ÖĞRENCİLERİN GENEL SİNİZM DÜZEYLERİNİN NOMOFOBİ DÜZEYLERİNE ETKİSİNDE YALNIZLIĞIN MODERATOR ETKİSİ

Öz

Amaç: Araştırmada, öğrencilerin sinizm düzeylerinin onların nomofobi düzeylerine nasıl etki ettiğini ve öğrencilerin yalnızlık düzeyinin bu ilişki üzerindeki aracılık rolünü tespit etmek amaçlanmıştır. Yöntem: Araştırmada, veri toplama aracı olarak anket yöntemi kullanılmış ve ilgili anketler rassal olarak İstanbul Üniversitesi’nde farklı bölümlerde eğitim alan 241 öğrenciye uygulanmıştır. Verilerin analizi için SPSS 20 paket programından yararlanılmıştır. Kısıtlar: Analiz için gereken verilerin yalnızca bir üniversite ile sınırlı kalması araştırmanın kısıtını oluşturmaktadır. Bulgular: Araştırma bulgularına göre, sinizmin nomofobi üzerinde istatistiksel olarak anlamlı bir etkisi olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca, sinizmin nomofobi üzerindeki etkisinde yalnızlığın kısmi bir moderator etkisi görülmüştür. Nomofobi ile akademik başarı arasında ise istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunamamıştır. Sonuç: Araştırma sonucuna göre, öğrencilerde sinik davranışların artması onlarda nomofobi düzeyinin artmasına neden olmaktadır. Yalnızlık düzeyinin artması, bu etkiyi güçlendirmektedir. Yalnızlık düzeyinin azalması ise bu etkiyi zayıflatmaktadır. Bunun yanında öğrencilerin nomofobik olmasının, onların akademik başarıları üzerinde anlamlı bir etkiye sahip olmadığı görülmüştür.

Anahtar Kelimeler

• Sinizm
• Yalnızlık
• Nomofobi
• Akademik Başarı.

THE MODERATOR EFFECT OF LONELİNESS ON THE EFFECT OF STUDENTS' GENERAL CYNİCİSM LEVELS ON NOMOPHOBİA LEVELS

Öz

Purpose: It was aimed to determine how students' cynicism levels affect their nomophobia levels and the mediating role of students' loneliness level on this relationship in the research. Method: In the research, the questionnaire method was used as a data collection tool and the related questionnaires were randomly applied to 241 students studying in different departments at Istanbul University. SPSS 20 package program was used for the analysis of the data. Limitations: The data required for the analysis is limited to only one university constitutes the limitation of the research Findings: According to the research findings, it was determined that cynicism had a statistically significant effect on nomophobia. In addition, a partial moderator effect of loneliness was observed in the effect of cynicism on nomophobia. Significant relationship wasn’t found between nomophobia and academic achievement statistically. Conclusion: According to the results of the research, the increase in cynical behaviors in students causes an increase in the level of nomophobia in them. Increasing the level of loneliness strengthens this effect. In addition, it was seen that the students' being nomophobic did not have a significant effect on their academic achievement.

Anahtar Kelimeler

• Cynicism
• Loneliness
• Nomophobia
• Academic Success.

Kaynakça

1. Ada, S., & Tatlı, H. S. (2013). Akıllı telefon kullanımını etkileyen faktörler üzerine bir araştırma. XV. Akademik Bilişim Sempozyumu. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/641995
2. Ajzen, I. (2001). Nature and operation of attitudes. Annual Review of Psychology, 52, 27-58. https://doi.org/10.1146/annurev.psych.52.1.27
3. Akıllı, K., & Gezgin, D. M. (2016). Üniversite öğrencilerinin nomofobi düzeyleri ile farklı davranış örüntülerinin arasındaki ilişkilerin incelenmesi. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 40, 51-69. https://doi.org/10.21764/efd.80423
4. Akman, E. (2019). Akıllı telefonsuz kalma korkusunun (nomofobi) akademik başarıya etkisi: Süleyman Demirel Üniversitesi siyaset bilimi ve kamu yönetimi öğrencileri üzerinden bir değerlendirme. Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi, 7(16), 256-275 https://doi.org/10.33692/avrasyad.543756
5. Aktaş, H., & Yılmaz , N. (2017). Üniversite gençlerinin yalnızlık ve utangaçlık unsurları açısından akıllı telefon bağımlılığı. International Journal of Social Sciences and Education Research, 3(1), 85-100. https://doi.org/10.24289/ijsser.283590
6. Akyüz, B., Kesen, M., & Oğrak, A. (2016). Örgütsel güven ve akademik özyeterlik algısının genel sinizm ve etik dışı davranışlara etkisi. Çankırı Karatekin Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 7(1), 85-106. https://dergipark.org.tr/en/pub/jiss/issue/25889/272762
7. Arslan , Ş., & Akarçay, D. (2013). Psikolojik Şiddetin genel ve örgütsel sinizme etkileri. Erciyes Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 41, 25-44. https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/66659
8. Asher, S., & Paquette, J. (2003). Loneliness and peer relations in childhood. Current Directions in Psychological Science, 12(3), 75-78. https://doi.org/10.1111/1467-8721.01233

9. Avcı, M. (2012). Eğitimde temel bir sorun: Yabancılaşma. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 16(3), 23-40. https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/32337
10. Ayık, A., Uzun, T., Ataş, Ö., & Yücel, E. (2015). Öğrencilerin genel sinizm tutumları ve okula yabancılaşma algıları arasındaki ilişkilerin incelenmesi. International Journal of Social Science, Number: 39, 491-508. http://dx.doi.org/10.9761/JASSS3083
11. Bademci, V. (2001). Türkiye'deki okullar ne işe yarar? Türkiye'nin anomi, yabancılaşma, ekonomik büyüme, demokratikleşme sorunlarına çözüm önerisi: Toplam kalite yönetimi temelli bir eğitimde yeniden yapılanma stratejisi. Alp Yayınevi.
12. Bian, M., & Leung, L. (2014). Linking loneliness, shyness, smartphone addiction symptoms, and patterns of smartphone use to social capital. Social Science Computer Review, 33(1), 61-79. https://doi.org/10.1177/0894439314528779
13. Bragazzi, N. L. & Puente, D. G. 2014. A proposal for ıncluding nomophobia in the new dsmv. Psychology Research And Behavior Management, 7, 155-160. https://doi.org/10.2147/PRBM.S41386
14. Brown, M., Higgins, K., & Paulsen, K. (2003). Adolescent alienation: What is it and what can educators do about it? Intervention in School and Clinic, 39(1), 3-9. https://doi.org/10.1177/10534512030390010101
15. Campbell , S. (2004). Normative Mobile Phone Use in Public Settings. Paper Presented At The Annual Meeting of the National Communication Association.
16. ChaisatienKanji , P., & Akahori, A. (2007). A Pilot Study on 3G Mobile Phone and Two Dimension Barcode in Classroom Communication and Support System. Seventh IEEE International Conference on (s. 111-113). https://doi.org/10.1109/ICALT.2007.31
17. Cheever, N., Rosen, L., Carrier, M., & Chavez, A. (2014). Out of sight is not out of mind: the impact of restricting wireless mobile device use on anxiety levels among low, moderate and high users. Computers in Human Behavior, 37, 290-297. https://doi.org/10.1016/j.chb.2014.05.002
18. Çakır, Ö., & Oğuz, E. (2017). Lise Öğrencilerinin yalnızlık düzeyleri ile akıllı telefon bağımlılığı arasındaki ilişki. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 13(1), 418-429. https://doi.org/10.17860/mersinefd.290711
19. Çelik, Y., & Atilla, G. (2018). Üniversite öğrencilerinin nomofobi, duygu düzenleme güçlüğü ve akademik başarıları arasındaki ilişkinin incelenmesi: Manavgat myo örneği, Internatıonal Journal Of Socıal Humanıtıes Scıences Research (Jshsr), 26, 2628-2639. https://l24.im/hvfiT
20. Çiftçi, E. (2013). Genel sinizmin ve örgütsel sinizmin işe bağlılık düzeyine etkisi: konya ilindeki otel çalışanları üzerinde bir araştırma (Yayın no: 331875) [Yüksek lisans tezi, Selçuk Üniversitesi] Yüksek Öğretim Kurumu Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/tezSorguSonucYeni.jsp
21. Demir, A. (1989). UCLA Yalnızlık ölçeğinin geçerlilik ve güvenirliliği. Psikoloji Dergisi, 7(23), 14-18. https://www.psikolog.org.tr/tr/yayinlar/dergiler/1031828/tpd1300443319890000m000359.pdf
22. Doğan, U., & Karakuş, Y. (2015). Lise öğrencilerinin sosyal ağ siteleri kullanımının yordayıcısı olarak çok boyutlu yalnızlık. Sakarya University Journal of Education, 6(1), 51-71. https://doi.org/10.19126/suje.40198
23. Emmanuel, R. (2015). The truth about smartphone addiction. College Student Journal, 49(2), 291-299. https://www.researchgate.net/publication/281243425_The_truth_about_smartphone_addiction
24. Erdem, H., Kalkın, G., Türen, U., & Deniz, M. (2016). Üniversite öğrencilerinde mobil telefon yoksunluğu korkusunun (nomofobi) akademik başarıya etkisi. Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 21(3), 57-71. https://doi.org/10.19126/suje.40198
25. Erdem, H., Türen, U., & Kalkın, G. (2017). Mobil telefon yoksunluğu korkusu (nomofobi) yayılımı: Türkiye’den üniversite öğrencileri ve kamu çalışanları örneklemi. Bilişim Teknolojileri Dergisi, 10(1), 1-12. https://doi.org/10.17671/btd.30223
26. Erdost, H. E., Karacaoğlu, K. & Reyhanoğlu, M. (2007). Örgütsel sinizm kavramı ve ilgili ölçeklerin türkiye'deki bir firmada test edilmesi. 15. Ulusal Yönetim ve Organizasyon Kongresi Bildiri Kitabı (514-524), Sakarya Üniversitesi. https://l24.im/BX2
27. Geçten, E. (1999). İnsan olmak (20b). Remzi Kitapevi.
28. Gezgin, D. M., & Şahin, Y. L. (2017). Sosyal ağ kullanıcılarının nomofobi düzeylerinin çeşitli faktörler açısından incelenmesi. Eğitim Teknolojisi Kuram ve Uygulama, 7(1), 1-15. https://l24.im/ly5bq
29. Gezgin, D. M., Hamutoglu, N. B., Gültekin, G. S., & Ayas, T. (2018). The relationship between nomophobia and loneliness among turkish adolescents. International Journal of Research in Education and Science, 4(2), 358-374. https://doi.org/10.21890/ijres.409265
30. Hair, J., Black, W., Babin, B., & Anderson, R. (2014). Multivariate data analysis. Pearson İnternational New Edition.
31. James, M. (2005). Antecedents and Consequences Of Cynicism in Organizations: An Examination of the Potential Positive and Negative Effects on School Systems. The Florida State University. USA.
32. Karacaoğlu, K., & İnce, F. (2012). Brandes, Dharwadkar ve Dean’in (1999) örgütsel sinizm ölçeği türkçe formunun geçerlilik ve güvenilirlik çalışması: Kayseri organize sanayi bölgesi örneği. Business and Economics Research Journal, 3(3), 77-92. http://www.berjournal.com/wp-content/plugins/downloads-manager/upload/BERJ%203(3)12%20Article%205%20pp.77-92.pdf
33. King, A. L., Oli, A. C., Valen, A. M., Baczynski, T. P., & Nardi, A. E. (2013). Nomophobia: Dependency on virtual environments or social phobia? Computers in Human Behavior, 29, 140-144. https://doi.org/10.1016/j.chb.2012.07.025
34. Kocabaş, D., & Korucu, S. (2018). Dijital çağın hastalığı nomofobi üzerine bir araştırma. Avrasya Sosyal ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, 5(11), 254-268. https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/602389
35. Oerlemans, K., & Jenkins, H. (1998). There are aliens in our school. Issues in Educational Research, 8(2). http://www.iier.org.au/iier8/oerlemans.html
36. Olcay, A. & Esen, M. (2021). Seyahat acentesi çalışanlarının nomofobi düzeylerinin belirlenmesi üzerine bir araştırma. Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Turizm Fakültesi Dergisi, 24(1), 72-98. https://doi.org/10.34189/tfd.24.01.004
37. Öndeş, E. & İrmiş, A. (2018). Genel sinizm ve örgütsel sinizm ilişkisi üzerine bir araştırma, Pamukkale Journal of Eurasian Socioeconomic Studies, 5(2), 1-12 . https://doi.org/10.34232/pjess.411017
38. Perlman, D., & Peplau, L. A. (1981). Toward a social psychology of. London, Academic Press.
39. SecurEnvoy. (2012, 02 16). 66% of the population suffer from Nomophobia the fear of being without their phone. Berkshire. https://securenvoy.com/blog/66-population-suffer-nomophobia-fear-being-without-their-phone-2/
40. Seeman, M. (1983). Alienation motifs in contemporary theorizing: The hidden continuity of the classic themes. Social Psychology Quarterly 46(3). 171-184. https://doi.org/10.2307/3033789
41. Serdar, Y., & Kişioğlu, A. N. (2018). Teknolojinin Getirdiği Yeni Hastalıklar: Nomofobi, Netlessfobi, FoMO. Süleyman Demirel Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi, 25(4), 473-480. https://doi.org/10.17343/sdutfd.380640
42. Sezer, B., & Atilgan, S. B. (2019). Akıllı telefon kullanımının karanlık tarafı (nomofobi): endişelenmemize gerek var mı?, Tıp Eğitimi Dünyası, 18(54), 30-43. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/681216
43. Sidorkin, A. (2004). In the event of learning: alienation and participative thinking in education. Educational Theory, 54(3), 261-262. https://doi.org/10.1111/j.0013-2004.2004.00018.x
44. Tavolacci, M. P., Meyrignac, G., Richard, L., Dehelotte, P., & Ladner, J. (2015). Problematic use of mobile phone and nomophobia among French college students, The European Journal of Public Health, 25(3), 206-215. https://doi.org/10.1093/eurpub/ckv172.088
45. Tutar, H. (2010). İşgören yabancılaşması ve örgütsel sağlık ilişkisi: Bankacılık sektöründe bir uygulama. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, 65(1), 175-204. https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/35927
46. Wayne , D., Carolyn , R., McRae, C., & Gomez, M. (2012). Is loneliness the same as being? The Journal of Psychology: Interdisciplinary and Applied, 146(1-2), 7-22. https://doi.org/10.1080/00223980.2011.589414
47. Weiss, R. S. (1973). Loneliness: The experience of emotional and social isolation. The MIT Press.
48. Woodward, J. (1967). Loneliness and solitude: Phenomena, incidence and factorial relationships. Agricultural Experiment Station, Project No. 93-11, University of Nebraska
49. Wong, C.-S., & Law, K. (2002). The effects of leader and follower emotional intelligence on performance and attitude: An exploratory study. The Leadership Quarterly, 13, 243–274. https://doi.org/10.1016/S1048-9843(02)00099-1
50. Wrightsman, L.,S. (1992). Assumptions about human nature ımplications for researchers and practitioners. Newbury Park: Sage Publications
51. Yaşar, R. (2007). Yalnızlık. Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 17(1), 237-260. https://l24.im/u0d1I
52. Yıldırım, S., & Kişioğlu, A. N. (2018). Teknolojinin getirdiği yeni hastalıklar: Nomofobi, netlessfobi, fomo. SDÜ Tıp Fakültesi Dergisi, 25(4), 473-480. https://doi.org/10.17343/sdutfd.380640
53. Yıldırım, C., & Correia, A. P. (2015). Exploring the dimensions of nomophobia: Development and validation of a self-reported questionnaire. Computers in Human Behavior, 49, 130- 137. https://doi.org/10.1016/j.chb.2015.02.059
54. Yıldırım, C., Sumuer, E., Adnan, M., & Yıldırım, S. (2015) A growing fear: Prevalence of nomophobia among Turkish college students, Information Development, 32(5), 1322- 1331. https://doi.org/10.1177/0266666915599025
55. Yıldız, M. A., & Duy, B. (2014). Adaptation of the short-form of the UCLA Loneliness Scale (ULS-8) to Turkish for the adolescents. The Journal of Psychiatry and Neurological Sciences, 27, 194-203. https://l24.im/azYS5x
56. Yılmaz, G., Şar, A. H., & Civan, S. (2015). Ergenlerde mobil telefon bağımlığı ile sosyal kaygı arasındaki ilişkinin incelenmesi. Online Journal of Technology Addiction & Cyberbullying, 2(2), 20-37. https://dergipark.org.tr/tr/pub/ojtac/issue/28470/303439