BİR UZAKTAN EĞİTİM MERKEZİNİN ÖRGÜTSEL AMAÇLARININ ANALİZİ: BİR DEVLET ÜNİVERSİTESİ ÖRNEĞİ

Öz

Bu araştırmanın amacı, bir örgütsel amaç paradigması temelinde bir uzaktan eğitim merkezinin amaçlarının çözümlemesidir. Bu çalışma ile uzaktan eğitim örgütlerinin amaçlarını belirleme, yenileme ve düzenleme noktasında ölçeklenebilir standartlar oluşturmaya katkı sağlamak amaçlanmıştır. Bu bağlamda, literatürde ulaşılan örgütsel amaç kavramına ilişkin açıklamalar, sınıflandırma yaklaşımları, özellikleri, amaçlara göre yönetim ve örgütsel amaçlar ile örgütsel etkililik kavramları, bu çalışmadaki özgün ve sentez örgütsel amaç paradigmasının temel çerçevesini oluşturmuştur. Araştırma kapsamında Türkiye’de bir devlet üniversitesinin uzaktan eğitim uygulama ve araştırma merkezi yer almaktadır. Bu merkezin Resmi Gazete’de yayımlanan bir belgesi doküman analizi yöntemi kullanılarak analiz edilmiştir. Sonuç olarak, örgütün örgütsel amaç ifadeleri; örgütsel amaç sınıflandırma yaklaşımları kapsamında ortaya konulan; tekrarlı, problem çözebilen, yenilikçi, yüksek değerde, resmi, bireysel ve örgütsel, nitel ve nicel, geçişli ve yansımalı, toplumsal, çıktı, ürün, sistem, doğal ve temel, türetilmiş, stratejik, taktiksel, operasyonel ve açık ve kapalı sınıflandırma yaklaşımları temelinde çözümlenmiştir. Ayrıca, örgütsel amaç özellikleri temelinde gerçekleştirilen analize göre; yazılı ve gerçekçilik özelliği açısından üst düzeyde değere sahip olduğu, ama hiyerarşik bir yapı, doğru algılanma, detaylı, atanabilir, ölçülebilir, zaman, sınırlılık ve bireysel amaçlara uygunluk özellikleri açısından örgütün örgütsel amaçlarının çok az düzeyde bu değerlere sahip olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Örgütsel amaçların etkililiği temelinde gerçekleştirilen analizine göre; örgütün amaçlarında nicelik, miktar, süre veya zaman gibi ifadeler bulunmadığı için iş başarımı değerlendirmesine dayanak olabilme ve amaç gerçekleştirme yaklaşımı açısından örgütün örgütsel amaç özelliklerinin daha da güçlendirilmesi gerektiği ileri sürülmüştür.

Anahtar Kelimeler

• Örgütsel Amaç,Örgütsel Amaç Analizi,Örgütsel Amaç Özellikleri,Uzaktan Eğitim Merkezi

An Analysis of the Goals of a Distance Education Centre, a Case Study of a State University

Öz

The purpose of this research is to analyse the goals of a distance education center in detail. With this research, it aims at establishing a conceptual framework, scalable and applicable standards so as to set, determine and renew organizational goals for distance education organizations. The conceptual framework is established from the concepts of explanations, classification approaches, dimensions and features, the importance and effectiveness of organizational goal and management by objectives from the literature review. These concepts are synthesized in detailed and holistic ways, from different angles. A case study is the design of the study. The organization researched is a distance education application and research center of a public university. Maximum variation sampling is used. The data source of document analyzes is an official document. The data is examined by using descriptive and content analysis methods. A clear, written, detailed, innovative, repetitive, quantitative, measurable, a certain hierarchy and time expressions, social values are some of the identified results organizational goals expression can have. Organizational goal attainment, commitment, enormousness, multiplicity, integration, intangibility, Organizational goal attainment, commitment, enormousness, multiplicity, integration, intangibility, balance, displacement and conflict are dimensions of organizational goals determined.

Anahtar Kelimeler

• Organizational Goal,the Classification of Organizational Goal,Dimensions of Organizational Goal,Features of Organizational Goal,Distance Education Centre

Kaynakça

1. Aydın, M. (2005). Eğitim Yönetimi (7. Baskı). Ankara: Hatiboğlu Yayınları.
2. Barrett, J. H. (1970). Individual Goals and Organizational Objectives: A Study Of İntegration Mechanisms. Ann Arbor: Center for Research on Utilization of Scientific Knowledge, University of Michigan.
3. Biber, A. (1998). Örgütsel Amaçların Gerçekleştirilmesi Sürecinde İmajın Rolü ve Önemi. Yüksek Lisans Tezi. Gazi Üniversitesi.
4. Bozkurt, A. (2017). Türkiye’de uzaktan eğitimin dünü, bugünü ve yarını. Açıköğretim Uygulamaları ve Araştırmaları Dergisi, 3(2), 85-124.
5. Bursalıoğlu, Z. (2012). Okul Yönetiminde Yeni Yapı ve Davranış (17. Baskı). Ankara: Pegem Akademi. Cabı, E., ve Ersoy, H. (2017). Yükseköğretimde uzaktan eğitim uygulamalarinin incelenmesi: Türkiye örneği. Journal of Higher Education & Science/Yüksekögretim ve Bilim Dergisi, 7(3),419-20.
6. Can, H., Azizoğlu, Ö. A. ve Aydın, E. M. (2011). Organizasyon ve Yönetim (11. Baskı). Ankara: Siyasal Kitabevi.
7. Cothran, H. M., ve Wysocki, A. F. (2010). Developing SMART Goals For Your Organization. 1 Ağustos 2014 tarihinde http://edis.ifas.ufl.edu/fe577 adresinden erişildi.
8. Creswell, J. W. ve Poth, C. N. (2016). Qualitative inquiry and research design: Choosing among five approaches. Sage publications.

9. Crowther, J. F. (1968). Power Struggle And Organizational Goals: A Case Study of An İndustrial Firm. Published Doctoral Dissertation. University of Southern California.
10. Çelik, D. (2017). Türkiye Üniversitelerinde Uzaktan Eğitim Merkezleri Uygulamalarının Yetişkin Eğitimi Açısından Değerlendirilmesi. Doktora Tezi. Ankara Üniversitesi.
11. Daft, R. L. (1997). Management. Orlando: Fort Worth, Dryden Press.
12. Davis, J. H. (2015). Managing And Achieving Organization Goals -Chapter 1- The İmportance And Value Of Organizational Goal Setting. American Management Association, New York. 17 Şubat 2014 tarihinde http://www.flexstudy.com/catalog/schpdf.cfm?coursenum=95086 adresinden erişildi.
13. Davis, L. A. (2010). Ability of Leaders To Effectively Communicate And İnfluence Employees' Commitment To Organizational Goals. Published Doctoral Dissertation. Unıversıty of Phoenix. Drucker, P. F. (1954). The Practice Of Management. New York: Harper.
14. Durnalı, M. ve Filiz, B (2019). Delaware Okul İklimi Ölçeği Öğrenci Versiyonunun Türk Kültürüne uyarlanması: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Kastamonu Eğitim Dergisi, 27 (6), 2651-2661, doi: 10.24106/kefdergi.3513
15. Etzioni, A. (1964). Modern Organization. New Jersey: Prentice-Hall.
16. Genç, N. (2004). Yönetim Ve Organizasyon-Çağdaş Sistemler Ve Yaklaşımlar. Ankara: Seçkin Yayıncılık.
17. Gilpin, C. E. (1988). Neighbors, Inc.: Goal Structure And Organizational Survival-An Exploratory Case Study. Published Doctoral Dissertation. The Pennsylvania State University.
18. Gross, E. (1969). The definition of organizational goals [Elektronik Sürüm]. The British Journal of Sociology, 20(3), 277-294.
19. Güven, M. ve Belet, D. (2010). Primary school teacher trainees’ opinions on epistemological beliefs and metacognition. İlköğretim Online, 9(1), 361-378.
20. Harvey, C. M. (1991). Models of tradeoffs in a hierarchical structure of objectives. Management Science, 37(8), 1030-1042.
21. Hızal, A. (1983). Uzaktan Eğitim Süreçleri ve Yazılı Gereçler. Ankara: Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Yayınları Yayın No 122.
22. Hill, W. (1969). The Goal Formation Process in Complex Organizations. Journal of Management Studies, 6(2), 198-208.
23. Howard, R. H. (1982). Organizational Goal Congruence: Its Potential Effect on The Acceptance of An İnnovation. Published Doctoral Dissertation. Northwestern University.
24. Hoy, W. K., ve Miskel, C. G. (2010). Eğitim Yönetimi. (S. Turan, Çev. Ed.) Ankara: Nobel. (2005 baskısından çevrilmiştir).
25. Jones, G. R. (2004). Organizational Theory, Design, And Change (International Edition). NJ: Pearson Prentice Hall.
26. Kunt, Ş. (2012). Türkiye’de Üniversitelerin Stratejik Planlarındaki Misyon, Vizyon Ve Stratejik Amaçların İçerik Analizi. Yayımlanmış Yüksek Lisans Tezi. Çukurova Üniversitesi.
27. Levinson, H. (2003). Management by whose objectives? Harvard Business Review, 81(1), 107-116. Limon, İ. ve Durnalı, M. (2017). İşbirlikçi İklim Ölçeği’nin Türkçe’ye uyarlanması: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Sakarya University Journal of Education, 7(2), 282-294, doi: 10.19126/suje.335818
28. Locke, E. A., Shaw, K. N., Saari, L. M., & Latham, G. P. (1981). Goal Setting And Task Performance: 1969-1980. Psychological Bulletin, 90, 125-152.
29. Love, P. E. ve Skitmore, M. (1996). Approaches To Organisational Effectiveness And Their Application To Construction Organisations. 04 Eylül 2014 tarihinde http://eprints.qut.edu.au/4524/ adresinden erişildi.
30. Maddox, P. M. (1995). Relationship Of Hospital Work Unit Organizational Culture To Hospital Goal Attainment. Published Doctoral Dissertation. Columbia University.
31. Maheshwari, B. L. (1969). Management by objectives. Economic and Political Weekly, 4(8), M2-M3, M5-M7.
32. Management Class Ltd. (2014). 04 Eylül 2014 tarihinde http://www.management-class-global.com/strategios/mb102/chapter3.html adresinden erişildi.
33. Miles, M. B. ve Huberman, A. M. (1994). Qualitative data analysis: An expanded sourcebook. Thousand Oaks: SAGE.
34. Mohr, L. B. (1973). The Concept of Organizational Goal. [Elektronik Sürüm]. The American Political Science Review, 67(2), 470-481.
35. Neuman, W. L. (2006). Toplumsal Araştırma Yöntemleri Nitel ve Nicel Yaklaşımlar (S. Özge, Çev.) İstanbul: Yayınodası Ltd.
36. Öğülmüş, S. (1991). İçerik Çözümlemesi. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Dergisi, 24(1), 213-220. Özdem, G. (2011). An Analysis of The Mission and Vision Statements on The Strategic Plans of Higher Education Institutions. Educational Sciences: Theory and Practice, 11(4), 1887-1894.
37. Özdemir, M. (2010). Nitel Veri Analizi: Sosyal Bilimlerde Yöntembilim Sorunsalı Üzerine Bir Çalışma. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 11 (1), 323-343.
38. Perrow, C. (1970). Organizational Analysis: A Sociological View. CA: Wadsworth.
39. Polatoğlu, A. (2000). Introduction to Public Administration: The Case Of Turkey [Elektronik Sürüm]. Ankara: METU.
40. Price, J. L. (1972). The Study of Organizational Effectiveness. The Sociological Quarterly, 13(1), 3-15. Reichard, B. D. (1999). Principles of organizational goal setting. 13 Aralık 2013 tarihinde http://www.bdrconsultants.com/goalsetting.pdf adresinden erişildi.
41. Resmi Gazete (2005). … Üniversitesi Uzaktan Eğitim Araştırma ve Uygulama Merkezi Yönetmeliği(…). Sapio, N. A. (2012). The structuration of goals in a healthcare setting: a case study examining the social structuring ınteractions between organizational context and knowledgeable agents. Published Doctoral Dissertation. The George Washington University.
42. Scot, W. R. (2003). Organizations: Rational, Natural and Open Systems (5th Edition). New Jersey: Prentice Hall, 2003.
43. Simon, H. A. (1964). On The Concept of Organizational Goal [Elektronik Sürüm]. Administrative Science Quarterly, 9(1), 1-22.
44. Taşgit, Y. E. ve Sert, H. T. (2017). Liderlik tarzlarının örgütsel yapıya yansımaları üzerine bir araştırma. İşletme Araştırmaları Dergisi, 9(4), 530-550.
45. Tavşancıl, E. ve Aslan, E. 2001. İçerik Analizi ve Uygulama Örnekleri. İstanbul:Epsilon Yayınları. Thomson, T. M. (1998). Management by Objectives. The Pfeiffer Library. 20 Aralık 2014 tarihinde http://home.snu.edu/~jsmith/library/body/v20.pdf adresinden erişildi.
46. Topaloğlu, A.Ö. (2009). Okul Öncesi Eğitim Kurumlarında Çalışan Yöneticilerin Örgütsel Amaçları Gerçekleştirmedeki Yeterlilikleri. Yüksek Lisans Tezi. Trakya Üniversitesi. Sosyal Bilimler Enstitüsü. Topkaya, E. (2013). Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri (Güncelleştirilmiş 5. Baskı). Eğitimde Kuram ve Uygulama, 2(2), 113-118. doi:http://dx.doi.org/10.17244/eku.46826.
47. Toprakçı, E. (1995). . Eğitim Yönetimi,1(1).
48. Waterman Jr, R. H., Peters, T. J., & Phillips, J. R. (1980). Structure is not organization. Business Horizons, 23(3), 14-26.
49. Wheeler, D.A. (2008). Perspectives of Change: Municipal Park And Recreation Directors Perceptions of The İmportance Of Specified Organizational Goals 1983-2008. Published Doctoral Dissertation. University of Northern Iowa.
50. Wieland, G. F. (1969). The Determinants of Clarity in Organizational Goals. Human Relations, 22, 161. 28 Aralık 2014 tarihinde http://www.psc.isr.umich.edu/dis/infoserv/isrpub/pdf/Determinants ofclarity_ 2543c_.PDF adresinden erişildi.[Çevrim-içi:], Erişim tarihi: 28 Aralık 2014.
51. Winstead, P. C. (1977). Management by Objectives. 18 Kasım 2014 tarihinde http://files.eric.ed.gov/fulltext/ED136628.pdf adresinden erişildi.
52. Yavuzalp, N., Demirel, M., Taş, H. ve Canbolat, G. (2017). Türkiye’deki üniversitelerin uzaktan eğitim merkezlerinin mevcut durumu üzerine bir doküman analizi çalışması. Kastamonu Education Journal, 25(2).
53. Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2013). Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri. Ankara:Seçkin Yayıncılık.
54. Youker, R. ve Brown, J. (2001). Defining The Hierarchy Of Project Objectives. IPMA Conference (Slovenia: American Society for Advancement of Project Management, 1998).