Araştırma Makalesi

NÜKLEER SİLAHLARIN YASAKLANMASI ANTLAŞMASI VE ULUSLARARASI HUKUK: MEMUL BİR TEAMÜL HUKUKU KURALI ÜZERİNE MEYUS BİR İNCELEME

Cilt: 27 Sayı: 1 29 Mayıs 2025
PDF İndir
EN TR

NÜKLEER SİLAHLARIN YASAKLANMASI ANTLAŞMASI VE ULUSLARARASI HUKUK: MEMUL BİR TEAMÜL HUKUKU KURALI ÜZERİNE MEYUS BİR İNCELEME

Öz

Nükleer Silahların Yasaklanması Antlaşması (NYSA), kapsamlı bir yasak-lama çerçevesi oluşturarak nükleer silahların ortadan kaldırılmasını hedefleyen önemli bir girişimdir. Kabulünün hemen ardından, NSYA’nın nükleer silahların bulundurulması, kullanılması veya kullanma tehdidinde bulunulmasının yasak-lanması şeklinde yeni bir teamül hukuku kuralının ortaya çıkışını sağladığı veya buna katkıda bulunduğu öne sürülmüştür. Bu çalışma, NSYA’nın 1. maddesinde yer verilen yasakların teamül hukuku statüsüne ulaşıp ulaşmadığını incelemek-tedir. Çalışma, devlet uygulaması, opinio juris ve içtihat incelemesine dayalı bir yöntem benimseyerek iki temel araştırma sorusunu ele almaktadır. İlk olarak, 1. madde kapsamındaki yasakların uluslararası teamül hukuku olarak kabul edil-mesi için gerekli özelliklere sahip olup olmadığı incelenmektedir. İkinci olarak, söz konusu yasakların teamül hukuku statüsünde olduklarının veya yakın gelecekte olacaklarının kabulü halinde, söz konusu yasaklara muhalif devletlerin hukuki durumları ısrarlı itiraz kuralı çerçevesinde değerlendirilmektedir. Çalışmanın bulguları, NSYA’nın öngördüğü yasakların henüz uluslararası teamül hukukuna dönüşmediğini göstermektedir. Bunun başlıca nedeni, özellikle nükle-er silah sahibi devletler ve müttefikleri arasında tek tip ve temsil edici bir devlet uygulamasının bulunmamasıdır. Bu araştırma, küresel silahsızlanma hedeflerini nükleer silah sahibi devletler ve müttefiklerinin stratejik ve güvenlik endişeleriyle uyumlu hale getirmenin zorluklarını vurgulayarak doktrine katkıda bulunmayı amaçlamakta ve nihayetinde NSYA’nın normatif hedeflerinin jeopolitik gerçek-lerle sınırlı kaldığını öne sürmektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Abdullah, Sannia: “Nuclear Ethics? Why Pakistan Has Not Used Nuclear Weapons … Yet’, Washington Quarterly, Cilt: 41, Sayı: 4, 2019, s. 157-173.
  2. Ahmadou Sadio Diallo (Republic of Guinea v. Democratic Republic of the Congo), Preliminary Objections, 2007 I.C.J. Rep. 612-613 (24 Mayıs 2007).
  3. Akande, Dapo: “Nuclear Weapons, Unclear Law? Deciphering the Nuclear Weapons Advisory Opinion of the International Court”, British Yearbook of International Law, Cilt: 68, Sayı: 1, 1997, s. 165-217.
  4. Akkutay, Berat Lale: Uluslararası Andlaşmaların Üçüncü Devletlere Etkisi, Adalet Yayınevi, Ankara 2020.
  5. Anand, Isha: “The Legality of the Use of Nuclear Weapons in Light of the Treaty on the Prohibition of Nuclear Weapons (TPNW) or Nuke Ban Treaty, 2021”, Jus Corpus Law Journal, Cilt: 3, Sayı: 2, 2022, s. 318-337.
  6. Arajärvi, Noora: The Changing Nature of Customary International Law: Methods of Interpreting the Concept of Custom in International Criminal Tribunals, Routledge, New York 2014.
  7. Arsava, A. Füsun: “Nükleer Silahların Yasaklanması Anlaşması ve NATO Anlaşması”, Türkiye Adalet Akademisi Dergisi, Sayı 56, 2023, s. 203-228.
  8. Asylum (Columbia v Peru), Merits, Judgment of 20 November, 1950 ICJ Rep. 266.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Kamu Hukuku (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

29 Mayıs 2025

Gönderilme Tarihi

31 Aralık 2024

Kabul Tarihi

30 Ocak 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 27 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Kırdım, Ş. E. (2025). NÜKLEER SİLAHLARIN YASAKLANMASI ANTLAŞMASI VE ULUSLARARASI HUKUK: MEMUL BİR TEAMÜL HUKUKU KURALI ÜZERİNE MEYUS BİR İNCELEME. Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 27(1), 393-444. https://doi.org/10.33717/deuhfd.1610699
AMA
1.Kırdım ŞE. NÜKLEER SİLAHLARIN YASAKLANMASI ANTLAŞMASI VE ULUSLARARASI HUKUK: MEMUL BİR TEAMÜL HUKUKU KURALI ÜZERİNE MEYUS BİR İNCELEME. DEÜHFD. 2025;27(1):393-444. doi:10.33717/deuhfd.1610699
Chicago
Kırdım, Şahin Eray. 2025. “NÜKLEER SİLAHLARIN YASAKLANMASI ANTLAŞMASI VE ULUSLARARASI HUKUK: MEMUL BİR TEAMÜL HUKUKU KURALI ÜZERİNE MEYUS BİR İNCELEME”. Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 27 (1): 393-444. https://doi.org/10.33717/deuhfd.1610699.
EndNote
Kırdım ŞE (01 Mayıs 2025) NÜKLEER SİLAHLARIN YASAKLANMASI ANTLAŞMASI VE ULUSLARARASI HUKUK: MEMUL BİR TEAMÜL HUKUKU KURALI ÜZERİNE MEYUS BİR İNCELEME. Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 27 1 393–444.
IEEE
[1]Ş. E. Kırdım, “NÜKLEER SİLAHLARIN YASAKLANMASI ANTLAŞMASI VE ULUSLARARASI HUKUK: MEMUL BİR TEAMÜL HUKUKU KURALI ÜZERİNE MEYUS BİR İNCELEME”, DEÜHFD, c. 27, sy 1, ss. 393–444, May. 2025, doi: 10.33717/deuhfd.1610699.
ISNAD
Kırdım, Şahin Eray. “NÜKLEER SİLAHLARIN YASAKLANMASI ANTLAŞMASI VE ULUSLARARASI HUKUK: MEMUL BİR TEAMÜL HUKUKU KURALI ÜZERİNE MEYUS BİR İNCELEME”. Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 27/1 (01 Mayıs 2025): 393-444. https://doi.org/10.33717/deuhfd.1610699.
JAMA
1.Kırdım ŞE. NÜKLEER SİLAHLARIN YASAKLANMASI ANTLAŞMASI VE ULUSLARARASI HUKUK: MEMUL BİR TEAMÜL HUKUKU KURALI ÜZERİNE MEYUS BİR İNCELEME. DEÜHFD. 2025;27:393–444.
MLA
Kırdım, Şahin Eray. “NÜKLEER SİLAHLARIN YASAKLANMASI ANTLAŞMASI VE ULUSLARARASI HUKUK: MEMUL BİR TEAMÜL HUKUKU KURALI ÜZERİNE MEYUS BİR İNCELEME”. Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, c. 27, sy 1, Mayıs 2025, ss. 393-44, doi:10.33717/deuhfd.1610699.
Vancouver
1.Şahin Eray Kırdım. NÜKLEER SİLAHLARIN YASAKLANMASI ANTLAŞMASI VE ULUSLARARASI HUKUK: MEMUL BİR TEAMÜL HUKUKU KURALI ÜZERİNE MEYUS BİR İNCELEME. DEÜHFD. 01 Mayıs 2025;27(1):393-444. doi:10.33717/deuhfd.1610699

Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi
TR-DİZİN, HeinOnline, GoogleScholar, Academindex, Sherpa Romeo, Ulrich’s Periodicals Directory ve Asos Index veri tabanlarında taranmaktadır.

Dergimiz 2024 Mayıs sayısından itibaren yalnızca elektronik ortamda yayınlanacaktır.

Dokuz Eylul University Publishing Web-Page
https://kutuphane.deu.edu.tr/yayinevi/

İletişim sayfamız
https://dergipark.org.tr/tr/pub/deuhfd/contacts

open-access7532.logowik.com.webpby-nc.png