Uzaktan Eğitimde Etkili İletişim ve İletişimsel Engeller: Sözlü ve Sözsüz İletişim

Öz

İletişimin yeni medya aracılığı ile sesli ve görüntülü olarak yapılabiliyor olması eğitimde birçok kolaylığı beraberinde getirmektedir. Bu yeni iletişim ve eğitim şeklinin günden güne insanların hayatına daha çok girmesiyle uzaktan eğitimde nitelik kavramı ve didaktik uygulamaları tartışılmaktadır. COVID-19 pandemisinin ortaya çıkmasıyla eğitim ve öğretimin devamlılığını sağlamak için 2020 yılında birçok ülkede uzaktan eğitime geçilmiştir. Uzaktan eğitimin bu büyüklükteki bir kitleye daha önce uygulanmamış olması bazı olumsuzlukları da beraberinde getirmiştir. Yüz yüze eğitimden kısa bir süre içinde uzaktan eğitime geçiş yapılması gerek öğreticileri gerekse öğrenenleri birtakım yeniliklerle karşı karşıya bırakmıştır. Bu yeniliklerle birlikte çevrimiçi sesli ve görüntülü iletişim araçlarının eğitimde daha aktif olarak kullanılması söz konusu olmuştur. Birtakım sebeplerle eş zamanlı uzaktan eğitimde, iletişim araçlarının kapalı şekilde olmalarından faydalanılmıştır. Bu durum etkili bir iletişim ortamının gerçekleşmesini olumsuz yönde etkileyebilir. Mevcut çalışmada etkili bir eşzamanlı uzaktan eğitimde iletişimin önemi ve iletişimsel süreçleri etkileyen faktörler, ilgili alanyazın doğrultusunda ele alınmıştır. Çalışmada iletişim kavramı ve modelleri, sözlü ve sözsüz iletişim, eğitimde iletişim, yabancı dil eğitiminde iletişim ve uzaktan eğitimde iletişim gibi kavramlar üzerinde durularak, sesli ve görüntülü iletişim türlerinin uzaktan eğitim için iletişim anlamında taşıyacakları önem ve gereklilik tartışılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Etkili İletişim
• Uzaktan Eğitim
• İletişim Modelleri
• İletişimsel Engeller
• Sözlü ve Sözsüz İletişim

Effective Communication and Communication Barriers in Distance Education: Verbal and Nonverbal Communication

Öz

Being able to communicate with audio and video through new media brings many practical benefits to education. As this new form of communication and education is entering people's lives more and more every day, the concept of qualification and didactic applications in distance education are discussed. With the emergence of the COVID-19 pandemic, distance education was introduced in many countries in 2020 to ensure the continuity of education and teaching. The fact that distance education has not yet been applied to such a large audience and at different levels has brought some negative effects. The transition from face-to-face to distance learning in a short period of time has forced both teachers and learners to learn and practice a new set of normalities. It is known that cameras are usually turned off in distance learning procedures. There are advantages and disadvantages associated with this situation. In this study, the importance of communication in effective training is discussed based on the relevant literature and conclusions are drawn regarding effective training in distance education. In this study, the importance of communication in effective teaching is discussed based on the relevant literature and conclusions are drawn about effective teaching in distance education. In the study, concepts such as models of communication, verbal and non-verbal communication, communication in education, communication in foreign language education and communication in distance education are discussed, and why the cameras should be open in simultaneous distance education.

Anahtar Kelimeler

• Effective Communication
• Distance Education
• Communication Models
• Effective Learning
• Verbal and Nonverbal Communication

Kaynakça

1. Aktaş, Tahsin (2005): Yabancı Dil Öğretiminde İletişimsel Yeti. Dil ve Dilbilimi Çalışmaları Dergisi. Sayı 1 (1), 89-100.
2. Ammenwerth, Elske / Hackl, Werner (2016): Aktivierung von TeilnehmerInnen in einem online-basierten Lernsetting: Ergebnisse und Erkenntnisse bei der Umstellung von Präsenz-auf Online-Lernen. Jutta Pauschenwein; Julia Weinzödl (Ed.): E-Learning: Warum nicht? Graz: FH JOANNEUM Gesellschaft, 48-54.
3. Bay, Bülent / Karataş, Fatih / Üstün, Bilal (2021): Yabancı Dil Hazırlık Sınıfı Öğrencileri Perspektifinden Pandemi Sürecinde Uzaktan Eğitim: Fenomenolojik Bir Çalışma. Diyalog. Interkulturelle Zeitschrift für Germanistik. 9 (1), 184-203.
4. Bayraktar, Hatice Vatansever (2015): Eğitim Ortamında Öğretmen Öğrenci İletişimi. Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi. Sayı 3 (18), 262-285.
5. Berk, Fatih Mehmet (2014): Yabancı Dil Öğretim Yöntemlerinde Sözsüz İletişim ve Beden Dili. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu Dergisi. Sayı 12 (1-2), 575-587.
6. Castelli, Frank R. / Sarvary, Mark A. (2021): Why students do not turn on their video cameras during online classes and an equitable and inclusive plan to encourage them to do so. Ecology and Evolution. Vol. 11 (8), 3565-3576.
7. Çalışkan, Behlül (2009): Enformasyonun Metalaşması Üzerine. Marmara İletişim Dergisi. Vol. 15. 23-46.
8. Çalışkan, Nihat / Rüştü Yeşil (2005): Eğitim Sürecinde Öğretmenin Beden Dili. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi. Sayı 6.1, 199-207.

9. Dağ, İsa (2014): Etkili İletişimin Eğitim Yönetiminde Rolü. Journal Of Qafqaz University. 2.2. 199-214.
10. Demir, Sezgin (2020): 4 Kulakla Dinleme. https://www.e-koc.org/9372-2/ (Erişim Tarihi: 20.10.2021).
11. Erdoğan, İrfan (2005): İletişimi Anlamak. 2. Baskı. Ankara: Pozitif Matbaacılık.
12. Erdönmez, Işıl (2019): İletişimin Döngüsel Süreci Bağlamında Sözlü İletişim. Uluslararası Sanat Kültür ve İletişim Dergisi. 2.1, 81-98.
13. Erkuş, Ahmet / Günlü, Ebru (2009): İletişim Tarzının ve Sözsüz İletişim Düzeyinin Çalışanların İş Performansına Etkisi: Beş Yıldızlı Otel İşletmelerinde Bir Araştırma. Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi. 20.1, 7-24.
14. Genç, Salih Zeki / Engin, Gizem / Yardım, Tuğçe (2020): Pandemi (Covid-19) Sürecindeki Uzaktan Eğitim Uygulamalarına İlişkin Lisansüstü Öğrenci Görüşleri. Atatürk Üniversitesi Kazım Karabekir Eğitim Fakültesi Dergisi. 41, 134-158.
15. Horzum, Mehmet Barış (2011): Transaksiyonel Uzaklık Algısı Ölçeğinin Geliştirilmesi ve Karma Öğrenme Öğrencilerinin Transaksiyonel Uzaklık Algılarının Çeşitli Değişkenler Açısından İncelenmesi. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri. Sayı 11 (3), 1571-1587.
16. İplikçi, Handan Güler (2015): İletişimde Temel Modeller ve Kitle İletişim Modelleri. Sosyal ve Beşeri Bilimler Dergisi. Sayı 7 (2), 15-25.
17. Kaysi, Feyzi / Aydemir, Emrah (2017): Uzaktan Eğitim Süreçlerindeki Etkileşim Boyutlarının Değerlendirilmesi. Sosyal Bilimler Dergisi. Sayı 4 (11), 778-790.
18. Kızıloluk, Hakkı (2001): Sınıf Ortamında Öğretmen Öğrenci İletişiminin Yatay veya Dikey Olmasının Öğrenme Üzerindeki Etkileri, C.Ü. Sosyal Bilimler Dergisi. Sayı 25 (1), 151-159.
19. MEB (2020): Canlı Sınıf Yazılımlarına İlişkin Açıklama. http://www.meb.gov.tr/canli-sinif-yazilimlarina-iliskin-aciklama/haber/20654/tr/ (Son Erişim Tarihi: 10.08.2021).
20. MEB Mevzuat Bankası (2007): Millî Eğitim Bakanlığı Orta Öğretim Kurumları Ödül ve Disiplin Yönetmeliği. http://mevzuat.meb.gov.tr/html/26408_0.html/ (Son Erişim Tarihi: 10.08.2021).
21. Ocak Mehmet Akif (2021): Alanyazın İncelemesi. 2. Baskı. Ankara: Nobel
22. Röhner, Jessica / Astrid Schütz (2020): Klassische Kommunikationsmodelle. Kriz, Jürgen (Ed.): Psychologie der Kommunikation. Basiswissen Psychologie. Berlin: Springer, 27-51.
23. Sucu, İpek (2020): Yeni Dünya Düzeninde Dönüşümün İletişim ve Medyadaki İlk Adımları: Covid-19 Sonun Başlangıcında Yeni Bir Dijital Çağ. JOHASS. Sayı 3 (2). Ankara: Taş Kitapevi, 556-566.
24. Üstünsel, Gülcan (2011): Etkili İletişim Becerileri ve Beden Dili. Namık Kemal Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Yüksel Lisans Tezi. Tekirdağ.
25. Zıllıoğlu, Merih (2007): İletişim Nedir? İstanbul: Cem Yayınevi.