istanbulegitim.istj.1809161
  4. Ayllón, M. F., & Gómez, I. A. (2014) La invención de problemas como tarea escolar. Escuela Abierta: Revista de Investigación Educativa 17, 29-40. https://doi.org/10.29257/EA17.2014.03
  5. Baumanns, L., & Rott, B. (2022). The process of problem posing: Development of a descriptive phase model of problem posing. Educational Studies in Mathematics, 110(2), 251-269. https://doi.org/10.1007/s10649-021-10136-y
  6. Baumanns, L., & Rott, B. (2024). Problem-posing tasks and their influence on pre-service teachers’ creative problem-posing performance and self-efficacy. The journal of mathematical behavior, 73, 101130. https://doi.org/10.1016/j.jmathb.2024.101130
  7. Biçer, A. (2021). A systematic literature review: Discipline-specific and general instructional practices fostering the mathematical creativity of students. International Journal of Education in Mathematics, Science and Technology, 9(2), 252-281. https://doi.org/10.46328/ijemst.1254
  8. Biçer, A., Lee, Y., Perihan, C., Capraro, M. M., & Capraro, R. M. (2020). Considering mathematical creative self-efficacy with problem posing as a measure of mathematical creativity. Educational Studies in Mathematics, 105(3), 457-485. https://doi.org/10.1007/s10649-020-09995-8

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Alan Eğitimleri (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

20 Ağustos 2026

Yayımlanma Tarihi

-

Gönderilme Tarihi

2 Aralık 2025

Kabul Tarihi

19 Temmuz 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Sayı: Advanced Online Publication

Kaynak Göster

APA
Pişkin Tunç, M., & Turan, F. (2026). Ortaokul Öğrencilerinin Problem Kurma Deneyimlerini Matematiksel Yaratıcılık Bağlamında Anlamlandırmaları. Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi, Advanced Online Publication. https://doi.org/10.51460/baebd.1834976
AMA
1.Pişkin Tunç M, Turan F. Ortaokul Öğrencilerinin Problem Kurma Deneyimlerini Matematiksel Yaratıcılık Bağlamında Anlamlandırmaları. BAEBD. 2026;(Advanced Online Publication). doi:10.51460/baebd.1834976
Chicago
Pişkin Tunç, Mutlu, ve Fatma Turan. 2026. “Ortaokul Öğrencilerinin Problem Kurma Deneyimlerini Matematiksel Yaratıcılık Bağlamında Anlamlandırmaları”. Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi, sy Advanced Online Publication. https://doi.org/10.51460/baebd.1834976.
EndNote
Pişkin Tunç M, Turan F (01 Ağustos 2026) Ortaokul Öğrencilerinin Problem Kurma Deneyimlerini Matematiksel Yaratıcılık Bağlamında Anlamlandırmaları. Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi Advanced Online Publication
IEEE
[1]M. Pişkin Tunç ve F. Turan, “Ortaokul Öğrencilerinin Problem Kurma Deneyimlerini Matematiksel Yaratıcılık Bağlamında Anlamlandırmaları”, BAEBD, sy Advanced Online Publication, Ağu. 2026, doi: 10.51460/baebd.1834976.
ISNAD
Pişkin Tunç, Mutlu - Turan, Fatma. “Ortaokul Öğrencilerinin Problem Kurma Deneyimlerini Matematiksel Yaratıcılık Bağlamında Anlamlandırmaları”. Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi. Advanced Online Publication (01 Ağustos 2026). https://doi.org/10.51460/baebd.1834976.
JAMA
1.Pişkin Tunç M, Turan F. Ortaokul Öğrencilerinin Problem Kurma Deneyimlerini Matematiksel Yaratıcılık Bağlamında Anlamlandırmaları. BAEBD. 2026. doi:10.51460/baebd.1834976.
MLA
Pişkin Tunç, Mutlu, ve Fatma Turan. “Ortaokul Öğrencilerinin Problem Kurma Deneyimlerini Matematiksel Yaratıcılık Bağlamında Anlamlandırmaları”. Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi, sy Advanced Online Publication, Ağustos 2026, doi:10.51460/baebd.1834976.
Vancouver
1.Mutlu Pişkin Tunç, Fatma Turan. Ortaokul Öğrencilerinin Problem Kurma Deneyimlerini Matematiksel Yaratıcılık Bağlamında Anlamlandırmaları. BAEBD. 01 Ağustos 2026;(Advanced Online Publication). doi:10.51460/baebd.1834976