Kronik başarısızlık: İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi Taraflar Konferansı
Öz
İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi Taraflar Konferansı (Conference of the Parties – COP), 1995 yılından bu yana küresel iklim yönetişiminde merkezi bir rol üstlenmektedir. Konferans çok taraflı bir forum gibi çalışmakta; kamu kurumları, lobiciler, özel sektör, akademi ve sivil toplumdan binlerce katılımcıyı bir araya getirmektedir. Kyoto Protokolü ve Paris Anlaşması gibi köşe taşı niteliğinde uzlaşmalar kamuoyuna büyük başarı örnekleri olarak duyurulsa da iklim değişikliğiyle mücadele ve iklim değişikliğine uyum söz konusu olduğunda 30 yılı aşkın zaman zarfında ortaya çıkan sonucun başarısızlığını ortaya koymak mümkündür. İklim değişikliği söz konusu olduğunda dünyanın bulunduğu yerle olması gereken yer arasındaki mesafe gittikçe artmaktadır. Yalnızca iklim değişikliğini durdurma ve iklim değişikliğine uyum açısından değil, başta Çerçeve Sözleşme olmak üzere iklim yönetişiminin kendi belirlediği amaçlarla ulaştığı nokta arasındaki mesafe açısından dahi başarısızlık net bir şekilde ortaya konulabilir. Bu makalede; hedeflerle uygulama arasındaki mesafe, iklim finansmanın kronik yetersizliği, fosil yakıt çevrelerinin güçlü etkisi ve süreçsel eşitsizlikler ele alınmaktadır. Makale metot olarak nitel araştırmaya dayanmaktadır. Akademik kaynaklar, resmî kurumların raporları ve kararları yanında mahkeme kararları da kaynak olarak kullanılmaktadır.
Anahtar Kelimeler
İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi, Taraflar Konferansı, İklim Müzakereleri, İklim Siyaseti
Destekleyen Kurum
Etik Beyan
Kaynakça
- Andrei, S., Tenzing, J., Craft, B., & Abeysinghe, A. (2016). A study of LDC capacity at the UNFCCC: Engaging in negotiations and interpreting outcomes. IIED.
- Bhattacharya, A., Songwe, V., Soubeyran, E., & Stern, N. (2024). Raising ambition and accelerating delivery of climate finance. Grantham Research Institute on Climate Change and the Environment, London School of Economics and Political Science.
- Climate Tracker Asia. (2025). Commentary | COP30: The worst logistics of all time. https://climatetracker.asia/cop30-logistics (Erişim: 12/12/2025)
- Crippa, M., Guizzardi, D., Pagani, F., Banja, M., Muntean, M., vd. (2025). GHG emissions of all world countries – 2025 report. Publications Office of the European Union. https://doi.org/10.2760/9816914
- Evans, S., & Gabbatiss, J. (2019). COP25: Key outcomes agreed at the UN climate talks in Madrid. https://www.carbonbrief.org/cop25-key-outcomes-agreed-at-the-un-climate-talks-in-madrid (Erişim: 03/12/2025)
- Global Witness. (2023). Record number of fossil fuel lobbyists granted access to COP28 climate talks. https://globalwitness.org/en/press-releases/record-number-of-fossil-fuel-lobbyists-granted-access-to-cop28-climate-talks/ (Erişim: 03/12/2025)
- Global Witness. (2024). New investigation reveals how the COP28 president used role to pursue oil and gas deals. https://globalwitness.org/en/press-releases/new-investigation-reveals-how-the-cop28-president-used-role-to-pursue-oil-and-gas-deals (Erişim: 03/12/2025)
- Harvey, F. (2019, December 13). Richer nations accused of stalling progress on climate crisis. The Guardian. https://www.theguardian.com/science/2019/dec/13/richer-nations-accused-of-stalling-progress-on-climate-crisis (Erişim: 03/03/2025)
- InfluenceMap. (2026). InfluenceMap's Corporate Accountability Platform: A fact-checking resource for COP30. https://cop.influencemap.org/CorporateInfluenceDatabase (Erişim: 01/02/2026)
- Intergovernmental Panel on Climate Change. (2023). Climate change 2023: Synthesis report. Contribution of Working Groups I, II and III to the Sixth Assessment Report of the Intergovernmental Panel on Climate Change (H. Lee & J. Romero, Eds.). https://doi.org/10.59327/IPCC/AR6-9789291691647