THE ANNOTATION OF MATRIMONIAL RESIDENCE WITHIN THE SCOPE OF THE CIRCULAR LETTER NUMBERED 1756 (2014/4)

Öz

The Turkish Civil Code (TCC), which entered into force on 01 January

2002, introduced the institution of the matrimonial residence as a new concept

to Turkish law. The matrimonial residence is protected against some

transactions that made by the spouse who has a legal right on the property.

According to article 194 of TCC the spouse who has a legal right on the

property, may terminate a tenancy agreement, transfer or limit the rights on the

property of matrimonial residence only with the express consent of the other

spouse. If the matrimonial residence is a real estate, the non-owning spouse may

enrol a matrimonial residence annotation in the land registry according to

article 194 (3) of TCC. Although the lack of the consent of the other spouse, the

spouse who is the owner of the matrimonial residence may transfer the

owneraship of property to a third party. In this case, it is especially important

that who will be protected by the law under the protection of a good faith in the

land registry specially. If the annotation of matrimonial residence is enroled

into the land register, the spouse who is the owner cannot be transfer the

ownership of property to the third party. Therefore the protection of

matrimonial residence has become more effective with the annotation of

matrimonial residence according to article 194 of TCC. The procedure of

matrimonial residence’s annotation has been regulated by the circular letter

numbered 1756 (2014/4) but not with the article 194 (3) of TCC. Therefore in

this study, the annotation of the matrimonial residence will be examined within

the circular letter numbered 1756 (2014/4).

1756 (2014/4) SAYILI GENELGE KAPSAMINDA AİLE KONUTU ŞERHİ

Öz

01 Ocak 2002 tarihinde yürürlüğe giren Türk Medeni Kanunu (TMK) Türk

Hukukuna yeni bir kavram olarak aile konutu müessesesini getirmiştir. Aile

konutu, konut üzerinde hak sahibi olan eşin bazı işlemlerine karşı korunmaktadır.

TMK 194. maddeye göre aile konutu üzerinde hak sahibi eş, sadece

diğer eşin açık rızasıyla aile konutu ile ilgili kira sözleşmesini feshedebilir, aile

konutunu devredebilir veya aile konutu üzerindeki hakları sınırlayabilir. Eğer

aile konutu taşınmazsa, TMK 194/3 maddeye göre malik olmayan eş, tapu

kütüğüne aile konutu şerhi verebilir. Diğer eşin rızası olmamasına rağmen, aile

konutunun maliki olan eş, aile konutunu üçüncü bir kişiye devredebilir. Bu

durumda özellikle tapuya güven ilkesi kapsamında hukukun kimi koruyacağı

önem taşıyan bir noktadır. Eğer aile konutunda şerh verilmişse malik olan eş,

aile konutunu üçüncü bir kişiye devredemez. Bu nedenle, TMK 194/3. madde ile

aile konutunda sağlanan koruma aile konutu şerhi yoluyla daha da etkili

kılınmıştır. TMK 194/3 maddede değil, fakat 1756 (2014/4) sayılı Genelge ile

tapu kütüğüne aile konutu şerhinin nasıl konulacağı düzenlenmiştir. Bu nedenle,

bu çalışmada aile konutu şerhi verilmesi 1756 (2014/4) sayılı Genelge kapsamında

incelenecektir.

Anahtar Kelimeler

• Aile konutu,aile konutunun korunması,aile konutu şerhi,tapu kütüğü

Kaynakça

1. Acabey, Mehmet Beşir: Evlilik Birliğinde Yasal Mal Rejimi, İzmir, 1998.
2. Akkanat, Halil: Tapu Tahsis Belgesinden Kaynaklanan Hukuki Sorunlar, Prof. Dr. Hüseyin Hatemi’ye Armağan, Cilt I, İstanbul, 2009, s. 233- 250.
3. Armutçuoğlu, Can Yalçın: Aile Konutuna Sağlanan Koruma ve Aile Konutu Şerhinin Hukuki Niteliği, MÜHF-HAD, C. 17, S. 1-2, s. 413- 436.
4. Ayan, Serkan: Evlilik Birliğinin Korunması, Ankara 2004.
5. Aybay/Hatemi, Eşya Hukuku, İstanbul 2012. Büyükay, Yusuf: Yeni Türk Medeni Kanunu’nun 194. Maddesinde Yer Alan Aile Konutuna İlişkin Sınırlamanın Hukuki Niteliği, EAkademi. Org, Eylül 2006.
6. Doğan, Murat: Medeni Kanununun Getirdiği Yeni Bir Müessese Aile Konutu, AÜEHFD, Cilt VI, Sayı 1-4, s. 285-300.
7. Dönmez, Murat: Aile Konutunun Haczi, TBB Dergisi, 2008 (77), s. 349- 358.
8. Dural/Öğüz/Gümüş, Türk Özel Hukuku, Cilt III, Aile Hukuku, İstanbul 2019.

9. Ertaş, Şeref: Eşya Hukuku, İzmir 2014.
10. Genç Arıdemir, Arzu: Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğünün 2002/7 Sayılı, 11.06.2002 Tarihli Genelgenin Aile Konutu Şerhine İlişkin Hükümlerinin Değerlendirilmesi, Prof, Dr. Özer Seliçi’ye Armağan, Ankara 2006, Sayfa 127-148.
11. Giray, Faruk Kerem: 4721 Sayılı Türk Medeni Kanununda Yer Alan “Aile Konutu” Kavramının Kanunlar İhtilafı Hukuku Bakımından Değerlendirilmesi, Milletlerarası Özel Hukuku Bülteni, Yıl 23. Sayı 1-2, 2003, Prof. Dr. Gülören Tekinalp’e Armağan, s. 424-448.
12. Gümüş, M. Alper: Türk Medeni Kanununun Getirdiği Yeni Şerhler, Ankara 2003, (Şerhler).
13. Gümüş, M. Alper: Teoride ve Uygulamada Evliliğin Genel Hükümleri ve Mal Rejimleri, İstanbul 2008.
14. Günergök, Özcan: Eşlerden Birinin Mülkiyetindeki Tapuya Kayıtlı Aile Konutu Üzerinde Üçüncü Kişilerin Mülkiyet ve Sınırlı Ayni Hak İktisabı, EHFD. Cilt XIII, Sayı 1-2, 2009, s. 249-281.
15. Havutçu, Ayşe: Evli Kadının Yerleşim Yeri, DEÜHFD, C.VII, S.1, İzmir 2005, s. 29-50.
16. Hüseyin, İhsan: Aile Konutu: Kavram, Üzerindeki Haklar ve Korunması, AÜHFD, 67(3) 2018, s. 577-604.
17. Nebioğlu Öner, Şebnem: Aile Konutunun Sağ Kalan Eşe Özgülenmesi, Ankara 2014.
18. Nomer/Ergüne, Eşya Hukuku, İstanbul 2017.
19. Kamacı, Mahmut: Aile Konutu ve Hak Sahibi Eşin Bu Konutla İlgili Tasarruflarına Karşı Diğer Eşin Katılma Hakkı, Y.D. 2004, S. 1-2, s. 113-138, (Aile Konutu).
20. Kamacı, Mahmut: Tapu Kütüğüne “Aile Konutu Şerhi”nin Konulması, Şerhin İşlevi, Geçerlilik Süresi ve Terkini Sorunu, Y.D. 2010 Temmuz, C. 36, S. 3, s. 23-59.
21. Karabağ Bulut, Nil: Aile Konutu Üzerinde İpotek Tesisi, Medeni Hukuk Alanındaki Güncel Yargıtay Kararlarının Değerlendirilmesi Sempozyumları, Cilt I Eşya Hukuku (20 Ekim 2016), İstanbul 2017, s. 59-85.
22. Kılıçoğlu, Ahmet M.: Aile Hukuku, Ankara 2015.
23. Kuru, Baki: İcra ve İflas Hukuku El Kitabı, Ankara 2013.
24. Oğuzman/Seliçi/Oktay-Özdemir, Eşya Hukuku, İstanbul 2013.
25. Öztan, Bilge: Aile Hukuku, Ankara 2015.
26. Özen, Burak: Türk Medeni Hukukunda Eşya Üzerinde İntifa Hakkı, İstanbul 2008.
27. Pekcanıtez/Atalay/Sungurtekin-Özkan/Özekes, İcra ve İflas Hukuku, Ders Kitabı, İstanbul 2017.
28. Serozan, Rona: Aile Konutunun Şerhine Değişik Bir Yaklaşım, Prof. Dr. Zahit İmre’ye Armağan, İstanbul 2009, s. 279-288.
29. Sirmen, Lale: Eşya Hukuku, Ankara 2016.
30. Şıpka, Şükran: Aile Konutu İle İlgili İşlemlerde Diğer Eşin Rızası, İstanbul 2004.
31. Vardar Hamamcıoğlu, Gülşah: Türk Medeni Kanunu’na Göre Yerleşim Yeri, İstanbul 2009.
32. Yağcıoğlu, Ali Haydar: Edinilmiş Mallara Katılma Rejiminde Eşlerin Yasal Alım Hakkı, Güncel, İzmir 2007.