Başkent Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi (BUJE), araştırma ve yayın etiği süreçlerinde ulusal ve uluslararası etik ilke, standart ve düzenlemeleri esas alır. Bu kapsamda dergi, uluslararası düzeyde Committee on Publication Ethics (COPE) tarafından benimsenen yayın etiği ilkelerini; ulusal düzeyde ise TR Dizin kriterlerini ve bilimsel araştırma ile yayın etiğine ilişkin ilgili ulusal düzenlemeleri dikkate alır.

Bu ilke ve düzenlemeler doğrultusunda BUJE’ye gönderilen tüm çalışmaların bilimsel araştırma ve yayın etiğine uygun biçimde hazırlanmış olması zorunludur. Etik ilkelere uyma yükümlülüğü yalnızca yazarlara değil; editörlere, alan editörlerine ve hakemlere de aittir.

Araştırma Etiği

BUJE’ye gönderilen çalışmaların; araştırmanın planlanması, yürütülmesi, veri toplama, analiz, yorumlama ve raporlama süreçlerinin tamamında etik ilkelere uygun olması gerekir.

İnsan katılımcılarla yürütülen araştırmalarda gönüllülük ilkesi gözetilmeli, gerekli durumlarda bilgilendirilmiş onam alınmalı, katılımcı mahremiyeti korunmalı ve kişisel verilerin gizliliğine dikkat edilmelidir.

Tüm araştırmalarda yazarlar makalede etik hususları yöntem bölümünde belirli bir başlıkla açıkça belirtmelidir.

Her bir veri toplama aracı ve süreci bir etik komite onayına sahip olmalıdır. Komite onayında onaylayan kurum, onay numarası ve tarihi yer almalıdır. Bu bilgiler makalenin ilk veya son sayfalarında ve ayrıca yöntem bölümünde ifade edilmelidir. Onay belgesi makale içerisinde yer almamalı, ancak yükleme aşamasında "Etik ve Onay Belgesi" seçeneği seçilerek yüklenmelidir.

Veri toplama aşamasında katılımcı onam formu kullanılmalıdır. Bu durum yöntem kısmında ifade edilmeli ve form makale sonuna "Ek" olarak eklenmelidir.

 Yayın Etiği

BUJE, yayın süreçlerinde bilimsel niteliği, akademik yeterliği ve etik sorumluluğu esas alır.

Dergiye gönderilen çalışmalar yalnızca özgünlük, bilimsel katkı, yöntemsel yeterlik ve dergi kapsamına uygunluk ölçütleri temelinde değerlendirilir.

Daha önce yayımlanmış, yayımlanmak üzere kabul edilmiş veya aynı anda başka bir dergide değerlendirme sürecinde bulunan çalışmalar değerlendirmeye alınmaz.

Bir makalenin benzerlik oranı farklı kaynaklardan toplamda %20'den, tek bir kaynaktan ise %5'ten az olmalıdır, aksi takdirde makale yazara geri gönderilir. Herhangi bir gönderim/düzeltmeden sonra, makale BUJE ekibi makaleler benzerlik açısından analiz edilir.

Yazarların Etik Sorumlulukları

Yazarlar, dergiye gönderdikleri çalışmaların özgün olduğunu,  bilimsel ve etik ilkelere uygun biçimde hazırlandığını kabul etmiş sayılır.

Yazarlar aşağıdaki hususlardan sorumludur:

• Çalışmanın daha önce yayımlanmamış olması ve başka bir dergide değerlendirme sürecinde bulunmaması
• Kullanılan tüm kaynakların akademik kurallara uygun biçimde gösterilmesi
• Gerekli durumlarda etik kurul onayının alınmış olması
• İnsan katılımcılarla yapılan araştırmalarda bilgilendirilmiş onam sürecinin işletilmiş olması
• Varsa çıkar çatışması ve finansal destek bilgilerinin açıkça beyan edilmesi
• Editörlük tarafından talep edilen bilgi ve belgelerin zamanında sunulması

Yazarlık yalnızca çalışmaya anlamlı akademik katkı sağlayan kişiler için geçerlidir. Katkı sağlamayan kişilerin yazar olarak gösterilmesi veya katkı sağlayan kişilerin dışarıda bırakılması etik ihlal olarak değerlendirilir.

Hakemlerin Etik Sorumlulukları

Hakemler yalnızca uzmanlık alanlarına giren çalışmaları değerlendirmeyi kabul etmelidir.

Hakemler aşağıdaki ilkelere uymakla yükümlüdür:

• Değerlendirdikleri çalışmaları gizli belge olarak kabul etmek
• Çalışmanın içeriğini üçüncü kişilerle paylaşmamak
• Elde ettikleri bilgileri kişisel ya da kurumsal çıkar amacıyla kullanmamak
• Çıkar çatışması bulunan durumlarda değerlendirme görevini kabul etmemek
• Değerlendirmelerini bilimsel, tarafsız, yapıcı ve gerekçeli biçimde sunmak
• Değerlendirme sürecini belirlenen süre içinde tamamlamak

Hakem raporlarında küçültücü, kişiselleştirilmiş veya akademik üsluba aykırı ifadelere yer verilemez.

Editörlerin ve Alan Editörlerinin Etik Sorumlulukları

Editörler ve alan editörleri, değerlendirme ve yayın süreçlerini bilimsel kalite, tarafsızlık, gizlilik ve etik uygunluk ilkeleri çerçevesinde yürütür.

Editörler ve alan editörleri aşağıdaki hususlardan sorumludur:

• Çalışmaları bilimsel ölçütlere göre değerlendirmek
• Hakemlik sürecinin adil ve zamanında yürütülmesini sağlamak
• Çıkar çatışması bulunan dosyalarda görev almamak
• Etik ihlal şüphesi bulunan durumlarda gerekli incelemeyi yürütmek
• Gerektiğinde yazarlardan açıklama, düzeltme veya belge talep etmek
• Yayımlanmış çalışmalarda tespit edilen önemli hata veya etik sorunlarda gerekli işlemleri yapmak
• Yazar ve hakem bilgilerinin gizliliğini korumak

Çıkar Çatışması

Yazarlar, hakemler, editörler ve alan editörleri; değerlendirme ve yayın süreçlerini etkileyebilecek her türlü mali, kurumsal, akademik veya kişisel çıkar çatışmasını editörlüğe bildirmekle yükümlüdür.

Çıkar çatışması bulunan durumlarda ilgili kişi değerlendirme veya karar sürecinin dışında tutulabilir.

Etik İhlal Durumunda İzlenecek Süreç

Dergiye gönderilen veya yayımlanan bir çalışmaya ilişkin etik ihlal şüphesinin ortaya çıkması hâlinde editör gerekli inceleme sürecini başlatır.

Gerekli görüldüğünde yazarlardan açıklama, ek bilgi veya belge talep edilebilir.

İhlalin niteliğine göre aşağıdaki işlemler uygulanabilir:

• Değerlendirme sürecinin durdurulması
• Başvurunun reddedilmesi
• Yazardan düzeltme istenmesi
• Düzeltme metni veya açıklama yayımlanması
• Makalenin geri çekilmesi
• Gerekli durumlarda ilgili kurumlara bildirimde bulunulması

Yürürlük ve Kabul

BUJE’ye çalışma gönderen yazarlar, değerlendirme sürecine katılan hakemler ve süreçlerde görev alan editörler ile alan editörleri, bu politikada belirtilen etik ilke ve sorumlulukları kabul etmiş sayılır.

Bu politika, derginin araştırma ve yayın süreçlerinde etik standartların korunması amacıyla uygulanır ve gerekli görüldüğünde güncellenebilir.