Genel Yayın Yönetmeni
Baş Editör
Prof. Dr.
Hüseyin Yıldız
ORDU ÜNİVERSİTESİ
Tarihi Kuzey Doğu Türk Dili (Harezm, Kıpçak, Çağatay), Eski Türk Dili (Orhun, Uygur, Karahanlı), Yeni Türk Dili (Eski Anadolu, Osmanlı, Türkiye Türkçesi)
Yayın Kurulu
ÉC
Prof. Dr.
Éva Csáki
Péter Pázmány Katolik Üniversitesi
Tarihsel, Karşılaştırmalı ve Biçimsel Dilbilim
Szeged Üniversitesi Ingiliz Dili ve edebiyatlari bölümünden sonra Altayistik Bölümünden de MA mezun olduktan sonra ilk doktora tezimin konusu: Middle Mongolian Loanwords in Volga Kipchak Languages, ikincisi ise Folksongs and Religious Songs of a Mystic Turkic Order.
Türkce- Macarca ve Macarca - Türkce Sözlügü yazdim, dördüncü baskisi 2019-da cikti.
Kitaplarim, ve makalelerim hep karsilastirmali dilbilgisi, kültür ve etkilesim üzerine.
ME
Prof. Dr.
Marcel Erdal
Frankfurt Goethe Üniversitesi
Güney-Doğu (Yeni Uygur/Özbek) Türk Lehçeleri ve Edebiyatları
İstanbul Robert College mezunu. Genel ve Hint-Avrupa dilleri dilbilimini Kudüs’te, Altay dilleri dilbilimini Kopenhag’da okudu. Frankfurt, Goethe Üniversitesi emekli profesörü.
PG
LK
Prof. Dr.
Leyla Karahan
TOBB EKONOMİ VE TEKNOLOJİ ÜNİVERSİTESİ, FEN-EDEBİYAT FAKÜLTESİ
Ağız Araştırmaları Bilimi, Eski Türk Dili (Orhun, Uygur, Karahanlı), Yeni Türk Dili (Eski Anadolu, Osmanlı, Türkiye Türkçesi)
Prof. Dr.
Erden Zadaoğlu Kajıbek
Uluslararası Kazak Dili Akademisi
Karşılaştırmalı Dil Çalışmaları
Prof. Dr. Erden Zadaoğlu KAJIBEK
KAJIBEK Erden Zadaoğlu 9 Şubat 1955 tarihinde Jezkazgan şehrinde doğdu.
1972-1977 yılları arasında Karaganda Devlet Üniversitesi Filoloji Fakültesi'nde eğitim gördü. Okuduğu üniversite rektörü, akademisyen, Prof. Dr. Evney Arıstanoğlu Böketov'un danışmanlığında Türkoloji’den lisans tezini savundu.
1977-1980 yılları arasında "Türkolog" ana bilim dalı bünyesinde Kazak SSC Bilimler Akademisi Dil Bilimi Enstitüsü'nde “aspirantura” – doktora öğrencisi oldu. 1981 yılında Doktora eşdeğeri “Türkoloji Filoloji Bilimleri Kandidat’ı” Türkoloji Yüksek Lisans tezini («Candidate of Philological Sciences in Turcology» Post Graduate Studies in Turcology – equivalent to PhD) “Türk dillerindeki tek heceli gomojen köklerin fiil-isim korelasyonu: Sinkretik kuramı” konusunda savundu.
1981-1982 yıllarında Kazak SSC Bilimler Akademisi Dil Bilimi Enstitüsü'nde araştırma görevlisi, 1982-1989 yılları arasında Kurum İҫi Bilimsel Çalışmaları Değerlendirme Komisyonu Sekreteri.
1982 yılında, Kazak SSC’de Türkoloji çalışmalarına yasak getirilmesine rağmen Kazak, Azeri, Kırgız, Türkmen ve Özbek Bilimler akademilerindeki genç bilim insanlarını bir araya getirerek Almatı'da "Cumhuriyetler arası genç türkologlar’ın ilk konferansı"nı düzenledi.
1986-1988 yıllarında Moskova'da SSCB Bilimler Akademisi Türkoloji Komitesi'nde PhD Doktora Eğitimi Dairesi’nde «Doctor Habilitatus, Full Professor» eşdeğeri «Türkiyat Araştırmaları Filoloji Bilimleri Doktoru» tezini savunmuştur. Konusu: “Türkҫe Kelimelerin Semantiği: Ön Türkҫe Köklerin Sevyelerarası Uyumlaşmasının Problematik Yönleri” (1989 yılında SSCB Yüksek Sertifikasyon Kurulu tarafından onaylandı).
1988-1989 yılları arasında Kazak Dili Kurumu'nun ilk iki Kurultayının düzenleme kurulu grubunun üyesi olarak kurul tüzüğünü yazdı ve Kazak Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti Hükümeti'ne Kazak Dili Kurumu'nun kurucu belgelerinin temelinde resmi kaydetmesini sağladı.
1989-1992 yılları arasında Kazakistan Bilimler Akademisi Dil Bilimi Enstitüsü'nde "Türkoloji ve Kazak Dili Tarihi" Ana bilim dalı’nın yönetmenliğini yaptı.
1989 yılından beri hükümet dışı, kâr amacı gütmeyen bilimsel kuruluş Uluslararası Türkoloji Merkezi'nin başkanıdır.
1990 yılından itibaren Kazak Dili Kurulu'nun Kazakistan Ulusal Bilimler Akademisi Şübesi’nin başkanı olarak seçildi.
1990 yılında, devletten (o zamanki SSCB'den) bağımsız özel “Uluslararası Türkoloji Merkezi” aracılığıyla Türkoloji araştırmaları yasaklanmış olmasına rağmen, Almatı'da Gök-Türk anıtlarının incelenmesi konusunda bütçe dışı kaynaklarla “Sovyet-Türk Kolokyumu” düzenledi.
1990 yılında "Uluslararası Türkoloji Merkezi" Türkistan şehrinde "Hoca Ahmet Yesevi Dünyası" adlı uluslararası bilimsel konferans düzenledi. O sıralarda benzeri toplantıya SSCB merkez yönetimi tarafından izin verilmezdi. Ama Kazak SSC Komünist Partisi Merkez Komitesi Sekreteri, Kazakların değerli hocası Özbekali Janibekov, sorumluluğu üstlenerek bu önemli toplantının başarılı geçmesine büyük katkı sağladı. Fransa, Polonya, İtalya, Almanya, Türkiye, Kırgızistan, Özbekistan, Türkmenistan, Azerbaycan, Çin ve Rusya’dan gelen Türkologlar, Yesevi kadar dâhi ve Büyük Babamızın eşsiz ҫalışmaları hakkında bilgi edindiler. Bu bilgiler onlarca seneye uzayan sansürden sonraki ilk ve şaşırtıcı malzemelerdi. Orta Asya ve tüm Türk milletiyle ilgili önemli şaheserler kapalı ve dağınık halde yığılmış, sıradan bir eşya gibi depolanmış haldeydi. Konferans sonrası kararla kapalı ve dağınık halde olan Hoca Ahmet Yesevi türbesi ve bütün eserleri kütüphane ve akademik ortama kazandırılmıştır.
Konferansta seҫkin Türkologların bir araya gelmesi de kayda değer kararların alınmasına vesile olmuş, toplantıyı takiben Türkologlar’ın ortak önerisi ile Türkiye Cumhurbaşkanı Turgut Özal’a ata yurda ziyarete gelmesi için davet mektubu yazılarak bilim camiası adına gönderilmiştir. Fazla gecikmeden iki-üç ay içerisinde, 1991 yılı Mart ayında, SSCB hâlâ dağılmamışken, Türkiye Cumhurbaşkanı ilk kez Orta Asya’ya resmi ziyaretle bulunur, ziyaretini de Kazakistan topraklarından başlar. Bu ziyareti esnasında az ilerki zamanda faaliyete geҫecek Kazak-Türk Üniversitesi'nin sembolik temelini atma törenine katılır.
1992-1998 yıllarında, Kazakistan Milli Bilimler Akademisi'nde Ramazan Süleymenov adına Doğu Bilimleri Enstitüsü’nü kurar ve kurucu müdürü, birinci başkanı olarak direktörlüğüne başlar.
1998-2000 yılları arasında "Oljas Süleymen’in Hayırseverlik Akademisi" ve "Avrasya Fonu" başkanı, Kazakistan Cumhurbaşkanlığı İdaresi’nin uzman danışmanı statüsündeki ulusal «Kazakistan bilgi-analitik merkezi» müdürü görevini üstlenir.
2000 yılından itibaren – “Amerika Eğitim Konsorsiyumu” Orta Asya Temsilciliği başkanı ve "Avrupa Kıpçakları" Derneği'nin eş Başkanıdır.
2000-2005 yılları arasında, Erden Zadaoğlu, Kazakistan'da Kanış Satbayev Ulusal Teknik Üniversitesi bünyesinde "Amerika Üniversitesi Kazakistan'da" başlığı altında Çift Diploma Uluslararası Eğitim Programını ilk olarak başarılı oluşturan ve yöneten kişidir.
2006-2009 yılları arasında Kazakistan Cumhuriyeti Kültür ve Enformasyon Bakanlığı Dil Komitesi Başkanı görevindedir.
Erden Kajıbek, 2007 yılından itibaren, Lev Gumiliev adına Eurasya Ulusal Üniversitesi'nde "Kazak Dili", "Türk Dilleri", "Rus Dili" ve "Karşılaştırmalı-tarihi, tipolojik ve karşılaştırmalı dil bilimi" üzerine uzmanlaşmış doktora tez kurulu üyesidir.
2012-2019 yılları arasında Kazak Dili Kurumu Başkan Yardımcısı, 2019-2021 yılları arasında da Kazak Dili Kurumu Başkanı olarak görev yapar ve 2015-2016 yılları arasında Al-Farabi Kazak Ulusal Üniversitesi'nin "Türkoloji" Anabilim Dalı Bölüm Başkanı, İstanbul Üniversitesi Kazak-Türk “el-Farabi Merkezi” Yetkili Temsilcisi ve uluslararası kurul üyesiydir.
2016-2020 yılları arasında Kazakistan Cumhuriyeti Eğitim ve Bilim Bakanlığı Ahmet Baytursunoğlu Dil Bilimi Enstitüsü Müdürüdür.
2021'den itibaren Amerika Eğitim Konsorsiyumu, Cambridge, Oxford Üniversiteleri ve Uluslararası Türkoloji Merkezi'nin "Alashya Çalışmaları" adlı bilimsel programın başkanı (Kazakistan – ABD – Birleşik Krallık – Kıbrıs) ve Uluslararası Kazak Dili Akademisi'nin başkanı olarak görev yapmaktadır.
Bilim insanı, 2021'den itibaren UNESCO tarafından oluşturulan ve Birleşmiş Milletler Genel Kurulu tarafından ilan edilen "Uluslararası Yöresel Diller On Yılı" Programı için hazırlanan uzmanlar listesinde yer almaktadır.
Erden Kajibek, beş yüzden fazla Kazak, Rus, İngilizce ve Türk Dillerinde yayımlanmış bilimsel çalışmaların yazarıdır. Elliden fazla Uluslararası Bilimsel Faaliyetleri (konferans, seminer, kurultay, yuvarlak masa, kolokvyumlar) organize etmiştir.
Bilim adamının karşılaştırmalı dil bilimi alanındaki keşifleri dünya çapında kabul edilmiştir. Örneğin, ilk Ön Türk (Proto-Türk) tek heceli kök sözlüğü (1500 monosyllab) ve uzun süredir çözülmemiş olan leksikal ve gramatikal senkretizm olgusunun sistemleştirilmesi, diachronic fonetik-morfolojik-leksikal ve gramatikal stratigrafisi ile Türk dillerinin tarihi gelişim aşamalarının belirlenmesi, ayrıca ülkemizde uygulanan dil reformları; Latin alfabesine geçiş ve yazım, milli terminolojinin oluşturulması, dil kültürü ve Kazak dilinin tarihi ile ilgili araştırmaları dikkat çekmektedir. Devlet dilini geliştirmeye yönelik çalışmaları, bilimsel ve bilimsel-organizasyon çalışmaları, kamu ve devlet hizmetleri başarılı bir şekilde devam etmektedir. Özellikle, Uluslararası Türkoloji Merkezi'nin Cambridge Üniversitesi ile doğrudan Türkoloji anlaşması yapmasını önemli bir katkı olarak vurgulamak gerekir.
Erden Zadaoğlu’nun inisyatifiyle geliştirilen yada devreye giren ҫalışmalarının arasında mevcut olanlar: “Orfografik Kurallar”, “Eş Anlamlı Kelimeler”, “Orfoepik Kurallar”, “Deyimler”, “Eşleştirmeler”, “Rusҫa-Kazakҫa Sözlük”, “Kazakҫa-Rusҫa Sözlük”, “Tekciltli İzahlı Sözlük” gibi eserleri Kazakistan’da ilkdefa 100 000 tirajla yayım görmüş, yazarlarla bilim adamlarına, okullara, üniversitelere ve liselere, ҫeşitli gazete ve dergilerin yayım kurullarına, internet dijital ortama, bilimsel-araştırma enstitülerine bedava dağıtılmıştır.
Erden Zadaoğlu bilimsel araştırmaların sonuçlarının pratik uygulamasına büyük önem vermektedir. Bilim adamı, Sovyet döneminden itibaren dünya Türkologlarının başlıca bilimsel yayını olarak kabul edilen Azerbaycan Bilimler Akademisi tarafından yayımlanan "Türkoloji" (Sovyet döneminde – "Sovyet Türkolojisi") dergisinin sürekli editör kurulu üyesidir. Ayrıca, bilim adamı Scopus veritabanına dahil edilmiş olan "Türk Dili Araştırmaları Yıllığı" ve "Atatürk Araştırma Merkezi Dergisi", Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim «TEKE» Dergisi, İstanbul Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü «Türkiyat Mecmuası» («Journal of Turkology») adlı uluslararası bilimsel dergilerin editör kurulu üyesidir.
Kazakistan'da Erden Kajıbek “Dil ve Toplum” dergisinin baş editörü (2007-2009), ülke çapında «Kazaktanu» (“Kazak Araştırmaları”) dergisinin editör kurul başkanı (2020'den itibaren), ülke çapında “Tugan Til” dergisinin (2022'den itibaren) editör kurul başkanıdır.
Hollanda Doğubilimciler Derneği’nin, Rusya Bilimler Akademisi Doğubilimciler ve Türkologlar Komitesi’nin, 1995’ten beri Türkiye Cumhuriyeti “Türk Dil Kurumu” Şeref Üyesidir. 1996 itibaren Kazakistan Sosyal Bilimler Akademisi’nin, 2002’den beri Çin Eğitim Akademisi’nin, Orta Avrasya Araştırmaları Amerikan Derneğinin, 2017 itibaren Kazakistan Milli Bilimler Akademisi Üyesi ve Kazakistan Cumhurbaşkanı Kararıyla «Kazakistan’ın tanınmış Devlet Figürü» unvanının sahibi ilan edilmiştir. Öte yandan Macaristan, İran, Azerbaycan, Kıbrıs gibi yabancı ülkelerdeki Bilimler Akademisi ve Bilimsel araştırma enstitülerinin üyesidir.
Erden KAJIBEK’in ödül ve madalyalarının arasından “Kazakistan’ın tanınmış Devlet Figürü» Unvanı ve Madalyası sahibi, “Avrupa Kıpҫaklarının Şövalyeleri Madalyası” (Budapeşte, Macaristan), ABD “Strateg East Westernization Award” Ödülü (Washington, ABD), Türk Dil Kurumu’nun ödülleri, Uluslararası TÜRKSOY’un «Gyula Nemeth Madalyası» ve diğer ödülleri belirtilebilir. “Kazak Dili” Kurumu, “Kırgız Dili” komisyonu’ndan yüksek dereceli ödüllere sahip olması, “Amerikan Eğitim Konsorsyumu”, “Uluslararası Türk Akademisi”, “Kazak Dili Destekҫisi”, “Vatan, Gayret, Bahadürlük”, “Tileu Batur Aytoğlu”, «Kazak Halkları Asamblesi», Kazakistan’ın bağımsızlığı, Anayasası, başkenti ile ilgili, seҫkin ve önemli tarihsel olaylarla ilgili faaliyetlerin ve çeşitli bilim ve eğitim kuruluşlarının ödüller sahibidir.
Kazakistan’daki Abay, Gumilyev, Al-Farabi, Hoca Ahmet Yesevi, Abılay Han, Böketov üniversiteleriyle, Türkiye, ABD, AB, Rusya (Tataristan, Başkortostan, Çuvaş, Saka-Yakut, Altay v.d.), Orta Asya Devletlerinden (Kırgızistan, Özbekistan, Türkmenistan), Azerbaycan, İran, Kıbrıs’taki eğitim kurumlarıyla, ülkeiҫi değişik ödüller, teşekkür mektuplarıyla ödüllenmiştir.
Erden Kajibek'in babası, Kajibek(ov) Zada Akimbekoğlu, 1927 doğumlu, Kazakistan'ın şerefli hukukçusu, 2000 yılında vefat etti. Annesi, Kajibek(ova) Kaynel Mubarakkızı, 1928 doğumlu, üniversitede matematik öğretmeniydi, emekli, Karaganda şehrinde yaşıyor. Eşi, Kajıbek Galiya Oljabaykızı, 1960 doğumlu, "Parfumes International" şirketinin genel müdürü, Almatı'da oturuyor. İki kızı, Aynel ve Madina, üniversite eğitimli olup meslekleri üzerinde saygın hizmet vermektedirler.
KAJIBEK Erden Zadaoğlu 9 Şubat 1955 tarihinde Jezkazgan şehrinde doğdu.
1972-1977 yılları arasında Karaganda Devlet Üniversitesi Filoloji Fakültesi'nde eğitim gördü. Okuduğu üniversite rektörü, akademisyen, Prof. Dr. Evney Arıstanoğlu Böketov'un danışmanlığında Türkoloji’den lisans tezini savundu.
1977-1980 yılları arasında "Türkolog" ana bilim dalı bünyesinde Kazak SSC Bilimler Akademisi Dil Bilimi Enstitüsü'nde “aspirantura” – doktora öğrencisi oldu. 1981 yılında Doktora eşdeğeri “Türkoloji Filoloji Bilimleri Kandidat’ı” Türkoloji Yüksek Lisans tezini («Candidate of Philological Sciences in Turcology» Post Graduate Studies in Turcology – equivalent to PhD) “Türk dillerindeki tek heceli gomojen köklerin fiil-isim korelasyonu: Sinkretik kuramı” konusunda savundu.
1981-1982 yıllarında Kazak SSC Bilimler Akademisi Dil Bilimi Enstitüsü'nde araştırma görevlisi, 1982-1989 yılları arasında Kurum İҫi Bilimsel Çalışmaları Değerlendirme Komisyonu Sekreteri.
1982 yılında, Kazak SSC’de Türkoloji çalışmalarına yasak getirilmesine rağmen Kazak, Azeri, Kırgız, Türkmen ve Özbek Bilimler akademilerindeki genç bilim insanlarını bir araya getirerek Almatı'da "Cumhuriyetler arası genç türkologlar’ın ilk konferansı"nı düzenledi.
1986-1988 yıllarında Moskova'da SSCB Bilimler Akademisi Türkoloji Komitesi'nde PhD Doktora Eğitimi Dairesi’nde «Doctor Habilitatus, Full Professor» eşdeğeri «Türkiyat Araştırmaları Filoloji Bilimleri Doktoru» tezini savunmuştur. Konusu: “Türkҫe Kelimelerin Semantiği: Ön Türkҫe Köklerin Sevyelerarası Uyumlaşmasının Problematik Yönleri” (1989 yılında SSCB Yüksek Sertifikasyon Kurulu tarafından onaylandı).
1988-1989 yılları arasında Kazak Dili Kurumu'nun ilk iki Kurultayının düzenleme kurulu grubunun üyesi olarak kurul tüzüğünü yazdı ve Kazak Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti Hükümeti'ne Kazak Dili Kurumu'nun kurucu belgelerinin temelinde resmi kaydetmesini sağladı.
1989-1992 yılları arasında Kazakistan Bilimler Akademisi Dil Bilimi Enstitüsü'nde "Türkoloji ve Kazak Dili Tarihi" Ana bilim dalı’nın yönetmenliğini yaptı.
1989 yılından beri hükümet dışı, kâr amacı gütmeyen bilimsel kuruluş Uluslararası Türkoloji Merkezi'nin başkanıdır.
1990 yılından itibaren Kazak Dili Kurulu'nun Kazakistan Ulusal Bilimler Akademisi Şübesi’nin başkanı olarak seçildi.
1990 yılında, devletten (o zamanki SSCB'den) bağımsız özel “Uluslararası Türkoloji Merkezi” aracılığıyla Türkoloji araştırmaları yasaklanmış olmasına rağmen, Almatı'da Gök-Türk anıtlarının incelenmesi konusunda bütçe dışı kaynaklarla “Sovyet-Türk Kolokyumu” düzenledi.
1990 yılında "Uluslararası Türkoloji Merkezi" Türkistan şehrinde "Hoca Ahmet Yesevi Dünyası" adlı uluslararası bilimsel konferans düzenledi. O sıralarda benzeri toplantıya SSCB merkez yönetimi tarafından izin verilmezdi. Ama Kazak SSC Komünist Partisi Merkez Komitesi Sekreteri, Kazakların değerli hocası Özbekali Janibekov, sorumluluğu üstlenerek bu önemli toplantının başarılı geçmesine büyük katkı sağladı. Fransa, Polonya, İtalya, Almanya, Türkiye, Kırgızistan, Özbekistan, Türkmenistan, Azerbaycan, Çin ve Rusya’dan gelen Türkologlar, Yesevi kadar dâhi ve Büyük Babamızın eşsiz ҫalışmaları hakkında bilgi edindiler. Bu bilgiler onlarca seneye uzayan sansürden sonraki ilk ve şaşırtıcı malzemelerdi. Orta Asya ve tüm Türk milletiyle ilgili önemli şaheserler kapalı ve dağınık halde yığılmış, sıradan bir eşya gibi depolanmış haldeydi. Konferans sonrası kararla kapalı ve dağınık halde olan Hoca Ahmet Yesevi türbesi ve bütün eserleri kütüphane ve akademik ortama kazandırılmıştır.
Konferansta seҫkin Türkologların bir araya gelmesi de kayda değer kararların alınmasına vesile olmuş, toplantıyı takiben Türkologlar’ın ortak önerisi ile Türkiye Cumhurbaşkanı Turgut Özal’a ata yurda ziyarete gelmesi için davet mektubu yazılarak bilim camiası adına gönderilmiştir. Fazla gecikmeden iki-üç ay içerisinde, 1991 yılı Mart ayında, SSCB hâlâ dağılmamışken, Türkiye Cumhurbaşkanı ilk kez Orta Asya’ya resmi ziyaretle bulunur, ziyaretini de Kazakistan topraklarından başlar. Bu ziyareti esnasında az ilerki zamanda faaliyete geҫecek Kazak-Türk Üniversitesi'nin sembolik temelini atma törenine katılır.
1992-1998 yıllarında, Kazakistan Milli Bilimler Akademisi'nde Ramazan Süleymenov adına Doğu Bilimleri Enstitüsü’nü kurar ve kurucu müdürü, birinci başkanı olarak direktörlüğüne başlar.
1998-2000 yılları arasında "Oljas Süleymen’in Hayırseverlik Akademisi" ve "Avrasya Fonu" başkanı, Kazakistan Cumhurbaşkanlığı İdaresi’nin uzman danışmanı statüsündeki ulusal «Kazakistan bilgi-analitik merkezi» müdürü görevini üstlenir.
2000 yılından itibaren – “Amerika Eğitim Konsorsiyumu” Orta Asya Temsilciliği başkanı ve "Avrupa Kıpçakları" Derneği'nin eş Başkanıdır.
2000-2005 yılları arasında, Erden Zadaoğlu, Kazakistan'da Kanış Satbayev Ulusal Teknik Üniversitesi bünyesinde "Amerika Üniversitesi Kazakistan'da" başlığı altında Çift Diploma Uluslararası Eğitim Programını ilk olarak başarılı oluşturan ve yöneten kişidir.
2006-2009 yılları arasında Kazakistan Cumhuriyeti Kültür ve Enformasyon Bakanlığı Dil Komitesi Başkanı görevindedir.
Erden Kajıbek, 2007 yılından itibaren, Lev Gumiliev adına Eurasya Ulusal Üniversitesi'nde "Kazak Dili", "Türk Dilleri", "Rus Dili" ve "Karşılaştırmalı-tarihi, tipolojik ve karşılaştırmalı dil bilimi" üzerine uzmanlaşmış doktora tez kurulu üyesidir.
2012-2019 yılları arasında Kazak Dili Kurumu Başkan Yardımcısı, 2019-2021 yılları arasında da Kazak Dili Kurumu Başkanı olarak görev yapar ve 2015-2016 yılları arasında Al-Farabi Kazak Ulusal Üniversitesi'nin "Türkoloji" Anabilim Dalı Bölüm Başkanı, İstanbul Üniversitesi Kazak-Türk “el-Farabi Merkezi” Yetkili Temsilcisi ve uluslararası kurul üyesiydir.
2016-2020 yılları arasında Kazakistan Cumhuriyeti Eğitim ve Bilim Bakanlığı Ahmet Baytursunoğlu Dil Bilimi Enstitüsü Müdürüdür.
2021'den itibaren Amerika Eğitim Konsorsiyumu, Cambridge, Oxford Üniversiteleri ve Uluslararası Türkoloji Merkezi'nin "Alashya Çalışmaları" adlı bilimsel programın başkanı (Kazakistan – ABD – Birleşik Krallık – Kıbrıs) ve Uluslararası Kazak Dili Akademisi'nin başkanı olarak görev yapmaktadır.
Bilim insanı, 2021'den itibaren UNESCO tarafından oluşturulan ve Birleşmiş Milletler Genel Kurulu tarafından ilan edilen "Uluslararası Yöresel Diller On Yılı" Programı için hazırlanan uzmanlar listesinde yer almaktadır.
Erden Kajibek, beş yüzden fazla Kazak, Rus, İngilizce ve Türk Dillerinde yayımlanmış bilimsel çalışmaların yazarıdır. Elliden fazla Uluslararası Bilimsel Faaliyetleri (konferans, seminer, kurultay, yuvarlak masa, kolokvyumlar) organize etmiştir.
Bilim adamının karşılaştırmalı dil bilimi alanındaki keşifleri dünya çapında kabul edilmiştir. Örneğin, ilk Ön Türk (Proto-Türk) tek heceli kök sözlüğü (1500 monosyllab) ve uzun süredir çözülmemiş olan leksikal ve gramatikal senkretizm olgusunun sistemleştirilmesi, diachronic fonetik-morfolojik-leksikal ve gramatikal stratigrafisi ile Türk dillerinin tarihi gelişim aşamalarının belirlenmesi, ayrıca ülkemizde uygulanan dil reformları; Latin alfabesine geçiş ve yazım, milli terminolojinin oluşturulması, dil kültürü ve Kazak dilinin tarihi ile ilgili araştırmaları dikkat çekmektedir. Devlet dilini geliştirmeye yönelik çalışmaları, bilimsel ve bilimsel-organizasyon çalışmaları, kamu ve devlet hizmetleri başarılı bir şekilde devam etmektedir. Özellikle, Uluslararası Türkoloji Merkezi'nin Cambridge Üniversitesi ile doğrudan Türkoloji anlaşması yapmasını önemli bir katkı olarak vurgulamak gerekir.
Erden Zadaoğlu’nun inisyatifiyle geliştirilen yada devreye giren ҫalışmalarının arasında mevcut olanlar: “Orfografik Kurallar”, “Eş Anlamlı Kelimeler”, “Orfoepik Kurallar”, “Deyimler”, “Eşleştirmeler”, “Rusҫa-Kazakҫa Sözlük”, “Kazakҫa-Rusҫa Sözlük”, “Tekciltli İzahlı Sözlük” gibi eserleri Kazakistan’da ilkdefa 100 000 tirajla yayım görmüş, yazarlarla bilim adamlarına, okullara, üniversitelere ve liselere, ҫeşitli gazete ve dergilerin yayım kurullarına, internet dijital ortama, bilimsel-araştırma enstitülerine bedava dağıtılmıştır.
Erden Zadaoğlu bilimsel araştırmaların sonuçlarının pratik uygulamasına büyük önem vermektedir. Bilim adamı, Sovyet döneminden itibaren dünya Türkologlarının başlıca bilimsel yayını olarak kabul edilen Azerbaycan Bilimler Akademisi tarafından yayımlanan "Türkoloji" (Sovyet döneminde – "Sovyet Türkolojisi") dergisinin sürekli editör kurulu üyesidir. Ayrıca, bilim adamı Scopus veritabanına dahil edilmiş olan "Türk Dili Araştırmaları Yıllığı" ve "Atatürk Araştırma Merkezi Dergisi", Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim «TEKE» Dergisi, İstanbul Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü «Türkiyat Mecmuası» («Journal of Turkology») adlı uluslararası bilimsel dergilerin editör kurulu üyesidir.
Kazakistan'da Erden Kajıbek “Dil ve Toplum” dergisinin baş editörü (2007-2009), ülke çapında «Kazaktanu» (“Kazak Araştırmaları”) dergisinin editör kurul başkanı (2020'den itibaren), ülke çapında “Tugan Til” dergisinin (2022'den itibaren) editör kurul başkanıdır.
Hollanda Doğubilimciler Derneği’nin, Rusya Bilimler Akademisi Doğubilimciler ve Türkologlar Komitesi’nin, 1995’ten beri Türkiye Cumhuriyeti “Türk Dil Kurumu” Şeref Üyesidir. 1996 itibaren Kazakistan Sosyal Bilimler Akademisi’nin, 2002’den beri Çin Eğitim Akademisi’nin, Orta Avrasya Araştırmaları Amerikan Derneğinin, 2017 itibaren Kazakistan Milli Bilimler Akademisi Üyesi ve Kazakistan Cumhurbaşkanı Kararıyla «Kazakistan’ın tanınmış Devlet Figürü» unvanının sahibi ilan edilmiştir. Öte yandan Macaristan, İran, Azerbaycan, Kıbrıs gibi yabancı ülkelerdeki Bilimler Akademisi ve Bilimsel araştırma enstitülerinin üyesidir.
Erden KAJIBEK’in ödül ve madalyalarının arasından “Kazakistan’ın tanınmış Devlet Figürü» Unvanı ve Madalyası sahibi, “Avrupa Kıpҫaklarının Şövalyeleri Madalyası” (Budapeşte, Macaristan), ABD “Strateg East Westernization Award” Ödülü (Washington, ABD), Türk Dil Kurumu’nun ödülleri, Uluslararası TÜRKSOY’un «Gyula Nemeth Madalyası» ve diğer ödülleri belirtilebilir. “Kazak Dili” Kurumu, “Kırgız Dili” komisyonu’ndan yüksek dereceli ödüllere sahip olması, “Amerikan Eğitim Konsorsyumu”, “Uluslararası Türk Akademisi”, “Kazak Dili Destekҫisi”, “Vatan, Gayret, Bahadürlük”, “Tileu Batur Aytoğlu”, «Kazak Halkları Asamblesi», Kazakistan’ın bağımsızlığı, Anayasası, başkenti ile ilgili, seҫkin ve önemli tarihsel olaylarla ilgili faaliyetlerin ve çeşitli bilim ve eğitim kuruluşlarının ödüller sahibidir.
Kazakistan’daki Abay, Gumilyev, Al-Farabi, Hoca Ahmet Yesevi, Abılay Han, Böketov üniversiteleriyle, Türkiye, ABD, AB, Rusya (Tataristan, Başkortostan, Çuvaş, Saka-Yakut, Altay v.d.), Orta Asya Devletlerinden (Kırgızistan, Özbekistan, Türkmenistan), Azerbaycan, İran, Kıbrıs’taki eğitim kurumlarıyla, ülkeiҫi değişik ödüller, teşekkür mektuplarıyla ödüllenmiştir.
Erden Kajibek'in babası, Kajibek(ov) Zada Akimbekoğlu, 1927 doğumlu, Kazakistan'ın şerefli hukukçusu, 2000 yılında vefat etti. Annesi, Kajibek(ova) Kaynel Mubarakkızı, 1928 doğumlu, üniversitede matematik öğretmeniydi, emekli, Karaganda şehrinde yaşıyor. Eşi, Kajıbek Galiya Oljabaykızı, 1960 doğumlu, "Parfumes International" şirketinin genel müdürü, Almatı'da oturuyor. İki kızı, Aynel ve Madina, üniversite eğitimli olup meslekleri üzerinde saygın hizmet vermektedirler.
MS
Prof. Dr.
Marek Stachowski
Jagiellonian University
Tarihsel, Karşılaştırmalı ve Biçimsel Dilbilim, Sözlükbilim ve Anlambilim
PZ
Eski Türk Dili (Orhun, Uygur, Karahanlı)
Peter Zieme - FBA -: Senior researcher at the Berlin Brandenburg Academy of Sciences and Humanities with the focus on the edition of Old Turkic texts from Central Asia in different scripts and of various contents including the religious literatures of three world religions (Buddhism, Manichaeism, Christianity) prevalent in the Kingdom of the Uighurs from the 9th to the 14th centuries.
FE
Prof. Dr.
Jaklin Kornfilt
Syracuse University
Dilsel Yapılar (Fonoloji, Morfoloji ve Sözdizimi dahil), Karşılaştırmalı Dilbilim, Dilbilim (Diğer)
Yazı İşleri Müdürü
EA
Prof. Dr.
Ekrem Arıkoğlu
ANKARA HACI BAYRAM VELİ ÜNİVERSİTESİ
Kuzey-Doğu (Altay, Hakas, Tuva, Saha/Yakut) Türk Lehçeleri ve Edebiyatları, Kuzey-Batı (Kıpçak) Türk Lehçeleri ve Edebiyatları
Bilimsel Yayın Koordinatörü
UT
Kuzey-Batı (Kıpçak) Türk Lehçeleri ve Edebiyatları, Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları (Diğer)
Alan Editörleri
Prof. Dr.
Abdulkadir Öztürk
HOCA AHMET YESEVİ ULUSLARARASI TÜRK-KAZAK ÜNİVERSİTESİ
Kuzey-Batı (Kıpçak) Türk Lehçeleri ve Edebiyatları, Dilbilim
IS
Doç. Dr.
Işılay Işıktaş Sava
Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi
Kuzey-Batı (Kıpçak) Türk Lehçeleri ve Edebiyatları
1981’de Gelibolu’da dünyaya gelmiştir. 1999’da Gazi Üniversitesi Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları Bölümü’nü kazanmış ve 2003’te bölümün Tatar-Başkurt anabilim dalından mezun olmuştur. Aynı yıl Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü’nde Çağdaş Türk Lehçeleri Anabilim Dalı’nda Yüksek Lisans eğitimini kazanır. 2005 yılında Gazi Üniversitesi Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları Bölümü Kuzey-Batı Türk Lehçeleri Anabilim Dalı’nda Araştırma Görevlisi olarak göreve başlamıştır. “Wilhelm Radloff’un Derlemelerinde (Proben) Kırım Tatar Türkçesinin Özellikleri” adlı yüksek lisans tezini 2008’de savunduktan sonra Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü’nde Çağdaş Türk Lehçeleri Anabilim Dalı’nda doktora programına kaydolmuştur. 2009’da “Öğrenci Değişimi Kültür Programı” dahilinde Başkurdistan Cumhuriyeti’nde bulunmuş ve orada 15 gün süren programda Başkurt Türkçesi ve Başkurt kültürü hakkında eğitim almıştır. 2012 yılında Kırım Tatar şairi Şakir Selim’in vefatının 5. Yılı münasebetiyle Kırım Muhtar Cumhuriyeti / Ukrayna’da düzenlenen Türkoloji Sempozyumu’nda bildiri sunmak ve doktora tezi ile ilgili bilgilerini geliştirmek amacıyla 7 günlük programa katılmıştır. 29.04.2015 tarihinde “Kırım Tatar Şairi Şakir Selim’in Şiirleri (Metin-Aktarma-İnceleme)” adlı doktora tezini savunarak 05.06.2015’te doktora programından mezun olmuştur. 2018’den beri Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Çağdaş Türk Lehçeleri Bölümü’ndeki görevine devam etmektedir. 31.08.2021 tarihinde aynı bölümde Dr. Öğretim Üyesi kadrosuna atanmış ve Bölüm Başkan Yardımcılığı görevine getirilmiştir. 27.01.2023 tarihinde Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları Bilim/Sanat alanında Doçent unvanı almaya hak kazanmıştır.
Son Güncelleme Zamanı:
2 Eylül 2026