Michel Foucault'da İktidar Analizi
Öz
Fransız düşünür Michel Foucault bilgi üretme yolculuğunda önce özneye odaklanmış, bu amaçla dışlanmışlıkları (deli, suçlu, öğrenci, eşcinsel vb.), bunları üreten ve yeniden üreten söylemi, söylemin ilişkide olduğu iktidarı, iktidarla içkin bir ilişkide olan bilgiyi ve yine iktidarın yarattığı hakikatı açıklamaya girişmiştir. Ancak bir süre sonra rotası özneden iktidara kaymıştır. Düşünür, iktidar nedir gibi bir soruya yanıt vermek yerine iktidarın, dahası iktidar ilişkilerinin nasıllığına yanıt arar. İktidarı gündelik toplumsal ilişkilerde somutlaştıran Foucault, kapatılmayı ve bu kapatılmayı sağlayan kurumlara odaklanarak iktidar ilişkilerinin dönüşümünü bize sunmaktadır. Egemenlikten disiplinci iktidara, yani gözetim toplumuna, oradan da düzenleyici iktidara (biyo-iktidar) nasıl geçildiğini tarihsel bir perspektif ve felsefi bir temelle ortaya koymaktadır. Kendi bilgisini de içeren iktidar, geliştirdiği söylemlerle bedene ve nüfusa yayılmakta ve neyin normal neyin anormal, neyin aynı neyin başka yada örneğin kimin namuslu kimin namussuz olduğuna karar verebilmektedir. İşte bu çalışmada düşünürün iktidar analizi; iktidarın ürettiği hakikat ve iktidarı derinleştiren, dilin desteklediği söylem ve bilgi yardımıyla açıklanmaya çalışılacaktır, ana eksen ise iktidar ilişkilerinin dönüşerek ilerlediği tezi olacaktır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Agamben, G. (2001). Kutsal İnsan: Egemen İktidar ve Çıplak Hayat. Türkmen, İ. (Çev.) İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
- Ateş Durç, S. (2012). Namus, Biyopolitika ve Şiddet. V. Tecim, Ç. Tarhan ve C. Aydın (Ed.), Dokuz Eylül Üniversitesi DEKAUM Uluslararası Kadın Konferansı (9-11 Mayıs 2012) Bildiriler Kitabı içinde, (ss. 273-282). İzmir.
- Deveci, C. (1999). Foucault’nun İktidar Kavramsallaştırmasında Siyasal Boyutun Ayrıştırılamazlığı. Doğu- Batı, 9, 25-45.
- Chitty, C. (2017, 24 Aralık). Foucault’da İktidar Kavramı ve Sosyalist Bir Yönetim Sanatı. Boren, A. (Çev.). e-skop: Sanat Tarihi, Eleştiri Dergisi, https://www.e-skop.com/skopbulten/foucaultda-iktidar-kavrami-ve-sosyalist-bir-yonetim-sanati/3628, (Erişim Tarihi: 12.11.2020).
- Davidson, A. I. (2010). Arkeoloji, Genealoji, Etik. V. Urhan (Der.), Foucault içinde (ss. 249-267). İstanbul: Say Yayınları.
- Demir, E. (2014). Foucault’da İktidarı Yeniden Düşünmek. Birikim Dergisi, https://birikimdergisi.com/guncel/541/foucault-da-iktidari-yenidendusunmek, (Erişim Tarihi: 12.11.2020).
- Eribon, D. (2012). Michel Foucault. Çiltaş, Ş. (Çev.). İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
- Foucault, M. (1995). Ders Özetleri: 1970-1982. Hilav, S. (Çev.). İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Yayımlanma Tarihi
30 Eylül 2021
Gönderilme Tarihi
12 Ocak 2021
Kabul Tarihi
18 Temmuz 2021
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2021 Cilt: 23 Sayı: 3
APA
Ateş Burç, S. (2021). Michel Foucault’da İktidar Analizi. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 23(3), 1287-1309. https://doi.org/10.16953/deusosbil.859370
AMA
1.Ateş Burç S. Michel Foucault’da İktidar Analizi. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2021;23(3):1287-1309. doi:10.16953/deusosbil.859370
Chicago
Ateş Burç, Safiye. 2021. “Michel Foucault’da İktidar Analizi”. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 23 (3): 1287-1309. https://doi.org/10.16953/deusosbil.859370.
EndNote
Ateş Burç S (01 Eylül 2021) Michel Foucault’da İktidar Analizi. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 23 3 1287–1309.
IEEE
[1]S. Ateş Burç, “Michel Foucault’da İktidar Analizi”, Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, c. 23, sy 3, ss. 1287–1309, Eyl. 2021, doi: 10.16953/deusosbil.859370.
ISNAD
Ateş Burç, Safiye. “Michel Foucault’da İktidar Analizi”. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 23/3 (01 Eylül 2021): 1287-1309. https://doi.org/10.16953/deusosbil.859370.
JAMA
1.Ateş Burç S. Michel Foucault’da İktidar Analizi. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2021;23:1287–1309.
MLA
Ateş Burç, Safiye. “Michel Foucault’da İktidar Analizi”. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, c. 23, sy 3, Eylül 2021, ss. 1287-09, doi:10.16953/deusosbil.859370.
Vancouver
1.Safiye Ateş Burç. Michel Foucault’da İktidar Analizi. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 01 Eylül 2021;23(3):1287-309. doi:10.16953/deusosbil.859370
Cited By
Biyopolitikanın Anonimleşmesi Sürecinde Yeni Medya Teknolojileri
Dicle Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi
https://doi.org/10.15182/diclesosbed.1264843Âşık Paşa’nın Garib-nâme’sinde İdeal İktidar Tasavvuru
Amasya Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi
https://doi.org/10.71218/asobid.1769459