Araştırma Makalesi

ORTADOĞU’DA FRANSIZ EMPERYALİZMİ: FRANSIZ MANDA YÖNETİMİ DÖNEMİNDE SURİYE (1920-1946)

Cilt: 1 Sayı: 1 31 Aralık 2019
PDF İndir
EN TR

ORTADOĞU’DA FRANSIZ EMPERYALİZMİ: FRANSIZ MANDA YÖNETİMİ DÖNEMİNDE SURİYE (1920-1946)

Öz

Bu çalışma, 1920-1946 yılları arasında Fransız mandası olarak yönetilen Suriye'de, Fransız idaresinin uyguladığı siyasi, ekonomi ve kültür politikalarını incelemektedir. Suriye'deki siyasi, sosyal ve iktisadi hayatın her alanına nüfuz eden Fransız politikalarının temel odak noktasını, etnik ve mezhepsel ayrılıklar ve bölgesel çatışmalar oluşturmuştur. Genel olarak 'böl ve yönet' anlayışıyla hareket eden Fransız yönetimi, Suriye'de farklı etnik ve mezhepsel temellere dayanan dört bölgesel devlet kurmuşlar ve böylece, Suriyelilerin siyasi birlik ve bütünlük içinde kendilerine karşı harekete geçmelerini engellemeyi hedeflemişlerdir. Fransız yönetimi, manda yönetimi boyunca Suriye’deki bütün ekonomik faaliyetlerin denetimini de kendi ellerinde tutmuş, kendi para birimi olan Frank'ı ticari faaliyetlerin merkezine koymuştur. Fransız manda yönetiminin yön verdiği ekonomik sistemde sadece büyük toprak sahipleri kâr edebilmiş, küçük toprak sahipleri ve köylüler ise çok kötü şartlarda yaşamak zorunda kalmışlardır. Ayrıca, yirmi beş yıldan fazla bir süre Suriye'de kalan Fransız idaresi, bölgede uyguladıkları eğitim ve kültür politikalarıyla halkı adeta kültürel asimilasyona maruz bırakmışlardır. Okullarda Suriye tarihi yerine, Fransız tarihinin okutulması ve Fransızcanın belli bir süre zorunlu dil haline getirilmesi, Fransız manda idaresinin Suriye'de beyin yıkama politikalarından sadece birkaçıdır.

Bu makalede, Fransız manda idaresinin 1920-1946 yılları arasında Suriye’de uyguladığı sömürge politikaları analitik bir bakış açısıyla ele alınmıştır. Ayrıca, üzerinden yaklaşık yüz yıl geçmiş olmasına rağmen, bu politikaların etkilerinin bölgede hala nasıl hissedildiği ortaya konulmaya çalışılmıştır. Bu noktadan hareketle söz konusu çalışma, yaklaşık on yıldır devam eden Suriye’deki iç savaşın temel sebeplerini ve bölgede meydana gelen diğer gelişmeleri, Fransız idaresinin sömürge politikaları ışığında, çok daha farklı bir bakış açısıyla değerlendirmeyi amaçlamaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Acar, İrfan C., Lübnan Bunalımı ve Filistin Sorunu, TTK, Ankara 1989.
  2. Bağlıoğlu, Ahmet, Orta Doğu Siyasi Tarihinde Dürziler, Fırat Üniversitesi Orta Doğu Araştırmaları Merkezi Yayınları, Elazığ 2006.
  3. Barr, Jamess, Kırmızı Çizgi, Paylaşılamayan Toprakların Yakın Tarihi, (Çev.: Ekin Can Göksoy), Pegasus Yayınları, İstanbul 2016.
  4. Bey, Salma Mardam, Syria’s Quest For Independence 1939-1945, Ithaca Press, Beyrut 1997.
  5. Blake, Gerald H. ve Drysdale, Alasdair, The Middle East and North Africa: A Political Geography, Oxford University Press, New York 1985.
  6. Burke, Edmund, III, ‘‘A Comparative View of French Native Policy in Morocco and Syria, 1912-1925’’, Middle Eastern Studies, C. 9, S. 2, ss. 175-186.
  7. Cemal Paşa, Osmanlı İmparatorluğu'nda Ayrılıkçı Arap Örgütleri, Âliye-i Divan-ı Harb-i Örfı̂si, (Yay. Haz.: Ayşe H. Aydın), Arba Yayınları, İstanbul 1993.
  8. Cleveland, William L. ve Bunton, Martin, A History of the Modern Middle East, Westview Press, Boulder 2009.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

31 Aralık 2019

Gönderilme Tarihi

8 Aralık 2019

Kabul Tarihi

30 Aralık 2019

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2019 Cilt: 1 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Demirel, A. (2019). ORTADOĞU’DA FRANSIZ EMPERYALİZMİ: FRANSIZ MANDA YÖNETİMİ DÖNEMİNDE SURİYE (1920-1946). BELLEK Uluslararası Tarih ve Kültür Araştırmaları Dergisi, 1(1), 69-89. https://izlik.org/JA43KG44ZC
AMA
1.Demirel A. ORTADOĞU’DA FRANSIZ EMPERYALİZMİ: FRANSIZ MANDA YÖNETİMİ DÖNEMİNDE SURİYE (1920-1946). BELLEK Uluslararası Tarih ve Kültür Araştırmaları Dergisi. 2019;1(1):69-89. https://izlik.org/JA43KG44ZC
Chicago
Demirel, Ali. 2019. “ORTADOĞU’DA FRANSIZ EMPERYALİZMİ: FRANSIZ MANDA YÖNETİMİ DÖNEMİNDE SURİYE (1920-1946)”. BELLEK Uluslararası Tarih ve Kültür Araştırmaları Dergisi 1 (1): 69-89. https://izlik.org/JA43KG44ZC.
EndNote
Demirel A (01 Aralık 2019) ORTADOĞU’DA FRANSIZ EMPERYALİZMİ: FRANSIZ MANDA YÖNETİMİ DÖNEMİNDE SURİYE (1920-1946). BELLEK Uluslararası Tarih ve Kültür Araştırmaları Dergisi 1 1 69–89.
IEEE
[1]A. Demirel, “ORTADOĞU’DA FRANSIZ EMPERYALİZMİ: FRANSIZ MANDA YÖNETİMİ DÖNEMİNDE SURİYE (1920-1946)”, BELLEK Uluslararası Tarih ve Kültür Araştırmaları Dergisi, c. 1, sy 1, ss. 69–89, Ara. 2019, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA43KG44ZC
ISNAD
Demirel, Ali. “ORTADOĞU’DA FRANSIZ EMPERYALİZMİ: FRANSIZ MANDA YÖNETİMİ DÖNEMİNDE SURİYE (1920-1946)”. BELLEK Uluslararası Tarih ve Kültür Araştırmaları Dergisi 1/1 (01 Aralık 2019): 69-89. https://izlik.org/JA43KG44ZC.
JAMA
1.Demirel A. ORTADOĞU’DA FRANSIZ EMPERYALİZMİ: FRANSIZ MANDA YÖNETİMİ DÖNEMİNDE SURİYE (1920-1946). BELLEK Uluslararası Tarih ve Kültür Araştırmaları Dergisi. 2019;1:69–89.
MLA
Demirel, Ali. “ORTADOĞU’DA FRANSIZ EMPERYALİZMİ: FRANSIZ MANDA YÖNETİMİ DÖNEMİNDE SURİYE (1920-1946)”. BELLEK Uluslararası Tarih ve Kültür Araştırmaları Dergisi, c. 1, sy 1, Aralık 2019, ss. 69-89, https://izlik.org/JA43KG44ZC.
Vancouver
1.Ali Demirel. ORTADOĞU’DA FRANSIZ EMPERYALİZMİ: FRANSIZ MANDA YÖNETİMİ DÖNEMİNDE SURİYE (1920-1946). BELLEK Uluslararası Tarih ve Kültür Araştırmaları Dergisi [Internet]. 01 Aralık 2019;1(1):69-8. Erişim adresi: https://izlik.org/JA43KG44ZC