Kompostlaştırılmış farklı organik gübrelerin domateste bazı organik asitlerin değişimi üzerine etkileri

Öz

Topraktaki organik madde miktarı bitkilerin beslenme durumlarına doğrudan etkide bulunabilmektedir. Bu da verime olduğu gibi meyve kalitesine de etki eder. Dolayısıyla beslenme ve meyve kalitesi arasında doğrudan ilişki kurmak mümkün olur. Farklı organik kompostlaştırılmış gübrelerin domatesin kalitesinin önemli bileşenlerinden olan organik asitlere olan etkilerinin belirlenmesi amacıyla denemeler Balıkesir Gönen sınırları içinde bulunan üretici arazilerinde 2013 yılında kurulmuştur. Çalışmada kullanılan kompostlaştırılmış organik gübreler hem tekil olarak hem de toprak analizi sonucunda elde edilen veriler karşılığına denk gelen sentetik gübreler ile karıştırılarak parsellere uygulanmıştır. Uygulanan gübreler, Biyogaz kompostu (BK), biyogaz kompostu + konvansiyonel uygulama (BK+K), Sığır gübresi kompostu (SG), Sığır gübresi kompostu+ konvansiyonel uygulama (SG+K), Konvansiyonel uygulama (K), ve hiçbir gübrenin uygulanmadığı kontrol (C) uygulamasıdır. Çalışma hasat döneminde örnek meyveler HPLC ile analizlere tabii tutulmuş ve Askorbik asit (mg/100g), oksalik asit (mg/100g), Tartarik asit (mg/100g), Malik Asit (mg/100g), Malonoik asit (mg/100g), Laktik asit (mg/100g), Asetik asit (mg/100g), Sitrik asit (mg/100g) miktarları belirlenmiştir. Denemeler sonucunda elde edilen verilere göre, askorbik asit miktarları arasında istatistiki anlamda farklılıklar saptanmış ve kontrol uygulamasında (C) en yüksek miktar belirlenmiştir. Oksalik asit miktarları arasında yapılan karşılaştırmada ise en yüksek değer kontrol uygulamasında (C) saptanırken en düşük değer biyogaz kompostu (BK) uygulamasında belirlenmiştir. Biyogaz uygulaması (BK) tartarik asit miktarları açısından da en yüksek değeri vermiştir. Malik asit miktarları arasında en yüksek değer Konvansiyonel gübre  (K) uygulamasından elde edilmiştir. Laktik asit miktarları açısından gübre uygulamaları arasında farklılık saptanmamıştır. Malonoik ve Asetik asit miktarları Kontrol uygulamasında en yüksek değerleri verirken, Tartarik asit en fazla Biyogaz uygulamasından (BK) elde edilmiştir. Sitrik asit değerleri ise en yüksek Biyogaz + konvansiyonel uygulamasında(BK+K) saptanmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Domates,kompost,organik asit,organik madde

Kaynakça

1. M.Arnetoli, G. Montegrossi, A. Buccıant., C.Gonnelli. Determination Of Organic Acids In Plants Of Silene Paradoxa L. By Hplc. J. Agric. Food Chem., 56, 789–795, 2008.
2. Augustın, J., Beck, C. And Marousek, G. I. Quantitative determination of ascorbic acid in potatoes and potato products by high performance liquid chromatography. Journal of Food Science, 46, 312}316 (1981)
3. Wheeler, G. L., Jones, M. A. and Smırnoff, N. The biosynthetic pathway of vitamin C in higher plants. Nature, 6683, 365}369 (1998)Goddard, M.C. Andmatthews, R. H. Contribution of fruits and vegetables to human nutrition. HortScience, 14, 245}247 (1979).
4. Kleın, B. P. And Perry, A. K. Ascorbic acid and vitamin A activity in selected vegetables from di!erent geographic areas of the United States. Journal of Food Science, 47, 941}945, 948 (1982).
5. Yahia, E.M., Contreras-Padilla, M. and Gonzalez-Aguilar, G., 2001. Ascorbic Acid Content in Relation to Ascorbic Acid Oxidase Activity and Polyamine Content in Tomato and Bell Pepper Fruits During Development, Maturation and Senescence. Lebensm.-Wiss. u.-Technol., 34, 452}457.
6. Taşova, H., Akın A., 2013. Marmara Bölgesi Topraklarının Bitki Besin Maddesi Kapsamlarının Belirlenmesi, Veri Tabanının Oluşturulması ve Haritalanması. Toprak-Su Dergisi, Cilt 2 Sayı 2 (83-95).
7. Baldwin, E.A., Nisperos-Carriedo, M.O., Moshonas M.G., 1991. Quantitative Analysis of Flavor and Other Volatiles and for Certain Constituents of Two Tomato Cultivars during Ripening. J. AMER. SOC. HORT. SCI. 116(2):265-269.
8. Thybo A.K., Edelenbos, M., Christensen, L.P., Sørensen, J.N., 2006. Effect of organic growing systems on sensory quality and chemical composition of tomatoes. Thorup- Kristensen. LWT-Food Sci Tech 39:835–843.

9. Burton WG, van Es A, Hartmans KJ (1992). The physics and physiology of storage. In: Harris.
10. Koç E, Üstün AS (2008). Patojenlere Karşı Bitkilerde Savunma Ve Antioksidanlar. Erciyes Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi 24 (1-2) 82 – 100.Çalışkan M (2000). The Metabolism of Oxalic Acid. Turk J Zool 24 103–106.
11. Guil JL, Torija ME, Gimenez JJ, Rodriguez-Gareia I, Gimenez A (1996). Oxalic acid and calcium determination in wild edible plants. J. Agric. Food. Chemistry 44 1821-1823.
12. Guil JL, Torija ME, Gimenez JJ, Rodriguez-Gareia I, Gimenez A (1996). Oxalic acid and calcium determination in wild edible plants. J. Agric. Food. Chemistry 44 1821-1823.
13. Ulrich R (1970). The biochemistry of fruits and their products. Vol. I. Food science and technology. Ed. By A.C. Hulme. Academic Press London and New York.
14. Mordoğan, N., Ergun, S., 2001. Elma Meyvesinin Organik Asit İçerikleri ile Bitki Besin Elementleri Arasındaki İlişkiler. Ege Üniv. Ziraat Fak. Derg., 2001, 38(2-3):111-118.